T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
14. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO:2021/2287
KARAR NO:2025/550
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ:İSTANBUL 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ:01/06/2021
NUMARASI:2018/405 E. - 2021/360 K.
DAVANIN KONUSU:İtirazın İptali
Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının ilk derece mahkemesince yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerle davanın kısmen kabulüne dair verilen karara karşı, davalı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine Dairemize gönderilmiş olan dava dosyası incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle; taraflar arasında davaya konu hastanenin koroner anjiografi laboratuvarında yapılacak işlemler için 28.02.2015 tarihli ürün satışı sözleşmesi imzalandığını, müvekkilinin sözleşme edimlerini yerine getirdiğini, davalının borç batağına düştüğünü ve müvekkiline verilen çeklerin karşılıksız çıktığını, aynı zaman da cari hesaptan kalan alacağını da ödemediğini, bu sebeple cari hesap alacağının tahsili için ... sayılı dosyası ile ilamsız icra takibi başlatıldığını, davalın haksız olarak takibe itiraz ettiğini, ayrıca davalı aleyhine karşılıksız çıkan çeklerle ilgili ... ve ... sayılı icra dosyasıyla işlem yapıldığını, söz konusu dosyalardan borçlu davalının birtakım menkulleri muhafaza altına alındığını, 08.05.2018 tarihinde ... sayılı dosyasından menkullerin 251.000-TL bedelle satıldığını, söz konusu iki dosyadan alacaklarının toplam yaklaşık 140.000-TL civarında olup geri kalan 111.000,00-TL gibi bir rakamın borçluya ödenmek durumunda kalacağını, bu paranın borca batık bu firmaya ödenmesi durumun da bu alacaklarını almalarının imkansız hale geleceğini, bu sebeple ... sayılı dosyasındaki alacağın üzerine de ihtiyati haciz kararı verilmesini talep ettiklerini, itirazın haksız olduğunu ileri sürerek, itirazın iptaline ve %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili, savunmasında özetle; ... sayılı icra takibine yetki itirazları olduğunu, davalının merkezinin Çorlu ili olduğunu, mahkemenin de yetkisiz olduğunu, Çorlu mahkemelerinin yetkili olduğunu, ticari defter ve kayıtlarda davacının alacağının görülmediğini, bilirkişi marifetiyle anlaşılacağı üzere davacının herhangi bir alacağının mevcut olmayacağının sabit olacağını, davacı tarafça ikame edilen icra takibine ilişkin itirazlarında belirttikleri üzere davacı tarafın müvekkilinden herhangi bir hak ve alacağı mevcut olmayıp icra takibi ve davaya konu olacak iddialarının haksız ve mesnetsiz olduğunu, taraflar arasında faturalara ilişkin mutabakat sağlanmadığını, davalının faturaların içeriğine itiraz ettiğini, davacının davalıya fatura tebliğ etmediğini, davalının da fatura içeriğine itiraz edemediğini, kabul etmemek kaydıyla tebliğ edilse bile davalı çalışan personeli olmayıp bu durumun ... kayıtlarında anlaşılacağını, bu nedenlerle ilk derece mahkemesinin istinafa konu kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek, kararın kaldırılmasına ve davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonucunda; \"... davacı tarafça sureti sunulan \"Kardiyoloji Angio ve Stent Malzemeleri Alım Satım Sözleşmesi \" davacı ile davalı arasında 28.02.2015 tarihinde imzalanmış olup 7 maddeden ibarettir. İşbu Sözleşme ile ...Şti.'nin ..., ...i A.Ş.'nin ise Hastane olarak adlandırıldığı, sözleşme konusunun malzeme temini ve çalışma koşullarını içerdiği, sözleşme konusu ürünlerin koroner anjiografi için gerekebilecek tüm sarf malzemeleri, koroner anjioplasti için gerekebilecek tüm sarf malzemeleri, bare metal stentler vs. tıbbi malzemelerden meydana geldiği, sözleşme süresinin 3. Maddeye göre 28.02.2015 tarihinden itibaren geçerli olmak koşulu ile 36 ay olup, 28.02.2018 tarihine kadar geçerli olduğu, ödeme Koşullarının 7. Maddeye göre, hastane her ayın sonunda bir önceki cari hesap bakiyesini 150-180 gün vadeki çek ile kapatması gerektiği, kapatılmadığı taktirde