T.C.
ANTALYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
11. HUKUK DAİRESİ
KARAR TARİHİ : 07/02/2025
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ\t: Antalya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi
KARAR TARİHİ: 14/02/2024
DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan)
GEREKÇELİ KARAR
YAZIM TARİHİ: 07/02/2025
İlk Derece Mahkemesinin kararı ve dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi.
Üye hakimin görüşü değerlendirildi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ:
Davacı vekili; müvekkili davacının, davalı şirketin daha önceki ismi olan ...'ye tapuda mülkiyeti kendine ait ve üzerinde beton ve parke taşları imalat fabrikası bulunan ... İli, ... İlçesi, ... beldesi, ... mevkinde bulunan ... parsel sayılı tapuda kayıtlı taşınmazını 2012 yıllarında kiraya verdiğini, ilk kiraya verilme tarihinde...üzerinden sözleşme yaptığını, yine 2017 tarihinde yine aynı şahısların şirket ortak ve yetkilisi bulunduğu ...e 13/08/2017 tarihli kira sözleşmesi ile 5 yıllığına kiraya verdiğini, ancak davalı şirketin müvekkiline olan kira borçlarını ve taahhütlerini 2014 yılından itibaren hiç ödemediğini ve edimlerini yerine getirmediğini, müvekkilinin Antalya Genel İcra Müdürlüğü'nün... E. sayılı dosyası ile kira alacağı için icra takibi başlattığını, davalı tarafından kira bedeli ödenmediği gibi Antalya 7. İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı icra dosyası ile müvekkili adına kesmiş olduğu gerçek dışı faturalara istinaden icra takibi başlattığını, Antalya 2. İcra Hukuk Mahkemesi'nin ... E. ... K. sayılı dosyası ile öğrenme tarihinin belirtilen tarih olduğunun tespiti nedeniyle icra takibinin durduğunu, söz konusu faturaların davalı şirket tarafından tek taraflı düzenlenen sahte faturalar olduğunu bildirerek öncelikle Antalya Genel İcra Müdürlüğü'nün .. E. sayılı dosyasıyla yapılan icra takibinin durdurulmasına, müvekkilinin ... İli ... İlçesi, ... Beldesi,...mevkinde bulunan .... parsel sayılı taşınmazına konulan haczin kaldırılmasına, Antalya Genel İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyasına konu takip nedeniyle müvekkilinin borçlu olmadığının tespitine ve takibin iptaline, haksız ve kötü niyetli yapılan takip nedeniyle davalı alacaklının %20 kötü niyet tazminatına mahkum edilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DAVALININ SAVUNMALARININ ÖZETİ:
Davalı vekili; davacının iddia ettiği kira alacağı nedeniyle Antalya Genel İcra Müdürlüğü'nün ...E. Sayılı dosyasıyla kira alacağı için icra takibi başlattığını belirterek dosyaya itiraz ettiğini, bu itiraz sonucunda Antalya 5. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin.. E. Sayılı dosyasının açıldığını, bu dava içerisinde .... kira borcunun olmadığı yönünde satış fişi koçanlarının (imzalı) aslının mahkemeye sunulduğunu, ... Şirketi ile olan uyuşmazlığın dosyasın esasına bir etkisi olmadığını, dava konusu icra takibinde tebligatı elden alan ...olup bu kişi ... tarafından tehdit edilerek zorla iddia edilen beyanda bulunduğunu, daha sonra bu beyanından dönmüş olup ...'in borçtan kurtulmak için kendisini tehdit ettiğini bu yüzden yalan beyanda bulunduğunu ikinci bir beyanla icra dosyasına bildirdiğini, bunun sonucunda ... hakkında Serik Cumhuriyet Başsavcılığı... esas sayılı dosyası ile iftira suçundan soruşturma başlatıldığını, davacı dava dilekçesinde her ne kadar ispat yükünün taraflarında olduğunu iddia etmişse de müvekkilinin malları teslim etmiş olup ispat edeceği başkaca bir husus bulunmadığını, davacının davası haksız olup dava dilekçesinin de tümüyle gerçeğe aykırı olup mahkemeyi yanıltma amacı taşıdığını belirterek haksız davanın reddine, haksız ve kötü niyetli yapılan itiraz nedeniyle davacı alacaklının %20 icra inkar tazminatına mahkumiyetine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:
Mahkemece; \"Davacı yanın Antalya Genel İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası nedeniyle davalı yana borçlu bulunup bulunmadığına ilişkin menfi tespit davası olup dosya kapsamına alınan müzekkere cevaplarına göre davacının tacir kaydının bulunmadığı, Gelir İdaresince davacının mükellefiyet kaydına rastlanılmadığı, esnaf kaydının da bulunmadığı, davalı taraf tacir olsa dahi davacı yanın tacir olmadığı, yine bu davanın TTK'nın 4. maddesinde sayılan dava türleri arasında yer almadığından mutlak ticari dava olarak da nitelendirilemeyeceği, görev ile ilgili düzenleme kamu düzenine ilişkin olup taraflarca ileri sürülmese dahi yargılamanın her aşamasında resen gözetileceği, HMK'nın 114. maddesi uyarınca görev hususunun dava şartı niteliğinde olduğu nazara alınarak Mahkememizin davaya bakmakla görevli olmadığı, dava konusu uyuşmazlığın çözüm yerinin genel mahkeme olan Asliye Hukuk Mahkemesi olduğu anlaşıldığından davanın göreve ilişkin dava şartı noksanlığı nedeniyle usulden reddine karar vermek gerektiği sonuç ve kanaatine varılarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.\"
gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:
İlk Derece Mahkemesi'nce verilen karara karşı, davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; İlk Derece Mahkemesi'nin görevsizlik kararı vererek görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemeleri olduğuna karar verdiğini, ancak görevsizlik kararı ile ile birlikte dosyada daha önce verilen ihtiyati tedbir kararı yönünden bir karar verilmediğini, İlk Derece Mahkemesi tensip ile tedbire karar vermişse de görevsizlik kararı ile birlikte nihai kararını vermiş olup hükümle birlikte tedbir kararının da kaldırılmasına karar verilmesi gerektiğini ancak bu hususta herhangi bir karar verilmediğini,
HMK 390. maddesi gereğince İlk Derece Mahkemesi'nin görevli olmadığı bir uyuşmazlıkta tedbir kararı veremeyeceğini, görevsizlik kararı ile birlikte tedbirin kaldırılmasına da karar verilmesi gerektiğini ileri sürerek istinaf sebepleri doğrultusunda İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE:
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 341 ve devamı maddeleri uyarınca ve özellikle istinaf incelemesinin kapsamının öngörüldüğü 355. maddeye göre re'sen gözetilecek kamu düzenine aykırılık halleri dışında istinaf incelemesi istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılır. Dairemizce de istinaf incelemesi bu çerçevede yapılmıştır.
Yargılamada ileri sürülen iddia ve cevaplar, mevcut deliller ve tüm dosya üzerinde yapılan inceleme neticesinde;
Dava; İİK'nın 72/2. maddesi uyarınca faturaya dayalı icra takibinden sonra açılan menfi tespit davası niteliğindedir.
Davacı vekili dava dilekçesinde takibin durdurulması yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiştir.
Yerel Mahkemece 04/07/2023 tarihli ara kararla tensiben İİK'nın 72/3. Maddesinin ikinci cümlesi uyarınca tedbir kararı verilmiştir.
Mahkemece yukarıda yazılı gerekçeyle, uyuşmazlığın ticari dava niteliğinde bulunmadığı ve görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemesi olduğundan bahisle görevsizlik kararı verilmiş, işbu karar davalı vekilince ihtiyati tedbir kararının kaldırılması gerekirken bu yönde bir karar verilmediğinden bahisle hüküm istinaf edilmiştir.
Dosya kapsamından; Yerel Mahkemece, görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemesi olduğu belirtilerek görevsizlik kararı verilmiş ise de ihtiyati tedbirin de devamı konusunda olumlu ya da olumsuz bir karar verilmediği anlaşılmıştır. Davalı vekilince karar sadece ihtiyati tedbir yönünden istinaf edilmiştir. HMK'nın 397/2 . maddesinde “İhtiyati tedbir kararının etkisi, aksi belirtilmediği takdirde, nihai kararın kesinleşmesine kadar devam eder.” hükmüne yer verilmiş olmakla davalı tarafın bu yöndeki istinaf itirazları yerinde görülmemiştir.(Bkz. aynı yönde Yargıtay 19. Hukuk Dairesi'nin 13/05/2015 tarihli 2015/5317 Esas 2015/7182 Karar sayılı ilamı)
6100 sayılı HMK'nın 359/3. maddesi uyarınca; dosya kapsamındaki yazı, belge ve bilgiler, yasaya uygun gerektirici nedenler, İlk Derece Mahkemesi kararının gerekçesinde dayanılan delillerle, delillerin tartışılması sonucu maddi olay ve hukuki değerlendirmede usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı, HMK'nın 355/1. maddesi gereği inceleme istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılmakla, re'sen gözetilmesi gereken kamu düzenine herhangi bir aykırılığın da bulunmadığı, kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu, bu itibarla davalı vekilinin istinaf itirazlarının yerinde olmadığı anlaşıldığından davalının istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar vermek gerektiği sonuç ve kanaatine varılarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Gerekçeleri yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davalının İlk Derece Mahkemesi kararına ilişkin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,
2-Harçlar Kanunu ve bağlı tarife gereğince alınması gereken 615,40 TL istinaf karar harcından peşin olarak alınan 427,60 TL harcın mahsubuyla bakiye 187,80 TL harcın davalıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA, harçla ilgili işlemlerin İlk Derece Mahkemesince yerine getirilmesine,
3-Davalının istinaf başvurusu nedeniyle yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde BIRAKILMASINA,
4-Kullanılmayan istinaf gider avansının 6100 Sayılı HMK'nın 333. maddesi uyarınca İlk Derece Mahkemesince davalıya İADESİNE,
5-İstinaf incelemesi dosya üzerinden yapıldığından davacı lehine istinaf vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,
6-Kararın İlk Derece Mahkemesince taraflara TEBLİĞİNE,
Dair; dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, 6100 Sayılı HMK'nın 362/1-c maddesi uyarınca kesin olmak üzere oybirliğiyle karar verildi. 07/02/2025
...