T.C.
ANTALYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
16. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ:ANTALYA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
KARAR TARİHİ:10/01/2025
DAVANIN KONUSU:Konkordato (Adi Konkordatodan Kaynaklanan (İİK 285 İla 308/h))
GEREKÇELİ KARAR
YAZIM TARİHİ:27/03/2025
İlk derece mahkemesinin kararı süresi içerisinde istinaf edilmiş olduğundan dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi.
Üye hakimin görüşü değerlendirildi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ:
Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle: ... Yapı Malz. İnş. San. Ve Tic. Ltd. Şti. ünvanı ile ticari ve sınai faaliyetlerine 05.12.2006 tarihli tescil ile 250.000 TL. sermaye, ..., ..., ... ve iş ortaklığı ile ... Yapı Malzemeleri İnşaat Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. ünvanı ile kurulduğunu, 28.06.2007 tarihli tescil ile ünvanını ... Yapı Malz. İnş. San. Ve Tic. Ltd. Şti.'ye dönüştüğünü, yapılan hisse devrinin 07.10.2016 tarihli tescil ile şirketin tek ortağının ... olduğunu, ... Yapı Malz. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. 'nin Antalya Ticaret Sicili Memurluğu'nun ... sicil numarasına kayıtlı olup ... Mah. ... Sk. ... Apt. No....iç kapı no... Antalya merkez adresinde faaliyet gösterdiğini, ... ..., ..., ..., ... ..., ... ..., ..., ... gibi bir çok fabrikanın bayiliğini üstlendiğini, şirketin özellikle banka ve sair finans kurumlarına olan borçlarına üç ortağın da müşterek borçlu ve müşterek müteselsil kefil olarak borçludu olduklarını, şirketin zora düşmesinin sebebinin TMSF'nin mallara el koyması, yönetim kayyum atanması, faaliyetlerin durması, bankacılık sektöründeki kredi vermedeki isteksizlik ve gerilme olduğunu, bu duruma likit dengesinin dayanamadığını ve bozulduğunu, bu bozulmanın müvekkili şirket için, bankalar nezdinde yasal takiplerin başlaması vakıasını tetikleyeceği şirketin aktifine kayıtlı mallarına gelen hacizle satışların gerçekleşeceği için İİK.'nın 285. maddesindeki koşulların oluştuğunu, şirketin iyi niyetli olmakla; ödeyememe durumu içinde olduğunu, sadece hali hazırdaki araçların gayrimenkullerin kiraya verilmesi, ihtiyaç olması halinde, aktifinde yer alan makinaların, araçların ve gayrimenkullerin güncel değerleri ile satılmasının bile borçlanmayı karşılayacak miktarda olduğunu, dava dilekçesi ekinde sunulan konkordato ön projesi ile müvekkillerinin konkordato teklifi ile borçların tamamını ödeyeceğinin ön görüldüğünü, konkordato projesinde yer alan teklif ile birlikte alacaklıların alacağını tamamen tahsil etmiş olacaklarını, ödemelerin yapılması için gerekli konkordato kaynaklarının; ortak alınarak sıcak para girişi ve üretilen malların satışları, stokların kar ile satışı ve sermaye artırımı, faaliyet giderlerinin kısıtlanması olarak projede açıklandığını, öncelikle müvekkili şirketin ve ortaklar olan şahıs davacıların, faaliyetine devam edebilmesi ve malvarlığının korunabilmesi için İcra ve İflas Kanunu'nun 287, 288., 294, ve 295. maddeleri gereğince; İİK..'nın 206/1 sırasındaki haklar hariç olmak üzere, 6183 sayılı Kanundan doğan vergi ve her türlü harç, ceza ile SGK alacakları (prim, idari para cezalan dahil) ile ilgili takipler dahil olmak üzere, hangi sebebe dayanırsa dayansın davacı müvekkil aleyhine yeni takip yapılmaması, haciz, ihtiyati haciz, e-haciz, ihtiyati tedbir, satış, muhafaza işlemleri uygulanmaması, evvelce yapılmış olan tüm takiplerin ve satışların; durdurulmasına, yeni takip başlatılmamasına, tedbir tarihinden sonra uygulanan haciz, ihtiyati haciz ve ihtiyati tedbirlerin kaldırılmasına, davacı müvekkil ve ortak olan şahısların, hakkında rehnin paraya çevrilmesi yoluyla yapılmış ve yapılacak tüm icra takiplerinde satışlarının durdurulması, rehinli menkullerin muhafazasının durdurulmasına, davacı müvekkil ve ortak olan şahısların tüm kurumlar ve şirketler nezdindeki hak ve alacaklarının 3. kişilerce haciz, muhafaza ve tahsil edilmesinin önlenmesi ve evvelce yapılmış takiplerden üzerine haciz konulan hak ve alacaklar da dahil olmak üzere tüm hak ve alacaklarının davacı müvekkile ödenmesine, davacı müvekkilve ortak olan şahısların muhafaza altına alınmış ve alınacak emtia, taşıt, cihaz, leasing kapsamındaki makine ve diğer hak ve alacakların davacı müvekkile iadesine, davacı müvekkilve ortak olan şahısların ait olup haczedilen araçların kayıtlarına konulan yakalama şerhlerinin kaldırılmasına dair ihtiyati tedbir kararı verilmesine, ... bu karar tarihinden sonra alacaklı bankalarda davacılara ait hesaplara gelecek paralar ile ilgili, ilan tarihinden önce muaccel hale gelmiş kredi ve başkaca alacaklar için yapacakları rehin, takas uygulamalarının İİK 294. maddesi yollaması ile İİK' nin 200. maddesinin 1, 2 ve 3. fıkrası kapsamı ve şartlarında tedbiren durdurulmasına, davacının bankalardaki hesaplarına yatırılan paralara bankalarca rehin veya takas hükmünde olmak üzere konulan ve uygulanan blokajların kaldırılmasına ve blokaja tabi tutulan bedellerin davacının