T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
43. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO:2021/1310
KARAR NO:2025/241
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ:İSTANBUL 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ:15/04/2021
NUMARASI:2018/516 Esas - 2021/347 Karar
DAVA:İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
İSTİNAF KARAR TARİHİ:03/03/2025
Taraflar arasında görülen dava neticesinde ilk derece mahkemesince verilen hükmün taraf vekillerince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; şirketin 15 Temmuz kalkışması sonrası adı ... soruşturması kapsamında anılan, ... isimli şahsın %95 ortağı bulunduğunu, bu sebeple Denizli 2. Sulh Ceza Mahkemesi'nin 2016/3103 D. İş sayılı dosyasından şirket işlemlerini yürütmek üzere kayyum atanmasına ve kayyum olarak da ...'nin atanmasına karar verildiğini, müvekkili şirketin kayyuma devrinden yaklaşık bir yıl önce, ... Ortaklığı ile müvekkili şirketin arasında 30/09/2015 tarihli belgeye göre ... A.Ş.'nin 250.000,00 USD peşin, 15/10/2015 tarihinde 450.000,00 USD olmak üzere toplam 700.000,00 USD'nin ilgili tarihlerdeki ... kuru üzerinden Türk Lirası olarak ödemeyi,...'nun ise dolaylı hissedarı bulunduğu ... A.Ş.'nin toplam sermayesinin ...'ini temsil eden hisseleri veya doğrudan hissedarı bulunduğu ...'ın toplam sermayesini temsil eden hisselerin %48,05'ine sahip ...'nin toplam sermayesinin %2,082'sini temsil eden hisselerini müvekkili şirkete 01/10/2016 tarihine kadar devretmeyi, bahsedilen şirketlerin hisselerinin kısmen veya tamamen üçüncü kişilere satılması halinde 1.500.000,00 USD'nin müvekkili şirkete ödenmesi hususunda sözleşme tanzim edildiğini, diğer davalı ...'ın da bu sözleşmeye şahsen kefil olduğunu, davacı ve davalı şirketler arasında düzenlenen bu anlaşmaya uygun olarak müvekkili şirket kayıtlarından gerekli ödemelerin belirtilen tarihte yapıldığının anlaşıldığını,... yetkilileri ile yapılan görüşmelerde ilk sözleşmeye karşılık teminat olarak 700.000,00 USD bedelli, 01/10/2016 vade tarihli bono senedinin ...'a teslim edildiğini öğrenildiğini ancak bu evrakın aslının şirket kayıtlarında bulunmadığını, taraflarınca ... A.Ş.'ne Denizli .... Noterliği vasıtası ile 09/01/2017 tarih ve...yevmiye numaralı ihtarnamesinin keşide edilerek sözleşmeden doğan alacağın ... Ltd. Şti'ne ödenmesi gerektiğini bildirildiğini, ancak davalı şirket yetkililerinin borçlu olduklarını açıkça kabul ettikleri miktarı ödemek yerine sürekli müvekkil şirketi oyalayıp, talep edilen bedeli ödemekten kaçındığını, taraflarınca borçlu şirket hakkında davaya konu ... sayılı dosyasından ilamsız icra katibi yapıldığını, bu takibe de davalı borçluların itiraz ettiğini ve takibin durduğunu, bu nedenlerle müvekkili şirket ile ... A.Ş. ve ... arasında sözleşmeden doğan alacağın tahsiline yönelik ... sayılı dosyasından borçlular hakkında yapılan ilamsız icra takibine haksız ve kötü niyetle yapılan itirazın iptalini, borçluların her türlü mal, hak ve alacaklarının üzerine müvekkil şirketin alacaklarının teminat altına alınması için ihtiyati haciz konulmasını, borçlular aleyhine %40'dan aşağı olmamak üzere inkar tazminatına karar verilmesini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalılar üzerine bırakılmasını talep ve dava etmiştir.
