T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
16. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
DOSYA NO: 2025/448 Esas
KARAR NO: 2025/614
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 09/01/2025 (Ara Karar)
NUMARASI: 2024/734 Esas
DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ: 30/04/2025
İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İHTİYATİ TEDBİR TALEBİ: İhtiyati tedbir talep eden vekili, Bakırköy 5.ATM'nin 2024/433 D.İş sayılı dosyasına verdiği talep dilekçesinde özetle; müvekkilinin keşidecisi olduğu ... Bankası A.Ş. Hadımköy Yolu Ticari Şubesi’nin ... seri numaralı, 15/11/2024 keşide tarihli, 3.462.596,64-TL bedelli çekin kargoda kaybolduğunu, çalınan çekin lehdar ...'un sahte cirosu ile tedavüle sokulduğunu, sahte imza ile tedavüle sokulan çekten dolayı davalıların alacaklı olamayacağını, tedbire konu çekle ilgili menfi tespit davası açacakları, bu aşamada çekin icra takibine konu edilmesi halinde müvekkilinin söz konusu çeki iki kez ödemek durumunda kalacağını ileri sürerek, zayi olan çek yönünden icra takibine konu edilmemesi yönünde tedbir kararı verilmesini talep etmiştir.
İHTİYATİ TEDBİR KARARI: Bakırköy 5.ATM'nin 2024/433 D.İş sayılı dosyasından verilen 26/11/2024 tarihli karar ile; tedbire konu çekin kargo ile gönderimi sırasında zayi olduğu gerekçesiyle iptal davası açıldığı, çekle ilgili henüz iptal kararı verilmediği, bu aşamada çek keşidecisi olan davacı aleyhine icra takibi yapılması durumunda davacı tarafın çek bedelini iki kez ödeme ihtimali bulunduğu, davacı tarafından menfi tespit davası açılıncaya kadar HMK 389/1 md kapsamında ciddi bir zarara uğrama ihtimali bulunduğu gerekçesiyle, %15 teminat karşılığında ve davanın tarafları ile sınırlı olmak koşuluyla tedbire konu çekin davanın açıldığı tarih ve saat itibariyle icra takibine konu edilmemiş ise icra takibine konu edilmemesi yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmiştir. İstanbul 7. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2024/734 E.sayılı menfi tespit dosyasından verilen 11/12/2024 tarihli ara karar ile, Bakırköy 5. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2024/433 D.İş 2024/433 Karar sayılı ihtiyati tedbir kararının aynen devamına karar verilmiştir.
İHTİYATİ TEDBİRE İTİRAZ: Davalı ... AŞ. vekili ihtiyati tedbire itiraz dilekçesinde özetle; talep tarihi itibariyle başlatılmış bir icra takibi bulunmadığından, tek yetkili mahkemenin müvekkilinin yerleşim yeri olan İstanbul merkez mahkemeleri olduğunu, yetkisiz mahkemece verilen tedbir kararının kaldırılması gerektiğini, çekteki ciro silsilesi düzgün olup, müvekkilinin iyiniyetli hamil konumunda olduğunu, müvekkilinin haksız ihtiyati tedbir kararı nedeniyle uğrayacağı zararın giderilmesi, teminatın, teminat fonksiyonunu yerine getirebilmesi için icra dosya borcunun tümü ile teminat altına alınması gerektiğini, %15 teminatın temin etmek fonksiyonundan uzak olduğunu ileri sürerek, Bakırköy 5. Asliye Ticaret Mahkemesi 2024/433 Değişik İş, 2024/433 Karar numaralı 26/11/2024 tarihli tedbir kararına ve aynı Bakırköy 5. Asliye Ticaret Mahkemesinin 13/12/2024 tarihli tüm hacizlerin kaldırılması yönünde verilen ek kararına karşı itirazlarının kabulüne, mahkemenin yetkisine, ihtiyati tedbirin şartlarına yönelik itirazlarının kabulü ile ihtiyati tedbir kararının müvekkil şirket yönünden tümüyle kaldırılmasına, aksi halde Kahramankazan İcra Dairesi'nin ... E. sayılı dosya borcunu karşılayacak şekilde %115 oranında yatırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
İHTİYATİ TEDBİRE İTİRAZIN REDDİ KARARI: İlk derece mahkemesince 09/01/2025 tarihli ara karar ile; HMK'nın 389 hükmü gereği tedbire konu çekin kargo ile gönderimi sırasında zayi olduğu gerekçesiyle iptal davası açıldığı, çekle ilgili henüz iptal kararı verilmediği, bu aşamada çek keşidecisi olan davacı aleyhine icra takibi yapılması durumunda davacı tarafın çek bedelini iki kez ödeme ihtimali bulunduğu hususları birlikte değerlendirildiğinde verilen kararın İİK'nın 72.maddesine uygun olduğu gerekçesiyle davalının ihtiyati tedbire itirazının reddine; mahkemenin tedbirin uygulanmasına yönelik verdiği ek karara karşı itirazların HMK 394/2 maddesi gereği incelenemeyeceği, tedbire itiraz ile değerlendirilmesi mümkün bulunmadığından itirazın değerlendirilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.