ilgili banka hesabına davacının kullanımına sunulmak üzere iadesine yönelik İhtiyati tedbir kararı verilmesine, davacı müvekkil ve ortak olan şahısların tarafından banka ve finans kuruluşlarına tahsil, takas ve teminat olarak verilmiş olan çek, senet ve her türlü kıymetli evrakın davacıya iadesine dair ihtiyati tedbir kararı verilmesine, davacı müvekkil ve ortak olan şahısların takip borçlusu olduğu takiplerde kendisi aleyhine veya 3. şahıs konumunda oldukları takiplerde kendisine yönelik 89/1 haciz ihbarnameleri gönderilmesinin tedbiren önlenmesine, davacı müvekkil ve ortak olan şahısların bankalar nezdindeki teminat mektuplarının nakde çevrilmesinin tedbiren durdurulması, anlaşılan bankalara yapılacak ödemelerin-taksitlerin devamına, zımnında yargılama neticesine kadar ihtiyati tedbir kararı verilmesine ve müvekkile komiser tayinine, müvekkili şirketin ve ortak olan şahısların konkordato talebinin kabulü ile, öncelikle İcra ve İflas Kanunu'nun 287. maddesi gereğince. 3 aylık geçici mühlet verilmesine ve işbu müddetin uzatılmasına, geçici iik. 285. maddesi çerçevisinde geçici mühlet neticesinde İcra ve İflas Kanunu'nun 289. maddesi gereğince bir yıllık kesin mühlet kararı verilmesineve gerekli görülmesi halinde bu mühlet kararının 6 ay daha uzatılmasına, kesin mühlet kararının ilanına yargılama neticesinde İİK. 305. ve diğer maddeleri gereğince konkordatonun tasdikine, tasdik kararının ilanına, yapılandırma protokolü yapılan finans kurumlarının taksitlerinin, şirket gelirlerinden vadesinde ödenmesine, dava devam ederken tedbiren, neticede de kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:
İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonunda özetle; \"... davacı şirketin ana faaliyetinin ikamet amaçlı binaların inşaatı olduğu, şirketin 13.08.2024 tarihi itibari ile toplam borçlarının; defter kayıtlarında ... TL, Konkordato ön projesine göre ... TL olduğu bu borcun ... TL'sinin adi borç olduğunu bildirdiği, şirketin, 300 - Banka Kredileri Hesabı 13.08.2024 tarihli bilançosunda ... TL, 30.09.2024 tarihli bilançosunda ... TL olduğu, şirketin konkordatoya tabi ... TL borcunun olduğu, projede en önemli kaynakların; % 5,43 oranında Ortak ve Eski Ortaklara ait ... TL'lik gayrimenkullerin satışı, %26,74 oranında Şirkete ait 90.000.000 TL'lik gayrimenkullerin satışı, %67,32 oranında 2024 - 2028 yılları arası elde edilecek ... TL'lik gelir olduğu, kaynak olarak gösterin taşınmaz satışları yönünden bu aşamada ceza yargılamasında verilen tedbir kararı uyarınca Mahkemenin icrai satışa izin vermediği, yine şirketin 2021 döneminde 147.159,12 TL, 2022 döneminde 2.607.799,96 TL, 2023 yılında ise 2.845.884,66 TL karının olduğu, şirketin hedeflediği 2025 döneminde ... TL, 2026 döneminde ... TL, 2027 döneminde 61.424.668 TL ve 2028 döneminde 66.952.888 TL'lik ticari karı gerçekleştirip gerçekleştiremeyeceği görüşmeleri yapılan projelerin alınmasına bağlı olduğu, ana faaliyeti ikamet amaçlı binaların inşaatı olan şirketin komiser heyetinin nihai rapor tarihine kadar TMK.nunn 706. TBK’nın 237. Tapu Kanunu'nun 26. ve Noterlik Kanunu’nun 60 ve 89. maddeleri gereğince, noterlikte düzenleme şeklinde yapılması geçerlilik koşulu olan bir kat karşılığı inşaat sözleşmesinin bulunmadığı, dosyaya sunulan taşeronluk sözleşmelerinin değerleri dikkate alındığında projenin uygulanabilirliği için yeterli kabul edilemeyeceği ve yine şirketin ön projesinde Antalya İli ... İlçesi ... Mahallesi ... ada ... parsel ... Büro Katı 12 Bağımsız Bölümün Otel işletmesine dönüştüreceğini bildirdiği, 23.10.2024 tarihinde Antalya Büyükşehir Belediyesine yapılan işyeri ruhsat başvurusunda bulunduğu, Belediye tarafından 25.10.2024 tarih ... nolu yazıda; ruhsatın verilmesi için bina için Yapı Kullanma İzin Belgesi olması gerektiğinin bildirildiği, Yapı Kullanma İzin Belgesi alınması için tapuda kat irtifakı işlemlerinin yapılması için ana taşınmazda diğer malikleri ile birlikte işlemlerin başlatıldığı, bu haliyle otelcilik faaliyetine hangi tarihte geçilebileceğinin ön görülemez olduğu, sonuç olarak konkordato projesinin gerçekçi ve uygulanabilir olmadığı, konkordatonun başarıya ulaşamayacağının anlaşılması nedeniyle; davacının kesin mühlet verilmesi talebi ile konkordato talebinin İİK 292/1.b maddesi uyarınca reddine, şirketin kaydi değer ve rayiç değer bilançolarına göre borca batık olmadığı tespit edildiğinden iflasına karar verilmesine yer olmadığına..\" şeklindeki gerekçe ile; davacının kesin mühlet verilmesi talebi ile konkordato talebinin reddine, davacı şirketin borca batık olmadığı tespit edildiğinden iflasına karar verilmesine yer olmadığına, tensip ara kararı ile verilen tedbir kararlarının kaldırılmasına ve konkordato komiserlerinin görevine son verilmesine karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:
