T.C. KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ\tEsas-Karar No: *** Esas - ***
\tT.C.
\tKAYSERİ
\t1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
\t\t\t\t TÜRK MİLLETİ ADINA
\t\t\t\t GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO\t: ***
KARAR NO\t: ***
HAKİM\t: ***
KATİP\t: ***
DAVACI \t: *** [25898-30666-77346] UETS
VEKİLİ\t: Av.
DAVALI \t: Hasımsız
DAVA\t: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ\t:***
KARAR TARİHİ\t: ***
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH \t: ***
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA\t:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; \" Halk Bankası 9343 Oltu-Erzurum Şubesinin (...), ... VKN/TCKN numaralı, ... Seri numaralı, 06.09.2024 keşide tarihli, keşidecisi ... Limited Şirketi adına ... keşidecisi olan, keşide yeri Erzurum olan 1.000.000 TL bedelli çekin zilyedi olduğunu, müvekkilin zilyedi olduğu iş bu çekin kaybolduğunu, çekin kaybolduğunun fark edilmesinden sonra müvekkil tarafından muhatap bankaya gerekli talimat verildiğini, ancak çeki eline geçiren kişinin, çek karşılığını bankadan tahsil etmesi veya çeki işletmesi tehlikesi halen söz konusu olduğunu, çekin üçüncü şahısların eline geçmesi müvekkil açısından telafisi imkânsız zararlar doğurabileceğinden, çek bedelinin bankadan alınmaması için öncelikle ödeme yasağı konulmasını, devamında da adı geçen çekin zayii nedeniyle iptaline karar verilmesini\" talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, zayi nedenine dayalı hasımsız çek iptali istemine ilişkindir.
Talebin yasal dayanağı TTK'nın 651. ve devamı maddeleridir. TTK'nın 651. maddesine göre kıymetli evrak zayi olduğu taktirde mahkeme tarafından iptaline karar verilebilir. TTK'nın 757. maddesine göre de rızası olmaksızın poliçe elinden çıkmış olan kimse, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki mahkemeden muhatabın poliçeyi ödemekten men edilmesini isteyebilir. TTK'nın 759. maddesinde ise poliçeyi eline geçiren kimse bilinemiyorsa poliçenin iptaline karar verilebilir. TTK'nın 818. maddesindeki yollama nedeniyle poliçeyle ilgili bu hükümler \"çek\" için de uygulanır.
İş bu talep basit usule tabi olup HMK'nun 320/1. maddesi gereğince mahkeme mümkün olan hallerde tarafları duruşmaya davet etmeden dosya üzerinden de karar verebileceğinden HMK'nın 30. maddesindeki usul ekonomisi ilkesi hükümleri gereği de hasımsız nitelikteki iş bu çekişmesiz yargı işine ilişkin dosya üzerinden inceleme yapılarak karar vermek gerekmiştir.
Yapılan bu genel açıklamalar çerçevesinde somut talep irdelendiğinde; talep konusu edilen dava konusu edilen, Halkbankası Oltu/Erzurum Şubesine ait, keşidecisi ... olan 06/09/2024 tarihli, ... seri numaralı, 1.000.000,00 TL bedelli çekin zayii nedeniyle iptalini talep edilmektedir. TTK'nın 762. maddesi gereğince Ticaret Sicili Gazetesinde söz konusu çeki elinde bulunduranların ilk ilan tarihinden itibaren üç ay içerisinde mahkememiz dosyasına getirmeleri aksi takdirde çekin iptaline karar verileceği hususunda Ticaret Sicili Gazetesinde 16/09/2024, 27/09/2024 ve 08/10/2024 tarihlerinde ilanlar yaptırılmış, yapılan ilanlara rağmen dava konusu çek ile ilgili herhangi başvurunun olmadığı, talebe konu çekin vade tarihi olan 06/09/2024 vade tarihinden itibaren yasal 3 aylık sürenin 16/12/2024 tarihinde dolması ve karar tarihi tarihi itibariyle de dava konusu çek ile ilgili herhangi başvurunun olmadığı ve çek aslınında ibraz edilmediği anlaşılmıştır. Türkiye Halk Bankası A.Ş.'nden gönderilen 17/10/2024 tarihli cevabi yazısında dava konusu ilgili çekin bankaya ibraz edilmediği mahkememize bildirilmiştir.
Dava konusu çekin zayii olduğu TTK'nın 764 vd. maddesindeki yasal şartların oluştuğu anlaşılmıştır. Bu nedenlerle, TTK'nın 651. ve 818/1-s. bendi yollaması ile aynı yasanın 757,759,760,762. ve 764. maddeleri uyarınca, davacının üzerinde hamil ve hak sahibi olduğu anlaşılan çekin iptaline karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KABULÜ ile dava konusu; Halkbankası Oltu/Erzurum Şubesine ait, keşidecisi ... olan 06/09/2024 tarihli, ... seri numaralı, 1.000.000,00 TL bedelli çekin ZAYİ NEDENİYLE İPTALİNE,
2-492 sayılı Harçlar Kanunu'na ekli (1) sayılı tarife gereğince alınması gereken 615,40-TL maktu karar ve ilam harcından dava açılırken peşin olarak 427,60-TL harcın mahsubu ile bakiye 187,80-TL'nin davacıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
3-Mahkememiz dosyası üzerinden 15/10/2024 tarihli yazı ile dava konusu çek üzerine ödeme yasağı konulması yönündeki verilen ihtiyati tedbirin HMK'nun 397/2 maddesi uyarınca kararın kesinleşmesinden itibaren kaldırılmasına,
4-İhtiyati tedbir kararı için alınan teminatın HMK'nun 392/2 maddesi uyarınca hükmün kesinleşmesinden itibaren bir ay içinde tazminat davası açıldığının dosyamıza bildirilmemesi halinde davacıya iadesine,
5-Davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
6-HMK'nun 120 ve 333. maddeleri gereğince davacı tarafça yatırılan gider avansının kalan kısmının kararın kesinleşmesi halinde davacı tarafça numarası bildirilen veya bildirilecek hesaba, hesap numarası bildirilmediği takdirde adresine ödemeli olarak re'sen gönderilmesine,
7-Davanın mahiyeti gereği davacı lehine vekalet ücreti taktirine yer olmadığına,
8-Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 203. maddesi uyarınca dosyanın tarih ve işlem sırasına düzenlenip dizi listesine bağlanmasına, Yazı İşleri Müdürü tarafından kontrolü yapıldıktan sonra istinaf incelemesine gönderilmesine veya mahkeme arşivine kaldırılmasına,
Dair, davacı vekilinin yokluğunda, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu, gerekçeli kararın davacıya tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 14/01/2025
Katip ***
e-imzalıdır
Hakim ***
e-imzalıdır