T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
17. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2021/1800 Esas
KARAR NO: 2025/616
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: BAKIRKÖY 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 15/06/2021
NUMARASI: 2020/352 Esas, 2021/509 Karar
DAVA: Tazminat (Sigorta Ödemesine Dayanan Rücuen)
KARAR TARİHİ: 24/04/2025
6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili sigorta şirketine iş yeri sigorta poliçesi ile sigortalı olan dava dışı ... firmasına ait işyerine, 19.08.2016 tarihinde davalı ... firmasında çıkan yangının sirayet etmesi sonucunda sigortalı iş yerinin hasara uğradığını, hasarın meydana gelmesinde davalının tam kusurlu olduğunu, hasar nedeniyle sigortalıya 12.925,61 TL tazminat ödendiğini ve sigortalısının haklarına halef olduklarını, sigortalısına ödenen bedelin davalıdan rücuan tahsili için başlatılan takibe davalının haksız yere itiraz ettiğini belirterek haksız itirazın iptali ile takibin devamına ve davalının %20 oranında icra inkar tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP Davalı tarafından cevap dilekçesi sunulmamıştır.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI Mahkemece; davalı ... Yapı sistemleri firmasının önünde firmaya ait açık alanda istiflenmiş olarak bulunan sove ve ısı yalıtım malzemelerinin bulunduğu alanın yangının merkezi ve başlangıç noktası olduğu, yangının çıkış sebebi olan açık ateş kaynağı olarak itfaiye raporunda belirtildiği gibi dışarıdan birinin, binanın üst katlarından aşağıya veya yoldan geçen birinin sönmemiş sigara izmaritini istiflenmiş halde bulunan petrol türevli izolasyon malzemelerinin üzerine atması sonucu yangının başladığı, davalı firmanın dış alanda yangın yükü yüksek petrol türevli izolasyon malzemelerini istiflerken, dışarıdan da gelebilecek sigara izmariti vb. tehlikeleri göz önünde bulundurarak tedbir alması gerekirken tedbirsiz biçimde dış etkenlere maruz kalacak biçimde izolasyon malzemelerini istiflemiş olduğu, davalı ... firmasının dış alanda tedbirsiz bir biçimde yanıcı malzemeleri depolayarak dışarıdan gelebilecek tutuşturucu kaynak olan sigara izmariti vb. tehlikeler konusunda yangın riskine karşı tedbir almadığından dolayı yaşanan yangın olayında kusurlu olduğu, ... Sigorta Ekspertiz firmasının hazırlamış olduğu raporda yangından zarar gören ofis ve diğer alanlar, laminat parke, duvar ve tavan boya işi, elektrik tesisatı ve aydınlatmalar için 7.925,61 TL ve tamirat süresince sigortalı ... firmasının başka bir adreste faaliyetine devam edebilmesi için belirlediği 5.000,00 TL olmak üzere toplam l2.925,61 TL’nin istenebileceğinin tespit edildiği, davacı ... Sigorta A.Ş nezdinde dava dışı sigortalısı ... San. ve Tic. lid. Şti.’nin iş yeri sigorta poliçesinin mevcut olduğu, davacı ... Sigorta A.Ş'nin 18.01.2017 tarihinde dava dışı sigortalısına 12.925,61 TL ödeme yaptığı, yaptığı ödeme uyarınca TTK 1472 madde gereğince sigortalısının haklarına halef olduğu, buna göre, davalının yangın nedeniyle kusurunun ve sorumluluğunun bulunduğu, sigorta şirketi tarafından sigortalısına yapılan ödemenin davalıdan rücuan istenebileceği, işlemiş faiz talebinin ödeme tarihinden itibaren istenebileceği, bilirkişi heyeti tarafından yapılan hesaplamaların hukuka uygun olduğu değerlendirilmekle davanın kısmen kabulü ile; davalının Bakırköy ...İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasına vaki itirazının 12.925,61 TL asıl alacak ve 580,06 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 13.505,67TL üzerinden iptaline, asıl alacağa takip tarihinden itibaren değişen oranlarda avans faizi uygulanarak ve takip talebindeki diğer koşullar ile devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine, hükmedilen alacağın %20'si olan 2.701,13 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiştir.