Karara karşı, davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin 2006 yılında kurulduğunu, Yap-Sat inşaat, Toptan-Perakende inşaat malzemesi satışı, alçı-boya-izolasyon uygulaması, Hazır Beton üretimi ve satışının faaliyet alanları arasında bulunmakta olduğunu, yaklaşık 150 adet çalışanı, faaliyetinin sonlandığı 2016 yılında 100 milyon TL cirosu olduğunu, piyasada itibarlı ve güvenilir bir yeri olduğunu, ancak 2015 hain darbe girişimi sonucu müvekkil şirket ortağının; ... Asfalt İnş. Taah. San. Ve Tic. A.Ş firması ile ... yaptığı gerekçesi ve aynı zamanda aralarında akrabalık ilişkisi nedeniyle haksız ve hukuksuz yere 13/11/2017- 05/07/2018 Tarihleri arasında 8 ay tutuklu kaldığını, söz konusu tutukluluk süresince şirketin işlerinin takip edilemediğini, muhasebesinin özenle tutulamadığını ve bazı alacaklıların parası ödenemediği için şirketin borçlu durumuna düşmeye başladığını, yargılama sürecinde, Antalya 2. Ağır Ceza Mahkemesi tarafından müvekkili firmaya yönetim kayyımlığı atandığını, şirket ortaklarının ticaretine devam edemediğini, müvekkili firmanın süreç içerisinde sağlıklı yönetilmediğini, müvekkil şirkette yönetim kayyımlığı sonucu büyük açıklar verilmeye başlandığını, işlerin takip edilemediğini ve mağduriyetin önü alınamaz bir hal almaya başlaması sebebiyle 25/10/2019 tarihinde yönetim kayyımlığının, denetim kayyımlığına dönüştürüldüğünü, ilgili yargılama sonucunda Antalya 2. Ağır Ceza Mahkemesi ... E.- ... K. Sayılı ilamı ile müvekkillerinin beraat ettiğini, her ne kadar süreç beraat aşaması ile tamamlanmış olsa da yıllarca süren yargılama ve kayyım yönetiminin tüm mali dengeleri bozduğunu, bahsi geçen denetim kayyımlığının, Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 2. Ceza Dairesi, 29/02/2024 Tarih ... E. - ... K. Sayılı ilamı ile kaldırıldığını, müvekkili şirkete yöneltilen haksız suçlamaların yanı sıra 7 yıl boyunca şirketin üzerinde bulunan kayyım kurumunun, hiçbir borcu ödemek için çaba sarf etmediğini, yönetim kayyımlığı süresince müvekkili şirketin kazanç kaybına uğratılmasının yanı sıra borçları için dahi herhangi bir yapılandırma girişiminde bulunulmadığını, denetim kayyımlığı sırasında şirketin ayakta tutulmaya çalışıldığını, Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 2. Ceza Dairesinin, 29/02/2024 Tarih ... E. - ... K. Sayılı ilamı ile kaldırılan kayyımlığın ardından ivedilikle bahsi geçen şirketi ayakta tutmak, ticari hayata yeniden kazandırmak, bazı borçların vadesinde ödenememiş olmakla birlikte, diger borçların da vadesinde ödenememe tehlikesine bağlı olarak vade verilmek suretiyle borçların ödenmesi amacıyla konkordato talep etme zorunluluğu doğduğunu, şirketin zora düşmesinin sebebinin; TMSF'nin mallara el koyması, yönetim kayyım atanması, faaliyetlerin durması, bankacılık sektöründeki kredi vermedeki isteksizlik ve gerilme olduğunu, bu duruma likitide dengesi dayanamadığını ve bozulduğunu, şirketin iyi niyetli olduğunu, sadece hali hazırdaki araçların, gayrimenkullerin kiraya verilmesi, ihtiyaç olması halinde, aktifinde yer alan makinaların, araçların ve gayrimenkullerin güncel değerleri ile satılmasının bile borçları karşılayacak miktarda olduğunu, bunların yanında pandemi sürecinin de etkilerinin yaşandığını, müvekkil şirkete ilişkin konkordato hükümlerine başvurulmaması halinde küçük bir azınlığın cebri icra yoluyla alacağını alacağını ve tatmin olacağını ancak büyük bir çoğunluğun alacağını alamayacağını, mağduriyetler oluşacağını ve müvekkilin iflasın eşiğine geleceğini, bu durumda da ülke ekonomisinin de zarar göreceğini, istinafa konu dosya içerisinde mevcut, gerek konkordato ön projesi gerekse komiserler tarafından hazırlanan nihai projelerin onaylanması halinde, alacaklıların alacağına kavuşması sağlanacak ve alacaklıların menfaatlerine uygun ve olumlu katkı yapacak yapının ortaya çıkması somut olarak planlanmış halde olduğunu, bunun yanında müvekkilin faaliyetlerine devam etmesinin de sağlanmış olacağını, ayrıca, mahkemece eksik görülen hususların revize proje ile de yerin getirilmesi mümkün iken mahkemece bu konu üzerinde durulmadığını ve direkt olarak davanın reddi yoluna gidildiğini, oysaki ilk derece mahkemesinin başka bir dosyasında kesin mühlet kararı ile revize için tarafa süre verildiğini, geçici mühlet içerisinde dahi büyük alacaklılardan olan T.C. ... Bankası A.Ş. - ... A.Ş. Gibi kurumlar ile anlaşma sağlandığını ve borcun taksitler halinde ödenmeye başlandığını, davacının süreçte ortak almak veya nakit girişi sağlayarak, sermaye arttırım yoluna gideceğini, süre verilmesi halinde revize proje hazırlanabileceğini beyan ederek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE:
Dava, İİK m. 285 gereği adi konkordato istemine ilişkindir.
Dairemizce istinaf incelemesi, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.
Uyuşmazlığın çözümü açısından öncelikle konkordatoya ilişkin açıklama yapılmasında yarar bulunmaktadır.
Konkordato, borçlarını vadesi geldiği hâlde ödeyemeyen ya da herhangi bir borçlunun, borcun belirli koşullarda ödenmesi için alacaklılarıyla anlaştığı ve yetkili ticaret mahkemesinin onayı ile geçerlilik kazanan hukukî çözüm işlemidir (Türk Hukuk Lûgatı, Türk Hukuk Kurumu, Cilt I, Ankara 2021, s. 709).
