T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
43. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2021/1625
KARAR NO: 2025/196
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: BAKIRKÖY 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 09/06/2021
NUMARASI: 2020/336 Esas - 2021/490 Karar
DAVA: Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan)
İSTİNAF KARAR TARİHİ: 20/02/2025
Taraflar arasında görülen dava neticesinde ilk derece mahkemesince verilen hükmün davalı vekilince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin davalıdan ödül puanla bilet aldığını, ancak davalının söz konusu biletlerin ödül puanla alınamayacağı gerekçesiyle bilet bedeline ilişkin 10 adet fatura düzenleyip müvekkiline gönderildiğini, müvekkilinin söz konusu faturalara Bakırköy ... Noterliği'nin 30/12/2019 tarih ve ... yevmiye nolu ihtar- namesi ile itiraz olunduğunu, faturaların iade edildiğini ve müvekkilinin şirketin defterlerine işlenmediğini, karşı tarafın hiç bir değişiklik yapmaksızın faturaları müvekkiline geri gönderdiğini, müvekkili adına düzenlenen faturaların dayanaksız olduğunu beyanla müvekkilinin davalıya borçlu olmadığının tespitini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafın Bangladeş uyruklu başka yolculara da aynı parkurda düzenlenmiş ödül biletleri olduğunu, hem ... hem ... hesabından vergi ödemelerinin kendi kredi kartlarından yapıldığının tespit edildiğini, ...'ın hesabından tahsil edilen 130 ödül biletinin tamamının dava dilekçesinde iddia edildiği gibi gönül hatır ilişkisi olarak yabancı şahıslara kullandırılmadığı, para karşılığı kullandırdığının sabit olduğunu, usulsüz olduğunu beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI: İstinaf incelemesine konu kararı veren ilk derece Mahkemesince eldeki dava hakkında yapılan yargılama sonunda, \" ...Tarafların beyanları, sundukları deliller ve yapılan bilirkişi incelemesi birlikte değerlendirildiğinde; söz konusu biletlerin davacı tarafa tahsis edilmesi nedeniyle her halükarda bu biletlerden kaynaklı taşımanın davalı tarafça yapılacak olması ve biletlerin satışının yapılamayacağına dair sözleşmede hüküm olmaması, bu hususta davalı ile davacı arasında sözleşmede hüküm olduğuna dair delil sunulmaması karşısında tekniğine uygun şekilde düzenlenen rapora itibarla davalıya düzenlenen faturaların iş görme veya mal tedarikine dayanmaması nedeniyle bedelsiz olduğu ve bu faturalar nedeniyle davacının davalıya borçlu olmadığı kabul edilmiş, davanın kabulüne,\" karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ: Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davalı ile davacı arasında 23.12.2014 tarihli kolay bilet satış acenteliği sözleşmesi bulunduğunu, sözleşmeye göre davacıya sadece davalının sağladığı internet servisi üzerinden/web düzenlenmiş biletleri düzenleme ve satma yetkisi verildiğini, bunun dışındaki biletlerin, başka acentelerin biletlerinin satışının yasak olduğunu, davacının ödül bilet satışını inkar etmemesine, ödül biletlerin vergilerinin acente yetkililerinin kredi kartları ile ödenmesine, yolcuların biletleri para ile aldıklarının imzalı beyanları ile sabit olmasına rağmen mahkemenin delilleri dikkate almadan menfi tespit istemini kabul ettiğini, bilirkişilerin davacıdan sadır açıklamalar ile yolcu beyanlarını dikkate almadan ve niye dikkate aldığına ilişkin bir açıklama da yapmadan, fatura konusu biletlerin davacının defterlerine işlenmediğinden bahisle bir kazanç da olmadığı gibi hatalı bir sonuca vardığını, bilirkişi raporunda, biletlerin acenteye koşulsuz sunulmuş promosyon biletler gibi değerlendirildiğini, bu yargı ile bilirkişinin öncelikle hukuki niteleme yaparak kanunun 3/2 maddesine aykırı davrandığını, bilirkişinin üyelik program koşullarında “ödül bilet” olduğu düzenlenen