İSTİNAF NEDENLERİ Karar yasal süresinde davalı vekili tarafından istinaf edilmiştir. Davalı vekili istinaf nedenleri olarak; Davaya konu somut olayda 19.08.2016 tarihinde meydan gelen yangının başlatan temel unsurun çelişkiye mahal bırakılmaksızın tespit edilmesi gerektiğini, yangın raporu, ekspertiz raporu ve mahkemece alınan bilirkişi heyet raporlarından yangını başlatıcı unsurun tespit edilemediğini, yangını meydana getiren kaynağın ve davalı firmanın illiyet bağının bulunup bulunmadığının şüpheye mahal bırakılmaksızın tespiti gerektiğini, müvekkili şirketin yangının meydana gelmesinde herhangi bir illiyet bağının bulunmadığını, aynı olaya ilişkin Bakırköy 3. Asliye Ticaret Mahkemesi 2018/120E. ve Bakırköy 6. Sulh Hukuk Mahkemesi 2019/819E. sayılı dosyalarında alınan bilirkişi raporlarında \"meydana gelen olayda, yangının nereden başladığı tespit edilmesine rağmen, yangın başlatıcı unsurun ne olduğu tespit edilemediği, yangının meydana getiren ateşin kaynağının tespit edilemediği\" belirtilerek davalı müvekkili şirketin kusurunun bulunmadığının tespit edildiğini, yine İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 45. Hukuk Dairesi 2020/178E. 2021/198 K. Sayılı ilamında \"Davaya konu somut olayda 19.08.2016 tarihinde meydan gelen yangını başlatan temel unsurun çelişkiye mahal bırakılmaksızın tespit edilmesi gerekmektedir. Gerek yangın raporu, ekspertiz raporu ve mahkemece alınan bilirkişi heyet raporlarından yangını başlatıcı unsurun tespit edilemediği yönünde tespitte bulunulduğu görülmektedir. ... Öncelikle yangını meydana getiren kaynağın ve davalı firmanın illiyet bağının bulunup bulunmadığının şüpheye mahal bırakılmaksızın tespiti gerekmektedir.\" denilerek davanın kabulü yönünde verilen kararın kaldırılmasına karar verildiğini belirterek yukarıda açıklanan nedenlerle yerel mahkeme tarafından davanın kısmen kabulüne dair verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğundan kaldırılarak davanın reddine karar verilmesi talep ve istinaf edilmiştir.
DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE: Dava, sigorta hasar bedelinin rucüen tahsili istemine ilişkindir.Meydana gelen hasar neticesinde, davacı sigorta şirketi tarafından ekpertiz incelemesi yaptırıldığı, eksper raporu ile belirlenen 12.925,61 TL hasar tazminatının dava dışı sigortalısına 18.01.2017 tarihinde ödendiği ve ödeme dekontunun dosyada mübrez olduğu görülmekle davacı ... Sigorta A.Ş nin yaptığı ödeme uyarınca TTK 1472 madde gereğince sigortalısının haklarına halef olduğu anlaşılmıştır. Dosya kapsamından, davacı sigorta şirketi ile sigortalı arasında, 26/05/2016-2017 tarihleri arasında geçerli “Kapsamlı İşyeri Sigorta Poliçesi” düzenlendiği, sigortalı işyerinin bulunduğu iş merkezinde 19/08/2016 tarihinde çıkan yangın nedeniyle sigortalı binada hasar meydana geldiği ve davacı şirketin sigortalısına 12.925,61 TL hasar ödemesinde bulunduğu, hasarın riziko adresinde gerçekleştiği, bina teminatının 106.400,00 TL olduğu, davacının sigortalıya ödenen bedelin rücuen tahsili için davalı aleyhine eldeki itirazın iptali davasını açtığı anlaşılmıştır. Somut olayda, 19.08.2016 tarihinde iş merkezinin giriş katında faaliyet gösteren davalı iş yerinin önünde bulunan muhtelif söve ve ısı yalıtım malzemelerinin olduğu bölümde başlayan ve hızla iş merkezinin geneline sirayet eden yangın sonucu sigortalı iş yerinin yandığı anlaşılmıştır. Bakırköy ... İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyasının incelenmesinde; davacı tarafından davalı aleyhine 12.925,61 TL asıl alacağın ve 1.137,02 TL işlemiş faizin tahsili amacıyla ilamsız takip başlatıldığı, davalı borçlunun süresinde borca ve ferilerine itiraz etmesi sonucunda takibin durduğu, ödeme emrine itirazın davacıya tebliğ edildiğine dair dosya kapsamında bir tebligat parçası bulunmadığı, bu tespite göre davanın yasal 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır. 22.08.2016 tarihli itfaiye raporunda, yangının 19.08.2016 tarihinde Zeytinburnu ... Mah. ... Sit. ... Cadde üzerinde bulunan iş merkezinde meydana geldiği, yangının ...