Konkordato 2004 sayılı Kanun'da tanımlanmamış ise de; öğretide konkordato, dürüst bir borçlunun belli bir zaman kesiti içerisindeki bütün adi borçlarının alacaklılar tarafından kanunda gösterilen nitelikli çoğunlukla kabul edilmesi ve yetkili makamın (mahkemenin) onayı ile gerçekleşen ve borçlunun borcun bir kesiminden kurtulmasını ve/veya ödeme şeklinin borçlu yararına değişmesini sağlayan, haciz ve iflâs gibi klasik ve borçlu bakımından sert cebri icra yöntemlerinin yerine ikame edilmiş bir kolektif icra biçimidir (Baki Kuru, İcra İflas Hukuku, C. IV, İstanbul 1997, s. 3585; Süha Tanrıver, Adnan Deynekli, Konkordatonun Tasdiki, Ankara 1996, s. 29; Serdar Kale, Sorularla Konkordato (İflas Dışı ve İflas İçi Adi Konkordato), İstanbul 2017, s. 2; Hakan Pekcanıtez, Güray Erdönmez, 7101 Sayılı Kanun Çerçevesinde Konkortado, İstanbul 2018, s. 4; Sümer Altay, Ali Eskiocak, Konkordato ve Yeniden Yapılanma Hukuku, İstanbul 2019, s. 10, 15).
Konkordato kurumu ile ilgili farklı ayrımlar yapılmaktadır. Bunlardan ilki, mahkeme dışı ve mahkeme içi konkordato ayrımıdır. Mahkeme içi konkordato içeriğine göre vade, tenzilat ve karma konkordato olarak ayrılmaktadır. Sözü geçen sınıflandırmaya göre, borçlunun borcunu tam olarak ödemeyi vaat etmesi ve bunun için alacaklıların borçluya ödeme süresi tanımaları veya borcun itfasını takside bağlamaları hâlinde vade konkordatosu; borçlunun borçlarının belli bir yüzdesini ödemeyi taahhüt ettiği ve alacaklıların da kalan alacaklarından vazgeçtiği durumda tenzilat konkordatosu; tenzilat ve vade konkordatosunun bir araya getirilmesiyle teşekkül eden konkordatoya ise karma (bileşik) konkordato denilmektedir. Yapıldığı zamana göre ise; iflâsa tabi olmayan borçlular ile iflâsa tabi borçlulardan henüz iflâsına karar verilmeyenlerle yapılan konkordatoya iflâs dışı konkordato; müflisin teklif ettiği konkordatoya ise iflâs içi konkordato denilmektedir.
Konkordato talep eden borçlu veya iflâsını isteyebileceği borçlusu hakkında konkordato talep eden alacaklı, bir nüsha olarak düzenlenen dilekçe, konkordato ön projesi, ayrıntılı bilanço, gelir tablosu ve 2004 sayılı Kanun'un 286 ncı maddesinde sayılan diğer belgeler ile birlikte asliye ticaret mahkemesine başvurarak üç aylık geçici konkordato mühleti verilmesi ister (2004 sayılı Kanun md. 285-287). Asliye ticaret mahkemesi 286 ncı maddede sayılan belgelerin eksiksiz olarak mevcut olduğunu belirlediği takdirde borçluya derhâl geçici üç aylık mühleti verir ve bir veya işin kapsamına göre üç kişiden oluşan komiser veya komiserler kurulu oluşturulur (2004 sayılı Kanun md. 287).
Borçlu, konkordato mühletinin kapsadığı ve mühlet hükümlerinin devam ettiği dönem içerisinde komiserin denetimi altında 7101 sayılı Kanun ile değişik 2004 sayılı Kanun'un 297 nci maddesinin öngördüğü sınırlamalar içerisinde mal varlığı üzerinde tasarrufta bulunmak imkânını kural olarak muhafaza eder. Asliye ticaret mahkemesi komiserin veya borçlunun makul sebeplere dayalı talebi üzerine geçici mühleti en fazla iki ay daha uzatarak, geçici mühlet süresini beş aya yükseltebilir. Geçici mühletin ilanı ve ilgili kurumlara bildirilmesinden itibaren, alacaklılar ilandan başlayarak yedi gün içerisinde borçluya kesin mühlet verilmesini gerektiren durum bulunmadığını delilleri ile birlikte ileri sürerek konkordato talebinin reddini isteyebilirler (2004 sayılı Kanun md. 288). Geçici mühlet içinde mahkeme borçluyu ve varsa konkordato talep eden alacaklıyı duruşmaya davet eder. Bu süreçte geçici komiser duruşmadan önce raporunu mahkemeye ibraz eder. Mahkeme yapacağı değerlendirmede itiraz eden alacaklıların dilekçelerinde ileri sürdükleri itiraz sebeplerini de dikkate alır (2004 sayılı Kanun md. 289/2). Konkordatonun başarıya ulaşmasının mümkün görülmesi hâlinde borçluya bir yıllık kesin mühlet verilir (2004 sayılı Kanun md. 289/3). Gerekiyorsa geçici komiser veya komiserler değiştirilerek yeni bir görevlendirme yapılabilir veya geçici komiserlerin görevine devam etmesine karar verilerek dosya komisere teslim edilir. Konkordatonun geçici mühlet içerisinde başarıya ulaşmayacağına kanaat getirilmişse, borçluya kesin mühlet verilmez ve konkordato talebinin reddi doğrultusunda karar oluşturulur. Kesin mühlet verilmesine, kesin mühletin uzatılmasına ve kesin mühletin kaldırılarak konkordato talebinin reddine dair kararlar 2004 sayılı Kanun'un 288 inci maddesi uyarınca ilan edilir ve ilgili yerlere bildirilir. Güçlük arz eden özel durumlarda kesin mühlet, komiserin bu durumu açıklayan gerekçeli raporu ve talebi üzerine mahkemece altı ay daha uzatılabilir (2004 sayılı Kanun md. 289/5).
Ayrıca, İİK m. 294'de, kesin mühletin alacaklılar bakımından sonuçlar, m. 295'de, rehinli alacaklılar bakımından sonuçları, m. 296'da, sözleşmeler bakımından sonuçlar, m. 297'de borçlu bakımında sonuçları düzenlenmiştir. Bu maddelerde düzenlenen sonuçlar, kanunun hukuki sonuç bağladığı durumlardır.