CEVAP:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin hisselerinin %94,58'inin halka açık olduğunu, müvekkili şirket ile davacı şirket arasında 30/09/2015 tarihli bir Finansman Sözleşmesinin imza edildiğini, bu türden bir sözleşmenin sadece taraflara özgü bir işlem olmadığını, davacı şirkete ...'nin kayyum olarak atandığını öğrenen müvekkilinin bizzat ...'ye başvurduğunu, müvekkilinin ...'ye başvurusunun üzerine kayyum sıfatını haiz ...'nin kararı ile oluşturulan müdürler kurulu tarafından yönetilen davacı şirketin, müvekkili şirkete Denizli ...Noterliği'nin 13/01/2017 tarihli, ... yevmiye numaralı ihtarnameyi gönderdiğini, ... adına Av. ... tarafından müvekkili şirkete Beyoğlu ...Noterliği'nin 16/02/2017 tarihli, ... yevmiye numaralı ihtarnamesinin gönderildiğini, ...'nin ihtarını ve mevcut durumları gözeterek, müvekkili şirketin, alacağın temliğine rağmen, temlik alan sıfatı ile hareket eden ...'ye ödeme yapmadığını, ... tarafından söz konusu alacağın temliği sözleşmesi tahtında Hollanda mahkemeleri nezdinde Mart 2017 tarihinde alacak davasının açıldığını ve bu davanın halen derdest olduğunu, müvekkilinin ... olaylarından itibaren alacak davasında müvekkiline destek olması için defalarca davacı şirket adına hareket eden kayyumlardan talepte ve ...'ye ziyaretlerde bulunduğunu,... şirketinin TMSF'nin devir sözleşmesini geçersiz olarak kabul etmesinin yasal olmadığını iddia ettiklerini, müvekkili şirketin aynı sözleşmeye dayalı aynı borçtan dolayı ve bu borcun temlik edilmesinden dolayı, hem temlik edene hem de temlik alana ödeme yapamayacağını, dava dilekçesinde iddia edildiği gibi ...İsimli şirket ile müvekkili şirket arasında hiçbir ilişki bulunmadığını, aynı alacağa ilişkin olarak Hollanda mahkemeleri nezdinde dava açılmış olup, müvekkilinin hem temlik edene, hem temlik alana aynı tutarı ödemesinin hukuken söz konusu olamayacağını, bu davanın bekletici mesele yapılmasını talep ettiklerini, çekişmeli bir alacak karşısında müvekkili şirketin şayet bir ifa varsa, ifada bulunmaktan kaçınabileceğini, müvekkili şirketin muayyen bir ikametgahı bulunmasına ek olarak mallarını gizleme, kaçırma, kaçma kastı ve girişiminin bulunmadığını, bu nedenle Hollanda mahkemeleri nezdinde görülmekte olan davanın bekletici mesele yapılmasını, haksız davanın tüm talepleriyle birlikte reddini, davacının %20'den aşağı olmamak üzere tazminat ödemesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI:İstinaf incelemesine konu kararı veren ilk derece Mahkemesince eldeki dava hakkında yapılan yargılama sonunda,\"Taraflar arasında borca ve miktarına ilişkin bir ihtilaf bulunmayıp, bu borcun alacağın temliki sözleşmesi dikkate alındığında kime ödenmesi gerektiği ihtilaf konusudur. ...'nin 05.02.2021 tarihli kararı ile bu temlik sözleşmesinin 6758 S.K.'nun 20. maddesi yollamasıyla 5411 S.K'nun 134 maddesi uyarınca geçersizliğine karar verildiği dikkate alındığında bu ihtilaf konusu 5411 S.K'nun 134 maddesinin verdiği yetki uyarınca ...'ce sonuca bağlandığı dikkate alındığında davanın kabulüne karar verilmesi gerektiği anlaşılmıştır. Her ne kadar davalı ...'nin 05.02.2021 tarihli kararı ile bu temlik sözleşmesinin 6758 S.K.'nun 20. maddesi yollamasıyla 5411 S.K'nun 134 maddesi uyarınca geçersizliğine kararının iptali için dava açtığını beyan edip bekletici mesele yapılmasını talep etmiş ise de; davalı temlik sözleşmesinin tarafı olmadığı dikkate alındığında idari yargıda açılan davanın beklenilmesine gerek olmadığı anlaşılmıştır. Her ne kadar davalı Hollanda mahkemelerinde açılan davanın bekletici mesele yapılması talep edilmiş ise de, temlik alanın açtığı söz konusu davanın \"alacağın temliki işleminin muvazaalı olduğuna ilişkin davanın\" bekletici mesele yapması gerektiği, somut olarak da Hollanda Mahkemesince bekletici mesele yapılması gereken söz konusu davanın 5411 S.K'nun 134 maddesinin verdiği yetki uyarınca ...'ce sonuca bağlanarak çözüme ulaştığı, mahkemizdeki davanın sonuçlandırılması için Hollanda Mahkemesine açılan davanın sonuçlanmasının beklenilmesine gere olmadığı, davamızı etkileyecek nitelikte olmadığı anlaşılmıştır. Kefalet sözleşmesi 6098 sayılı yeni TBK’nu yürürlüğe girdikten sonra tanzim edilmiştir. Davalı kefil açısından kefalet limitlerinin sözleşmede açıkça gösterilmiş oması ve TBK.’nun 582. 