T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
3. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO: 2024/1206
KARAR NO: 2025/462
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL ANADOLU 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 11/01/2024
NUMARASI: 2022/161 E - 2024/17 K
DAVANIN KONUSU: İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ: 20/02/2025
Yukarıda tarafları ve konusu yazılı bulunan dava ile ilgili olarak, ilk derece mahkemesince verilen kararın istinaf edilmesi sebebiyle, dava dosyası üzerinde yapılan inceleme sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin, yaş sebze meyve ihracatı ve yetiştiriciliği ile iştigal eden bir ticaret şirketi olduğunu, davalı şirketin de elektrik enerjisi perakende satış işi ile iştigal eden bir ticaret şirketi olduğunu, Mersin ... İcra Müdürlüğü'nün ... Sayılı İflas dosyasında müvekkili şirket ihale alıcısı sıfatıyla ... (Tarım İşletmeleri Genel Md.) mülkiyetinde bulunan daha önce dava dışı müflis ... San. Tic. A.Ş' ye kiralanmış olan 6.409.312,93 m2 yüzölçümlü tarım arazisinin ve içerisinde bulunan meyve ağaçlarının kira hakkının devri ihalesini 11.06.2021 tarihinde aldığını, ihalenin 10.11.2021 tarihinde kesinleştiğini, ... ile kira devir sözleşmesinin 01.12.2021 tarihinde yapıldığını ve iflas idaresi tarafından ihale konusu yerin müvekkili şirkete 07.02.2022 tarihinde teslim edilmiş olduğunu, bahse konu taşınmazda ... tesisat numaralı, davalı ... A.Ş. ile dava dışı müflis ... San. Tic. A.Ş arasında akdedilmiş elektrik aboneliği bulunmakta olduğunu, bu elektrik aboneliğinde müvekkili şirketin taraf olmayıp, abonelik davalı şirket ile Mersin ... İcra Müdürlüğü'nün ... Sayılı İflas dosyasında hakkında iflas takibi işlemleri yürütülen müflis ... San. Tic. A.Ş arasında akdedilen sözleşmeye göre tesis edilmiş olduğunu, müvekkili şirket ile ... arasında, Mersin ... İcra Müdürlüğü'nün ... Sayılı İflas dosyasında yapılan ihale sonrasında, kira sözleşmesi akdedilmesine yönelik yasal işlemler devam ederken, ... tesisat numaralı elektrik abonesi olan müflis ... Plastik San. Tic. A.Ş' ye kesilen 3 adet faturanın (166.796 TL bedelli, 133.193,20 TL bedelli ve 41.457,90 TL bedelli) müvekkili şirket tarafından 09.09.2021 tarihinde sehven ödenmiş olduğunu, ödenen faturalara ilişkin elektrik kullanımlarının müvekkili şirket tarafından yapılmadığı ve bu durumun ihale kesinleşme tarihi, kira devir sözleşmesi ve yer teslim tutanağı ile açıkça ortada olduğunu, sehven yapılan ödemenin fark edilmesinden sonra ödemelerin iade edilmesi talepli olarak Alaşehir ... Noterliği'nden keşide edilen 15.09.2021 tarihli ... yevmiye numaralı ihtarnamenin davalı şirkete gönderildiğini, ancak davalı şirketin bahse konu bedelleri iadeden kaçınmış olduğunu, bunun üzerine müvekkili şirket tarafından İst. And. ... İcra Md.' nün ... E. sayılı dosyasında davalı aleyhine icra takibine girişilmiş ise de; davalı şirketçe haksız olarak borca itiraz edildiğini ve takibin durdurulduğunu, konuyla ilgili yapılan arabuluculuk görüşmesinden olumlu sonuç alınamamış olduğunu, davalı şirketin kayıtları ile ... tesisat numaralı elektrik aboneliği ile ilgili olarak müvekkili şirket ile davalı şirket arasında bir sözleşme ilişkisinin mevcut bulunmadığının sabit olduğunu, ayrıca müvekkili şirket ile ... arasında Mersin ... İcra Müdürlüğü'nün ... Sayılı İflas dosyasında yapılan ihale sonrasında akdedilen kira sözleşmesinin akdedildiği tarih ve kiralanan yerin müvekkiline teslim edildiği tarih dikkate alındığında müvekkili şirketin fatura tarihinde ve ödeme tarihinde ... mülkiyetinde bulunan 6.409.312,93 m2 yüzölçümlü tarım arazisinde bir faaliyetinin bulunmadığının da açıkça ortada olduğunu, bu nedenlerle müvekkili şirket