T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
16. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
DOSYA NO: 2023/1475 Esas
KARAR NO: 2025/704
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: BAKIRKÖY 1. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
TARİHİ: 30/05/2023
NUMARASI: 2022/193 Esas, 2023/124 Karar
DAVA: Tasarıma Tecavüz ve Haksız Rekabetin Önlenmesi, Tazminat
DAVA TARİHİ\t: 20/02/2017
- BİRLEŞEN BAKIRKÖY 2. FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ'NİN
2017/33 ESAS SAYILI DOSYASI -
DAVA: Tasarıma Tecavüz ve Haksız Rekabetin Önlenmesi, Tazminat
DAVA TARİHİ\t: 20/02/2017
DAVA: Tasarımın Hükümsüzlüğü
KARAR TARİHİ: 15/05/2025
İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
ASIL DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; “...” isimli buluşun ... numarası ile tasarım olarak TPMK nezdinde müvekkili adına tescilli olduğunu, ancak hal böyle iken, davalı tarafından, söz konusu tasarıma konu ürünlerin ayırt edilemeyecek derecedeki benzerlerini satışasunduğunu ileri sürerek, tecavüz ve haksız rekabetin tespitini, önlenmesini, men'ini, refîni, şimdilik 50.000-TL manevi, 1.000-TL maddi ve 10.000- TL itibar tazminatının, ilk kullanımın başladığı tarihten itibaren, tespit edilememesi halinde ise tespit işlemi tarihinden itibaren ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, hüküm özetinin ilanına karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu davacı adına tescilli tasarımın yenilik ve ayırt edicilik niteliğine sahip olmadığını, işbu nedenle dava konusu tasarımın Bakırköy 2. FSHHM'nin 2017/69 E. sayılı dosyası ile hükümsüzlüğünün talep edildiğini, dava konusu tasarımın aynısını veya ayırt edilemeyecek kadar benzerlerinin daha önce ... şirketi tarafından üretilmiş ve piyasaya sunulmuş olduğunu, davacının tescilinin kötü niyetli olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.
BİRLEŞEN 2017/33 ESAS SAYILI DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; “...” isimli buluşun ... numarası ile tasarım olarak TPMK nezdinde müvekkili adına tescilli olduğunu, ancak hal böyle iken, davalı tarafından, söz konusu tasarıma konu ürünlerin ayırt edilemeyecek derecedeki benzerlerini satışasunduğunu ileri sürerek, tecavüz ve haksız rekabetin tespitini, önlenmesini, men'ini, refîni, şimdilik 50.000-TL manevi, 1.000-TL maddi ve 10.000- TL itibar tazminatının, ilk kullanımın başladığı tarihten itibaren, tespit edilememesi halinde ise tespit işlemi tarihinden itibaren ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, hüküm özetinin ilanına karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının dayanağı olan tasarımın aynısını veya ayırt edilemeyecek kadar benzerlerinin davacı şirket tarafından tescil başvurusunda bulunulmadan önce üretilip piyasaya sunulduğunu, bu nedenle davacı adına tescilli tescilli tasarımın yenilik ve ayırt edicilik niteliğine sahip olmadığını davanın reddini istemiştir.