583. ve 584 m. öngörülen kefalet sözleşmesinin yazılı yapılması, kefaletin türü, sorumlu olunacak azami kefalet limiti, kefaletin tarihi ve yasada şartların bizzat kefillerin kendi el yazıları ile yazılmış olması gerektiği ancak sözleşmedeki davalı ...'un kefaleti, miktar tarih ve müteselsil kelimesinin el ile yazılmaması nedeniyle geçersiz olduğu anlaşılmış ve bu davalı açısından davanın reddine, ...\" karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ: Davalı .... A.Ş. vekili istinaf dilekçesinde özetle; İstanbul 14. ATM'nin, devir ve temlik sözleşmesinin muvazaalı olduğunun tespiti amacıyla, ...İnşaat tarafından, ...'e karşı dava açılması yönünde kesin süre vermesine rağmen, kesin süre verilmesine yönelik ara karardan dönmesi ve ... Gayrimenkul Daire Başkanlığı'nın kararının iptali amacıyla açılan İstanbul 11 İdare Mahkemesi'nin 2021/487 e sayılı davasının bekletici mesele yapılmamasının usul ve yasaya aykırı olduğunu, davaya konu finansman sözleşmesi ve bu sözleşmenin temliğini içerir devir sözleşmesi bu maddede düzenlenmediğini, bu hususların da ayrıca İlk Derece Mahkemesi tarafından resen gözetilmesi gerekmekteyken, doğru bir değerlendirme yapılmaksızın hatalı ve hukuka aykırı karar verildiğini, ... Fon kurulunun bile böyle bir karar alması hukuka aykırı olacak iken, hukuki dayanağı ve yetkisi olmaksızın ... Başkanlığı tarafından karar alınması yetkisiz bir işleme dayalı olarak hüküm tesis edilmesi sonucunu doğurmakta olup ... tarafından yargılamaya konu olan Uyuşmazlık, tek başına ... Daire Başkanlığı kararı alınarak da giderilemeyeceğini, itirazın iptali davasında alacağın tespitine ilişkin olarak inceleme yapılmaksızın ve ayrıca tarafların ticari defter ve belgeleri üzerinde bilirkişi incelemesi dahi yapılmaksızın eksik inceleme ile karar verildiğini, davacının yaptığı devir ve temlik sözleşmesi sebebiyle temlik alan tarafından müvekkilimize hollanda mahkemeleri nezdinde alacak davası açılmış olup, hem temlik edenin hem de temlik alanın birlikte alacak talebinde bulunması söz konusu olamaz. temlik alan olduğunu iddia eden ...'e karşı devir ve temlik sözleşmesinin muvazaa nedeniyle iptali davasını açmayan davacı ea inşaat'ın işbu davasının reddedilmesi gerektiğini, ... İnşaat ... kayyum yetkilisi, Ek.1'de bir kopyası yer alan 3 Nisan 2019 tarihli Sonlandırma ve Geçersizlik Bildirimini ...'a göndermiş olduğunu ve ...'a gönderdiği bahis konusu Bildirim'de Devir Sözleşmesi'nin sona erdiğini ve ...'nin geçersiz olan ve son bulmuş Devir Sözleşmesi'ni kullanmaya devam etmesi ve Sözleşme tahtındaki alacakları ...'dan talep ve tahsil etmeye devam etmesi halinde,... İnşaat olarak Hollanda, ..., ABD veya gereken herhangi başka yetki alanı dahil yargı mercilerinde ... ve temsilcilerine karşı derhal tüm yasal işlemleri yürüteceğini, gerekli tüm davaları açacağını, temliğin sözleşmenin madde 4 ve madde 5 Uyarınca ... ile sona erdirildiğini ve ödemenin artık... İnşaat'a yapılabileceğini davalıya ekteki yazı ile bildirdiğini ancak yukarıda belirtildiği üzere,... İnşaat'ın, ...'a gönderdiğini iddia ettiği, Devir Sözleşmesi'nin madde 4 ve madde 5 uyarınca sona erme bildirimi yapması ve bunun sona ermesine rağmen, ...Hollanda'da müvekkilimiz aleyhine başlatmış olduğu alacak davasından vazgeçmediğini, öte yandan, ... Insaat, 3 Nisan 2019 tarihli bildirimindeki taahhüdüne de aykırı davrandığını, ...'nin geçersiz olan ve son bulmuş Devir Sözleşmesi'ni kullanmaya devam etmesi ve Sözleşme tahtındaki alacakları ...'dan talep ve tahsil