kullanım koşulları belirlenmiş bilet türünü “promosyon” bilet olarak nitelediğini, bu değerlendirmenin hatalı olduğunu, ödül biletin promosyon bilet olmadığını, promosyon biletlerinin acentelere yararlılıkları doğrultusunda davalı tarafça isimsiz serbest kullanım için tahsis edildiğini, mahkeme kararı ile acentenin en temel borcu olan müvekkilinin menfaatlerini koruma ve sadakat borcuna aykırı davranan, yetkilileri ... program koşullarını ihlal eden, kayıtsız vergisiz el altından bilet satıp haksız kazanç sağlayan, hem davalı hem diğer dürüst satış kanalları ile haksız rekabet eden davacının menfaatlerini, davalının sözleşme ve program koşulları ile korunmaya çalışılan meşru menfaatlerine tercih edildiğini, mahkeme bir çok açıdan hatalı, bilirkişilik meslek ilkelerine aykırı, davacının dahi iddiası olamayan gerekçelerle hazırlanmış raporu tekrarla, tek gerekçesi “toplanan deliller, beyanlar ve bilirkişi raporuna uygun olarak” cümlesinden ibaret hukuka aykırı kararla, davalının ödül biletlerini sattığını yani bundan para kazandığını gizlemeyen davacının fatura konusu borcunun bulunmadığının tespiti istemini kabul ettiğini beyanla, ilk derece mahkemesi kararına konu davanın esastan reddine, dava ve yargılama giderlerinin borçlu davacı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve istinaf etmiştir. Davacı vekili istinafa cevap dilekçesinde özetle: Davalının istinaf dilekçesinde ve davaya cevap dilekçesinde ileri sürdüğü savunma ve sebepleri tekrar ettiğini ve Almanya ile Amerika yargı kararlarına atıfta bulunduğunu, davacı sıfatını taşıyan davacı şirketin tüzel kişiliktir/hükmi şahsiyet olduğunu, davacı şirkete davalı yan tarafından keşide edilen faturalar nedeni ile davacı şirket tüzel kişiliğinin/hükmi şahsiyetinin davalı yana herhangi bir borcu bulunmadığının tahkikatta toplanan deliller ve usulüne göre yapılan bilirkişi incelemesi ve alınan rapor ile sübut bulduğunu, Yerel Mahkeme'ce toplanan delillere, alınan bilirkişi raporuna ve dosya kapsamına uygun olarak davanın kabulüne karar verildiğini, davalı yanın aksi yöne ilişkin ileri sürdüğü iddiaların dosya kapsamına ve oluşa uygun olmadığını, mevzuatta yeri olmayan iddiaların dinlenmesinin de hukuken mümkün olmadığını, davalının usul ve yasaya, maddi olaya aykırı istinaf taleplerinin reddi ile Yerel Mahkeme kararının onanmasına, masrafların davalı yana tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE: Dava, sözleşmeye aykırı düzenleniği iddia edilen faturalar nedeniyle borçlu olmadığının tespiti davasıdır.İstinafa gelen uyuşmazlık temelde, davacının taraflar arasıda düzenlenen \"kolay bilet acenteliği sözlelşmesi\" ve \"... özel yolcu program\"ına aykırı davranıp davranmadığı ve davalının zararına neden olup olmadığı noktasındadır. Davalı tarafça, ödül biletlerin davacı tarafça ücret karşılığında satışının yapıldığı gerekçesi ile bu biletlerin 10 adedine ilişkin davacıya 04 Kasım 2019 tarihinde e posta yolu ile ihbarda bulunulmuş ve itirazlarını bildirmesi istenilmiş, bilahare 10 adet bilete ilişkin ödül bilet işlemi açıklaması ile davacıya 10 adet fatura düzenlenerek gönderilmiş, davacı tarafça faturalar noter kanalı ile davalıya iade edilmliş ve davacı aynı faturaları yeniden düzenlemiştir. Davacı bu faturalara ilişkin borçlu olmadığının tespitini talep etmektedir. ... kural ve koşullarına göre, ... üyeliği, bütün gerçek kişilere bireysel olarak açıktır; bu kişiler kişisel statüleriyle ilgili kurallara uydukları takdirde programa üye olabilirler. Üyelik tüzel kişilere veya diğer grup ya da derneklere açık değildir. Ödül bilet ise, ... üyeleri ... ve ... uçuşlarındaki iç hat uçuşlar için yetkili acenteler tarafından düzenlenebilir. Acenteler sadece ... üyelerinin kendi adlarına ödül bilet düzenleyebilirler. Dosyaya toplanan deliller ve özellikle ödül biletlerin kullanan yolcular tarafından doldurulan anket formlarındaki bilglilier, davaya konu faturalara dayanak biletlerin davalı şirketin ortağı ve yöneticisi olan ... ve diğer ortak ...'