Kesin mühletin alacaklılar bakımından sonuçları mutlaktır ve kesin mühlet etkilerini kararın verildiği an itibariyle göstermeye başlayacaktır. Başka bir ifade ile, mühlet kararının alacaklıların hakları bakımından getirdiği sınırlamaların etkilerini gösterebilmeleri için kesin mühlet kararının ilan edilmesine veya karardan alacaklıların haberdar edilmesine gerek bulunmamaktadır. Kesin mühlet kararının verildiği an itibariyle sonuç doğurması sebebiyle, iflas kararında olduğu gibi, derhal etki doğuran bir karar olduğu (iyi niyetin korunduğu hallerde, iyi niyetli üçüncü kişilerin kazandıkları haklar saklı kalmak üzere) söylenebilir (Öztek, Selçuk/Tunç Yücel, Müjgan/Budak, Ali Cem/Kale, Serdar/Yeşilova,Bilgehan, Yeni Konkordato Hukuku, 3. Baskı, Ankara 2023, s. 372) Örneğin, geçici mühlet ve kesin mühlet içinde borçlu aleyhine 21/7/1953 tarihli ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanuna göre yapılan takipler de dahil olmak üzere hiçbir takip yapılamaz ve evvelce başlamış takipler durur. Takiplerin durması için mahkemenin geçici veya kesin mühlet kararında takiplerin duracağını ayrıca belirtmesine gerek yoktur. Önceden başlatılmış takipler, mühlet kararıyla birlikte, kanundan dolayı kendiliğinden durur ve bundan sonra da yeni icra veya iflas takibi başlatılamaz (Coşkun, Mahmut, Konkorda
o ve İflas, 3. Baskı, Seçkin yayınları, Ankara 2024, s. 138).
Bu temel açıklamalar ışığında istinaf incelemesine konu dosyaya bakıldığında; Davacı şirket, vade konkordatosuna ilişkin ön projesini hazırlayarak ve İİK 286.maddesinde sayılan belgeleri talebine ekleyerek mahkemeye başvurmuştur. Ön projede ana para borçlarının %100'ünün ödenmesinin teklif edildiği, borçların tamamının yıllık % 24 fazlası ile tasdik kararından (Ocak 2026) 36 ay içinde, birbirini takip eden aylarda eşit taksitlerde ödeneceğinin planlandığı görülmüştür.
Davacı şirketin inşaat alanında faaliyet gösterdiği anlaşılmaktadır.
Geçici Konkordato Komiseri olarak atanan mali müşavir ..., inşaat mühendisi ..., hukukçu ... tarafından düzenlenen 06/01/2025 tarihli nihai raporda özetle:
\"Dosyada mevcut bilgi ve belgeler ile borçlu şirket yetkilisi beyanları, borçlu şirket merkezinde defter ve belgeler üzerinde yapılan incelemeler ve 5 aya yakın bir nezaret görevi sonucunda;
1- Şirketin ana faaliyeti ikamet amaçlı binaların inşaatı faaliyetinde bulunduğu,
2- Konkordato Projenin içeriğinde vade talepli konkordato talep etmiş olup, borçlarının tamamını 36 ay vade ile yıllık % 24 fazlası ile ödemeyi planladığı,
3- Şirketin kaydi değer ve rayiç değer bilançolarına göre borca batık olmadığı,
4- Şirketin; geçici mühlet tarihinden önce imzalanmış olduğu 7.630.000 TL tutarındaki taşeronluk sözleşmesine ait geçici mühlet süreci içerisinde 1.041.666,67 TL * KDV bedelli faturasını düzenlendiği, 305.000 TL'sını havale/eft ile 945.000 TL'sini 28.01.2025 vadeli çek ile tahsil ettiği,
5- Şirketin; geçici mühlet süreci içerisinde imzalanan 06.01.2025 tarihinde işe başlanacak 85.000.000 TL tutarındaki sözleşmeyi komiserliğimize sunduğu,
6- Şirketin ön projesinde Antalya ili ... İlçesi ... Mahallesi ... ada ... parsel ... Büro Katı 12 Bağımsız Bölümün Otel işletmesine dönüştüreceğini bildirdiği,
23.10.2024 tarihinde Antalya Büyükşehir Belediyesine yapılan işyeri ruhsat başvurusunda bulunduğu, Belediye tarafından 25.10.2024 tarih ... nolu yazıda; ruhsatın verilmesi için bina için Yapı Kullanma İzin Belgesi olması gerektiğinin bildirildiği, şirket sorumluluğunda olmayan idari ... ve işlemlerden kaynaklanan bu süreçte Yapı Kullanma İzin Belgesi alınması için tapuda kat irtifakı işlemlerinin yapılması için ana taşınmazda diğer malikleri ile birlikte işlemlerin başlatıldığı (27.12.2024 tarihli dilekçe ile Antalya Büyükşehir Belediyesi'ne yapılan başvuru), idari ... ve işlemlerin devam ettiği;
Şirketin malik olduğu gayrimenkullerden elde ettiği kira gelirinin aylık 1.255.169,75 TL olduğu,
Şirketin; ön projesinde 30.11.2024 tarihi itibari ile hedeflenen;
a- Net Satışı (12.335.124,30/12*11-) ... TL olduğu, 30.11.2024 tarihi itibari ile gerçekleşen net satışı ... TL'dir. Şirket 30.11.2024 tarihi itibari ile hedeflenen Net Satışı gerçekleştirdiği,
b- Brüt Satış Karı veya Zararı (997.279,80 /12*11) 914.173,15 TL olduğu, 30.11.2024 tarihi itibari ile gerçekleşen Brüt Satış Karı veya Zararı ... TL'dir. Şirket 30.11.2024 tarihi itibari ile hedeflenen Brüt Satış Karını gerçekleştirdiği,
c- Faaliyet Karı veya Zararı (-32.931.099,39/12*11-) - 30.186.841,11 TL olduğu, 30.11.2024 tarihi itibari ile gerçekleşen Faaliyet Karı veya Zararı -957.746,44 TL'dir. Şirket 30.11.2024 tarihi itibari ile hedeflenen Faaliyet Karını gerçekleştirdiği,
d- Dönem Karı veya Zararı (-36.918.307,18 /12*11-) -33.841.781,58 TL'dir. 30.11.2024 tarihi itibari ile gerçekleşen Dönem Karı veya Zararı -5.084.855,53 TL'dir. Şirket 30.11.2024 tarihi itibari ile hedeflenen Dönem Karını gerçekleştirdiği,
