T.C. ANKARA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ\t
TÜRK MİLLETİ ADINA
YARGILAMA YETKİSİNİ KULLANAN
\tT.C.
\tANKARA
\t2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO\t: 2024/528 Esas
KARAR NO\t: 2025/25
...
...
DAVA\t: Genel Kurul Kararının İptali (Kooperatif Genel Kurul Kararının İptali)
DAVA TARİHİ\t: 30/07/2024
KARAR TARİHİ\t: 22/01/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH \t: 18/02/2025
Mahkememizde görülmekte olan Genel Kurul Kararının İptali (Kooperatif Genel Kurul Kararının İptali) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkillerinin davalı kooperatifin ortakları olduğunu, ilgili kooperatifin 2023 hesap yılı olağan genel kurul toplantısının 30.06.2024 tarihinde gerçekleştirildiğini, bahsi geçen genel kurulun kanuna, ana sözleşme hükümlerine ve iyi niyet esaslarına aykırı olduğunu, toplantıya çağrının usulü dairesinde yapılmadığını, gündemin gereği gibi ilan ve tebliğ edilmediğini, davalı kooperatifin üyesi olmasına rağmen bir kısım üyelerin genel kurula alınmadığını, toplantı ve karar nisabı olmadan kararlar alındığını, genel kurul toplantısına katılmaya yetkili olmayan kimselerin karara katıldığını, davacı müvekkillerinin 30.06.2024 tarihli genel kurula usulüne uygun yapılmamasına ve bu genel kurulda alınan kararlara muhalif olduklarını ve muhalefet şerhlerini genel kurul tutanağına geçirdiklerini, 30.06.2024 tarihinde yapılan genel kurulda alınan tüm kararların kanuna, ana sözleşmeye ve iyi niyet kurallarına aykırı ve yok hükmünde olduğunu, 30.06.2024 tarihli genel kurulun 9.maddesinde ile kooperatife ait .... parselde kayıtlı olan ve satılan gayrimenkulün satış bedelinin ortaklara dağıtılması yönündeki kararın amir yasa maddelerine aykırı olduğunu, davacı müvekkillerinin bir kısmının 9.maddede bahsi geçen ve kooperatife ait gayrimenkulün satışına esas teşkil eden 11.06.2022 tarihli genel kurulun iptali ile bu genel kurul kararı uyarınca satılan kooperatife ait arsanın tapusunun iptali ile tescili için dava ikame ettiklerini, söz konusu davanın .... E. sayılı dosyası ile karara çıktığını ve 11.06.2022 tarihli genel kurulun ve alınan kararların yoklukla batıl olduğunun tespit edildiğini, hal böyle iken 30.06.2024 tarihli genel kurul kararının 9.maddesi ile söz konusu satış bedelinin üyelere dağıtılması yönünde karar alınmasının yasal olarak mümkün olmadığını, ayrıca yine bir kısım davacı müvekkilleri tarafından 30.04.2023 tarihli genel kurulun satış bedelinin üyelere dağıtılması yönündeki karara ilişkin dava açtıklarını, söz konusu davanın hali hazırda .... Esas sayılı dosyası ile devam ettiğini, bahsi geçen dava dosyasından satış bedelinin üyelere dağıtılmaması yönünde 06.11.2023 tarihli ihtiyati tedbir kararı verildiğini, aynı konuda açılmış bir dava olmasına ve bu davada satış bedelinin üyelere dağıtılmaması yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesine ve bu kararın ....tarafından onanmasına rağmen 30.06.2024 tarihli genel kurulda satış bedelinin üyelere dağıtılması yönünde karar alınmasının yasal olarak mümkün olmadığını, içtihatlar gereği hakkında açılan davalar devam ederken aynı konuda tekrar karar alınmasının mümkün olmadığını, bu nedenle 9.maddenin iptalini talep etme zorunluluğu doğduğunu, hal böyle iken kooperatife ait