T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
16. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
DOSYA NO:2023/1341 Esas
KARAR NO:2025/618
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ:İSTANBUL 1. FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
TARİHİ:28/03/2023
NUMARASI:2021/214 Esas, 2023/81 Karar
DAVANIN KONUSU:Endüstriyel Tasarım (Manevi Tazminat İstemli)|Endüstriyel Tasar (Endüstriyel Tasarım Hakkına Tecavüzden Kaynaklanan)|Endüstriyel Tasarım (Maddi Tazminat İstemli)
KARAR TARİHİ:30/04/2025
İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; davalının müvekkiline ait iş ürünleri ile karıştırılmaya yol açacak iş ürünlerinin izin alınmaksızın ticari faaliyetlerde kullanıldığını, internet sitesi ve tanıtım broşürlerinin dahi müvekkili ile aynı olduğunu, haksız rekabet yaratıldığını ve haksız kazanç elde edildiğini, ... isimli ürünün birebir aynısının kullanıldığını, davalının müvekkiline ait ürünlerin tasarımını gasp ettiğini, müvekkiline ait tasarımın FSEK kapsamında ilim ve edebiyat eseri olduğunu, mali ve manevi haklarının ihlal edildiğini, bu hususların FSEK kapsamında korunan haklara tecavüz niteliğinde olduğunu ileri sürerek, davalı eyleminin tasarım gasbı, FSEK kapsamında eser haklarına tecavüzün ve haksız rekabet yarattığının tespitine, durdurulmasına, önlenmesine, şimdilik 10.000 TL maddi 10.000 TL manevi tazminatın davalıdan tahsiline, hükmün ilanına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; kıyasa konu ürünler arasında hiçbir benzerlik olmamasına rağmen, tescilli/tescilsiz bir tasarım hakkı bulunmamasına rağmen ve FSEK’e dayalı bir esere sahip olmamasına rağmen, tamamen ticari saikle hareket eden ve etik dışı bir şekilde müvekkilini yıpratmak amacı ile işbu davayı ikame eden davacının kötü niyetle hareket ettiğini, davaya konu kullanımların TTK, SMK ve FSEK bağlamında hukuka uygun kullanımlar olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI:İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda, alınan her iki bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre, davacının tasarımın tescilsiz tasarım koruması kapsamında incelenmesi gerektiği, davaya konu olan ürün tasarımlarının davacı tarafın “...” ismi/kodu üretmiş olduğu ürün tasarımları ile ilgili olduğu, broşür görselinden 2011 yılından beri kamuya sunulduğu , ürünleri tasarlayan mühendislerin hususiyet taşımaktan ziyade bir çözüm üretmek amacıyla fonksiyonelliği ve işlevini ön planda tutarak oluşturdukları ürünlerin estetik, sanatsal ve anlamsal kaygılardan ziyade maliyet, montaj, seri üretim ve fonksiyonellik gibi farklı özellikleri göz önüne alarak oluşturduklarından davacı iddiasının aksine FSEK kapsamında belirtilen eser grupları içerisinde de yer almadığından FSEK korumasından yararlanamayacağı, bu tip bir makine tasarımı tescil edilmediğinden tescilsiz tasarım hükümlerine göre korunabilmekteyse de, davacı ve davalının ürünleri kıyaslandığında tasarımların farklı olarak aldığı ve davalının ihlal teşkil eden bir kullanımın bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
İSTİNAF İSTEMİ: Davacılar vekili istinaf dilekçesinde; 24/01/2023 tarihli bilirkişi raporuna karşı itirazları değerlendirilmeksizin verilen yerel mahkeme kararının müvekkili şirketin hukuki dinlenilme hakkını ihlal ettiğini, gerekçeli kararın dosyaya sunulan teknik rapor incelenmeksizin verildiğini, dava konusu iki tasarım bilgilenmiş kullanıcıda karışıklığa mahal verecek düzeyde birbirine benzemekte olduğunu, davalının eylemlerinin TTK m.55 kapsamında haksız rekabet yarattığını, SMK m.71 kapsamında tasarım gaspı niteliğinde olduğunu, müvekkili şirkete ait ürünün FSEK uyarınca eser niteliğini haiz olup, davalının haksız eylemleri FSEK kapsamında eser sahibinin eserden doğan haklarına tecavüz ve haksız rekabet oluşturduğunu ileri sürerek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.
GEREKÇE:Dava, tasarımın gasbı, FSEK kapsamında eser haklarına tecavüzün ve haksız rekabet yarattığının tespiti, durdurulması, önlenmesi ile maddi ve manevi tazminat taleplerine ilişkindirİnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda, yukarıda yazlı şekilde davanın reddine karar verilmiştir. Karar davacılar vekili tarafından istinaf edilmiştir.Dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, ilk derece mahkemesince iki ayrı heyetten alınan bilirkişi raporunda, davacı tarafa ait davaya konu ... ürün tasarımlarının SMK kapsamında tescilli veya tescilsiz tasarım olarak koruma altında bulunmadıkları, FSEK kapsamında eser niteliğine sahip olmadığı, davalı tarafa ait iş yerinde tespit edilen ve dosyaya sunulu fotoğraflarda yer alan ... ibareli ürün tasarımlarının davacı tarafa ait gold series ibareli ürün tasarımlarından farklı olduklarının tespit edildiği, ürünler arasında benzerlik bulunmadığı tespit edildiğinden, tasarım gaspı ve haksız rekabetin de söz konusu olmadığı, davacılar vekilinin birinci bilirkişi raporuna karşı itiraz dilekçesi ekindeki karşılaştırmalı broşürünün ikinci bilirkişi raporunda incelenerek değerlendirildiği, bilirkişi raporlarının denetime elverişli olduğu, ilk derece mahkemesince davanın reddine karar verilmesinin yerinde olduğu anlaşılmakla, davacılar vekilinin yerinde görülmeyen istinaf isteminin reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle;1-Davacılar vekilinin istinaf talebinin HMK'nun 353/1-b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, 2-Alınması gereken 615,40 TL harçtan, peşin alınan 269,85 TL harcın mahsubu ile bakiye 345,55 TL harcın davacılardan alınarak hazineye irat kaydına,3-Davacılar tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,4-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına, Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, HMK'nun 361.maddesi uyarınca tebliğden itibaren iki haftalık süre içerisinde Yargıtay ilgili hukuk dairesinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi.30/04/2025