9- Şirketin 16.10.2024 tarih ve 648 madde no.lu muhasebe kaydındaki 770 - Genel Yönetim Giderleri hesabından 280 - Gelecek Yıllara Ait Giderler hesabına virmanlanan 21.547.052,75 TL'lik tutar olmasaydı firmanın ticari faaliyet sonucu oluşan 30.11.2024 tarihli Gelir Tablosuna göre;
a- Gerçekleşen Faaliyet Karı veya Zararı -33.443.409,74 TL'dir. Şirket 30.11.2024 tarihi itibari ile hedeflenen Faaliyet Karını %93 oranında gerçekleştiği,
b- Gerçekleşen Dönem Karı veya Zararı -26.631.908,28 TL'dir. Şirket 30.11.2024 tarihi itibari ile hedeflenen Dönem Karının gerçekleştiği,
10- Şirketin 13.08.2024 tarihi itibari ile 3.173.912,10 TL, 30.09.2024 tarihi itibari ile 3.565.378,01 TL alacağının bulunduğu,
1l- Şirketin 13.08.2024 tarihi itibari ile toplam borçlarının; defter kayıtlarında ... TL, Konkordato ön projesine göre ... TL olduğu bu borcun ... TL'sinin adi borç olduğunu bildirdiği,
12- Şirketin, 300 - Banka Kredileri Hesabı 13.08.2024 tarihli bilançosunda ... TL, 30.09.2024 tarihli bilançosunda ... TL olduğu,
13- Şirketin duran varlık olarak 29 adet aracının bulunduğu, Şirket yetkilisinin beyanında; 14 aracın yediemin otoparkından çalındığı, Mahkeme ve Savcılık nezdinde dava ve soruşturmaların devam ettiğinin bildirildiği, kalan 15 araç Bilirkişi Makine Mühendisi ... tarafından 07.06.2024 tarihinde düzenlenen raporda rayiç değerinin 9.263.000,00 TL olduğu, araçların üzerinde ... Bankası ve ... Bankasının rehinlerinin bulunduğu,
14- Şirketin Geçici mühlet tarihinden önce İnşaat Mühendisi - Gayrimenkul Değerleme Uzmanı ... tarafından;
a- Malik olduğu 111 adet gayrimenkulün rayiç değeri 742.687.000 TL,
b- Şirketin ortağı ...'nın malik olduğu gayrimenkullerin rayiç değeri 2.835.000,00 TL,
c- Şirketin borçlarına müşterek ve müteselsil kefil olan eski ortakları ...'nın ve ...'nın malik olduğu toplam 10 adet gayrimenkulün rayiç değerinin ... TL, olarak tespit edildiği,
15-Şirket Yetkilisinin; Konkordato projesinde kaynak olarak gösterilen şirketin, şirket ortağının ve Şirketin borçlarına müşterek ve müteselsil kefillerinin malik olduğu gayrimenkullerin satışı ile ilgili “Antalya 2.Ağır Ceza Mahkemesi'nin satılamaz şerhi bir hukuki imkânsızlık olup, satış yapılamamaktadır. İlamın kesinleşmesi ile 36 aylık ödeme takvimi içerisinde projede belirtilen duran varlık satışları yapılabilecektir.” beyanında bulunduğu,
16- Sektörel değerlendirmede; şirketin yaptığı sözleşmeler kapsamında faaliyetine başladığı ve devam ettiği, mali değerlendirmelerde şirketin projesinde öngördüğü hedeflere ulaştığı veya yaklaştığı, şirketin projesine uygun olarak şirkete yatırımcı ortağın alınması ile şehir oteli projesinin hayata geçirilmesi hususunda idari başvuruların yapıldığı, ana faaliyet konusu olan inşaat işlerinde faaliyetinin devam ettiği, yeni projelere ilişkin görüşmelerin devam ettiği,
Şirket, 13.08.2024 ile 30.11.2024 tarih aralığında ticari faaliyeti sonucu 4.963.247,20 TL kar elde ettiği, Şirketin Konkordatoya tabi ... TL borcunun olduğu, Projede en önemli kaynakların;
a- % 5,43 oranında Ortak ve Eski Ortaklara ait ... TL'lik Gayrimenkullerin Satışı,
b- %26,74 oranında Şirkete ait 90.000.000 TL'lik gayrimenkullerin satışı,
c- %67,32 oranında 2024 - 2028 Yılları Arası Elde Edilecek ... TL'lik gelir olduğu,
Şirketin 2021 döneminde 147.159,12 TL, 2022 döneminde 2.607.799,96 TL, 2023 yılında ise 2.845.884,66 TL karının olduğu, Şirketin hedeflediği 2025 döneminde ... TL, 2026 döneminde ... TL, 2027 döneminde 61.424.668 TL ve 2028 döneminde 66.952.888 TL'lik Ticari Karı gerçekleştirip gerçekleştiremeyeceği görüşmeleri yapılan projelerin alınmasına bağlı olduğu, kaynak olarak gösterilen taşınmaz satışları yönünden bu aşamada ceza yargılamasında verilen tedbir kararı uyarınca mahkemenin icrai satışa izin vermediğinin görüldüğü, ceza mahkemesi ilamının yargıtay incelemesinden dönüşü ile veya mahkemenin istinaf mahkeme kararında yer alan tedbirlerin kaldırılmasına yönelik kararını uygulamasına bağlı olduğu, şirketin kaynak olarak gösterdiği taşınmaz satışı yerine projesini revize etmek suretiyle başka bir şekilde şirkete kaynak sağlaması halinde takdir Mahkemeye ait olmak üzere projenin uygulanabilme ihtimalinin bulunduğu\" sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
İlk derece mahkemesince gerekçede; şirketin konkordatoya tabi ... TL borcunun olduğu, projede en önemli kaynakların; % 5,43 oranında Ortak ve Eski Ortaklara ait ... TL'lik gayrimenkullerin satışı, %26,74 oranında Şirkete ait 90.000.000 TL'lik gayrimenkullerin satışı, %67,32 oranında 2024 - 2028 yılları arası elde edilecek ... TL'lik gelir olduğu, kaynak olarak gösterilen taşınmaz satışları yönünden bu aşamada ceza yargılamasında verilen tedbir kararı uyarınca mahkemenin icrai satışa izin vermediği hususu belirtilmiştir.
