T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
3. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO: 2024/3454
KARAR NO: 2025/1115
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL ANADOLU 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 28/06/2024
NUMARASI: 2022/788 E - 2024/477 K
DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit
KARAR TARİHİ: 24/04/2025
Yukarıda tarafları ve konusu yazılı bulunan dava ile ilgili olarak, ilk derece mahkemesince verilen kararın istinaf edilmesi sebebiyle , dava dosyası üzerinde yapılan inceleme sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; abonelik sözleşmesi kapsamında davalı dağıtım şirketi tarafından davacı adına 02.07.2022 tarihli, ... numaralı ve 348.205 TL bedelli fatura düzenlenmiş olup bahse konu fatura ve içeriğinin hukuka aykırı olduğunu, davalı yanca haksız ve hukuka aykırı olarak düzenlenen iş bu faturaya davacı tarafından usulüne uygun şekilde itiraz edildiğini, ancak davalı şirket, ekte sunulu 06.07.2022 tarihli, ... sayılı \"Faturaya İtiraz\" konulu yazısı ile davacının itirazının kabul edilmediğinin bildirdiğini, ne var ki davalının, davacının faturaya itirazının reddi gerekçeleri gerçek dışı olup huzurdaki davanın ikamesi zarureti hasıl olduğunu, ekte sunulu yazı uyarınca davalı şirketçe; \"yapılan değerlendirmede ... numaralı tesisattan 09.03.2022 tarihinde sökülmüş olan ... numaralı doğal gaz sayacının laboratuvara gönderildiği, laboratuvarda yapılan inceleme neticesinde mezkur sayacın mühür (damga) yerine yabancı cisim kurşun takıldığının rapor edildiğini, bu sebeple EPDK'nun ilgili \"yönetmeliğe istinaden tarafınıza kaçak kullanım ceza bedeliyle birlikte 348.205,00 TL tutarında fatura tahakkuk ettirilmiştir\" gerekçesi ile davacının faturaya itirazının reddine karar verildiğini, ancak gerçek dışı tespitler barındıran iş bu gerekçenin kabulünün mümkün olmadığını, ekte sunulu \"Gaz Kesme- Açma/Sayaç Kaldırma - Takma - Değiştirme Aboneye Bildirim\" formu ile de sabit olduğu üzere; 07.03.2022 tarihinde davacıya ait ... numaralı tesisattan ... numaralı sayacın sökülmesi işlemi, ... sicil numaralı davalı ... yetkilisi tarafından gerçekleştirildiğini, davalı yanca düzenlenen EK3'te sunulu yazıda 09.03.2022 tarihinde sökülmüş olan sayacın daha evvel davacı tarafından söküldüğü ve mühür kısmında yabancı cisim takıldığı belirtilmişse de bu tarihten 2 gün evvel davalı ... yetkililerince sayacın söküldüğü EK4'te sunulu tutanak ile sabit olduğunu, davacı tarafından sayacın sökülmesi, başka yere takılması yada davacının sayaca herhangi bir şekilde müdahalesinin söz konusu olmadığını, bu sebeple dava konusu faturayı ve kaçak gaz kullanım cezasını kesinlikle kabul etmediğini, haksız ve gerçek dışı gerekçelerle düzenlenen faturanın iptali gerektiğini, Doğal Gaz Piyasası Dağıtım ve Müşteri Hizmetleri Yönetmeliğinin \"Sayaç\" başlıklı 40. Maddesi gereğince müvekkil aleyhine kaçak gaz kullanımı cezasına ilişkin davaya konu fatura tahakkuk ettirildiğini, kaldı ki ilgili yasal düzenleme gereği yerinde tutulacak tutanağın esas alınması gerekir iken bu yönde düzenlenmiş bir tutanak da bulunmadığını, dava konusu sayaca ilişkin düzenlenmiş bir hasar/müdahale raporu davacıya tebliğ edilmediğini, bu yönüyle de hukuka aykırı olarak düzenlenen faturanın iptali gerektiğini, ayrıca itiraza konu, 02.07.2022 tarihli faturada tahakkuk ettirilen tüketim bedeli de gerçeğe aykırı olup bu