her ay başına % 2 vade farkı ödeneceği, tedarikçi firma adına düzenlenen çeklerin zamanında ve eksiksiz ödeneceği, taraflar arasında her türlü ihtilafın yetkili mercinin İstanbul Mahkemeleri ve İcra Müdürlüklerinin olduğu, hükümlerine yer verildiği,İtirazın iptali talebine konu,... sayılı dosyasının incelenmesi neticesinde:-Davacı şirket tarafından davalı şirket aleyhine... sayılı dosyasında İlamsız Takipte Ödeme Emri yolu ile 05.05.2016 harçlandırma tarihinde takip başlatıldığı,-Davacı/alacaklı şirketin takip talebinde; 145.121,04 TL tutarındaki fatura alacağım, 1.377,06 TL işlemiş avans faizi (3095 sayılı kanun) ile toplam 146.498,70 TL tutarındaki alacağı takip tarihinden fiili Ödeme tarihine kadar asıl alacağa işleyecek yıllık % 24 sözleşme faizi veya değişik oranlarda uygulanacak (3095 sayılı kanun) avans faizi ile tahsilini, fazlaya ilişkin her türlü hak ve faiz oranlarındaki artıştan doğan hakları saklı kalmak kaydı ile icra giderleri, avukatlık ücreti ile birlikte T. Borçlar Kanunu'nun 100. maddesi uyarınca talep ettiği, icra dosyasının yetkisizlikle ... sayısını aldığı anlaşılmıştır. Tarafların iddia ve savunmaları kapsamında tarafların ticari defter ve kayıtlarının bilirkişi marifetiyle incelendiği sunulan talimat raporu ve neticeten alınan birleştirici rapor kapsamında tarafların defter ve kayıtlarının usulüne uygun tutulduğu, taraflar lehine delil olma vasfına sahip olduğu her iki tarafından defter ve kayıtlarına göre de davacı tarafın davalı taraftan icra takibinde de asıl alacak olarak talep edilen bedel olan 145.121,04-TL alacaklı olduğu tespit edilmiş olup, söz konusu bilirkişi raporu sunulan belge ve kayıtlara göre denetime elverişli bulunmuş, işlemiş faiz yönünden ise temerrüdün gerçekleşmediği anlaşılmış olup davanın kısmen kabulüne, asıl alacak yönünden alacağın likit olduğu gözetilerek davalı aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.\" gerekçesiyle, davanın kısmen kabulü ile davalı tarafından ... sayılı icra takibine yapılan itirazın kısmen iptali ile takibin asıl alacak miktarı olan 145.121,04-TL üzerinden devamına, bu miktara takip tarihinden itibaren avans faizi işletilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, asıl alacak miktarı olan 145.121,04-TL'nin %20'si oranında hesap edilen 29.024,20 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.Bu karara karşı, davalı vekilince istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:Davalı vekili, istinaf başvuru dilekçesinde özetle; Çorlu Mahkemeleri yetkili olduğu için davanın yetki yönünden reddi gerektiğini, iirazın iptali davasını gören mahkemenin, icra takibinin yapıldığı icra dairesinin yetkisine yönelik itirazı öncelikle incelemesi gerektiğini, davacının, ticari defter ve kayıtlarda alacağı görülmediğini, taraflar arasında faturalara ilişkin mutabakat sağlanmadığını, davalının faturaların içeriğine itiraz ettiğini, borcun bulunmadığını, haksız olduğunu, itirazın da kötü niyetli olmadığını, usulüne uygun fatura muhteviyatının davalıya tebliğ edilmediğini, davalının fatura içeriğine itiraz edemediğini, kabul etmemek kaydıyla tebliğ edilse bile davalı çalışan personeli olmayıp; bu durumun ... kayıtlarında anlaşılacağını, davacıya alacak mutabakatı için çek keşide edildiğini,davacının bu çekleri cebri icra yoluyla ...sayılı dosyasından müvekkiline ait menkul malları icra kanalı ile sattırarak bedelini tahsil ettiğini, cari ekstrelere ilişkin verilen çeklerin cebri icra yoluyla tahsil ile dava konusu alacağın mükerrer hale geldiğini, bilirkişi raporundaki hususları kabul etmediklerini,faturaların müvekkilli şirkete tebliğ edildiği belirtilsede müvekkili şirketi temsil ve imza yetkisi olmayan kişiye verilmesinin usulune uygun tebliğ işlemi sayılmadığını, hesaplanan faiz ve rakamın fahiş olduğunu, bu nedenlerle ilk derece mahkemesinin istinafa konu kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek, kararın kaldırılmasına ve davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE:Dava,ticari satıma ilişkin açık hesap alacağının tahsili amacıyla başlatılan ilamsız icra takibine karşı itirazın İİK'nın 67.maddesi uyarınca iptali istemine ilişkindir.İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda davanın kısmen kabulüne karar verilmiş; bu karara karşı, davalı vekilince, yasal süresi içinde istinaf başvurusunda bulunulmuştur.İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülmüş olan istinaf nedenleriyle ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.Davacı taraf, davalıyla arasında satım sözleşmesi ilişkisi bulunduğunu, sözleşme konusu malların davalıya teslimine rağmen davalının borcunu ödemediğini ileri sürmüş; davalı taraf ise, icra müdürlüğünün ve mahkemenin yetkili olmadığını, borcun bulunmadığını, faturanın tebliğ edilmediğini savunmuştur.Mahkemece, tarafların ticari defterlerinin usulüne uygun tutulduğu, muhasebesel bir ihtilaf bulunmadığı, her iki taraf ticari defterlerine göre davacının davalıdan asıl alacak tutarında alacağı bulunduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, karara karşı davalı vekilince istinaf isteminde bulunulmuştur.Mahkemece alınan 30.03.2020 tarihli bilirkişi raporunda; davacı şirketin davalı şirketten 145,121,04 TL alacağı olduğu, dava tarihinden sonra 09.11.2018 tarihli muhasebe kaydı ile davacı şirketin davalıdan olan alacağını 1.377,66 TL temlik masrafı ile (1.377,66 TL + 145.121,04 TL =146.498,70 TL ) tutar ile dava dışı ....Şti.'nin cari hesabına devrederek temlik ettiği tespitine yer verildiği,UYAP sisteminde yapılan incelemede ise, dava dışı ... vekili Av. ... tarafından sunulan 29.12.2021 tarihli dilekçe ile dava dışı ...'ıın temlik alan olduğunun belirtildiği, ayrıca dilekçe ekinde Üsküdar 6. Noterliğinin 28.04.2020 tarihli, ... yevmiye nolu ve Üsküdar ... Noterliğinin 09.11.2018 tarihli, ... yevmiye nolu temliknamelerinin sunulduğunun belirtildiği, ancak temliknamelerin dilekçe ekinde yer almadığı görülmüştür.HMK'nın ''Dava konusunun devri'' başlıklı 125/2.maddesi '' Davanın açılmasından sonra, dava konusu davacı tarafından devredilecek olursa, devralmış olan kişi, görülmekte olan davada davacı yerine geçer ve dava kaldığı yerden itibaren devam eder. Bu takdirde dava, davacı aleyhine sonuçlanırsa, dava konusunu devreden ve devralan yargılama giderlerinden müteselsilen sorumlu olur.'' hükmünü içermektedir.Somut olayda, davacının dava konusunu temlik edip etmediği, yukarıda yazılı kanun hükmü şartlarının olup oluşmadığı konusunda mahkemece bir inceleme ve değerlendirme yapılmadığı görülmektedir.Oysaki taraf teşkili kamu düzeninden olup taraflar duruşmaya çağrılmadan, bir başka deyişle taraf teşkili sağlanmadan hüküm verilmesi, savunma hakkının ve hukuki dinlenilme hakkının ihlali anlamına gelir. Bu sebeple mahkemece, öncelikle dava konusu alacağın hangi şirkete devredildiğinin belgeler ile belirlenmesi yapıldıktan sonra temlik alacaklısına dava dilekçesi ve duruşma günü tebliğ edilip taraf teşkili sağlanmalıdır. Açıklanan bu gerekçelerle, HMK 353/1.a.6 hükmü uyarınca dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, işin esası incelenmeksizin, ilk derece mahkemesinin istinafa konu kararının kaldırılarak davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine dair aşağıdaki karar verilmiştir.
KARAR:Yukarıda açıklanan gerekçelerle; 1-HMK'nın 353/1.a.6.maddesi uyarınca, ilk derece mahkemesinin istinafa konu kararının kaldırılmasına,2-Yukarıdaki açıklamalar ışığında davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine,3-Davalı tarafından yatırılan istinaf peşin karar harcının, talep hâlinde, ilk derece mahkemesince iadesine,4-Yapılan kanun yolu giderlerinin, ilk derece mahkemesince, yeniden verilecek hükümle birlikte yargılama giderleri içinde değerlendirilmesine dair;5-Gerekçeli kararın ilk derece mahkemesince taraflara tebliğine dair;HMK'nın 353/1.a maddesi uyarınca dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda, oy birliğiyle ve kesin olarak karar verildi.27.03.2025