Antalya 2. Ağır Ceza Mahkemesi ... E.- ... K. Sayılı ilamına bakıldığında özetle; yargılanan ..., ... ve ... hakkında beraat kararı verildiği, davacı şirket hakkında müsadere şartlarının oluşmadığı görülmekle, müsadere talebinin reddine, müsaderesi talep edilen şirket hakkında bir karar verilmemiş olduğundan denetim kayyımlığı tedbirinin ve şirketlerin mal varlıkları üzerindeki el koyma tedbirlerinin karar kesinleştiğinde kaldırılmasına karar verildiği anlaşılmaktadır. Hükmün, istinaf kanun yoluna götürülmesi sonucunda, Antalya BAM 2. CD'nin ... E, ... K sayılı ilamı ile özetle; müsaderesi talep edilen şirket hakkında bu karar verilmemiş olduğundan denetim kayyımlığı tedbirinin ve şirketlerin mal varlıkları üzerindeki el koyma tedbirlerinin karar kesinleştiğinde kaldırılmasına şeklindeki hüküm bölümünden, \"karar kesinleştiğinde\" ibaresinin kaldırılmasına, sanıklar hakkındaki adli kontrol hükümlerinin de kaldırılmasına temyiz yolu açık olmak üzere karar verilmiştir.
Konkordato projesinin uygulanması ihtimali belirlenirken söz konusu hukuki durumun da ciddiyetle üzerinde durulması, değerlendirilmesi gerekmektedir.
Komiser heyeti raporunda sonuç kısmında özetle; \"... kaynak olarak gösterilen taşınmaz satışları yönünden bu aşamada ceza yargılamasında verilen tedbir kararı uyarınca mahkemenin icrai satışa izin vermediğinin görüldüğü, ceza mahkemesi ilamının yargıtay incelemesinden dönüşü ile veya mahkemenin istinaf mahkeme kararında yer alan tedbirlerin kaldırılmasına yönelik kararını uygulamasına bağlı olduğu, şirketin kaynak olarak gösterdiği taşınmaz satışı yerine projesini revize etmek suretiyle başka bir şekilde şirkete kaynak sağlaması halinde takdir mahkemeye ait olmak üzere projenin uygulanabilme ihtimalinin bulunduğu\" hususları belirtilmiştir.
İlk derece mahkemesince, bu hususta, revize yoluyla bir değişiklik yapılıp yapılmayacağı değerlendirilmemiş, bu konuda davacıya imkan tanınmamıştır. Davacı istinaf dilekçesinde de bu hususa değinmiştir. Mahkemece, projenin uygulanma ihtimaline/seçeneğine fırsat tanınmamıştır.
Yine, yukarıda da anılan, 06/01/2025 tarihli nihai raporda özetle; şirketin ön projesinde 30.11.2024 tarihi itibari ile hedeflenen, net satışın, brüt satış karının, faaliyet karınının, dönem karının gerçekleşiği, 30.11.2024 tarihli gelir tablosuna göre; hedeflenen faaliyet karının %93 oranında gerçekleştiği, hedeflenen dönem karının gerçekleştiği anlaşılmaktadır. Ayrıca, komiser heyeti ek süre nihai raporunda özetle; 01/08/2024 tarihinde imzalanmış olan Tesisat İşleri Sözleşmesi kapsamında Antalya İli ... İlçesi ... Mahallesi ... ada ... parsel sayılı ana taşınmaz üzerinde yapılmakta olan 3 blok 216 bağımsız bölümden oluşan sitede yapılan incelemeler sonucunda, şirketin sözleşme konusu işlerden A blokta imalatları tamamladığı ve C bloğa işler için hazırlık yapıldığının belirlendiği, ana taşınmaz üzerinde bulunan B blok ise ... programında yapılacak son blok olarak ana işveren tarafından programlandığı, yerinde yapılan incelemeler kapsamında şirketin sözleşme kapsamında olan işlere başladığı, şantiye sahasına gerekli malzeme ve personeli sevk ettiği ve faaliyetleri ana işveren programı kapsamında devam ettirdiğinin görüldüğü; incelenen sözleşme kapsamında kârlılık değerlendirmesi yapıldığında, piyasa rayiçleri üzerinden belirlenen maliyet kalemleri üzerinden şirketin ortalama %30 - 35 arasında kâr elde etmesinin mümkün olacağının değerlendirildiği; şirket tarafından 22/10/2024 tarihinde imzalanan diğer sözleşme kapsamında yapılan teknik incelemelerde, sözleşme konusu işlerin başlangıç tarihi olarak 06/01/2025 tarihinin belirlendiği, şantiye sahasında yapılan incelemelerde sıva işlerine başlanılması aşamasında diğer taşeronlar tarafından yapılacak olan klima altyapısı tesisat işlerinin yapımına başlandığı, bu imalatın blok bazında tamamlanması sonrasında A blok öncelikli olarak sıva işlerine başlanması için hazırlıkların yapıldığının belirlendiği, bu kapsamda 22/10/2024 tarihli sözleşme kapsamındaki işlerin yapım sürecinde herhangi bir olumsuzluk olmadığının değerlendirildiği, toplam 14367m² arsa üzerinde konumlandırılmış site inşaatının genel durumu üzerinden şirketin taahhüdü altındaki işlere ilişkin değerlendirme yapıldığında ise ... programı ve devamı açısından imalatları aksatacak bir durum gözlemlenmediği, C blokta imalata başlanma seviyesinde olduğu tespitlerinin yapıldığı; sözleşme kapsamındaki işlerin kârlılık durumlarına ilişkin yapılan değerlendirmede; 18/12/2024 tarihli Sözleşme Ek Protokolü yapılarak 2025 yılı Ocak ayında asgari ücret artışı kapsamında inşaat malzeme fiyatlarındaki değişiklikler nispetinde sözleşmede belirtilen birim fiyatların karşılıklı olarak işverenle güncellenmesi konusunda mutabık kalındığı, bu kapsamda; 2024 yılı rayiç bedelleri üzerinden şirketin ortalama %30 – 35 arasında kâr elde etmesinin mümkün olduğu, yaşanacak fiyat artışlarının sözleşme bedellerine yansıtılması konusunda işveren tarafından mutabık kalınması ile bu riskin bertaraf edildiği hususları belirtilmiştir.