yönüyle de faturanın iptali gerektiğini, bahse konu fatura uyarınca 109.498,35 TL + KDV olmak üzere toplam fatura tutarı 129.208,05 TL olarak belirtilmiş olup, bu yönüyle de faturaya itiraz ettiğini, davacının böylesi bir borcu bulunmadığının tespitine karar verilmesini, davacının davalı ...'a bahse konu kaçak gaz cezası sebebiyle borcu bulunmadığının tespiti ile dava konusu faturanın iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davalı şirket ..., TTK hükümlerine göre kurulmuş bir özel hukuk tüzel kişisi olarak, 4646 Sayılı Doğalgaz Piyasası Kanunu ve Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu'nun bu kanuna dayanarak yürürlüğe koyduğu mevzuata tabi olarak, İstanbul genelinde şehir içi doğal gaz dağıtım hizmetini ifa ettiğini, ... kanunların ve yönetmeliklerin kendisine tanıdığı yükümlülüklere riayetle faaliyetlerini icra ettiğini, davacı ... Sanayi Ticaret Limited Şirketi ... numaralı tesisatın kayıtlı olan ... Mah. ... Cad. ... Sok. No:... Ataşehir/İSTANBUL adresinde ... sözleşme hesap no ile sözleşme yaparak ticari aboneliğini başlatmış, onaylı proje kapasitesine istinaden tarafına ... seri numaralı GI6 tip sayaç tahsis edilmiş ve resmi gaz açılış işlemleri yapıldığını, ... numaralı tesisatından ... seri numaralı G6 tip sayaç 09.03.2022 tarihinde müdahale şüphesiyle sökülmüş olan doğalgaz sayacı laboratuvara gönderildiğini, laboratuvarda yapılan inceleme neticesinde ... tarafından tanzim edilen raporda mezkur sayaçta \"mühür(damga) yerine yabancı(kurşun cisim) takıldığı\" tespit edildiğini, bu doğrultuda davalı şirket tarafından davacıya kaçak kullanım ceza bedelli fatura tahakkuk edilmişse de davacı tarafından ikame edilen 02.07.2022 tarih, ... sayılı 348.205,00 TL bedelli faturadan dolayı borçlu olmadığının tespiti ile faturanın iptali talepli davada borçlu olduğu sabit olan davacının haksız davasının reddine karar verilmesini talep etmiştir. Mahkeme, davanın, davalı tarafından davalıya kesilen faturadan kaynaklı borçlu olunmadığının tespiti istemine ilişkin olduğu, dava konusu olaya bakıldığında, dağıtım şirketinin davacının hattına bağlı ... numaralı sayaçla ilgili 28.02.2022 tarihli kontrolünde 247.484 m, 04.03.2022 tarihli sayaç kontrolünde 244.415 m tüketimi fotoğrafladığı, 4 günlük kullanım aralığına göre sayacın -3.069 m2 geri düştüğü, bu durum üzerine davalı dağıtım şirketinin 07.03.2022 tarihinde yapılan kontrol sırasında davacıya ait sayaçta müdahale şüphesi ile sayacı söktüğü, 09.03.2022 tarihinde yeni sayaç taktığı, sayaçla ilgili 10.05.2022 tarihli incelemede sayacın mühür yerinde kurşun bulunduğunun tespit edilerek fotoğraflandığı ,davalının dosyaya sunduğu, sözleşme sürecindeki aylık faturalar yıl bazlı karşılaştırıldığında, 2022 yılı dahil son 4 yılda önceki 7 sözleşme yılına göre, kullanımda her ay mislinin üzerinde fark olduğunun görüldüğü,davacının dağıtıcının tespit yaptığı tarihten önceki son 4 yıl ortalaması olan 19.304,17 m'ün önceki yıldaki 41.189,24 m kullanımdan, 21.885,08 m” daha az olduğu, iki tutar arasında oran farkının, 2,13 kat olduğunun hesaplandığı,en son normal kullanım verisinin 2020 yılı öncesi olduğu, davalının davacıdan, kaçak kullanım cezası dahil 348.205,00 TL alacaklı olacağı, bu durumda ilgili tutar kadar fatura kesildiğinden, davacının fatura tarihi itibarıyla borçlu olmadığı bir tutarın tespit edilemediği gerekçesi ile; \"Davanın REDDİNE\" karar vermiştir. Kararı davacı vekili istinaf etmiştir.