arsanın satış bedelinin hissedarlara dağıtılması kararının yok hükmünde olduğunu, davacı müvekkillerinin bu maddeye ret oyu kullandıklarını ve muhalefet şerhlerini de tutanağa geçirdiklerini, yine aynı genel kurulun 3.ve 4.maddesinin de yoklukla batıl olduğunu, söz konusu maddelerin oylanması sırasında üye olmayan kişiler, yönetim kurulu üyeleri ve denetçiler ve bunların 1.derece akrabalarının hem asaleten hem de vekaleten oy kullandıklarını, ayrıca yönetim kurulu tarafından muhalif görünen üyelerin salona alınmadığını ve oy kullandırılmadığını, yine faaliyet raporu, gelir-gider tablosu ve bilanço ve tahmini bütçenin üyelere dağıtılmadığı gibi salonda hazır bulundurulmadığını, ayrıca genel kurulda da okunmadığını, bu yönüyle de dava konusu genel kurulun 3. ve 4.maddesinin yoklukla batıl olduğunun tespitini mümkün olmadığı takdirde iptalini talep etme zaruretinin hasıl olduğunu belirterek davanın kabulünü talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacıların, çağrı kağıtlarının kendilerine gelmediğini iddia ettiklerini, Çağrının üyelerin bildirdiği son adreslerine iadeli taahhütlü şekilde gönderildiğini, usule uygun yapıldığını, kaldı ki davacıların hepsinin genel kurula katıldığını, Kooperatifin 10 üyesinin genel kurula alınmadığı iddiasının doğru olmadığını, Genel kurula alınmadığı iddia olunan; ...'nun asil olarak genel kurula katıldığını, Genel kurul tutanağında muhalefet şerhi kısmında da isminin yer aldığını, diğer kişilerin ise vefat etmiş ve temsilci tayini yapılmamış kişiler olduğunu, Zira bir önceki genel kurulda elle düzenlenen hazirun kullanıldığı için bu kişilerin yazıldığını ve mirasçıların hepsinin imzaladığı vekaletname ile alındıklarını, Ancak 2023 yılında geçilen ... sistemi ile hazirunun sistemden çıkarılmakta olduğunu ve vefat eden kişilerin eklenmediğini, Kaldı ki kalan 5 kişinin genel kurula katılsa dahi nisap etkilenmeyeceğinden davacıların iddiasının hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, Ana sözleşme md 16 da ölen ortağın mirasçılarının 3 ay içerisinde temsilci tayin ederek kooperatife bildirmeleri halinde ortaklık hak ve yükümlülüklerinin devam edeceğinin düzenlendiğini, ancak bahsi geçen kişilerin miras bırakanlarının vefatlarından yıllar geçmiş olduğu halde temsilci tayin etmediklerini, davacıların iddiasının aksine hükümet komseri katılması zorunluluğu olmadığını, müvekkili kooperatifin hükümet komseri talep ettiğini, hükümet komseri başvurusu için müvekkil kooperatifin başvuru evraklarının ... celbini talep ettiklerini, ancak hükümet komserleri genel kurul günü gelmediğini, davacıların 9. Madde ile müvekkil kooperatife ait arsa satışından elde edilen 40.000.000,00 TL'nin dağıtımının 30.04.2023 tarihli genel kurulda oylandığını ve Mahkememizin ... sayılı dosyası ile birleşmiş olduğunu bu dosyada alınan bilirkişi raporu ile 100.000,00 TL teminata karşılık durdurulan 30.04.2023 tarihli genel kurulun üyelik bedellerinin dağıtımına ilişkin 6. Maddesinin usul ve yasaya uygun olduğunun belirtildiğini, rapordan sonra mahkemece verilen ara karar ile 11.09.2024 tarihinde ihtiyati tedbirin tekrar değerlendirilmesi için ara duruşma açıldığını, her genel kurul iptal edilene kadar yürürlükte ve geçerli olduğunu, müvekkili kooperatifin 50 yıllık bir kooperatif