ı firmasında başladığı, firmada dış cephe ve tavan ısı yalıtım kaplama malzemesi satışı ve deposu olduğu, olay yerine varıldığında 1. Katta bulunan ısı yalıtım malzemesi satışı yapan işyerinde yoğun dumanlı bir şekilde yangın çıktığının görüldüğü, yangının binanın dış cephesi ile diğer katlara sirayet ettiğinin görüldüğü, 1. nolu dükkanın camlarının kısmen kırılması ve zemininin ıslanması suretiyle zarar gördüğü, 4. nolu dükkanın (...) önü ve dükkanın söve dekorasyon malzemesinin kısmen yanarak camlarının kısmen kırılması sonucu zarar gördüğü, 6 nolu işyerinin (... Sigorta) ıslanmak suretiyle kısmen zarar gördüğü, 15 nolu işyerinin (...) camlarının kısmen kırılmak, zeminin kısmen ıslanmak, çelik kapısının kırılması sonucu zarar gördüğü, yangının söndürülmesine müteakip yapılan inceleme ve araştırmada, ... Merkezi No:... ... Yapı Sistemleri Firmasının önünde firmaya ait açık alanda istiflenmiş olarak bulunan söve ve ısı yalıtım malzemelerinin bulunduğu alanın yangının merkezi olduğunun tespit edildiği, söndürme işlemi sonrası temin edilen kamera görüntülerinde yangına sebebiyet verecek bir bulguya rastlanmadığı, ancak yangının hızı ve seyri dikkate alındığında ... firmasının önünde açık halde istiflenmiş olarak bulunan asma tavan, söve ve ısı yalıtım malzemelerinin herhangi bir açık ateş kaynağının (binanın üst katlarından veya yaya olarak gelip geçenler tarafından atılan veya düşen yanar vaziyette sigara izmariti) tutuşması sonucu yangın olayının başladığı, rüzgarın etkisiyle hızlıca gelişerek ortamda bulunan petrol türevi hızlı yanıcı malzemeleri tutuşturarak iş yeri dahiline, iş merkezinin dış cephesine, devamında ofis katlarına ve teras katına sirayet ederek yayıldığı kanaatine varılmıştır. 29/11/2016 tarihli son eksper raporunda; sigortalının talepleri içinde eşya ile ilgili taleplerin olduğu, poliçede bina teminatının olduğu, eşya demirbaş teminatının olmadığı için değerlendirmeye alınmadığı, alternatif işyeri teminatları poliçesinde limitin 5.000,00 TL olduğu, bu çerçevede sigortalının işyerinin tamirat süresinin iki ayı geçebileceği, bu iki aylık sürede faaliyetini başka bir adreste sürdürmesi için taşınma ve kira bedelinin 7.000 TL civarında olabileceği ancak sigorta poliçesinin limitinin 5.000 TL olmasından dolayı yapılan talebin 5.000 TL ile sınırlandırılması gerektiği, tespit edilen 8.465,00 TL masrafın eksik sigorta tenzili (net hasar x 0.06372) düştüğünde bina hasar kabul tutarının 7.925,61 TL olacağı, alternatif işyeri masrafı olan 5.000,00 TL eklendiğinde toplam kabul tutarının 12.925,61 TL olduğu, sigortalı iş yerinin bulunduğu binanın zemin katında strafor esaslı malzemeleri depolayan dükkanda başlayan yangın sonucu hasarın meydana geldiği, itfaiye raporunda hasarın zemin kattaki iş yerinin bina dışında depolanan emtiasından başladığı yönünde olduğu, bu bilgilere istinaden rücu muhatabının ... Yapı Sistemleri İnş. olduğu, hasarın teminat kapsamında olduğu, rücu muhatabının binanın ortak alanlarındaki bina ve çatı diş cephe sistemlerini kendisinin yaptırmakta olduğu bilgisinin edinildiği, sigortalı iş yeri içindeki hasarların da rücu muhatabı tarafından giderileceğinin beyan edildiği tespit edilmiştir. 29/12/2016 tarihli ek eksper raporunda; rücu muhatabının sigortalı ile yaptığı görüşme çerçevesinde, iç mekânlardaki hasarların da rücu muhatabı tarafından karşılanacağı görüşüyle ve sigortalı isteği üzerine son rapor talep yok kaydı ile düzenlendiği, ancak rücu muhatabının sadece iç mekanlar için boya malzemesini temin ettiği ve bunun dişinda herhangi bir ödeme ya da onarımı üstlenmediği konusunda sigortalıdan bilgi geldiği, akabinde siğortalı iş yeri iç mekanlarındaki zararlara konu taleplerin iletildiği, bu ek raporun bu taleplerin değerlendirmesi amacıyla hazırlandığı, sigortalı iş yerinin bulunduğu binanın zemin katında strafor esaslı