İstinaf dilekçesinde;davacının kaçak kullanım yapmadığını, davacı şirketin restaurant işletmesi olup müvekkilinin iş yerinde önceden mutfakta doğal gaz kullanılmakta iken daha sonra elektrik kullanımına geçildiğinden, doğalgaz kullanımının önceki dönemlere göre azalma gösterdiğini,dava konusu işyerinin bir dönem pandemi nedeniyle kapalı kaldığını,bazı dönemlerde de çalışmada azalma olduğunu, şirketteki üretimin bir dönem tamamen durduğu ve bazı dönemler de azaldığı göz önünde bulundurulduğunda kullanım miktarının da azalacağının kaçınılmaz olduğunu, kullanım miktarının önceki yıllara oranla düşük olmasının da hayatın olağan akışına uygun bulunduğunu,belirtilen dönemler içerisinde doğal gaz kullanımının azalmasının doğrudan kaçak kullanımın olduğu sonucuna varmaya yeterli olmadığını belirterek,davanın kabulüne karar verilmesi için kararın kaldırılmasını talep etmiştir.Davalı vekili istinafa cevap dilekçesinde,davacı istinafının reddini istemiştir.6100 sayılı HMK'nun 355 md gereğince, istinaf sebepleri ile sınırlı olarak yapılan incelemeye göre;Dava, kaçak doğalgaz tahakkuk bedeline yönelik menfi tespit ve bu kaçak tahakkuk faturasının iptali talebine ilişkindir.İspat hususuna gelince; Türk Medeni Kanunu’nun 6.maddesi hükmü uyarınca; kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça, taraflardan her biri hakkını dayandırdığı olguların varlığını kanıtlamakla yükümlüdür. Gerek doktrinde, gerek Yargıtay içtihatlarında kabul edildiği üzere ispat yükü hayatın olağan akışına aykırı durumu iddia eden ya da savunmada bulunan kimseye düşer. Öte yandan ileri sürdüğü bir olaydan kendi yararına haklar çıkarmak isteyen kimse iddia ettiği olayı kanıtlamakla yükümlüdür.Alınan bilirkişi heyet raporunda; \"Doğal Gaz Piyasası Dağıtım Ve Müşteri Hizmetleri Yönetmeliği'ne göre sayaç müşterilerin doğal gaz tüketimini ölçen Ölçü Aletleri Mevzuatına göre piyasaya arz edilmiş ve dağıtım şirketinin sistemine uyum sağlayan araçlar olup, bu araçların mülkiyeti dağıtım şirketlerinde olduğunu, dağıtım şirketleri bu bakımdan sayaçların tamir ve ayar işlemlerinden de sorumlu olduğundan, bu aletleri bir yılı geçmemek kaydıyla düzenli olarak kontrol etmekle de yükümlü olduğunu, bu kontroller sırasında bir kaçak kullanım tespit edilmesi halinde gazın kesilmesi ve kaçak kullanım ortadan kalkana kadar da, gazın tekrardan verilmemesi gerekir.” normal kullanımlarda, sayacın son okuna değeri ile ilk okunan değeri arasındaki metreküp cinsinden hacim farkı düzeltilmiş hacim ölçüsüne göre hesaplanmakta ve KWH cinsinden kullanılan enerji birim fiyatlar çarpılarak, tüketiciye faturalandırıldığını, kontroller sırasında sayaca müdahale edildiğinin tespit edilerek doğru ölçümlenmenin engel olunması halinde ise kaçak kullanım üzerinden faturalandırma yapıldığını, bu faturalandırmada ise en fazla | yıl için tespit edilen ortalama kullanım bedelinden, ilgili dönemde faturalandırılan bedel mahsup edilerek, kullanım bedelinin 2 katı ceza olarak tahakkuk ettirildiğini, fakat bu prosedürün tatbik edilebilmesi için, dağıtım şirketinin belgelendirmesi gerektiğini, bu açıklamalar ışığında dava konusu olaya bakıldığında, dağıtım şirketinin davacının hattına bağlı 508039 numaralı sayaçla ilgili 28.02.2022 tarihli kontrolünde 247.484 m, 04.03.2022 tarihli sayaç kontrolünde 244.415 m tüketimi fotoğrafladığı, 4 günlük kullanım aralığına göre sayacın -3.069 m2 geri düştüğü,bu durum üzerine