olup zeytinlik tarlanın satışı neticesinde üyelik bedellerinin dağıtımı ve kooperatifin tasfiyesi dışında konusu ve gündemi olmadığını, kooperatife ait başkaca bir iş ve faaliyet ya da gayrimenkul bulunmadığından genel kurulların ileri ki dönemde de tek konusu ortaklık bedellerinin dağıtılması olacağını, 30.06.2024 tarihli genel kurulda da üyeler ortaklık bedellerinin dağıtılmasını 68 kabul 31 red oyuyla oyçokluğuyla kabul ettiklerini, yine davacılar satışa dayanak 11.06.2022 tarihli genel kurulun yoklukla batıl olduğunu belirtmişse de Ankara 12. Ticaret Mahkemesi'nin 2023/95 sayılı dosyasında alınan bilirkişi raporunda nisap yokluğundan genel kurulun yoklukla batıl olduğu ancak kooperatifin satış yetkisi olduğu belirtildiğini, Kooperatifler Kanunu md 81/7 uyarınca amacına ulaşma imkanı bulunmadığı tespit edilen kooperatifin ilgili bakanlığın tespiti ve mahkeme kararı ile dağılabileceğinin hüküm altına alındığını, müvekkili kooperatif gibi 50 yıllık bir kooperatifin bu riskle karşı karşıya da olduğunu, kooperatifin amacını gerçekleştirmesinin tek yolunun zeytinlik tarlanın satışı olup 22.11.2022 tarihinde 19 hektarlık zeytinlik tarlanın 40.000.000,00 TL bedelle satıldığını, ancak bedeli az bulan ya da satışı bizzat yapmak isteyen bir grup eski yönetici ve üyelerden oluşan bir kısım üyenin satıştan sonra tüm işlemlere, genel kurullara dava açtığını, her madde de 70 e 30 fark çıkmasına rağmen halen çoğunluğun iradesi yok sayılmaya çalışıldığını, ancak çoğunluğun elde edilen ortaklık bedelinin dağıtılmasını ve kooperatifin kapatılmasını istemediğini, 142 üyenin ortaklık payının ödenmesi için IBAN bilgilerini içerir dilekçeyi kooperatife gönderdiklerini Dilekçelerin bilirkişi incelemesinde kooperatif merkezinde incelenebileceğini, 30.06.2024 tarihli genel kurulun çağrı, toplanma şekli, karar nisabı, oylama ve diğer tüm hususlar açısından usul ve yasaya uygun olduğunu belirterek haksız davanın reddini talep etmiştir.
GEREKÇE:
Dava, kooperatif genel kurul kararının iptali talebine ilişkindir.
1163 Sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 45.maddesinde; ”Genel kurul, anasözleşmede gösterilen şekil ve surette toplantıya çağrılır. Toplantı nisabı ana sözleşmede gösterilir. Ancak yapı kooperatiflerinin genel kurul toplantılarında ortakların en az 1/4'ünün şahsen veya temsilen hazır bulunmaları şarttır. \" hükümü mevut olup aynı düzenlemeye Ana sözleşmenin 33.maddesinde de yer verilmiştir. Yine aynı yasanın 49.maddesinde; \"Anasözleşmede açıklama bulunduğu takdirde, bir ortak yazı ile izin vermek suretiyle Genel Kurul toplantısında oyunu ancak başka bir ortağa kullandırabilir. Bir ortak Genel Kurulda birden fazla ortağı temsil edemez. Eş ve birinci derecede akrabalar için temsilde ortaklık şartı aranmaz\" denilmiş, benzer düzenleme oy hakkı ve temsil başlığı altında Anasözleşmenin 24.maddesinde de yer almıştır. Ayrıca aynı Yasa'nın 51.maddesinde; \"Kanun veya anasözleşmede aykırı hüküm bulunmadıkça Genel Kurul kararlarında ve seçimlerde oyların yarıdan bir fazlasına itibar olunur\" hüküm mevcut olup bu hususta anasözleşmenin 33.maddesinde de ; \" Genel kurulda kararlar, ortakların en az 1/4 ünün hazır olması şartıyla oylama sırasındaki mevcudun yarıdan fazlasının oyu ile alınır.\" denilmiştir.