BİRLEŞEN 2017/433 ESAS SAYILI DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı adına ...ve ... sayı ile tescilli tasarımların, davalı tarafın tescilinden önce kamuya sunulmuş tasarımlar olduğunu ve bu nedenle yenilik ve ayırt edicilik vasıflarına haiz olmadıklarını iddia ederek, işbu tasarımların hükümsüzlüğünü ve sicilden terkini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkiline ait olan tasarımların özgün ve yeni olduğunu, dava dışı ... firmasına ait ürünler ile bir ilgisinin bulunmadığını davacı tarafından müvekkiline ait tasarımlara gerçekleştirilmekte olan tecavüz eylemlerinni tespitli olduğunudavanın reddini istemiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI: İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda, asıl ve birleşen Bakırköy 2. FSHHM'NİN 2017/33 E. sayılı davasının kabulüne, mahkemenin birleşen 2017/433 E. sayılı davasının reddine karar verilmiş, kararın istinafı üzerine verilen bu karar; Dairemizin 2020/408 E-2022/1114 K.sayılı ilamı ile kaldırılmıştır. İlk derece mahkemesince Dairemizin kaldırma kararı sonrası yapılan yargılama sonucunda; Bölge Adliye Mahkemesi kararı doğrultusunda biri sınai mülkiyet uzmanı, tasarım uzmanı ve bilişim uzmanından oluşan bilirkişi heyetinden alınan 29/01/2023 havale tarihli raporda, asıl dava yönünden, ...ve ... numaralı içeriklerinde bulunan tasarımlar ile davalı/karşı davacı tarafa ait paylaşımda tespit edilen tasarımların bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimlerinin benzer olduğunun, birleşen hükümsüzlük davası yönünden ... ve ... numaralı tasarım tescillerinin başvuru tarihi olan 11/01/2023 tarihi itibariyle koruma şartı olan yeni ve ayırt edici niteliklerine sahip olduklarının bildirildiği, önceki bilirkişi raporları ve kaldırma kararından sonra aldırılan bilirkişi raporu ile de davalı adına ... ve ... sayı ile tescilli tasarımların tescil başvuru tarihi itibarıyla yeni ve ayırt edici nitelikte oldukları gibi tescilin kötü niyetli olduğunun ispatlanamadığı gerekçesiyle, birleşen mahkemenin ...E.sayılı davasının reddine; asıl ve birleşen Bakırköy 2.Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin 2017/33 E.sayılı dosyası yönünden yapılan değerlendirmede; dosya kapsamı deliller, birbirini doğrulayan bilirkişi raporları birlikte değerlendirildiğinde, davalının davacı adına tescilli ... ve ... numaralı tasarım tescilleri ile bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde farklılıklar bulunmayacak derecede benzerlerini üretip piyasaya sürdüğü, davalının bu eylemi ile davacının tasarımdan doğan haklarına tecavüz ve haksız rekabet teşkil edecek davranışlarda bulunduğu gerekçesiyle, davalının davacı adına tescilli ... ve ...tescil numaralı tasarımdan doğan haklarına tecavüz ve haksız rekabetin tespitine, önlenmesine, men'ine,ref'ine her iki tasarım yönünden davacının tercihine göre lisans bedeli yönünden toplam 7.341,90-TL tazminatın, haksız fiil tarihi olan 25/10/2016 tarihinden itibaren ticari avans faizi ile birlikte tahsiline, davalının bu eylemleri aynı zamanda davacının tasarımdan doğan manevi haklarını ihlal ettiği gerekçesiyle, her bir tasarım yönünden 5.000-TL olmak üzere toplam 10.000-TL manevi tazminatın 25/10/2016 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, davacının itibar tazminat talebinin ise davalının kötü üretim yaptığı ispatlanamadığından reddine karar verilmiş, asıl ve birleşen dosyada dayanak iki adet tasarım tescili söz konusu ise de, ... tescil numaralı tasarım ... tescil numaralı tasarımın bir parçası olup, davalının eylemi ise iki tasarımın birleşimi olan ... tescil numaralı tasarıma tecavüz teşkil ettiğinden zorunlu olarak her iki tasarım birlikte değerlendirilerek aşağıdaki hüküm kurulduğu belirtilmiştir.
İSTİNAF İSTEMİ: Asıl ve birleşen Bakırköy 2. FSHHM'nin 2017/33 E. sayılı davada davalı, birleşen 2017/433 E.sayılı davada davacı ...San. Tic. Ltd. Şti. vekili istinaf dilekçesinde; hükme esas alınan bilirkişi raporunda ilk fotoğrafların 2011 tarihinde sisteme yüklendiğine ilişkin arşiv kaydının bulunduğunun belirtildiğini, olup, davacının 2011 yılında yapılan oyuncak fuarında davaya konu oyuncakları görmüş olduğuna ilişkin beyanını doğruladığını, ilgili adresin araştırılması amacıyla mahkeme dosyasına sundukları görsellerin, yargılama sürecinin uzun olması nedeniyle kaldırıldığını, dilekçe içeriğinde yer vererek incelenmesini talep ettikleri link ve görsellerin mahkemece incelenmeksizin hatalı şekilde karar verildiğini, bu aşamada işbu fotoğrafların halihazırda bilirkişi raporunda incelemesi sırasında siteden kaldırılması nedeniyle, \"https://www...com.br/...\" dava konusu çitlere ilişkin sitede paylaşılan görsellerin kaldırılmasının sorumluluğu müvekkiline yüklenemeyeceğini, dosya kapsamına aldırılan bilirkişi raporunda 04/04/2019 tarihli dilekçe ekinde sundukları görseller üzerinde bir karşılaştırma yapılarak, Bölge Adliye Mahkemesi kararına uygun rapor tanzim edilmesi gerekmekteyken, eksik inceleme ile hatalı şekilde rapor tanzim edilmesi ve bu işbu hatalı rapor esas alınarak karar verilmesinin mümkün olmadığını, çit tasarımlarının aynısı veya ayırt edilemeyecek kadar benzerlerinin davacı şirket tarafından tescil başvurusunda bulunulmadan önce ... şirketi tarafından üretilip piyasaya sunulduğunu ileri sürerek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.
