T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
43. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2025/221
KARAR NO: 2025/331
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL ANADOLU 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 06/12/2024 (Ara Karar)
NUMARASI: 2024/894 Esas (Derdest)
TALEP: İhtiyati Haciz
İSTİNAF KARAR TARİHİ: 13/03/2025
Taraflar arasında görülen dava neticesinde ilk derece mahkemesince verilen hükmün ihtiyati haciz talep eden davacı vekilince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ
TALEP: İhtiyati haciz talep eden davacı vekili talep dilekçesinde özetle; işbu davanın konusunun, terditli olarak ileri sürdükleri her iki talep yönünden de vadesi gelmiş bir para borcu olduğunu, dosyaya sunulan sözleşmelerin, bu sözleşmelerle uyumlu olarak müvekkilinin davalı ...'ye yaptığı 500.000,00 TL ödemeyi ihtiva eden 02/02/2022 tarihli sözleşme, davalı İstanbul Kimya'ya yapılan 38.500,00 USD ödemeyi ihtiva eden çek sureti ve tahsilat makbuzu ve ... Adi Ortaklığı'na yapılan 1.000.000,00 TL ödemeyi ödemeleri ihtiva eden çek suretleri ve bu suretlerin üzerinde adi ortaklık ortakların davalı ... şirketi yetkilisinin imzasının bulunması, müvekkilin dava konusu zararlarının giderilmesi için işbu davayı açmadan önce arabuluculuk yolunu tüketmesi ve orada uyuşmazlık konusu olarak ileri sürdüğü talepler, bütünüyle değerlendirildiğinde tüm deliller ile müvekkilin davalı tarafından zarara uğratıldığını ve bu zararların giderilmesi gerektiği noktasında huzurdaki davanın esası yönünden haklılıklarını en azından yaklaşık olarak ispat etme koşulunu sağladığını, Müvekkilinin Mahkemece takdir edilecek teminat tutarını mahkeme veznesine depo etmeye hazır olduklarını, müvekkilinin ihtiyati haciz kararı talebi ile davalıların menkul ve gayrimenkul malları ile 3. kişiler üzerindeki hak ve alacakları üzerine borca yetecek miktarla sınırlı kalmak kaydıyla işbu davada harca esas değer olan 2.250.000,00-TL tutarında ihtiyati haciz kararı verilmesini talep edildiğini, müvekkilinin tüm girişimlerine rağmen kendisine vaad edilen daireden mahrum bırakıldığı gibi elinden azımsanamayacak tutarda parasının alınarak bu paradan mahrum bırakılmak suretiyle zarara uğratılmış ve bu zararı hiçbir şekilde giderilmemiş olduğundan, davalıların mal kaçırma girişiminde bulunacağını kuvvetle muhtemel gördüğünden ihtiyati haciz talep etmeye mecbur olduklarını, keza, içinde bulunduğumuz bu günlerde, inşaat sektöründe yer alan tacirlerin birbiri ardınca iflas ettiklerini, konkordato ilan ettiklerini, alacaklarının güvence altına alınması durumunun zorunluluk arzettiğini, yargılamanın ne kadar süreceği ve sona erene kadar davalıların mal kaçırma olgusunu gerçekleştirmesi halinde davanın kazanılmasının müvekkiline bir fayda sağlayamayacağı da gözetilerek işbu haklı ve hakkaniyete uygun ihtiyati haciz talebinin kabulüne karar verilmesini talep ettiklerini, \"Yapılan açıklamalar doğrultusunda tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davanın geçersiz taşınmaz satışı nedeniyle ödenen bedelin iadesine ilişkin olup sebepsiz zenginleşme hukuki sebebine dayalıdır. Davacı yanca sunulan sözleşme ve banka ödeme dekontları ile ödemeye ilişkin yaklaşık ispat koşulunun ve ihtiyati haciz talebinin kabulüne ilişkin diğer yasal koşulların oluştuğu, teminat miktarının mahkemesince yargılama sırasında eksiltilip arttırılabileceğinin tabii olduğunun anlaşılmasına göre mahkemece ihtiyati haciz isteminin reddi kararı isabetsiz olup, % 20 teminat mukabilinde ihtiyati haciz talebinin kabulüne dair karar verilmelidir.\" [T.C. Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi 2021/1380 E. 2022/44 K. 14/01/2022 T.] İhtiyati haciz talebimizin kabulüne karar verilmesi konusunda yüksek Mahkeme'nin değerlendirme kriterleri de dikkate alındığında haklılıklarının ortaya çıkacağını, bu nedenle müvekkilin mağduriyeti de gözetilerek ihtiyati haciz talebimizin teminatsız olarak kabulünü talep ettiklerini, aksi kanaate olunacak ise belirlenecek teminat miktarının asgari düzeyde tutulmasını talep ettiklerini, yukarıda arz ve izah olunan nedenler ile resen nazara alınacak nedenler çerçevesinde; öncelikle müvekkilinin parasal alacağının tahsilini temin edebilmek amacıyla davalıların taşınır, taşınmaz malları ile üçüncü kişilerdeki hak ve alacaklarının, fazlaya ilişkin talep hakkımız saklı kalmak kaydıyla şimdilik harca esas değer miktarı olan 2.250.000,00-TL tutarında -Sayın Mahkemece aksi kanaatte olunduğu takdirde ise davalılar ... ve şirketlerinin her ikisi yönünden 1.000.00,00 TL tutarında, davalı ... yönünden 500.000,00 TL tutarında, davalı İstanbul Kimya şirketi yönünden 750.000,00 TL tutarında miktarlar üzerinden- teminatsız olarak, Sayın Mahkemece aksi kanaatte olunması halinde ise olabilecek en asgari oranda belirlenecek teminatın tarafımızca dosyaya depo edilmesi şartıyla ihtiyaten haczine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI: İstinaf incelemesine konu kararı veren ilk derece Mahkemesince ihtiyati haciz talebi hakkında yapılan inceleme ve değerlendirme sonunda, \"Tüm dosya münderecatı incelenip hep birlikte değerlendirildiğinde; talep edenin alacağının varlığının, varsa da miktarının tespitinin ancak yargılama sonucu gerçekleşebileceği, buna bağlı olarak alacağının muacceliyetin yaklaşık ispat kuralları çerçevesinde kanıtlanamadığı, öte yandan vadesi gelmemiş borca ilişkin şartların varlığına dair bu aşamada dosyada yeterli delil bulunmadığı görülmekle, İİK 257 ve 258 maddesinde düzenlenen yasal şartları oluşmayan ihtiyati haciz talebinin reddine,\" karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ: İhtiyati haciz talep eden davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; ihtiyati haciz talebinin hukuka uygun olduğunu ve sunulan belgeler ile sabit olduğunu, her ne kadar mahkemece yaklaşık ispatın gerçekleşmediği yönündeki gerekçe ile ret kararı verilmişse de taraflar arasında akdedilen sözleşmeler, davacı tarafından gerçekleştirilen ödemelere ilişkin belgeler ve taraflar arasındaki hukuki ilişkiyi ispatlar sait belgeler dosyada mübrez olup bu halde yaklaşık ispatın sağlanmadığından bahsedilemeyeceğini, ihtiyati haciz talep edilebilmesi için borçlunun temerrüde düşmesi şeklinde bir koşulun kanunda öngörülmediğini, mahkemenin “alacağın varlığına kanaat edinmiş olmasından” anlaşılması gereken alacağın usul hukuku kurallarına göre kesin veya tam olarak ispat edilmesi olmadığını, dava dilekçesi ve eklerinde yer alan belgelerden taleplerindeki haklılığın açıkça tespit edilebilmekte olup, somut olayda ihtiyati haciz talebinde bulunulması için tüm şartların mevcut olup işbu davanın konusunun, terditli olarak ileri sürdüğü her iki talep yönünden de vadesi gelmiş bir para borcu olduğunu, dosyaya sunulan sözleşmeler, bu sözleşmelerle uyumlu olarak davacının davalı ...'ye yaptığı 500.000,00 tl ödemeyi ihtiva eden 02/02/2022 tarihli sözleşme, davalı ...'ya yapılan 38.500,00 USD ödemeyi ihtiva eden çek sureti ve tahsilat makbuzu ve bostancı modern ... Adi Ortaklığı'na yapılan 1.000.000,00 TL ödemeyi ödemeleri ihtiva eden çek suretleri ve bu suretlerin üzerinde adi ortaklık ortakların davalı ... şirketi yetkilisinin imzasının bulunması, davacının dava konusu zararlarının giderilmesi için işbu davayı açmadan önce arabuluculuk yolunu tüketmesi ve orada uyuşmazlık konusu olarak ileri sürdüğü taleplerin, bütünüyle değerlendirildiğinde tüm deliller ile davacının davalı tarafından zarara uğratıldığı ve bu zararların giderilmesi gerektiği noktasında huzurdaki davanın esası yönünden haklılığını, en azından yaklaşık olarak ispat etme koşulunu sağladığını, yasal hüküm kapsamında ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için gerekli bütün şartların yerel mahkeme nezdinde görülmekte olan dava açısından cari olduğunu, davalılarca açıkça kötü niyetli hareket edilmekte olup dava sonuçlanıncaya kadar alacağının tahsilini önlemek amacıyla davacıdan mal kaçırma kastıyla tasarruflarda bulunulması kuvvetle muhtemel olduğunu beyanla, İlk Derece Mahkemesince verilen kararın kaldırılmasını ve ihtiyati haciz kararı verilmesini talep ve istinaf etmiştir.
