T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
43. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO:2021/1410
KARAR NO:2025/103
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ:İSTANBUL 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ:13/04/2021
NUMARASI:2018/254 Esas - 2021/321 Karar
DAVA:Tazminat (Rücuen Tazminat)
İSTİNAF KARAR TARİHİ:05/02/2025
Taraflar arasındaki Tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükme karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya içerisindeki tüm belgeler okunup, incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirkete ait ... plakalı araç ile 22.05.2014 tarihinde, taşıma esnasında üst geçitte çarpma sonucu taşınan malzemelerde zararlar meydana geldiğini, mevcut zarara ilişkin olarak ... A.Ş. tarafından İstanbul 18. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2015/1171 E. sayılı dosyası ile rücuen tazminat davası açıldığını, işbu dava 2017/843 K. ile ilama bağlandığını ve davanın kabulüne karar verildiğini, ilama dayalı olarak ... A.Ş. tarafından, müvekkili şirkete ... sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, söz konusu icra takibine dayalı olarak müvekkili şirket tarafından toplam 24.910,39 TL ödeme yapıldığını, müvekkili şirketin aracının, davalı sigorta şirketi bünyesinde ... poliçe numarasına bağlı olarak “yurtiçi taşıyıcının sorumluluğu blok sigorta poliçesi” ile güvence altında olduğunu beyanla davanın kabulü ile 24.910,39 TL bedelin 19.471,09 TL sinin 27.12.2017 tarihinden itibaren, 5.439,30 TL sinin ise 21.12.2017 tarihinden itibaren işleyecek olan avans faizi ile davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ile ücreti vekaletin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı ... Şti'nin, müvekkili ... A.Ş. nezdinde tanzim edilen ... numaralı 09.05.2014- 2015 vadeli ... Poliçesi ile sigorta olduğunu, taşınan malzemelerde meydana gelen zararın, malzeme sahibi ... A.Ş. Genel Müdürlüğü ile ... A.Ş. arasındaki \"... Sözleşmesi\"ne binaen ... A.Ş. tarafından ödenmiş olup; ... A.Ş. tarafından davacı- sigortalı aleyhine İstanbul 18. Asliye Ticaret Mahkemesi 'nin 2015/1171 E. Sayılı dosyası ile \"...\" açıldığını, davacı- sigortalının müvekkili şirkete 18.01.2018 tarihinde \"ihtarname\" göndererek davaya konu kazayı ihbar ettiğini ve ... A.Ş.' ye yapmış olduğu 24.910,39 TL ödemeyi talep ettiğini, davaya konu hasarın, hasarlı malın gönderilene teslim tarihi olan 23.05.2014 tarihinden itibaren 3 yılda yani 23.05.2017 tarihinde zamanaşımına uğradığını, bu sebeple davanın reddi gerektiğini, müvekkili şirket nezdinde tanzim edilen davaya konu... numaralı ... Poliçesi'nin \"C- özel şartlar ve açıklamalar\" klozunda \"istiap haddini aşan ve gabari dışı yükleme hatasından oluşacak hasarlar teminat haricidir\" şeklinde düzenlendiğini, ... A.Ş. tarafından davacı sigortalı aleyhine açılan İstanbul 18. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2017/1171 E. Ve 2017/843 K. Sayılı dosyası kapsamında yer alan 24.01.2017 tarihli Bilirkişi Raporu'nun \"B-Kusur Ve Sorumluluk İncelemesi\" kısmında \"Hasar sebebi gabari-yol uyumsuzluğu sebebi ile tek taraflı trafik kazası..\" olduğu tespit edildiğini, davacı- sigortalının araca garabi dışı yükleme yaptığı tespit edildiğinden iş bu dava ile talep edilen hasar poliçe teminat harici olduğunu beyanla haksız ve mesnedsiz olarak açılmış olan iş bu davanın reddine ve ücreti vekalet ile yargılama masraflarının karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI:İstinaf incelemesine konu kararı veren ilk derece Mahkemesince eldeki dava hakkında yapılan yargılama sonunda, \"..davacı tarafından maliki olduğu ... plakalı araç ile 22.05.2014 tarihinde taşıdığı malzemelerin ... plakalı aracın taşıma esnasında üst geçitte çarpma sonucu zarar görmesi nedeniyle aleyhine açılan tazminat davası nedeniyle dava dışı ... A.Ş.'ye ödediği toplam 24.910,39-TL'yi davalıdan tahsili amaçlı açılan davalı ile arasında bağıtlanan yurtiçi taşıyıcısının sorumluluğu blok sigorta poliçesinden kaynaklı rücuen tazminat davasında Mahkememizde yapılan yargılama sırasında alınan 01.02.2021 tarihli ek bilirkişi raporunda davaya konu olayda meydana gelen hasarın davacı ... Şti.'nin gabari dışı yükleme yapması sonucunda gerçekleşmiş olduğu, meydana gelen hasarın davalı ... A.