Kooperatifler Kanunu'nun genel kurulun yetkilerini düzenleyen 42 ve ana sözleşmenin 23. maddelerindeki yetkiler genel kurulun devir ve terk edemeyeceği görev ve yetkilerinden olup, bu düzenlemenin aksine kararlar, aynı Kanun'un 53/1. maddesindeki \"Toplantıda hazır bulunup da kararlara aykırı kalarak keyfiyeti tutanağa geçirten pay sahiplerinin; kanuna, anasözleşme hükümlerine ve iyi niyet esaslarına aykırı olduğu iddiası ile Genel Kurul kararları aleyhine, toplantıyı kovalıyan günden başlamak üzere bir ay içinde, kooperatif merkezinin bulunduğu yerdeki mahkemeye başvurabilirler...\" hükümlere aykırı kararlardan olup, iptali mümkün olan kararlardandır.
Davacılar vekili tarafından, davalı kooperatifin 30/06/2024 tarihinde yapılan genel kurul toplantısında alınan 3, 4 ve 9 nolu kararların kanuna, esas sözleşmeye ve dürüstlük kuralına aykırı olduğu gerekçesiyle TTK 445 vd. maddeleri gereğince iptaline karar verilmesi talep edilmiştir.
Kooperatifin 30/06/2024 tarihinde yapılan genel kurul toplantısının 3. ve 4. maddesinde;
\"2023 yılı Yönetim kurulu faaliyet raporunun okunması, 2023 yılı denetim kurulu faaliyet raporunun okunması, 2023 gelir gider tablosu ile bilançonun okunması. Okunan yönetim ve denetim kurulu raporları ile bilanço ve gelir gider cetvellerinin müzakereye açıldı. Raporlar görüşmeye açıldı.
Yönetim kurulunun ibrasına geçildi.
71 kabul, 45 red oyuyla yönetim kurulu oy çokluğuyla ibra edildi.
Yönetim kurulu kendi ibrasında oy kullanmadı.
2023 yılına ait denetim kurulu raporu denetçi tarafından okundu. Denetim kurulunun ibrasına geçildi.
71 kabul, 40 red oyuyla denetim kurulu oy çokluğuyla ibra edildi.
Denetim kurulu kendi ibrasında oy kullanmadı.
2023 yılına ait gelir gider cetveli ve bilanço okundu.
71 kabul, 41 red oyuyla gelir gider cetveli ve bilanço oy çokluğuyla edildi.
2024 yılı tahmini bütçe okundu.
70 kabul, 41 red oyuyla tahmini bütçe oy çokluğuyla kabul edildi.\" şeklinde ve 9. maddesinde; \"2022 yılında satışı gerçekleşen arsanın satışından kaynaklanan ortaklık paylarının ortaklara dava süreci dikkate alınarak Kooperatifler Kanunu, Mali yasalar çerçevesinde ortaklık hisseleri oranında dağıtılması hususu görüşüldü.
68 kabul, 31 red oyuyla 2022 yılında satışı gerçekleşen arsanın satışından kaynaklanan ortaklık paylarının ortaklara dava süreci dikkate alınarak Kooperatifler Kanunu, Mali yasalar çerçevesinde ortaklık hisseleri oranında dağıtılmasına oy çokluğu ile kabul edildi.\" şeklinde karar alındığı, karara davacılarından ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ... ve bir kısım üyelerin muhalefet şerhi koyduğu ve buna ilişkin imzalı dilekçelerini divan başkanlığına sundukları anlaşılmaktadır.
TTK' nın 449. Maddesi gereğince kooperatif yetkililerine duruşma günü tebliğ edilmiş, kooperatif yönetim kurulu başkanı ..., kooperatif yönetim kurulu üyesi (2. başkan) ...'nun beyanı alınmıştır.
Mahkememizce 23/10/2024 tarihli duruşmada uyuşmazlık konusunda nitelikli hesap uzmanı ve mali müşavir bilirkişiden rapor alınmasına karar verilmiştir.