ın hesaplarından yapılması, bilet kullanıcılarının tamamının Bangladeeş uyruklu çeşitli kişiler olması, hesaplardan düzenlenen ödül biletlerine ait vergilerinin davalı acente ortak ve yetkililerinin kredi kartlarından yapılmış olması, ... üyeleri ile yolcuların eşleşmemesi, yani üye dışındaki kişilere ücreti karşılığında ödül bilet düzenlenmiş olması gibi hususlar birlikte değerlendirildiğinde davacının acentelik sözleşmesine ve ... özel yolcu programına aykırı davrandığı sonucuna ulaşılmaktadır. NTF konusu beher miktar ... sözleşme koşullarına göre, \"..., ..., ... ve ... kart üyeliğinin genel kural ve koşullarını ihlal eden, ödüllerini kötüye kullanan veya özellikle uçuş bilgileriyle ilgili yanlış bilgi vererek avantaj elde etme girişiminde bulunan üyeler için, bu tür eylemlerinden dolayı yargısal cezalara maruz kalma, tazminat ödeme ... tarafından ... üyeliklerine son verilmesi ve o zamana kadar toplamış oldukları Mil ve/veya ödüllerin geçersiz sayılması müeyyideleriyle karşılaşabilir. Üyelerin haksız ödül bilet kullanmaları halinde ödeyecekleri asgari tazminat miktarı, kullandıkları ödül biletin muadili olan paralı biletin tabi olduğu ücret sınıfındaki en yüksek ücrettir. ...'nın bakiye zararlarını tazmin hakkı saklıdır.\" şeklindeki hükmüne göre, biletin düzenlendiği tarih ve parkurdaki uçulan kabinin en üst düzeydeki ücreti üzerinden NTF (adm) hesaplanarak davacıya fatura edilmesinde bir isabetsizlik yoktur. Bu durumda eldeki davanın reddine karar verilmesi gerekirken kabulüne dair kurulan hükümde isabet bulunmamaktadır. HMK'nın 355. maddesi uyarınca kamu düzenine aykırılık ve istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılan istinaf incelemesi sonunda; ilk derece mahkemesince davanın kabulüne karar verilmesi isabetli görülmemiş ve bu nedenle davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, yeniden yargılama yapılmasına gerek bulunmadığından Dairemizce yeniden esas hakkında davanın reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle: Davalı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜ İLE; istinaf incelemesine konu İlk Derece Mahkemesi kararının HMK'nın 353(1)b-2 maddesi uyarınca KALDIRILMASINA, 1-Davanın REDDİNE, 2-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 615,40 TL harçtan peşin alınan 1.032,73 TL harcın mahsubu ile fazlaya dair 417,33 TL'nin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine, 3-Davacı tarafından yapılan yargılama masraflarının kendi üzerinde bırakılmasına, 4-Davalı tarafından yapılan 200,00 TL yargılama masrafının davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 5-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 30.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 6-İstanbul Arabuluculuk Bürosu tarafından ileride haksız çıkacak taraftan alınmak üzere suçüstü ödeneğinden karşılanan 1.320,00TL arabuluculuk tarife bedelinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına, 7-Karar kesinleştiğinde, HMK Gider Avansı Tarifesinin 5. Maddesi uyarınca, artan gider avansının davacıya; davalının yatırdığı avanstan artan kısmın kendisine iadesine,8-İstinaf Yargılamasına İlişkin Olarak;a-Davalı vekilince yatırılan istinaf karar harcının istemi halinde kendisine iadesine,b-Davalı tarafından istinaf aşamasında yapılan istinaf başvuru harcı 162,10 TL, posta ve tebligat gideri 65,00 TL olmak üzere toplam 227,10 TL yargılama masrafının davacıdan alınarak davalıya verilmesine, Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda, HMK'nın 362(1)a maddesi uyarınca kesin olarak oy birliğiyle karar verildi.20/02/2025