tarafından davalıya sehven ödenen ve İstanbul Anadolu ... İcra Müdürlüğü'nün ... sayılı dosyası ile müvekkili şirkete iadesinin sağlanması için icra takibine girişilen alacakla ilgili olarak davalı tarafça borca ilişkin yapılan itiraz tamamen haksız olduğunu, müvekkili şirketinin davalı şirketten sehven ödenen 3 faturadan kaynaklı 341.420,10 TLalacağı bulunmakta olduğunu iddia ederek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, davanın kabulü ile davalı tarafça İst. And. ... İcra Md.' nün ... E. sayılı dosyasında takibe konulan borca vaki itirazın şimdilik 10.000 TL' lik kısmının iptali ile takibin devamına, likit bir alacağa haksız yere itiraz eden borçlu aleyhine yüzde 20 oranından az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesi talep ve dava etmiş, bilahare dava değerini bilirkişi raporu doğrultusunda 341.447,10 TL'ye ıslah etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının itirazın kısmen kaldırılmasını talep etmesinin hukuka aykırı olduğunu, ayrıca takibe dayanak alacak faturanın keşide edildiği dönemde ilgili adreste fiili kullanıcının davacı ... olduğunu, davacının talep etmekte olduğu miktarı tam olarak bilmekte olduğunu, dava dilekçesinin ekinde 08.09.2021 tarihinde ödediği 166.796 TL, 133.193 TLve 41.457,9 TL ödediğine ilişkin dekontları sunduğunu, müvekkilinin aleyhine başlatılan icra takibinin de bu 3 faturanın toplamı olan 341.477,10 TL değerinde olduğunu, bu durumda alacağın miktarı belli veya belirlenebilir nitelikte bulunduğundan, davacının davasını belirsiz alacak davası olarak ikame etmesinde hukuki yarar bulunmadığını, davacıya talebinin açıklattırılması gerektiğini, davacının aslında bu davayı ikame ederek zaten ödemek zorunda oldukları bir bedeli hukuki olarak sebepsiz zenginleşmeye sokarak geri almak istemekte olduğunu, elektrik aboneliği her ne kadar dava dışı ... adına olsa da o dönemde fiili kullanıcının zaten ... olduğunu, işin kronolojisinin 11.06.2021 ... İcra Yoluyla İşletme Hakkını devraldığını, 13.08.2021 ... 11.06.2021'den beri fiili olarak kullandıkları elektrik aboneliğini kendi üzerine aldırmak için müvekkili şirkete başvuru yaptığını, başvuru evraklarının eksikliği nedeniyle başvurusu değerlendirmeye alınmadığını, 08.09.2021 tarihinde ... İflas ... adına çıkan toplam 341.477,10 TL tutarındaki faturanın ödenmediğini, 04.11.2021 tarihinde ... Arazi kira devrinin yapılmasını talep ettiğini, 01.12.2021 tarihinde ... muvafakati ile devir yapılmış olduğunu, ... 11.06.2021 T. ihaleyi kazandıktan sonra ...' ın ihaleye itiraz etmemesi karşılığında helalleşmiş ve hemen ihale tarihinden sonra fiilen araziyi işletmeye başladığını, bu nedenle henüz ihalenin kesinleşmemiş olduğu 08.09.2021 tarihinde ...' ın borçlarını ödemiş olduğunu, borç ödeme nedenlerinin ise 3 ay üst üste ödenmediği takdirde elektriğin kesilmesi korkusu olduğunu, davacı 3 ay fatura ödemeden araziyi işleteceğini devri 3 ay içinde alırlarsa bu miktarın yanlarına kar kalacağını iflas etmiş bir firmanın borcu olarak müvekkilini zarara uğratacağını düşündüğünü, davacı tarafın planlarını, devri 3 ay içinde alamamaları ve müvekkilinin etkili saha çalışmalarının bozmuş olduğunu, davacı ihaleyi Haziran' da kazandığını, Haziran'dan sonra çıkan faturaları ödediğini, bu ödediği bedeli o tarihte fiili kullanıcı olmasına rağmen müvekkilinden istemekte olduğunu, davacı ve müvekkili arasında borç döneminde sözleşme ilişkisi bulunmayıp haksız fiilden de bahsedilemeyeceğini, bunların yanı sıra borçlu olmadığı bir miktarı sehven ödediğini belirtmiş olduğunu, bu nedenle borcun kaynağının sebepsiz zenginleşme olduğunu, davacının açıkça hukuku aracı kılarak müvekkilini zarara uğratmaya çalışmakta olduğunu, 01.12.2021 Tarihli devir sözleşmesine bakıldığında ...' in devre muvafakat ettiği görülmekte olduğunu, Türkiye Cumhuriyeti' ne ait olan toprakları Türk Vatandaşları adına ... işletmekte yada İşletme Devri yoluyla işlettirmekte olduğu, ...' ın iflasıyla burayı devralan ...in İşletme Devir hakkı olmaksızın burayı 11.06.2021 tarihinden itibaren işlettiğini ... bilmekte olup olmadığının belirlenmesini, bilmekte ise bu usulsüzlük nedeniyle sair rücu haklarını ... aleyhine kullanacaklarından davanın ...'e ihbar edilmesini, haksız ve hukuka aykırı davanın reddine karar verilmesini talep ve arz etmiştir. İlk Derece Mahkemesi tarafından yapılan yargılama sonunda; \" Mülkiyet hakkı ...'e ait 6.409.312,93 m2 yüzölçümlü tarım arazisinin ve içerisinde bulunan meyve ağaçlarının kira hakkının dava dışı müflis ... Plas. San. Tic. A.Ş.'ye 30 yıllık süre ile devredildiği, dava dışı şirketin mali sıkıntıya düşerek iflasını talep etmesinin akabinde şirket yönetiminin Mersin ... İcra ve İflas Müdürlüğüne geçtiği ve dava dışı ... Plas. San. Tic. A.Ş. tarafından ödenmeyen kira borçlarının tahsil edilebilmesi amacıyla işletmenin mevcut şartlarda kullanım hakkının devredilmesi kararının alındığı, işletmenin Mersin ... İcra ve İflas Müdürlüğünce pazarlık usulü ile ilana çıkarıldığı, ihalenin 11.06.2021 tarihinde ihale alıcısı davacı tarafça kazanıldığı, ihalenin 10.11.2021 tarihinde kesinleştiği, davacının 18.11.2021 tarihinde ...'e yapmış olduğu başvuru sonucu 20.11.2021 tarihli yönetim kurulu kararında belirtilen hususlarda devir işlemi yapılmasına dair karar alındığı, davacı ile dava dışı ... San. Tic. A.Ş. arasında Ankara ... Noterliğinin ... yevmiye numaralı, 01.12.2021 tarihli kira devir sözleşmesinin imzalandığı ve ihale konusu yerin davacı tarafa iflas idaresi tarafından 07.02.2022 tarihinde tespit ve teslim tutanağı ile teslim edildiği, davacıya ihale olunan yerde daha önce ... tesisat numaralı davalı ile dava dışı ... San. Tic. A.Ş. arasında elektrik aboneliği ilişkisinin mevcut olduğu, icra takibine konu edilen üç adet faturanın dava dışı iflas halinde ... Paketleme Plas. San. Tic. A.Ş. Adına tahakkuk ettirildiği, davacının ihale tarihi olan 10.11.2021 tarihinden yaklaşık üç ay önce dava dışı şirketin Mayıs, Haziran ve Ağustos ayları elektrik kullanımlarına ilişkin fatura borçlarını 08.09.2021 tarihinde ödediği, davacının abonelik başvuru tarihinin yapılan ödemelerden yaklaşık üç ay sonra 06.11.2021 tarihi olduğu, dosya kapsamında faturaların davacı adına ya da davacıya gönderildiğine ilişkin bir delilin mevcut olmadığı birlikte değerlendirildiğinde; davacının sehven ödeme yaptığına ilişkin savunmasını ispat edemediği anlaşılmakla davanın reddine, davacı takip başlatmakta haksız ise de kötü niyetli olduğu ispatlanamadığından davalının kötü niyet tazminatı talebinin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.\" gerekçeleriyle davanın reddine ve davalının kötü niyet tazminatı talebinin reddine, karar verilmiştir. Karara karşı davacı tarafça istinaf kanun yoluna başvurulmuştur. Davacı vekili istinaf başvurusunda önceki iddialarını tekrarla birlikte özet olarak; ihale konusu yerin müvekkil şirkete 07.02.2022 tarihinde teslim edildiğini, bu hususun toplanan deliller neticesinde sabit olduğunu, davalı ... Satış A.Ş ile dava dışı müflis ... San. Tic. A.