GEREKÇE:Asıl ve birleşen Bakırköy 2. FSHHM'nin 2017/33 Esas sayılı dava, tasarıma tecavüzüv ve haksız rekabetin tespiti, önlenmesi, men'i, re'fi ile tazminat, birleşen mahkemenin 2017/433 Esas sayılı dava, tasarımın hükümsüzlüğü ve sicilden terkini talebine ilişkindir.İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda, yukarıda yazlı şekilde, asıl ve birleşen Bakırköy 2. FSHHM'nin 2017/33 Esas sayılı davanın kısmen kabulüne, birleşen mahkemenin 2017/433 Esas sayılı davanın reddine karar verilmiştir. Karar asıl ve birleşen Bakırköy 2. FSHHM'nin 2017/33 E. sayılı davada davalı, birleşen 2017/433 E.sayılı davada davacı vekili tarafından istinaf edilmiştir. Dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, önceki bilirkişi raporları ve kaldırma kararından sonra aldırılan bilirkişi raporu ile, asıl ve birleşen davalara konu ... ve ... sayı ile tescilli tasarımların, tescil başvuru tarihi itibarıyla yeni ve ayırt edici nitelikte oldukları, bu nedenle, birleşen 2017/433 E.sayılı hükümsüzlük davasının reddine karar verilmesinin yerinde olduğu; asıl ve birleşen Bakırköy 2. FSHHM'nin 2017/33 E. sayılı davasında davalının, davacı adına tescilli ... ve ... numaralı tasarım tescilleri ile bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde farklılıklar bulunmayacak derecede benzerlerini üretip piyasaya sürdüğü, davalının bu eyleminin davacının tasarımdan doğan haklarına tecavüz oluşturduğu, asıl ve birleşen Bakırköy 2. FSHHM'nin 2017/33 E. sayılı davada, davanın kısmen kabulüne karar verilmesinin yerinde olduğu anlaşılmakla, asıl ve birleşen Bakırköy 2. FSHHM'nin 2017/33 E. sayılı davada davalı, birleşen 2017/433 E.sayılı davada davacı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf talebinin reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1- Asıl ve birleşen Bakırköy 2. FSHHM'nin 2017/33 E. sayılı davada davalı, birleşen 2017/433 E.sayılı davada davacı vekilinin istinaf talebinin HMK'nun 353/1-b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, 2-Asıl ve birleşen Bakırköy 2.FSHHM'nin 2017/33 esas sayılı davaları yönünden alınması gereken 1.184,63 TL harçtan, peşin alınan toplam 592,30 TL (296,15 x 2) harcın mahsubu ile bakiye 592,33 TL harcın asıl ve birleşen Bakırköy 2.FSHHM'nin 2017/33 esas sayılı davalarında davalı ...San.Tic. Ltd. Şti'nden alınarak hazineye irat kaydına, 3-Birleşen 2017/433 esas sayılı dava yönünden alınması gereken 615,40 TL harçtan, peşin alınan 269,85 TL harcın mahsubu ile bakiye 345,55 TL harcın birleşen 2017/433 esas sayılı davada davacı ...San.Tic. Ltd. Şti'nden alınarak hazineye irat kaydına, 4-Asıl ve birleşen Bakırköy 2. FSHHM'nin 2017/33 E. sayılı davada davalı, birleşen 2017/433 E.sayılı davada davacı ...San.Tic. Ltd. Şti tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, 5-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına, Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, HMK'nun 361.maddesi uyarınca tebliğden itibaren iki haftalık süre içerisinde Yargıtay ilgili hukuk dairesinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi.15/05/2025