T.C.
ANTALYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
16. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ:Antalya 2. Asliye Ticaret Mahkemesi
KARAR TARİHİ:22/11/2021
DAVANIN KONUSU:Menfi Tespit
GEREKÇELİ KARAR
YAZIM TARİHİ:24/03/2025
İlk derece mahkemesinin kararı süresi içerisinde istinaf edilmiş olduğundan dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi.
Üye hakimin görüşü değerlendirildi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVACILARIN İDDİALARININ ÖZETİ:
Davacılar vekili, davalı ...’in müvekkili ... hakkında Serik İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası üzerinden giriştiği takiple ilgili müvekkili ... ile davalı ... arasında 09/09/2019 tarihinde sözleşme imzalandığı, imzalanan bu sözleşmeye göre davalıya teslim edilecek, keşidecisi ..., kefili ... olan 40.000,00 USD bedelli, ... keşide, 09/09/2020 ödeme tarihli, bonoya karşılık davalının da Serik 1. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasındaki alacağından feragat edeceğini; müvekkilinden 40.000,00 USD bedelli bonoyu alan davalının, bu bonoya dayanarak dava konusu Antalya Genel İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası üzerinden takibe geçtiğini, Serik İcra Müdürlüğü dosyasındaki alacağından feragat etmediği gibi bu dosyadan olan alacağını da temlik ettiğini, davalının Serik İcra Müdürlüğü dosyasındaki alacağından feragat etmediği için müvekkilleri hakkında Antalya Genel İcra Müdürlüğü'nde giriştiği takibe dayanak bononun da bedelsiz kaldığını beyan ederek, müvekkillerinin borçlu olmadığının tespiti ile müvekkilleri hakkında girişilen takibin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DAVALININ SAVUNMALARININ ÖZETİ:
Davalı vekili, davacının iddiasının aksine müvekkili tarafından Serik İcra Müdürlüğü'ndeki takip alacağının bir kısmının dayanağının 09/09/2019 tarihli sözleşmeden önce temlik edildiğini, müvekkilinin davacının dayandığı bu sözleşmeye uyduğunu, 40.000 USD bedelli bononun teminat amacıyla değil ödeme amacıyla davacıdan alındığını beyan ederek, davanın reddine ve tazminata karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:
İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonunda;\"...davacı her ne kadar hakkındaki dava konusu takibe dayanak 40.000 USD bedelli bonodaki alacağın Serik İcra Müdürlüğü'ndeki takip sebebiyle konulan hacizlerin kaldırılması ile muaccel olacağını belirtmekte ise de, hacizlerin davalı alacaklının haricen tahsil bildirimine rağmen kaldırılmış olmama sebebi davacının dayandığı bu sözleşmeden önce temlik edilen bir kısım alacağının devam etmekte olmasından kaynaklandığından davacının bu iddiası yerinde bulunmamıştır. Davalı alacaklı ödeme için verildiğini kabul ettiği bu bono sebebi ile asıl bu bononun düzenlenmesine sebep olan 09/09/2019 tarihli sözleşme ile alacağını 09/09/2020 tarihinde tahsil etmek istemiştir. Davaya konu takibe de 17/09/2020 tarihinde girişmiştir. Bu durumda davalının bir yıllık vade farkından dolayı 10.995,13 USD fazla para almasının kararlaştırıldığının kabulü gerekir. Bu yönden davacının alacak miktarı ile ilgili iddiasının yerinde bulunmadığı\" gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:
Karara karşı, davacılar vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
Davacılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; bilirkişi raporunda, temlik tarihi itibariyle 29.004,87 USD borç olduğunun tespit edildiğini, rapora itirazlarının dikkate alınmadığını, senetteki alacağın, yabancı para birimi yani dolar üzerinden belirlenmiş olup, kurdaki artışın 1 yıllık vade farkını karşılayacağı düşünülmeden, yabancı para alacağına 1 yıl için 10.995,13 USD faiz niteliğinde fazla para istenebileceğinin kabulü yönünde hüküm kurulmasının usul ve yasaya aykırı olduğunu, 1 yıllık işleyebilecek maksimum faiz tutarının 1.262,73 USD olduğunu, mahkemece, senet üzerine fazladan yazılan 10.995,13 USD'nin \"alacaklının isteme hakkı olduğu\" gibi hiçbir dayanağı olmayan gerekçe ile kabul edilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, 29.004,87 USD'ye 1 yıllık işleyecek maksimum faizin hesaplattırılması ve buna göre senede fazla yazılan kısım üzerinden davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken davanın tümden reddedilmesinin doğru olmadığını, takip konusu senedin, protokoldeki şartlara bağlandığını, bu şekilde senet düzenlenmesinin mümkün olmadığının mahkemece inceleme konusu yapılmadığını, protokol ile senedin, hacizlerin kaldırılması olayına bağlandığından, senedin kambiyo vasfının ortadan kalktığını, kaldı ki dosyadaki hacizlerin de kaldırılmadığını beyan ederek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE:
Dava, takip konusu bonodan kaynaklı menfi tespit istemine ilişkindir.
Dairemizce istinaf incelemesi, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.