Bunların yanında, şirketin ... Mahallesi ... ada 4 parselde bulunan 12 nolu bağımsız bölümde yapılması planlanan Otel işletmesine ilişkin 2 aylık ek süre içerisinde yaptığı girişim ve işlemler teknik açıdan değerlendirildiğinde; Antalya Büyükşehir Belediyesine 25/10/2024 tarih ... Nolu dilekçe ile İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatı başvurusu yapıldığı, Büyükşehir Belediyesi tarafından verilen cevapta ise taşınmaz için “Yapı Kullanma İzin Belgesi(iskân)” bulunmadığı ve mevzuat kapsamında istenilen belgelerin tamamlanması sonrasında ruhsat başvurusunun değerlendirilebileceğinin belirtildiği; Ana taşınmaz için Yapı Kullanma İzin Belgesinin (... AVM) alınması hususunda idari ... ve işlemlere ilişkin olarak; binada kat irtifakının yeniden düzenlenmesine ilişkin tapu işlemi gerektiği, bu kapsamda şirket tarafından 27.12.2024 tarihli dilekçe ile başvuruda bulunulduğu, yapıda bağımsız bölüm maliki olan diğer maliklerin de (... Üniversitesi, ... Bankası A.Ş.) onayı ile işlemlerin yapılacak olduğu belirlenmiştir. İdari ... ve işlemlerin yapılması için şirket tarafından başvuruda bulunulduğu ve sürecin devam ettiğinin belirlendiği bildirilmiştir. Ayrıca, 2 aylık ek süre dönemi içerisinde şirketin faaliyet konularından olan inşaat işlerine ilişkin olarak Kundu bölgesinde yapımı başlanacak olan 2 adet genel kapsamlı 5 yıldızlı 2 adet otel tadilat işlerine ilişkin görüşmelerin devam ettiği ve otel sezonu ve dönemler dikkate alındığında kısa süre içerisinde görüşmelerin sonuçlandırılabilecek durumda olduğunun değerlendirildiği belirtilmiştir.
Tüm bu hususlar dikkate alındığında, davacı şirket tarafından, proje gereğinin yerine getirilmesi yönünde aktif çabalar sarf edildiği, verilen sürede yukarıda bahsedilen hedeflerin tutturulduğu anlaşılmaktadır.
Yukarıdaki açıklamalar ve dosya kapsamı gereği, mahkemece, kesin mühlet kararı verilip ve bunun yanında davacıya, komiser heyeti raporu da dikkate alınarak, projesini revize etmesi için, dosya kapsamına uygun olacak şekilde usulüne uygun kesin süre vermesi gerekirken, yanılgılı değerlendirme ile ret kararı vermesi yerinde olmamıştır.
Sonuç olarak, HMK m. 353/1,b-2 hükmü ve talebin niteliği göz önüne alınarak, davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan kabulü ile; konkordato talep eden şirkete 1 yıl süre ile kesin mühlet verilmesine karar verilmiştir. İİK'nın 294, 295, 296, 297. maddelerinde düzenlenen kesin mühletin doğuracağı sonuçlar, kararın verilmesiyle kendiliğinden doğan sonuçlar olduğundan, bu konuda ayrıca karar vermeye gerek görülmemiştir. Komiserlerin görevlendirilmesi, bilirkişi raporu dikkate alınarak, davacıya projesini revize etmesi amacıyla, usulüne uygun kesin süre verilmesi, gerekli yazışma ve ilanların yapılması da dahil olmak üzere müteakip işlemlerin yürütülmesi için dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacı vekilinin ilk derece mahkemesinin kararına ilişkin istinaf başvurusunun ESASTAN KABULÜ İLE; İİK'nın 293/2. maddesi uyarınca, Antalya 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 10/01/2025 tarih ve ... E., ... K. sayılı KARARININ KALDIRILMASINA, konkordato isteyen davacı şirkete 27/03/2025 tarihinden itibaren 1 YIL SÜRE İLE KESİN MÜHLET VERİLMESİNE, Komiserlerin görevlendirilmesi, bilirkişi raporu dikkate alınarak, davacıya projesini revize etmesi amacıyla, usulüne uygun kesin süre verilmesi, gerekli yazışma ve ilanların yapılması da dahil olmak üzere müteakip işlemlerin yürütülmesi için dosyanın ilk derece mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,
2-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince peşin olarak yatırılan istinaf karar harcının ilk derece mahkemesince talebi halinde davacıya İADESİNE,
3-Davacının istinaf başvurusu nedeniyle yaptığı yargılama masraflarının kendi üzerinde BIRAKILMASINA,
4-6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi gereğince peşin alınan ve harcanmayan istinaf gider avansının ilk derece mahkemesince ilgiliye İADESİNE,
5-Kararın ilk derece mahkemesince taraflara TEBLİĞİNE,
Dair, 6100 sayılı HMK'nın 353/1-a-6 maddesi gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oybirliğiyle ve HMK'nın 353/1-a maddesince kesin olarak karar verildi.
...