etmeye devam etmesi halinde, ... İnşaat olarak Hollanda, ..., ABD veya gereken herhangi başka yetki alanı dahil yargı mercilerinde ... ve temsilcilerine karşı derhal tüm yasal işlemleri yürüteceğini, gerekli tüm davaları açacağını taahhüt etmesine rağmen, hiçbir. şekilde ...'a yargı Mercilerinde dava açmadığını, Hollanda Mahkemelerinde ... tarafından ...'a açılan davaya resmi müdahil de olmamış, yargılamaya ve duruşmalara katılmadığını,... hem Protokol ve bildirimdeki taahhütlerine aykırı davranmış hem de davalının iyi niyetli taraf olduğu bu mücadelede maddi ve manevi zarara uğradığını, çekişmeli bir alacak karşısında davalı şirket, şayet bir ifa varsa, ifada bulunmaktan kaçınabileceğini, buna rağmen ilk derece mahkemesi tarafından davanın kabulü yönünde karar verilmesi ve icra inkar tazminatına hükmedilmesinin hatalı olduğunu, söz konusu ödemelerin işbu davada ve icra inkar tazminatına gözetilmesi gerektiğini beyanla, ilk derece Mahkemesince verilen kararın kaldırılmasını ve davanın reddine karar verilmesini talep ve istinaf etmiştir. Davacı vekili katılma yoluyla sunduğu istinaf dilekçesinde özetle; Yerel Mahkeme 2 Nolu davalı ... açısından davanın reddine karar vermiş, istinafa konu kararın bu kısmına itiraz etmekle ve 2 Nolu davalı ...'ın kefalet sorumluluğunun bulunmadığına ilişkin kararı kabul etmediğini, zira 2 Nolu davalının kefil olarak imzalamış olduğu sözleşmenin geçerli olduğunu, 2 Nolu davalının kefaletin geçersiz olduğunu ileri sürmesi MK. 2de yer alan dürüstlük kuralına aykırı olduğunu, taraflar arasında akdedilen sözleşme tahtında 2 Nolu davalının sözleşmeye konu borçtan müteselsil sorumlu olma iradesi açıkça ortada olup bunu imzasıyla beyan ettiğini, hal böyleyken aynı kişinin borcun ödenmesine gelince kefaletin geçersizliğini savunması dürüstlük kuralına uygun bir davranış olmadığını, 2 Nolu davalının şirkette imzasıyla güven uyandırdığını, uyandırdığı güven ile bağlı kalması gerektiğini bu nedenle davalı yönünden de MK. Madde 2 kapsamında davanın kabulüne karar verilmesi gerektiğini, ayrıca talebe uygun surette %40 oranında icra inkar tazminatına hükmedilememesi hukuka uygun olmadığından bu bakımdan da kararın kaldırılarak %40 oranında icra inkar tazminata hükmedilmesini, davalı şirketin ortaklık yapısının ... öncesi ... na müzahir şahıslardan oluştuğu; ...ın 15 Temmuz kalkışmasından önceki bir tarihten beri Türkiyede bulunmadığı;bu sebeple hakkındaki soruşturmalarda firari olarak arandığı;dava konusu alacağın bizzat firari ... tarafından Amerikada kurulu ... namı altında bir başka şirkete kasıtlı olarak ve mal kaçırma gayesiyle temlik edildiği;1 Nolu davalı ... A.Ş. yetkililerinin (cevabi ihtarnamelerinde) bu borçların alacaklısının ... Ltd. Şti. olduğunu kabul ettikleri ancak geçen zaman içinde davalı şirkete hiçbir ödeme yapmadıkları; tarafınca haklarında derdest ve davaya konu ... sayılı dosyası ile açılan takibe itirazda bulundukları tartışmasız olup; geçersiz alacak temlikine dayanarak karşı yanın ödemeden imtina etmesinen hukuken mümkün olmadığını, Yerel Mahkemece takibin devamına ilişkin karar hukuka ve usule uygun olup, 1 Nolu davalının istinaf isteminin reddi gerektiğini beyanla ilk derece mahkemesince verilen kararın aleyhe olan kısımlarının kaldırılmasını ve davanın tümüyle kabulüne karar verilmesini talep ve istinaf etmiştir.Davalı ... vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; mahkemece dava lehine reddedilen davalı lehine hükmedilen kanuni vekalet ücreti dava konusu meblağ dikkate alındığında son derece düşük ve 1163 sayılı avukatlık kanunu ve 2021 yılı için geçerli olan avukatlık asgari ücret tarifesine aykırı olduğunu, davacı aleyhine haksız ve kötüniyetli davası nedeniyle %20'den az olmamak üzere tazminata hükmedilmesi gerektiğini beyanla ilk derece mahkemesince verilen kararın kaldırılmasını ve davanın reddine karar verilmesini talep ve istinaf etmiştir.