Ş arasında akdedilmiş elektrik aboneliği bulunduğunu, bu aboneliğe müvekkili şirketin taraf olmadığını, takibe konu faturaların sehven ödendiğini, ödeme yapılmasından hemen sonra hatanın fark edildiğini ve ihtarname gönderildiğini, fatura tarihlerinde ve ödeme tarihlerinde ... mülkiyetinde bulunan 6.409.312,93 m2 yüzölçümlü tarım arazisinde müvekkilinin bir faaliyetinin de olmadığını, delillerin yeterli görülmemesi halinde bildirdikleri tanıkların da dinlenilmemiş olduğunu ileri sürerek kararın kaldırılmasını talep ve istinaf etmiştir. Dava, sebepsiz zenginleşme ilkelerine dayalı olarak davacının faaliyette olmadığı tarihlere ait ödenmiş elektrik faturalarının tahsili talebiyle başlatılan takibe vaki itirazın iptali istemine ilişkindir. Taraflar arasında takibe konu faturala tarihinde davacının ihale ile devraldığı yeri kullanmadığı, ihale tarihinin 11.06.2021, kira devir sözleşmesinin 01.12.2021, iflas idaresi tarafından ihale konusu yerin davacı şirkete teslim tarihinin ise 07.02.2022 tarihi olduğu, fatura borçlarının 08.09.2021 tarihinde ödendiği, davacının abonelik başvuru tarihinin 06.11.2021 tarihi olduğu noktalarında ihtilaf yoktur. 6098 sayılı Kanun’un 77 nci maddesine göre; haklı bir sebep olmaksızın, bir başkasının malvarlığından veya emeğinden zenginleşen, bu zenginleşmeyi geri vermekle yükümlüdür. Bu yükümlülük, özellikle zenginleşmenin geçerli olmayan veya gerçekleşmemiş ya da sona ermiş bir sebebe dayanması durumunda doğar. Anılan madde hükmünden de anlaşılacağı üzere, sebepsiz zenginleşmeden söz edilebilmesi için bir taraf zenginleşirken diğerinin fakirleşmesi, zenginleşme ile fakirleşme arasında uygun nedensellik (illiyet) bağının bulunması ve zenginleşmenin hukuken geçerli bir nedene dayalı olmaması gerekmektedir. Sebepsiz zenginleşme hâlinde zenginleşen ve fakirleşen arasında kanun gereği bir borç ilişkisi doğar ve bu borcun konusu malvarlığında meydana gelen fazlalığın geri verilmesidir. Somut olayda, ispat yükü kendisine düşen taraf (davacı), (hataen para gönderildiği) iddiasını ispat edememiştir. Davacının dava dilekçesindeki \"hata\" olgusu ıspat edilemediği gibi bizzat düzenlediği ihtarname ve yargılama sırasındaki beyanlarından faturaların sehven ödendiği belirtilmiştir. Yani, taraflar arasındaki ödem etarihi itibariyle abonelik ilişkisinin bulunmadığı, faturaların davacıdan önceki müflisin kullanımının olduğu dönemi kapsadığı bellidir. Davacının ihtarname ve beyanlarından elekrik kullanım bedellerini ödediğini belirttiği, bu ödemelerin dava dışı abonenin borcunun üstlenilmesi olduğu sonucuna varılmaktadır. Bu durumda, davacı, dava dışı şirket ile davalı arasındaki sözleşmeye dayalı olarak ödeme yapıldığı iddiasıyla davalı şirket aleyhine bu davayı ikame edemeyecektir. Şartları oluşmuş ise oluşan zararını sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre ancak dava dışı şirket aleyhine açtığı davada isteyebilecektir. Zira sebepsiz zenginleşen taraf dava dışı şirkettir. Buna göre, mahkemece kararda belirtilen gerekçelerle yazılı şekilde karar verilmesi bulunmuştur. Bu itibarla, ilk derece mahkemesince verilen kararda mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirilmesi bakımından usul ve esas yönünden yasaya aykırı bir durum bulunmamasına göre, davacının istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 maddesi uyarınca reddine karar verilmesi gerekmiştir.
K A R A R: Yukarıda açıklanan nedenlerle; Davacının istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 maddesi uyarınca reddine, Davacıdan alınması gereken 615,40 TL karar ve ilam harcından, peşin alınan 427,60 TL harcın mahsubu ile bakiye 187,80 TL'nin istinaf eden davacıdan alınarak hazineye irat kaydına, harç tahsil müzekkeresinin temyiz edilen dosyalarda Dairemizce, temyiz edilmeden kesinleşen dosyalarda İlk Derece Mahkemesince ilgili vergi dairesine yazılmasına,İstinaf yargılama giderlerinin istinaf eden üzerinde bırakılmasına, İstinaf sebebiyle yatırılan gider avansı bakiyesi varsa karar kesin olmakla istinaf edene ilk derece mahkemesince iadesine, Dair dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda HMK 362/1-a maddesi gereğince kesin olmak üzere oybirliği ile karar verildi.20/02/2025