İSTİNAF İSTEMİ: Davalı ... AŞ. vekili istinaf dilekçesinde, tedbire itiraz dilekçesindeki beyanlarını tekrar ederek; yetkiye itirazımızın reddinin hatalı olduğunu, ihtiyati tedbir talebinin yetkisiz mahkemeye sunulduğunu, ihtiyati tedbirin dayandığı sebebe ilişkin itirazlarının reddi kararının hukuka aykırı olduğunu, 13/12/2024 tarihli ek kararının istinaf kanun yoluna kapalı olması da hukuka aykırı olduğunu, mahkemenin tedbirin aynen devamına karar verildiği tarih itibariyle halihazırda açılmış bir icra takibi mevcut olduğundan %115 teminat yatırılması gerektiğini, aksi halde teminatın teminat fonksiyonunun işlevsiz kaldığını ileri sürerek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.
GEREKÇE: Dava, menfi tespit talebine ilişkindir. Dairemiz önüne gelen somut uyuşmazlık ihtiyati tedbire itirazın reddine dair 09/01/2025 tarihli ara karara ilişkindir. Karar davalı ... AŞ. vekili tarafından istinaf edilmiştir. İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. Davacı vekilinin talebi üzerine Bakırköy 5.ATM'nin 2024/433 D.İş sayılı dosyasından verilen 26/11/2024 tarihli karar ile, %15 teminat karşılığında tedbire konu çekin icra takibine konu edilmemesi yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmiştir. Aleyhine tedbir kararı verilen ... AŞ.vekili, ihtiyati tedbirin verildiği Bakırköy 5.ATM'nin 2024/433 D.İş sayılı dosyasına verdiği ihtiyati tedbire itiraz dilekçesinde, ihtiyati tedbirin yetkisiz mahkemeye sunulduğunu, yetkili mahkemenin İstanbul Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunu ileri sürmüştür. İlk derece mahkemesince ihtiyati tedbire itirazın değerlendirildiği 09/01/2025 tarihli ara kararda, davalı ... AŞ'nin yetki itirazı hakkında herhangi bir inceleme ve değerlendirme yapılmamıştır. Bu nedenle öncelikle ihtiyati tedbir kararını veren mahkemenin yetkisine yapılan itirazın, daha sonra esasa ilişkin itirazların incelenip değerlendirilmesi gerekirken, yetki itirazı incelenmeden eksik inceleme sonucu ihtiyati tedbire yapılan itirazın reddine karar verilmesi doğru görülmemiştir. Açıklanan nedenlerle davalı ... AŞ. vekilinin istinaf itirazlarının kabulü ile HMK’nın 353/1-a-6. maddesi gereğince yerel mahkeme kararının kaldırılmasına, kaldırma kararı doğrultusunda işlem yapılması için dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine, kaldırma sebep ve şekline göre sair istinaf itirazlarının bu aşamada incelenmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi ayrıntılı kararda açıklandığı üzere; 1-Davalı ... AŞ. vekilinin istinaf isteminin kısmen kabulüne, 2-İstanbul 7. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2024/734 E.sayılı dosyasından verilen 09/01/2025 tarihli ara kararın 6100 sayılı HMK'nın 353/1-a-6 maddesi gereğince KALDIRILMASINA, 3-Yukarıda gerekçede belirtildiği şekilde araştırma ve inceleme yapılarak sonucuna göre bir karar verilmek üzere dosyanın ilk derece mahkemesine GÖNDERİLMESİNE, 4-İstinaf peşin harcının talebi halinde davalı ... A.Ş'ye iadesine, 5- İstinaf aşamasında davalı ... A.Ş tarafından yapılan yargılama gideri olan 1.683,10 TL istinaf yoluna başvurma harcı ile 300,00 TL posta masrafı olmak üzere toplam 1.983,10 TL'nin davacıdan alınarak davalı ... A.Ş'ye verilmesine, 6-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına, Dosya üzerinden yapılan inceleme sonucu oy birliği ile HMK'nun 362/1-f maddesi uyarınca kesin olarak karar verildi.30/04/2025