GEREKÇE:Dava, sözleşme ile kararlaştırılan bedelin ödenmesine ilişkin başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali davasıdır.İstinafa gelen uyuşmazlık temelde, geçerli bir alacağın temliki sözleşmesi bulunup bulunmadığı ve alacağın kime ait olduğu hususunun çekişmeli olup olmadığı noktasındadır.Taraflar arasında, hisse devrini konu alan 30/09/2015 tarihli sözleşme imzalanmıştır. Davalı ... sözleşmeyi kefil sıfatı ile imzalamıştır.Ticaret sicil kayıtlarına göre, davacı şirketin, 1200 adet payından 1140 adedi ...'a, kalan 60 adedi...'a aittir. Ayrıca şirketin 13/11/2013 tarihli genel kurul kararına göre ... ve ... 10 yıl süre ile şirketi münferit imza ile temsile yetkili kılınmışlardır.Davacı şirkete, Denizli 2. Sulh Ceza Hakimliğinin 26/09/2016 tarih ve 2016/2979 D.İş sayılı kararı ile el konulmuş ve Denizli 2. Sulh Ceza Hakimliğinin 05/10/2016 tarih ve 2016/3103 D.İş sayılı kararı ile ... kayyım olarak atanmıştır. Davalı tarafça, davacı muhatabına çekilen Beyoğlu ... Noterliğinin 12/01/2017 Tarih ve ... YN'lu ihtarnamesi ile, finansman sözleşmesinde kararlaştırılan şirket hisse devirlerinin halen gerçekleşmediği, ancak hisse satımı işlemine ilişkin prosedürel işlemlerin devam ettiği ve anılan işlemlerin 2017 Mart ayı içerisinde bitmesinin beklendiği, finansman sözleşmesinden kaynaklı ödemekle yükümlü olunan tutarın 1.500.000,00 USD'den ibaret olduğu ihbar ve ihtar edilmiştir.Davalı tarafça, dava dışı ... firmasına çekilen Beyoğlu ... Noterliğinin 20/02/2017 Tarih ve ... YN'lu ihtarnamesi ile, temlik sözleşmesinin geçersiz olduğu, muhatabın finans sözleşmesinden kaynaklı herhangi bir hak ve alacağı bulunmadığı, finansman sözleşmesinden kaynaklı tüm yükümlülüğün sözleşmede kararlaştırılan 1.500.000,00 USD'nin ... yönetiminde/bünyesinde bulunan ... İnşaat'a ödenmesinden ibaret olup, hisse devri yükümlülüğü bulunmadığı ihbar ve ihtar edilmiştir. Davacı tarafından davalı muhataplarına ve bilgi için de ... A.Ş. ile ....'e çekilen Denizli ... Noterliğinin 22/03/2017 Tarih ve ... YN'lu ihtarnamesi ile, hisse devir sözleşmesinden kaynaklanan hak ve alacakların ....'e temlikine dair sözleşmenin şirketten mal ve para kaçırmaya yönelik yapıldığı için geçersiz olduğu ve iptal edildiği hususunun daha önce muhataba bildirildiği, firari sanık ... hakkında soruşturmanın 2015 yılında başladığı(Denizli CBS'nin 2015/28994 sr.), bahse konu temlik sözleşmesinin 01/06/2016 tarihinde düzenlenip 31/08/2016 tarihinde muhataba gönderildiği değerlendirildiğinde muhataba gönderilen temlik sözleşmesinin geçersiz olduğu ifade edildikten sonra 1.500.000,00 USD'nin ödenmesi ihtar edilmiştir.Davacı takip alacaklısı tarafından, davalı takip borçluları hakkında, ... sayılı takip dosyasında, \"01/10/2016 tarihli sözleşme\" sebebine dayalı olarak 1.500.000,00 USD asıl alacağın 61.561,64 USD işlemiş faiziyle birlikte tahsili istemiyle 03/05/2017 tarihli takip talebi ile ilamsız icra takibi başlatılmış, itiraz üzerine takip durmuştur.Davacı tarafça, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu(İİK)'nun 67. maddesi uyarınca itirazın iptaline karar verilmesi istemiyle eldeki dava açılmıştır. Davalı tarafça diğer savunmaların yanı sıra aynı alacağın dava dışı ... tarafından alacağın temliki hükümlerine göre talep edildiği savunulmuştur.Dosyada sunulu bulunan 01/06/2016 düzenleme ve 19/08/2016 apostil onay şerhine havi ... Noteri tarafından onaylanan temlik sözleşmesi ile,... veya ... hisselerinin devredilmesiyle ilgili 30/09/2015 tarihli sözleşmeden kaynaklanan hak ve alacakların ... tarafından temsil edilen ... Şti. tarafından, 30/12/2018 tarihli senet düzenleyerek 2.250.000,00 TL'nin bir defada ödenmesi karşılığı ... tarafından temsil edilen ...'e devredilmesi kararlaştırılmıştır. Ancak bu noter belgesine noter tarafından el yazısı ile 18/08/2016 tarihi yazılmış olup, söz konusu temliknamenin düzenleme şeklinde değil onaylama şeklinde yapıldığı anlaşılmaktadır.Bu temlikname üzerine, ... Tarafından 01/06/2016 düzenleme tarihli belge, ...A.