T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
16. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
DOSYA NO: 2023/1346 Esas
KARAR NO: 2025/617
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL ANADOLU 2. FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
TARİHİ: 08/06/2023
NUMARASI: 2019/307 Esas, 2023/130 Karar
DAVANIN KONUSU: Patent (Patent Hükümsüzlüğünden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 24/10/2019
KARAR TARİHİ: 30/04/2025
İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı taraf adına ... numara ile incelemesiz patent belgesine bağlanmış buluşun, patent başvuru tarihinden önce yurtiçinde ve yurtdışında birçok firma tarafından imal edilerek kamuya arz edilmiş olduğu ve kanunda yazılı patentlenebilirlik şartlarını taşımadığını, dava konusu buluşun müvekkili şirketin çalışmaları sayesinde ortaya çıktığını, müvekkili şirketin eski çalışanlarından olan ve ...'in babası olan davacının bu buluşu müvekkili şirketten habersiz olarak kendi oğlu adına, muvazaalı olarak kaydettirdiğini, ileri sürerek, ... numaralı incelemesiz patentin hükümsüzlüğüne ve patent sicilinden terkinine, hükümsüzlük şartları gerçekleşmediği takdirde, patent belgesinin müvekkil şirkete devrine ve müvekkil adına tesciline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davada ileri sürülen taleplerin haksız ve kötüniyetli olduğunu, patent başvurularının davacı ... ile iş ilişkisinin kesilmesinden aylar sonra yapıldığını, müvekkil adına tescil edilen incelemesiz patent başvuruları başvuru tarihinde yürürlükte bulunan mevzuata göre uygun olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI: İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda, alınan bilirkişi raporları ile davaya konu ... numaralı patentin 1 ve 25 no.lu tüm istemlerinin yeni olduğunun, hükümsüzlük koşullarının oluşmadığının anlaşıldığı, hükümsüzlük konusunun teknik ve uzmanlık gerektiren hususlardan olması nedeniyle dosyadaki tüm bilirkişi raporlarına itibar edilerek hükümsüzlük yönünden davanın reddine karar vermek gerektiği, hizmet buluşu yönünden ise, davalının da kabulünde olduğu üzere davaya konu patentin davalının babası dava dışı ... tarafından bulunduğu, ...' in davacıya ait iş yerinde çalışmış olduğu, iş akdinin 26/10/2015 tarihinde feshedildiği davaya konu patentin ise iş akdinin sona ermesinden sonra 16/02/2016 tarihinde tescil için başvurusunun yapıldığı, davaya konu patentin hizmet buluşu olduğu yönünde başkaca delil de sunulmadığı, yine gerçekte patent sahibi olarak görünen ...'in patenti kendi adına değil de oğlu olan ... adına tescil ettirmesinin hükümsüzlük sebebi olarak sayılamayacağı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.
İSTİNAF İSTEMİ: Davacı vekili istinaf dilekçesinde, yargılama sırasında ileri sürdüğü vakıa ve beyanlarını tekrar ederek; bilirkişi heyet raporuna itiraz ettiklerini, mahkemece ek rapor alınmasına karar verilmişse de, bilirkişilerin klasörler ve CD içindeki delilleri inceleyip rapor içine almadıklarını, sonrasında ıslah yaparak dava konusu patentin müvekkili şirketçe bulunduğuna ve başvuru tarihinden önce anılan buluşun yapılmış olduğuna ilişkin bir klasör evrak daha sunmalarına rağmen bir heyetten yeni bir rapor alınmadığını, kaldı ki her yaptıkları araştırmalar sonucunda davaya konu patent hakkı sona erdiğinin tespit edildiğini, patentin hizmet buluşu olduğunu ve yeni olmadıklarını ispatladıklarını ileri sürerek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.\t
GEREKÇE: Dava, patent hükümsüzlüğü, aksi halde patentin davacı adına tescili talebine ilişkindir. İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda, yukarıda yazlı şekilde davanın reddine karar verilmiştir. Karar davacı vekili tarafından istinaf edilmiştir. İstinaf dilekçesinde davaya konu patentin yargılama sırasında geçersiz hale geldiğinin ileri sürülmesi nedeniyle TPMK'ya yazılan müzekkereye verilen 24/04/2025 tarihli cevabi yazıda, ... numaralı incelemesiz patent için telafi ücretinin zamanında yatırılmaması nedeniyle geçersiz hale geldiği bildirilmiştir. Dolayısıyla ilk derece mahkemesi yargılaması sırasında 2021 yılında geçersiz hale gelen davaya konu patente ilişkin, konusuz kalan davada karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir. Açıklanan nedenlerle nedenle HMK'nın 353/1-b-2. maddesinde, yargılamada eksiklik bulunmamakla beraber, kanunun olaya uygulanmasında hata edilip de yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığı takdirde veya kararın gerekçesinde hata edilmişse \"düzelterek yeniden esas hakkında\" duruşma yapılmadan karar verilmesi gerektiği düzenlendiğinden Dairemizce davalı vekilinin istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmiş ve konusuz kalan davada karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir. İlk derece mahkemesince alınan alınan bilirkişi raporları ile davaya konu ... numaralı patentin 1 ve 25 no.lu tüm istemlerinin yeni olduğunun, hükümsüzlük koşullarının oluşmadığının belirlendiği, hizmet buluşu yönünden ise, davalının da kabulünde olduğu üzere davaya konu patentin davalının babası dava dışı ... tarafından bulunduğu, ...' in davacıya ait iş yerinde çalışmış olduğu, iş akdinin 26/10/2015 tarihinde feshedildiği davaya konu patentin ise iş akdinin sona ermesinden sonra 16/02/2016 tarihinde tescil için başvurusunun yapıldığı, davaya konu patentin hizmet buluşu olduğu yönünde başkaca delil de sunulmadığı, yine gerçekte patent sahibi olarak görünen ...'in patenti kendi adına değil de oğlu olan ... adına tescil ettirmesinin hükümsüzlük sebebi olarak sayılamayacağı, dolayısıyla dava tarihi itibariyle davalının haklı olması nedeniyle, davacının sair istinaf itirazları yerinde görülmeyerek, HMK'nın 331/1.maddesi uyarınca davalı lehine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun KISMEN KABULÜNE, 2-6100 sayılı HMK.'nın 353/1-b-2 maddesi gereğince İstanbul Anadolu 2. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinin 08/06/2023 gün ve 2019/307 Esas ve 2023/130 Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA, 3-KONUSUZ KALAN DAVADA KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA, 4-İlk derece yargılaması yönünden; a)Alınması gereken 615,40 TL harçtan, peşin alınan 44,40 TL harcın mahsubu ile bakiye 571,00 TL harcın davacıdan alınarak hazineye irat kaydına, b)Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, c)Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu konuda hüküm kurulmasına yer olmadığına, d)Davalı lehine Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenen 40.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 5-İstinaf yargılaması yönünden; a)İstinaf peşin harcının talebi halinde davacıya iadesine, b)İstinaf aşamasında davacı tarafından yapılan yargılama gideri olan 492,00 TL istinaf yoluna başvurma harcı ile 220,00 TL posta ve tebligat masrafı olmak üzere toplam 712,00 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, c)İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına, 6-Gerek ilk derecede gerekse istinaf aşamasında yatırılan gider avanslarından kullanılmayan kısımların karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilk derece mahkemesince yatıran tarafa iadesine, Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, HMK'nun 361.maddesi uyarınca tebliğden itibaren iki haftalık süre içerisinde Yargıtay ilgili hukuk dairesinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi.30/04/2025