Ş. tarafından düzenlenen sigorta poliçesinde yer alan C. Özel Şartlar ve Açıklamalar \"İstiap haddini aşkın ve gabari dışı yükleme hatasından oluşacak hasarlar teminat haricidir.\" maddesine istinaden teminat kapsamı dışında olduğunun tespit edildiği anlaşılmakla davanın reddine ...\" karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; karara gerekçe ve dayanak yapılan bilirkişi raporunda, müvekkiline ait aracın gabari dışı yükleme neticesinde köprüye çarptığını ve gabari dışı yüklemelerin sigorta poliçesi kapsamı dışında olduğundan bahsedildiğini, ilk derece mahkemesince bu hatalı raporu karara gerekçe gösterdiğini, öncelikle köprüye çarpma durumu yükün yüksekliği ile alakalı değil geniş olmasından kaynaklandığını, bu tarz yük ve emtiaların bölünemez ve parçalanamaz olduğu için taşımasının bu şekilde yapılmak durumunda olduğunu, bu nedenle bu tarz taşımalar için Karayolları Genel Müdürlüğünden özel izin alınması gerektiğini, müvekkili şirketin söz konusu bu taşımaya ilişkin olarak Karayolları Genel Müdürlüğünden gerekli taşıma iznini aldığını, oysa ki bilirkişi raporunda sanki müvekkili aracın yükleme kapasitesinden fazla kaçak ve yasaya aykırı bir şekilde yükleme yapmış ve bunun sonucunda köprüye çarpma gerçekleşmiş gibi bir rapor tanzim ederek Mahkemeyi de bu hususta yanılttığını, müvekkili ile davalı şirket arasında akdedilmiş olan ... poliçe numarasına bağlı olarak ... Poliçesinin Özel Şartlar Bölümünün ilk maddesinde; \"Köprüye çarpma neticesinde oluşacak hasarlar olay başı ve yıllık toplam 150.000 TL limit ile sınırlandırılmıştır.\" ibaresi bulunduğunu, müvekkilinin taşıdığı yük, aracın taşıma haddini aşacak şekilde kaçak bir yükleme olmayıp, özel izin ile taşınan bir yük olduğundan, ancak poliçede bu durumu kapsayan da bir madde olması durumunda poliçenin teminat dışı kalacağını, poliçede amaçlanan hususun kusur sorumluluğu olduğunu, ilgili maddede sigortalının kusurlu bir şekilde yükleme yapıp, bu kusurlu yükleme neticesinde bir zarar gelmesi durumunda zararın karşılamayacağından bahsettiğini, oysa ki mevcut davada müvekkilinin böyle bir kusuru olmayıp yapılan yükleme yasa ve yönetmeliklere uygun şekilde özel izin alınmak suretiyle taşındığını, mevcut poliçede özel izinli durumları kapsayan bir madde olmadığından, meydana gelen hasarın sigorta şirketi tarafından karşılanması gerektiğini, açıklanan nedenlerle İstanbul 13. Asliye Ticaret Mahkemesinin, 2018/254 E. Sayılı dosyasında vermiş olduğu 13.04.2021 tarih ve 2021/321 K. Sayılı kararının kaldırılarak davanın kabulüne ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin de davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE:Dava, davacının ödediği emtia hasar bedelinin yurtiçi taşıyıcı sorumluluk sigortacısı olan davalı sigorta şirketinden rücuen tazmini istemine ilişkindir. İlk derece mahkemesinde yapılan yargılama neticesi yukarıda açıklanan gerekçelerle davanın reddine karar verilmiş, karara karşı davacı vekilince yasal süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.İstinafa gelen uyuşmazlık, taşıma sırasında meydana gelen kazanın gabari dışı yüklemeden kaynaklanıp kaynaklanmadığı, hasarın poliçe teminatı kapsamında olup olmadığı noktasındadır.Taraflar arasında 09.05.2014-09.05.2015 tarihlerini kapsayan \"... poliçesi\" bulunduğu ihtilafsız olup, poliçenin özel şartlarında köprüye çarpma neticesinde oluşacak hasarların olay başı ve yıllık toplam 150.000 TL limitle sınırlandırıldığı, \"C-özel şartlar ve açıklamalar\" başlıklı bölümde istiap haddini aşkın ve gabari dışı yükleme hatası sonucu oluşacak hasarların teminat harici olduğu anlaşılmaktadır. Dosya kapsamına göre davacı, dava dışı ... A.Ş.'ye ait iki adet kule difizör gövdesi, 1 adet kule difizörü, transport mili ve muhtelif sarf malzemelerinin taşıma işini üstlenmiş olup, taşımayı yapan aracın üst geçide çarpması nedeniyle taşınan yükte meydana gelen hasara ilişkin zarar bedeli nakliyat sigortacısı ...AŞ tarafından ... A.Ş 'ye ödenmiş, bunun üzerine... AŞ tarafından davacı aleyhine İstanbul 18. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2015/1171 Esas sayılı dosyasında rücuen tazminat davası ikame edilmiş ve yapılan yargılama sonunda Mahkemenin 2017/843 Karar sayılı kararı ile davanın kabülüne, 14.707,55 TL sigorta tazminatının ... A.Ş.'ne ödenmesine karar verilmiştir. İstinafa konu eldeki davada davacı, ... A.Ş. tarafından İstanbul 18. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2015/1171 Esas ve 2017/843 Karar sayılı kararına istinaden başlatılan ... sayılı ilamlı takip dosyasına yapmış olduğu 24.910,39 TL ödemenin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiş, davalı ise davanın zamanaşımına uğradığını, davacının araca garabi dışı yükleme yapması nedeniyle hasarın poliçe teminat harici olduğunu savunmuştur.Dosyaya sunulan İstanbul 18. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2015/1171 Esas ve 2017/843 Karar sayılı dosyasında alınan bilirkişi raporunda, hasarın sebebinin gabari-yol uyumsuzluğu sebebi ile yoldaki köprüye çarpma şeklinde tek taraflı trafik kazası olduğu, taşıyıcının yoldaki köprü yüksekliği ile yüklü yüksekliğini hesaplamaksızın pervasızca hareket ettiği şeklinde değerlendirme yapılmıştır. İstinafa konu eldeki davada mahkemece hükme esas alınan bilirkişi kök ve ek raporlarında da hasarın davacının gabari dışı yükleme yapması sonucunda gerçekleşmiş olduğu, her ne kadar Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı Karayolları Genel Müdürlüğü tarafından verilen özel yük taşıma izin belgesi alınmış olsa da davaya konu yükün köprüye çarpması suretiyle zarar görmesine neden olan hasarda, yol güzergahında bulunan köprü yüksekliğinin ve yüklü yüksekliğin hesaplamasının davacının sorumluluğunda olduğu belirtilmiştir. Karayolları Trafik Kanunu'nun 65. maddesine göre araçların yüklenmesinde yönetmeliklerde belirtilen ölçü ve esaslara aykırı olarak işlem yapılması dolayısıyla gabari dışı yük yüklenmesi yasaklanmıştır. Gabari, araçların yüklü veya yüksüz olarak karayolunda güvenli seyirlerini temin etmek amacı ile uzunluk, genişlik ve yüksekliklerini belirleyen ölçülerdir. İstiap haddi yani taşıma sınırı ise bir aracın güvenle taşıyabileceği en çok yük ağırlığı ve yolcu sayısıdır. Araçların yüklenmesi sırasında mevzuat gereği uyulması gereken kuralların ve istiap haddinin kapsamına, gabari de dahildir.6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun (TTK) 875. maddesi uyarınca taşıyıcı, eşyanın taşınmak üzere teslim alınmasından teslim edilmesine kadar geçecek süre içinde, eşyanın zıyaından, hasarından veya teslimindeki gecikmeden doğan zararlardan sorumludur.Taşıyıcı, ayrıca yüklemenin işletme güvenliğine uygun olmasını sağlamakla yükümlüdür. Somut olayda taşımayı yapan araçtaki yükün yoldaki köprüye çarpması sonucu taşınan emtiada hasar meydana geldiği ihtilafsızdır. Daha önce davacı hakkında ikame edilen dava dosyasına ve eldeki davada dosya kapsamına alınan hüküm kurmaya ve denetime elverişli bilirkişi raporuna göre hasarın sebebi, sigorta poliçesinde teminat dışı hal olarak düzenlenen gabari dışı yükleme hatasından kaynaklanmıştır. Bu nedenle davalı sigorta şirketinin, davacıya karşı sigorta poliçesinden kaynaklanan bir sorumluluğu bulunmadığı gibi davacı tarafça Karayolları Genel Müdürlüğünden özel yük taşıma izin belgesi alınmış ise de söz konusu izin belgesinin varlığı, taşıma sırasında meydana gelen hasarın teminat kapsamında kaldığını göstermeyeceğinden mahkemece davanın reddine karar verilmesinde isabetsizlik yoktur.HMK'nın 355. Maddesi uyarınca kamu düzenine aykırılık ve istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılan istinaf incelemesi sonunda; ilk derece mahkemesi kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından davacı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf başvurusunun reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
KARAR:Yukarıda ayrıntısı ile açıklanan nedenlerle;1-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,2-Davacı tarafından başvuru sırasında istinaf karar harcı peşin olarak yatırıldığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına,3-Davacı tarafından istinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda, HMK'nın 362(1)a maddesi uyarınca kesin olarak oy birliğiyle karar verildi 05/02/2025