Ş.'ye; ... Şti. Yetkilisi ... tarafından Denizli ... Noterliğine hitaben yazılan 01/06/2016 düzenleme tarihli belge ise, ... A.Ş. ve ...'a temliğin bildirilmesi için düzenlenmiştir. Denizli ... Noterliğine hitaben yazılan 01/06/2016 düzenleme tarihli ihtar anılan Noterlikte 31/08/2016 tarih ve ... YN'lu işleme konu olmuştur ... İştirakler ve Gayrimenkuller Daire Başkanlığı tarafından mahkemeye gönderilen 05/02/2021 tarihli yazısı, \"...'dan olan alacağını Devir Sözleşmesi ile devrettiği ...'nin, ... İnşaat'ı kayyım öncesi kontrol eden hissedarı ... tarafından (kurucu müdür) kurulmuş bir şirket olması, Nisan/2016'da yurt dışına (Amerika) kaçtığı bilinen ...'ın, Devir Sözleşmesi'ni ... İnşaat adına 01.06.2016 tarihinde (aynı zamanda ...'nin kurulduğu tarih) imzalamış olması,...'nin temsilcisi ...'ın aynı zamanda... İnşaat'ın ortağı ... tarafından yetkilendirildiği, ... İnşaat'ın Devir Sözleşmesi tarihinden (01.06.2016) 4 ay sonra tahsil edebileceği alacağını 19 ay sonra (31.12.2018 tarihinde) tahsil etmek üzere, hem de ...'dan olan alacağının yarısından az bir bedel (2.250.000 TL) tahsil etmek üzere ...'ye devretmiş olması,...'ın, ... ile ... İnşaat'ta aynı zamanda (Devir Sözleşmesi'nin yapıldığı 01.06.2016 tarihinde) yetkili olmasının yapılan bu Devir Sözleşmesi'nin özel hukuk bakımından muvazaalı olduğunun çok açık bir başka göstergesi olduğu,... İnşaat ile ... arasında yapılan 01.06.2016 tarihli Devir Sözleşmesi'nin 2'nci maddesinde belirtilen 2.250.000 TL bedelli bir senetin, ... İnşaat'ın imza yetkili temsilcilerine ... ve/veya babası ... tarafından teslim edilmediği, bugün itibarıyla ... İnşaat uhdesinde böyle bir senetin bulunmadığı, bu itibarla, söz konusu Devir Sözleşmesi'nin düzenlenmesindeki gerçek amacın ...'dan olan alacak ile ilgili ... İnşaat'a bir ödeme yapmak değil maket üzerinden konut alımı yapan müşterilerden alınan konut bedellerinin ...'ye aktarımının yapılması olduğu yönündeki Şirket tespit ve değerlendirmeleri dikkate alınarak, ...İnşaat ile ... arasında akdedilen 30.09.2015 tarihli Finansman Sözleşmesi'nin devrini içeren ... İnşaat ile ... arasında yapılan 01.06.2016 tarihli Devir Sözleşmesinin; Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Düzenlemeler Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Karamamenin Değiştirilerek Kabul Edilmesine Dair10.11.2016 tarihli ve 6758 sayılı Kanun'un 20'nci maddesi ile kıyasen uygulanacağı belirtilen 541 1 sayılı Bankacılık Kanunu'nun 134'üncü maddesi uyarınca Fona verilen yetkiler göz önünde bulundurularak geçersiz sayılmasına karar verilmiştir.\" şeklindedir. 6758 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Düzenlemeler Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabul Edilmesine Dair Kanun'un 20/1. Maddesi, \"19/10/2005 tarihli ve 5411 sayılı Bankacılık Kanunu ile temettü hariç ortaklık hakları ile yönetim ve denetimi Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu tarafından devralınan banka/şirketler ve bunların varlıkları ile ilgili olarak Fona verilen yetkiler, bu Kanun ile Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonuna verilen kayyımlık görevi ile satış veya tasfiye işlemlerinde, bu şirketlerin yahut bunların sahiplerinin Fona borçlu olup olmadığına ve varlıkları üzerinde Fon haczi bulunup bulunmadığına bakılmaksızın kıyasen uygulanır.