Bilirkişi kurulu raporlarında sonuç olarak; iptali talep edilen 3. ve 4. maddeler açısından: ... 31.12.2023 dönemine ait bilançonun mizan ile uyumlu olduğu, denetim kurulundaki bütçe tahminlerinin önceki yılla uyumlu olduğu, iptali talep edilen 9. Madde açısından: Satışı gerçekleşen taşınmaz hakkında tapu iptal ve tescil davası derdest iken ve ayrıca satışa ilişkin kararın alındığı genel kurulun iptali davası kabul edilmiş ve yerel mahkeme kararı istinaf aşamasında iken satıştan elde edilen gelirin kooperatif üyelerine hisseleri oranında dağıtılmasına yönelik kararda Kooperatifler Yasası 53. maddede aranan iptal şartlarından kanuna ve ana sözleşmeye aykırılık bulunmuyorsa da iyi niyet kurallarına aykırılık olabileceği konusunda değerlendirmeye tabi tutulabilmesinin mümkün olduğu hususları belirtilmiştir.
Yapılan değerlendirme sonucunda, tarafların iddia ve savunmaları, bilirkişi raporu ve dosyadaki delillere göre; davanın, davalı kooperatifin 30/06/2024 tarihli genel kurulunda gündemin 3, 4 ve 9. maddeleri ile alınan kararlarının iptali istemine ilişkin olduğu, davanın bir aylık yasal sürede açıldığı, davalı kooperatifin ortaklar listesinde kayıtlı 184 ortaktan asaleten 64, vekaleten 59 olmak üzere toplam 123 ortağın toplantıya katıldığı, böylece toplantı için gerekli çoğunluğun sağlandığı, davacıların genel kurula katılarak muhalefet şerhlerini toplantı tutanağa yazdırdıkları hususları sabittir.
Uyuşmazlık, Kooperatifler Kanunu'nun 98. maddesinin atfıyla uygulanacak olan 6102 sayılı Kanun'un 449. maddesi gereğince davalı kooperatifin 30/06/2024 tarihli genel kurulunda gündemin 3, 4 ve 9. maddeleri ile alınan kararlarının iptali istemine ilişkindir.
....Esas sayılı dosyası incelendiğinde; davacı üyeler tarafından davalı .... aleyhine 11/06/2022 tarihinde yapılan genel kurulunda alınan davalı kooperatife ait taşınmazın satış fiyatının 200,00 TL den aşağı olmamak şartıyla yönetime satış yetkisi verilmesine dair 8 nolu kararın ve genel kurulun iptali istemli dava açıldığı, yapılan yargılama sonucunda 23/05/2023 tarih ve... E/K sayılı kararı ile davanın davacılardan Neriman Gündüz'ün aktif husumet ehliyeti bulunmadığından onun yönünden usulden reddine, diğer davacılar bakımından ise davanın kabulü ile davalı kooperatifin 11/06/2022 tarihli genel kurulunun ve alınan kararların yoklukla batıl olduğunun tespitine karar verildiği, verilen kararın davalı kooperatif tarafından istinaf edildiği, dosyanın 12/09/2023 tarihinde ... gönderildiği, henüz istinaf incelemesinin tamamlanmadığı anlaşılmıştır.
Mahkememizin .... Esas sayılı dosyası ile birleştirilmesine karar verilmiştir.
... Esas sayılı dosyası incelendiğinde; kooperatif ortakları tarafından davalı kooperatife karşı 30/04/2023 tarihli genel kurulun ve genel kurulda alınan kararların iptali istemli olarak dava açıldığı, yargılamanın halen derdest olduğu anlaşılmaktadır.
... Esas sayılı dosyası ile birleştirildiği, genel kurul kararının iptali ile diğer davanın yargılama usulünün farklı olması ve davanın o dava açısından bekletici mesele teşkil etmesi nazara alınarak, genel kurul kararı iptali istemli davanın o dosyadan tefrikiyle...sayılı kararı ile kaldırma kararı verilerek mahkemesine gönderildiği anlaşılmıştır.