malzemeler depolayan dükkanda (... Yapı Sistemleri İnşaat Taahhüt ve San. ve Tic. td. Şti.) başlayan yangın sonucu hasarın meydana geldiğinin anlaşıldığı, itfaiye raporundaki hasarın, zemin katta ki iş yerinin bina dışında açık alanda depolanan emtiasından başladığı yönünde olduğu, bu bilgilere istinaden rücu muhatabının ... İnşaat Taahhüt Ltd. Şti. olduğunun belirlendiği, rücu muhatabının binanın ortak alanlarındaki hasarlar ile lgili onarımı (bina diş cephe cam kaplaması ve çatısı) kendisinin yaptırmakta olduğu bilgisinin edinildiği, site yönetiminin rücu muhatabı ile yaptığı sözleşme Ek:5 çerçevesinde bina ortak alanlarındaki zararların giderilmesi konusunda bila bedel onarımların yaptırılacağının yazdığı, rücu muhatabının da imzaladığı söz konusu Protokolün 4. bölümünde “22.08.2016 tarih ... sayı itfaiye raporu ile protokole konu ana taşınmazdaki yangının ...'nın mülkiyetinde bulunan ... Taahhüt ve San. ve Tic. Ltd. Şti'nin faliyet gösterdiği 3 nolu bağımsız bölümde meydana geldiği ve kısa sürede tüm taşınmazı etkileyerek büyük zarar vermiş olduğu tespit edilmiştir.” ifadelerinin yer aldığı, bu çerçevede rücu muhatabının hasarın kendi iş yerinden başladığını kabul etmiş olduğu, hasarın yakın nedeni yangın olarak belirlendiği, gerçekleşen riziko için poliçede teminat olduğu, belirlenen hasar kabul miktarı konusunda talep sahibi ile mutabakat sağlandığı yönünde görüş ve kanaat bildirilmiştir. 17/04/2021 tarihli bilirkişi heyet raporunda; davalı ... Yapı sistemleri firmasının önünde firmaya ait açık alanda istiflenmiş olarak bulunan söve ve ısı yalıtım malzemelerinin bulunduğu alanın yangının merkezi olduğu, yangının yaşandığı bina yarı bodrum, asma kat ve 8 normal kattan oluştuğu, her katın 2 bağımsız bölümden oluştuğu, davacının sigortalısı ... Kuyumculuk firmasının 6. Katta yangının yoğun olarak yaşandığı ön cephede bulunduğu, itfaiye raporundan ve ekspertiz raporundan yangının dış alanda davalı ... firmasına ait olan, söve, strafor ve izolasyon malzemelerinin, açık ateş kaynağının etkisiyle petrol türevli olan bu ürünlerin tutuştuğu, rüzgarın etkisiyle yangının büyüdüğü, yangında binanın dış cephesi ve çatısı dahil zarar gördüğü, yangının çıkış sebebi olan açık ateş kaynağı olarak itfaiye raporunda da belirtildiği gibi dışarıdan birinin, binanın üst katlarından aşağıya veya yoldan geçen birinin sönmemiş sigara izmaritini, istiflenmiş halde bulunan petrol türevli izolasyon malzemelerinin üzerine atması sonucu yangının başladığı, yanan köpüğün 490 C de kendi kendine alevlenebilir özellikte olduğu, yangın kaynağı olarak açık ateş kaynağının dışında, elektrik, mekanik etki, güneş altında maruz kalınan yüksek ısı vb. etkenlerin olmadığı, yangının başlangıç noktasının dışarıda istiflenmiş izolasyon malzemeleri olduğu, dışarıda bulunan izolasyon malzemelerinin üzerine, davalının dışında yolda geçen biri veya binadaki birinin sönmemiş sigara izmaritini atması sonucu yangının başladığı, izolasyon malzemelerinin petrol türevli olmasından dolayı söndürülmesi zor malzemelerden olduğu, bu tür malzemelerin yangın yükü yüksek olmasından dolayı depolanmasında ve muhafazasında yangın riskine karşı dikkatli olunması gerektiği, davalı firma dışında üçüncü şahısların etkisiyle yangının başladığı, ancak davalı firmanın dış alanda yangın yükü yüksek petrol türevli izolasyon malzemelerini istiflerken, dışarıdan da gelebilecek sigara izmariti vb. tehlikeleri göz önünde bulundurarak tedbir alması gerekirken tedbirsiz biçimde dış etkenlere maruz kalacak biçimde izolasyon malzemelerini istiflediği, davalı ... firması dış alanda tedbirsiz bir biçimde yanıcı malzemeleri depolayarak, dışarıdan gelebilecek tutuşturucu kaynak olan sigara izmariti vb. tehlikeler konusunda yangın riskine karşı tedbir almadığından dolayı yaşanan yangın olayında kusurlu olduğu, ... Sigorta Ekspertiz firmasının hazırlamış olduğu raporda yangından zarar görmüş, ofis ve diğer alanlar, laminat parke, duvar ve tavan