T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
16. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
DOSYA NO: 2025/504 Esas
KARAR NO: 2025/627
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL ANADOLU 1. FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
TARİHİ: 11/02/2025 (Ara Karar)
NUMARASI: 2024/181 Esas
DAVANIN KONUSU: Tazminat (Fikir Ve Sanat Eserleri Sahipliğinden Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ: 30/04/2025
İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İHTİYATİ TEDBİR TALEBİ: Davacı vekili cevaba cevap dilekçesinde, talep dilekçesinde özetle; dava dilekçesindeki beyanlarını da tekrar ederek, davalıların müvekkiline ait eseri izinsiz şekilde yayınlanması halinde haklarına tecavüz halihazırda devam edeceğinden tecavüzün ref’ine ve tecavüzün men’ine karar verilmesi ve tiyatro oyununun gösterim sürecinin durdurularak ihtiyati tedbir kararı verilmesi gerektiğini ileri sürerek,, “.../ ...” isimli tiyatro oyununa tedbir konularak herhangi bir şekilde, umuma arz edilmesinin engellenmesinie karar verilmesini talep etmiştir.
İHTİYATİ TEDBİR KARARI: İlk derece mahkemesince 14/01/2025 tarihli ara karar ile; dosya kapsamı ile SMK'nın 7/5-a maddesi gereği değerlendirme yapılması gerektiği, bu haliyle uyuşmazlığın yargılamayı gerektirdiği,ancak tecavüzün varlığına rağmen tedbir yönünde kısmi bir koruma sağlanmaması halinin de tarafların hak ve menfaatlerini korumayacağı kabul edilerek davalının SMK'nun 151/2-c maddesi uyarınca davacının uğraması muhtemel zararlarının teminatı olarak 200.000,00 TL teminat yatırmasının hakkaniyete uygun olacağı gerekçesiyle, ihtiyati tedbir talebinin kısmen kabulü ile, davalı tarafça SMK'nun 159/2-c maddesi gereğince 200.000-TL nakdi veya gayri nakdi teminatın kararın tebliğ tarihinden itibaren 1 haftalık kesin süre içerisinde Mahkemeye depo edilmesine, aksi halde ihtiyati tedbirin ağırlaştırılacağının davalı tarafa ihtarına karar verilmiştir.
İHTİYATİ TEDBİRE İTİRAZ: Davalılar vekili itiraz dilekçesinde, önceki savunmalarını da tekrar ederek, davanın konusunun FSEK'ten kaynaklanan tazminat davası olduğunu, SMK'nın 151/2-c maddesi gereğince ihtiyati tedbir talebinin kısmen kabulüne karar verildiğini, dayanağını FSEK'ten almayan tedbir kararının kaldırılması gerektiğini, teminatın talepte bulunan davacıdan alınması gerekirken, bu kuralın tersine uygulanarak davalılardan alınmasının hukuka aykırı olduğunu, tedbir koşullarının oluşmadığını ileri sürerek, ihtiyati tedbirin kaldırılmasını talep etmiştir.
İHTİYATİ TEDBİRE İTİRAZIN REDDİ KARARI: İlk derece mahkemesince 11/02/2025 tarihli ara karar ile; somut uyuşmazlıkta alınan bilirkişi raporu ile belirlendiği üzere tarafların birlikte eser sahipliği yönünden yaklaşık ispatın sağlandığı, ancak davalı tarafın da eser üzerindeki hakları gözetildiğinde davacı tarafın haklarının zarar görme ihtimalinin bulunduğu, ancak yayının durdurulması halinde de davalının eser üzerindeki hakkının zarar görebileceği kanaati ile her iki tarafın haklarının da korunması anlamında davalı tarafın davacının haklarını teminat altına alır şekilde teminat yatırmasının hakkaniyete uygun olacağı gözetilerek ihtiyati tedbir kararına yapılan itirazın reddine karar verilmiştir.