Takip konusu 09/09/2019 düzenleme tarihli, 09/09/2020 vade tarihli, 40.000 Dolar tutarlı bononun keşidecisinin davacı ..., lehtarının davalı ... oldukları, davacı ...'in avalist olarak bonoyu imzaladığı görülmektedir.
Dosya kapsamından; davalının, davacılardan ...'a karşı Serik İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyasında kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile takibe giriştiği, bu takip borcu sebebiyle davacılar ... ve ... ile davalı ...'in bir araya gelerek, 09/09/2019 tarihli sözleşme imzaladıkları, sözleşmede davalı ...'in alacaklı olduğu Serik İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyasından 09/09/2019 tarihinde feragat edeceği, davacıların 09/09/2019 düzenleme tarihli, 09/09/2020 vade tarihli, 40.000 Dolar tutarlı bonoyu davalıya aynı tarihte teslim edecekleri, Serik İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyasındaki hacizlerin kaldırılmasından sonra ... tarafından taşınmazların satışının gerçekleştirilerek, ...'e ödeme yapılacağı konusunda tarafların anlaştıkları, taraflar arasında bu konuda uyuşmazlığın bulunmadığı anlaşılmıştır.
Davacılar, takip konusu bononun hacizlerin kalkması şartına bağlandığını, teminat olduğunu, şarta bağlı bono verilemeyeceğini, hacizler kalkmadığından bono borcunun doğmadığını ileri sürmektedirler.
Serik İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde; davalının, sözleşmeye müteakip aynı gün haricen tahsil bildiriminde bulunduğu, ancak sözleşmeden önce 30/01/2018 tarihli temlik sözleşmesi ile davalının asıl alacağının bir kısmını ... isimli şahsa temlik etmiş olduğu ve bu temlikin icra dosyasına bildirildiği, temlik sözleşmesinin borçlu davacı ...'a tebliğ edilerek, temlikten borçlunun bilgilendirildiği görülmüştür. İşbu dava açıldıktan sonra borçlu davacı ...'ın, ...'a temlik edilen alacakla ilgili borcu da ödediği ve dosyanın infaz edildiği anlaşılmıştır.
Davacıların, davalıya esasen borçlu oldukları ve sözleşme gereği teslim edilen bononun ifa uğruna verildiğinin kabul edilmesi gerektiği, sözleşmenin yapıldığı tarihte borçlu ...'ın temlikten haberdar olması sebebiyle, sadece davalı alacaklı ...'in beyanı ile takip dosyasındaki hacizlerin kalkmayacağının borçlu tarafından bilindiği veya bilinmesinin gerektiği, bu sebeple ...'a temlik edilen borcun da ödenerek, hacizleri kaldırabilecek durumda olan davacının, bunu yapmayarak, hacizlerin kalkmamasını gerekçe gösterip, takip konusu bonodan ötürü borçlu olmadığını ileri süremeyeceği, ki işbu dava devam ederken, davacı borçlunun, ...'a temlik edilen alacağa ilişkin borcu rızaen ödeyerek, dosya borcunu tamamen kapattığı, sözleşme ve bononun düzenlendiği tarihte davalı ...'e ait (temlik edilmeyen) alacağın 29.004,87 Dolar olmasına rağmen bononun 40.000 Dolar üzerinden düzenlenmiş olmasında da usul ve yasaya aykırı herhangi bir hususun bulunmadığı, zira herhangi bir hata ve sahteliğe dayanmayan davacı borçluların imzaladıkları bono bedeliyle bağlı oldukları, açıklanan sebeplerle davacıların istinaf başvurularının yerinde olmadığı anlaşılmıştır.
HMK'nın 359/3 maddesi uyarınca; dosya kapsamındaki yazı, belge ve bilgilere, yasaya uygun gerektirici nedenlere, ilk derece mahkemesi kararının gerekçesinde dayanılan delillerle, delillerin tartışılması sonucu maddi olay ve hukuki değerlendirmede usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, HMK'nın 355/1 maddesi gereği incelemenin istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılıp, re'sen gözetilmesi gereken, kamu düzenine herhangi bir aykırılığın da bulunmamasına, kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğunun anlaşılmasına göre; davacılar vekilinin istinaf itirazları yerinde görülmediğinden HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacılar vekilinin ilk derece mahkemesi kararına ilişkin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,
2-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 615,40 TL maktu istinaf karar harcından peşin olarak yatırılan 80,70 TL harcın mahsubu ile bakiye 534,70 TL istinaf karar harcının davacılardan tahsili ile Hazine'ye GELİR KAYDINA, harç tahsil müzekkeresinin ilk derece mahkemesince YAZILMASINA,
3-Davacıların istinaf başvuruları nedeniyle yaptıkları yargılama masraflarının kendi üzerilerinde BIRAKILMASINA,
4-Kullanılmayan istinaf gider avansının 6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi uyarınca ilk derece mahkemesince ilgilisine İADESİNE,
5-İstinaf incelemesi dosya üzerinden yapıldığından vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,
6-Kararın ilk derece mahkemesi tarafından taraflara TEBLİĞİNE,
Dair, 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oybirliğiyle ve 6100 sayılı HMK'nın 362/1-a maddesi gereğince dava değerinin 544.000,00 TL'nin altında olması nedeniyle kesin olarak karar verildi.
...