davalı dağıtım şirketinin 07.03.2022 tarihinde yapılan kontrol sırasında davacıya ait sayaçta müdahale şüphesi ile sayacı söktüğü, 09.03.2022 tarihinde yeni sayaç taktığı, sayaçla ilgili 10.05.2022 tarihli incelemede sayacın mühür yerinde kurşun bulunduğunun tespit edilerek fotoğraflandığı görülmektedir.Davalının dosyaya sunduğu, sözleşme sürecindeki aylık faturalar yıl bazlı karşılaştırıldığında, 2022 yılı dahil son 4 yılda önceki 7 sözleşme yılına göre, kullanımda her ay mislinin üzerinde fark olduğu görüldüğü,davacının dağıtıcının tespit yaptığı tarihten önceki son 4 yıl ortalaması olan 19.304,17 m'ün önceki yıldaki 41.189,24 m kullanımdan, 21.885,08 m” daha az olduğu, iki tutar arasında oran farkının, 2,13 kat olduğu hesaplandığı,mahkemece en son normal kullanım verisinin 2020 yılı öncesi olduğunun kabulü halinde, davalının davacıdan, kaçak kullanım cezası dahil 348.205,00 TL alacaklı olacağı bu durumda ilgili tutar kadar fatura kesildiğinden, davacının fatura tarihi itibarıyla borçlu olmadığı bir tutarın tespit edilemediği, mahkemece aksi kanaatte olunup, normal kullanım verisinin kaçak tespitinden önceki 5 yılı da kapsayacağının kabulü halinde, davacının fatura tarihi itibarıyla, 154.596,00 TL borçlu olmayacağı\" belirtilmiştir. Somut olaya ilişkin davalı dağıtım şirketinin yaptığı 07.03.2022 tarihli kontrolde davacı sayacının müdahale şüphesi ile sökülerek yerine 09/03/2023 tarihinde yeni sayaç takılması üzerine,sökülen sayacın 10.05.2022 tarihli incelemesinde söz konusu sayacın mühür yerinde kurşun bulunduğunun tespit edilerek fotoğraflanmıştır.Ayrıca sözleşme sürecindeki aylık faturaların yıl bazında yapılan mukayese işleminde ise 2022 yılı dahil son 4 yılda önceki 7 sözleşme yılına göre, kullanımda her ay mislinin üzerinde fark olduğu, dağıtıcının tespit yaptığı tarihten önceki son 4 yıl ortalaması olan 19.304,17 m3ün önceki yıldaki 41.189,24 m3 kullanımdan, 21.885,08 m3 daha az olduğu,buna göre iki tutar arasında oran farkının, 2,13 kat olduğu tespit edilmiştir.Bununla birlikte en son normal kullanım verisinin 2020 yılı öncesi olduğu, davalının davacıdan, kaçak kullanım cezası dahil 348.205,00 TL alacaklı olduğu hesaplandığından,bu tutar yönünden davacının davasının ispat edilemediği anlaşılmıştır.Mahkemenin kararı usul ve hukuka uygun bulunmuştur. Bu itibarla, ilk derece mahkemesince verilen kararda mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesi bakımından usul ve esas yönünden yasaya aykırı bir durum bulunmamasına göre davacının istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 maddesi uyarınca reddine karar verilmesi gerekmiştir.
K A R A R: Yukarıda açıklanan nedenlerle; Davacının istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 maddesi uyarınca reddine, Alınması gereken 615,40 TL karar ve ilam harcından, peşin alınan 427,60 TL harcın mahsubu ile bakiye 187,80 TL'nin davacıdan alınarak hazineye irat kaydına, (Harç tahsil müzekkeresinin temyiz edilen dosyalarda Dairemizce, temyiz edilmeden kesinleşen dosyalarda İlk Derece Mahkemesince ilgili Vergi Dairesine yazılmasına,) İstinaf yargılama giderlerinin istinaf eden üzerinde bırakılmasına, İstinaf sebebiyle yatırılan gider avansı bakiyesi varsa karar kesin olmakla istinaf edene ilk derece mahkemesince iadesine, Dair dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda HMK 362/1-a maddesi gereğince kesin olmak üzere oybirliği ile karar verildi. 24/04/2025