\" şeklindedir. 5411 sayılı Bankacılık Kanunu'nun 134/14. Maddesi ise, \"Bu Kanunun 71 inci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi hükmü uyarınca faaliyet izni kaldırılan veya Fona devredilen bankanın hâkim ortakları, yönetim kurulu üyeleri, denetim kurulu üyeleri, genel müdür, genel müdür yardımcıları ve bunların eş ve çocukları ile evlatlıklarının, bunların diğer kan ve kayın hısımlarının ve imzaya yetkili banka mensuplarının kendi aralarında veya üçüncü kişilerle yaptıkları taşınır ve taşınmaz rehni, ipotek, üst hakkı, intifa hakkı ve oturma hakkı gibi her türlü sınırlı aynî hak tesisine ilişkin sözleşmeler mahsus siciline veya defterine kayıt ya da şerh edilmiş olsun veya olmasın her türlü şahsi haklar ve/veya zilyetliğin devrine dair sözleşmeler dâhil her türlü tasarrufları ile kara, hava ve deniz taşıtları gibi taşınır ve yalı, villa, ada, site, tüm eklentileri ile çiftlik gibi taşınmazlarla ilgili adi ve hasılat kira sözleşmeleri, taşınır veya taşınmaz mal, finansal kiralama sözleşmeleri, uydu ve kablolu yayın kanalı kullanma hakkı, televizyon kanalı ile gazetelerin yayım hakkı, marka ve lisansı devir ve kullanma hakkı veren sözleşmeleri, idare ve hizmet vekâleti ile Avrupa Birliği standartları üzerinde prim ödemek suretiyle yapılan hayat, bireysel emeklilik, ihtiyarlık ve sağlık sigorta sözleşmeleri ve limitli veya limitsiz kredi kartı ile ATM kartı sözleşmeleri ile münferit veya karşılıklı verilen banka teminat mektupları, kabul kredileri ve avaller ile her türlü hisse devir sözleşmeleri Fon Kurulunun kararıyla geçersiz sayılır.Bu sözleşmelerin geçersizliğinden dolayı karşı tarafça açılacak tazminat davalarında sözleşmede muvazaa bulunmadığını ve sözleşmeyle ödenen bedelin muvazaalı olmayan rayiç bedel olduğunu ispat yükü davacıya aittir.\" şeklinde düzenlenmiştir.Uyuşmazlığa konu Dawson Şehri/Georgia Noterliği işlemine konu 01/06/2016 tarihli alacağın temliki sözleşmesinin akdedildiği tarihte, davacı şirketi temsilen temlik sözleşmesini imzalayan ... hakkında Uyaptan yapılan incelemede 06/11/2015 tarihinde başlatıldığı anlaşılan Denizli CBS'nin 2015/28994 soruşturma sayılı dosyası bulunmaktadır.Yine Uyap kayıtlarına göre bu kişi hakkında Denizli 2. Ağır Ceza Mahkemesinin 2019/369 esas sayılı dosyasında silahlı terör örgütüne üye olma suçundan 07/01/2020 tarihli yakalama kararı bulunmaktadır. Bu kişi hakkında yine 29/07/2016 tarihinden itibaren çeşitli yakalama kararları verilmiş bulunmaktadır.Dava dışı ...'ın yurt dışında iken temlik sözleşmesini imzaladığı tarihte hakkında soruşturma bulunması, temlik karşılığında yapılacak ödemeye ilişkin düzenleneceği belirtilen 31/12/2018 vade tarihli senedin davacı şirkete kayyım atandıktan sonra şirket kayıt ve belgeleri arasında çıkmaması, temlik sözleşmesindeki edimler arasındaki nispetsizlik bulunması ve temlik sözleşmesi ile aynı tarihte Türkiye'de borçluya temliğe ilişkin bildirim hazırlanması hususları değerlendirildiğinde, fiilen davacı şirkette hakimiyeti bulunmayan ...'ın evrak üzerinde alacağı temlik etmesinin herhangi bir hukuki sonucu bulunmamaktadır. Bu haliyle davacı şirket yönünden uyuşmazlığa konu temlik sözleşmesinin geçersiz olduğunun kabul edilmesinde bir aykırılık bulunmamaktadır.