3 ve 4 nolu kararlarda; 2023 yılı yönetim kurulu faaliyet raporunun okunması, 2023 yılı denetim kurulu faaliyet raporunun okunması, 2023 yılı gelir gider tablosu ile bilançonun okunması, okunan yönetim ve denetim kurulu faaliyet raporları ile bilanço ve gelir gider cetvellerinin müzakere edilerek, yönetim kurulu, denetim kurulu ve gelir gider cetveli ve bilançonun oy çokluğu ile ibrası ve 2024 yılı tahmini bütçenin oy çokluğu ile kabul edilmesine karar verildiği, toplanan deliller ve alınan bilirkişi raporuna göre davalı Kooperatifin 31.12.2023 dönemine ait bilançonun mizan ile uyumlu olduğu, denetim kurulundaki bütçe tahminlerinin önceki yılla uyumlu olduğu bu haliyle alınan 3 ve 4 nolu kararların Kooperatifler Yasasının 53. maddesin de aranan iptal şartlarından kanuna, ana sözleşmeye ve iyi niyet kurallarına aykırılık oluşturmadığı anlaşılmakla söz konusu maddelerin iptali talebinin reddine karar verilmiştir.
İptali talep edilen 9. madde açısından durum incelendiğinde; davalı kooperatife ait olup 2022 yılında satışı gerçekleşen arsanın satışından kaynaklanan ortaklık paylarının ortaklara dava süreci dikkate alınarak Kooperatifler Kanunu, Mali yasalar çerçevesinde ortaklık hisseleri oranında dağıtılmasının kabulüne dair karar alındığı, satışı gerçekleşen taşınmaz hakkında .... Esas sayılı dosyasının ve bu dosya ile birleştirilmesine karar verilen tapu iptal ve tescil davasına ilişkin dosyanın derdest olduğu, ayrıca satışa ilişkin kararın alındığı, 11/06/2022 tarihli genel kurulun iptali konusunda .... Esas sayılı dosyası ile karar verildiği, verilen karar istinaf aşamasında iken satıştan elde edilen gelirin kooperatif üyelerine hisseleri oranında dağıtılmasına yönelik kararda Kooperatifler Yasası 53. maddede aranan iptal şartlarından kanuna ve ana sözleşmeye aykırılık oluşturmasa da iyi niyet kurallarına aykırılık oluşturduğu sonuç ve kanaatine varılarak, 9 nolu kararın iptaline karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile;
a)Davalı kooperatifin 30/06/2024 tarihinde yapılan 2023 yılı olağan genel kurulunda gündemin 9. Bendi olarak \"satılan gayrimenkulün satış bedelinin ortaklara dağıtılmasına\" dair alınan kararın İPTALİNE,
b)Davalı kooperatifin 30/06/2024 tarihinde yapılan 2023 yılı olağan genel kurulunda gündemin 3 ve 4 nolu bendi ile alınan kararlara yönelik açılan davanın REDDİNE,
c)Alınması gerekli 615,40 TL harçtan peşin alınan 427,60 TL harcın mahsubu ile bakiye 187,80 TL harcın davalıdan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
d)Davacılar kendisini vekil ile temsil ettirmiş bulnuduğundan AAÜT uyarınca belirlenen 30.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacılara VERİLMESİNE,
e)Davalı kendisini vekil ile temsil ettirmiş bulnuduğundan AAÜT uyarınca belirlenen 30.000,00 TL vekalet ücretinin davacılardan alınarak davalıya VERİLMESİNE,
f)Davacılar tarafından yapılan 10.989,00 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacılara VERİLMESİNE,
g)Davacılar tarafından yatırılan 427,60 TL peşin harcın davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
h)Davacı tarafından yatırılan gider avansından arta kalan kısmın HMK 333. Maddesi hükümlerine göre karar kesinleştiğinde davacıya İADESİNE,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içinde... yolu açık olmak üzere oy birliğiyle verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 22/01/2025
Başkan ...
✎E-imzalıdır
Üye ...
✎E-imzalıdır
Üye ...
✎E-imzalıdır
Katip ...
✎E-imzalıdır