İSTİNAF İSTEMİ: Davalılar vekili istinaf dilekçesinde; ihtiyati tedbire itiraz dilekçesindeki itiraz ve savunmalarını tekrar ederek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.\t
GEREKÇE: Dava, davacının FSEK'ten kaynaklanan haklarına tecavüzün men'i, ref'i ile tazminat talebine ilişkindir. Dairemiz önüne gelen somut uyuşmazlık, ilk derece mahkemesince ihtiyati tedbire itirazın reddine dair 11/02/2025 tarihli ara karara ilişkindir. Karar davalılar vekili tarafından istinaf edilmiştir.İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. Davacı, ortak yazarı olduğu tiyatro oyununun hukuka aykırı bir şekilde kullanılması ve tiyatro oyunu ile ilgili yapılan paylaşımlarda müvekkilin yazar olarak anılmaması sebebiyle maddi ve manevi tazminata hükmedilmesini, tecavüzün refi meni ile .../... isimli tiyatro oyununa tedbir konularak umuma arz edilmesinin önlenmesini talep etmiş, ilk derece mahkemesince SMK'nın 151/2-c maddesi uyarınca ters tedbire hükmedilmiş, davalının ihtiyati tedbire yaptığı itiraz da reddedilmiştir.İlk derece mahkemesince, dosya kapsamı ile SMK'nın 7/5-a maddesi gereği değerlendirme yapılması gerektiği, bu haliyle uyuşmazlığın yargılamayı gerektirdiği, ancak tecavüzün varlığına rağmen tedbir yönünde kısmi bir koruma sağlanmaması halinin de tarafların hak ve menfaatlerini korumayacağı kabul edilerek davalının SMK'nun 151/2-c maddesi uyarınca davacının uğraması muhtemel zararlarının teminatı olarak 200.000,00 TL teminat yatırmasının hakkaniyete uygun olacağı gerekçesiyle, ihtiyati tedbir talebinin kısmen kabulü ile yazılı şekilde ters tedbire hükmedilmiştir. FSEK'ten kaynaklanan haklara tecavüz iddiasına yönelik olarak açılan ve davacının; FSEK 66 ve 69 gereğince tecavüzün ref’ine ve men’ini, FSEK 68/1. maddesine göre göre maddi tazminat, daha lehe olması halinde FSEK 70/3 gereğince kazanç devri ile FSEK 70. maddesine göre manevi tazminat talep ettiği, dolayısıyla davadaki tüm taleplerin FSEK'e dayalı olarak talep edildiği davada, ihtiyati tedbir talebinin FSEK 77.maddesine göre değerlendirilmesi gerekirken, uyuşmazlıkla ilgisi bulunmayan SMK'nın 7/5-a maddesi gereği değerlendirme yapılarak, SMK'nun 159/2-c maddesi uygulanarak, ters tedbire hükmedilmesi doğru görülmemiştir. Alınan bilirkişi heyet raporunda, davalının eylemlerinin davacının mali veya manevi haklarına tecavüz olarak nitelendirilemeyeceği ve fakat davacının davalıdan elde ettiği kazanca dair talepte bulunabileceği yönünde görüş belirtilmiştir. Davacı vekili cevaba cevap dilekçesinde, müvekkilinin mali ve manevi haklarını talep etmesi üzerine müvekkilinin isminin davalılar tarafından görsellerden çıkarıldığını ileri sürerek buna ilişkin bir kısım görseller ibraz etmiştir. Dolayısıyla mevcut delil durumu itibariyle davacının ihtiyati tedbir talebinin yargılamayı gerektirmesi nedeniyle, bu aşamada davacının ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verilmesi gerekirken, ilk derece mahkemesince yazılı şekilde kısmen kabul kararı verilmesi doğru görülmemiştir.HMK'nın 353/1-b-2. maddesinde, yargılamada eksiklik bulunmamakla beraber, kanunun olaya uygulanmasında hata edilip de yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığı takdirde veya kararın gerekçesinde hata edilmişse \"düzelterek yeniden esas hakkında\" duruşma yapılmadan karar verilmesi gerektiği düzenlendiğinden Dairemizce davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, davalının ihtiyati tedbire yaptığı itirazın kabulü ile, davacının ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi ayrıntılı kararda açıklandığı üzere; 1-Davalılar vekilinin istinaf başvurusunun KISMEN KABULÜNE, 2-İstanbul Anadolu 1. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin 2024/181 E.sayılı dosyasından verilen 11/02/2025 tarihli ara karar kararının KALDIRILMASINA, 3-Davalının ihtiyati tedbire yaptığı itirazın kabulü ile, davacının ihtiyati tedbir talebinin REDDİNE, 4-Davalılar tarafından yatırılan istinaf peşin harçları ile fazladan yatırıldığı anlaşılan 1.683,10 TL istinaf yoluna başvurma harcının talep halinde ilk derece mahkemesince davalılara iadesine, 5- İstinaf aşamasında davalılar tarafından yapılan yargılama gideri olan 1.683,10 TL istinaf yoluna başvurma harcının davacıdan alınarak davalılara verilmesine, 6-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına, Dosya üzerinden yapılan inceleme sonucu oy birliği ile HMK'nun 362/1-f maddesi uyarınca kesin olarak karar verildi.30/04/2025