GEREKÇE: Talep, sözleşmenin ifa edilmemesi nedeniyle müspet zararın tazmini olmadığı takdirde sebepsiz zenginleşme gereğince alacağın tahsili istemli davada ihtiyati haciz kararı verilmesi, istemidir. İstinafa gelen uyuşmazlık temelde, talep konusuna ilişkin olarak ihtiyati haciz şartlarının oluşup oluşmadığı noktasındadır. İhtiyati haciz isteyen tarafça, taşınmaz satım vaadi ve alacağın temliki sözleşmesi gereğince yapılan ödemelere rağmen taşınmazın devredilmemesi nedeniyle müspet zararın bulunduğundan, terditli talep olarak da davalı tarafın ödemeler nedeniyle sebepsiz zenginleştiğinden bahisle incelemeye konu ihtiyati haciz kararı verilmesine ilişkin olarak talepte bulunmuştur. 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu(İİK)'nun 257/1. Maddesine göre, rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarını ve alacaklariyle diğer haklarını ihtiyaten haczettirebilir. İİK'nın 258/1. maddesi hükmüne göre ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için mahkemenin ''alacağın varlığı hakkında kanaat edinmiş olması'' yeterlidir. Mahkemenin ''alacağın varlığına kanaat edinmiş olmasından'' anlaşılması gereken alacağın usul hukuku kurallarına göre kesin veya tam olarak ispat edilmesi değildir. Diğer hukuki himaye tedbirlerinde olduğu gibi ihtiyati hacizde de amaç davaya ilişkin yargılamadan farklı olarak, maddi hukuka dayanan hak bakımından nihai bir karar verip, uyuşmazlığı esastan sona erdirmek değildir. Yani ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için ispat gerekmez, yaklaşık ispat için delil sunulması yeterli olup, alacaklının ilişkisinin varlığını ve muaccel olduğunu tam ve kesin olarak ispat etmesi aranmamaktadır(Yargıtay 19 HD'nin 12/12/2019 Tarih,2019/2300 E-2019/5531 K). Somut olayda, 07/01/2022 tarihli gayrimenkul satış vaadi başlıklı belge, 02/02/2022 tarihli ek sözleşme başlıklı belge, çek suretleri, ödeme belgeleri sunulmuştur. Ancak, adi ortaklığı oluşturan davalı şirketler davacının dayandığı belgelerin kendileri tarafından düzenlenmediğini, bunların davacı tarafça üretildiğini savunmuşlardır. Davalı ... ve davalı ... İç ve Dış Ticaret Anonim Şirketi yönünden ise iddia olunan taşınmaz satış vaadi sözleşmesinin ifa edilmemesinde kusurlar bulunup bulunmadığı bu aşamada belirsizdir. Bu haliyle alacağın varlığı ve miktarı çekişmeli olup ancak toplanacak delillere göre yapılacak yargılama sonucu bir neticeye varılabileceğinden eldeki talep yönünden yaklaşık ispat olgusunun dosyanın bulunduğu aşama itibariyle gerçekleşmediğinin kabulü gerekir. Bu halde İİK 257. maddesindeki koşulların oluştuğundan söz edilmesi mümkün görülmediğinden ilk derece mahkemesince, ihtiyati haciz isteminin reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.HMK'nın 355. Maddesi uyarınca kamu düzenine aykırılık ve istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılan istinaf incelemesi sonunda; ilk derece mahkemesi kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından ihtiyati haciz isteyen davacı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf başvurusunun reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle: 1-İhtiyati haciz talep eden davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, 2-İhtiyati haciz talep eden davacı tarafından başvuru sırasında istinaf karar harcı peşin olarak yatırıldığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına, 3-İhtiyati haciz talep eden davacı tarafından istinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda, HMK'nın 362(1)f maddesi uyarınca kesin olarak oy birliğiyle karar verildi. 13/03/2025