boya işi, elektrik tesisatı ve aydınlatmalar için 7.925,61 TL ve tamirat süresince sigortalı ... firmasının başka bir adreste faaliyetine devam edebilmesi için belirlediği 5.000,00 TL olmak üzere toplamda l2.925,61 TL'nin kadri maruf olduğu, iş yeri sigorta poliçesinde yangın teminatının bulunduğu,12.925,61 TL hasar tazminatının davacı tarafından dava dışı sigortalısına 18.01.2617 tarihinde ödendiği, yapılan ödeme uyarınca TTK 1472 madde gereğince sigortalısının haklarına halef olduğu, icra takip dosyasında davacı sigorta şirketinin yangın tarihinden takip tarihine kadar işlemiş avans faiz talep ettiği, ancak 18.01.2017 ödeme tarihinden itibaren işleyen faizi talep edebileceğinden takip tarihine kadar hesaplanan avans faizinin 580,06 TL olarak belirlendiği, davacı sigorta şirketinin takip tarihinden sonra ise işleyen yasal faiz talebinde bulunduğu tespit edilmiştir. İspat külfeti üzerinde olan davacı sigorta şirketinin, hasarın davalının kusurundan kaynaklandığını ispatlaması gerekir. Her ne kadar eksper, itfaiye raporu ve bilirkişi raporunda, yangının hızı ve seyri dikkate alındığında iş yerinin önünde açıkta istiflenmiş olarak bulunan asma tavan, söve ve ısı yalıtım malzemelerinin herhangi bir açık ateş kaynağıyla tutuşması sonucu yangın olayının başladığı belirtilmişse de, yangın raporunda yangının kesin çıkış sebebi tespit edilemediği gibi davacının tek taraflı olarak aldığı ve davalının savunma yapma imkanı bulunmayan yangın raporuna ve tahmine dayalı eksper raporundaki tespitler üzerinden hasarın nedeninin belirlenmesi de yeterli değildir. İlk derece mahkemesince uzman bilirkişilerden alınan bilirkişi raporunda ve diğer mahkemelerde alınan bilirkişi raporlarında da yangınının kesin olarak davalının kusuruyla çıktığı ispatlanamadığından mahkemece davanın reddine karar verilmesi gerekirken kısmen kabulüne karar verilmesi yerinde olmamıştır. Açıklanan nedenlerle; davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile yeniden yargılama yapılmasına gerek olmadığından HMK'nun 353/1-b.2 bendi gereğince ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına ve yeniden esas hakkında davanın reddine karar verilmesine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere; 1-Davalı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜNE, Bakırköy 5. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2020/352 Esas, 2021/509 Karar sayılı ve 15/06/2021 tarihli kararının HMK'nın 353/1b-2 maddesi gereğince KALDIRILMASINA, yeniden esas hakkında HÜKÜM TESİSİNE, 2-a)Davanın REDDİNE, b)Hüküm tarihinde yürürlükte bulunan 492 sayılı Harçlar Kanununa bağlı tarife gereğince alınması gereken 615,40 TL harçtan davacı tarafından peşin olarak yatırılan 240,16 TL harcın mahsubu ile bakiye 375,24 TL harcın davacıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA, c)Davacı tarafından yatırılan harçların ve yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde BIRAKILMASINA, d)Davalı tarafından yargılama gideri bulunmadığından bu konuda karar verilmesine YER OLMADIĞINA, e)Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca 14.062,63 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, İstinaf Giderleri Yönünden; 3-Hüküm tarihinde yürürlükte bulunan 492 sayılı Harçlar Kanununa bağlı tarife gereğince alınması gereken 615,40 TL harçtan davalı tarafından peşin olarak yatırılan 230,65 TL harcın mahsubu ile bakiye 384,75 TL harcın davacıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA, 4-Davalı tarafından yatırılan 230,65 TL istinaf karar harcı, 162,10 TL istinaf başvurma harcı ile 64,60 TL yargılama gideri olmak üzere toplam 457,35 TL'nin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE, 5-Karar kesinleştiğinde HMK'nun 333. maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının taraflara İADESİNE, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 353/1b-2 bendi ile aynı kanunun 362/1-a bendi gereğince kesin olmak üzere oybirliği ile karar verildi. 24/04/2025