Kaldı ki, ...'e de gönderilen Denizli ... Noterliğinin 22/03/2017 Tarih ve ...YN'lu ihtarnamesi ile, temlik sözleşmesinin geçersiz olduğu ihbar ve ihtar edilmiştir. Türk Borçlar Kanunu alacağın devrinde borca aykırılığa ilişkin özel düzenleme olarak sadece devredenin garanti sorumluluğunu düzenlemektedir. Kanun alacak hakkını devralanın borca aykırı davranışına bağlı olarak herhangi bir özel düzenleme getirmemektedir. Bu sebeple, ivazlı alacağın devrinde karşı edim borçlusu devralanın borca aykırılığa neden olması durumunda genel hükümlerin uygulanmasına bağlı olarak devreden sözleşmeden dönme seçimlik hakkını kullanabilir. Davacı şirket, temlik sözleşmesinin geçersiz olduğunu ...'e bildirilmesi nedeniyle de temlik sözleşmesiyle bağlı değildir.Bu halde, borcun kime ödeneceği konusunda bir belirsizlik bulunmayıp, 30/09/2015 tarihli sözleşmeden kaynaklanan borcun davacıya ifa edilmesi gerekir.Davalı şirket tarafından ...' tarafından Hollanda da açılan dava ile ... kararının iptali için idare mahkemesinde açılan kararın beklenmesini talep etmiş ve davacı şirkete temlik sözleşmesinin muvazaalı olduğunun tespiti için dava açmak üzere verilen süreye ilişkin ara karardan dönülmesinin hukuka aykırı olduğu ileri sürülmüş ise de, bir yabancı mahkeme kararının Türkiye'de tanıma/tenfizi yapılmadıkça hukuki bir değeri bulunmamasına, davacının idare mahkemesine açtığı davanın ise eldeki davaya bir etkisinin bulunmamasına ve 5411 sayılı Bankacılık Kanunu'nun 134/14-son cümlesine göre maddede düzenlenen davanın temlik alacaklısı tarafından açılacak tazminat davasına ilişkin olmasına göre davalı şirketin bekletici meseleye ilişkin istemleri ile ara karardan rücu edilmesinin hukuka aykırı olduğu yönündeki iddiaları yerinde görülmemiştir. Ayrıca davalı şirket vekili ticari defterler incelenmeden karar verildiğini ileri sürmüştür. Ancak taraflar arasındaki dava ve takipten önceki ihtarnamelerde davalı şirket tarafından borç ve miktarı ikrar edilmiş olup, ikrar edilen hususların ispatı gerekmediğinden ticari defterlerin incelenmesinin sonuca bir etkisi bulunmamaktadır.Yine davalı şirket tarafından 08/04/2019 ve 11/11/2019 tarihinde ödemelerde bulunduğu ve davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla bu ödemelerin davada ve icra inkar tazminatında gözetilmesi gerektiği beyan edilmiş ise de, söz konusu ödeme iddiaları dava tarihinden sonra olup, bu ödemeler infazda değerlendirileceğinden icra inkar tazminatının hesabında nazara alınması mümkün değildir.Davacının istinaf sebepleri yönünden ise, ilk derece mahkemesince kararda belirtildiği gibi davalı ... yönünden kefalet sözleşmesine ilişkin TBK'nın 583. Maddesindeki düzenlenen şekil şartı gerçekleşmemiş olup, şekil şartına aykırılığın ileri sürülmesi dürüstlük kuralına aykırılık teşkil eder nitelikte değildir. Ayrıca, İİK'nın 67/2. maddesinde düzenlenen %20 icra inkar tazminatı tutarını aşan bir zarar ispat edilemediğinden davacının %40 oranında icra inkar tazminatına karar verilmesi talebi yerinde değildir.Buna göre, ilk derece mahkemesince davanın, davalı şirket yönünden hükümde yazılı olduğu gibi kısmen kabulüne, davalı ... yönünden reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir. Davacı, davalı ... yönünden takibinde haksız olmakla birlikte, davacının takibinde kötü niyetli olduğu ispatlanamadığından davalı ...'ın kötü niyet tazminatı talebi yerinde değildir. Ayrıca davacı şirkete, ... kayyım olarak atanmış olup, bu kapsamda davalı ... lehine maktu vekalet ücretine hükmedilmesinde de bir isabetsizlik görülmemiştir.HMK'nın 355. maddesi uyarınca kamu düzenine aykırılık ve istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılan istinaf incelemesi sonunda; ilk derece mahkemesi kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından davacı ve davalı vekillerinin yerinde görülmeyen istinaf başvurularının ayrı ayrı reddine karar vermek gerekmiştir.
KARAR:Yukarıda ayrıntısı ile açıklanan nedenlerle;1-Davacı ve davalı ... A.Ş. vekili ile davalı ... vekilinin istinaf başvurularının HMK'nın 353(1)b-1 maddesi uyarınca ayrı ayrı ESASTAN REDDİNE, 2-Davacı harçtan muaf olduğundan bu konuda karar verilmesine yer olmadığına, 3-Davalı ...A.Ş. tarafından başvuru sırasında peşin olarak yatırılan 91.677,83 TL harcın, alınması gerekli olan 366.474,14 TL harçtan mahsubu ile bakiye 274.796,31 TL istinaf karar harcının davalı şirketten alınarak hazineye irat kaydına, 4-Davalı ... tarafından başvuru sırasında istinaf karar harcı peşin olarak yatırıldığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına,5-Taraflarca istinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerilerinde bırakılmasına, 6-Kararın, HMK'nın 359/4 maddesi uyarınca Dairemiz Yazı İşleri Müdürlüğünce taraflara resen tebliğine,Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2(iki) hafta içerisinde Yargıtay'a temyiz yasa yolu açık olmak üzere oy birliğiyle karar verildi. 03/03/2025