T.C. KAYSERİ 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ\t
\tT.C.
\tKAYSERİ\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t TÜRK MİLLETİ ADINA
\t2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ\t\t\t\t\t\t \t\t\t\t\t\t\t\t\t \t\t GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO\t: Esas
KARAR NO\t:
HAKİM\t: ... ...
KATİP\t: ... ...
DAVACI \t: ... - ... ...
VEKİLİ\t: Av. ... - [
DAVALI \t: ... - ... ...
VEKİLİ\t: Av. ... - [
DAVA\t: Alacak (Kooperatif Aidat Borcundan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ\t: 06/06/2024
KARAR TARİHİ\t: 14/02/2025
KARAR YAZIM TARİHİ\t: 21/02/2025
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Kooperatif Aidat Borcundan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekilinin dava dilekçesinden özetle; davalının 118 numaralı kooperatif üyesi olduğunu, aidat ödeme yükümlülüğünün devam ettiğini, 01.03.2024 tarihi itibariyle ödemesi gereken toplam tutarın 468.000 TL; davalı tarafça yapılan ödemenin ise 336.283,00 TL olduğunu ve bakiye 131.717,00 TL borcu bulunduğunu, kooperatifin inşaatlarının halen devam ettiğini, kooperatifçe 140 m2 ve 170 m2 büyüklüğündeki daireler için ayrı ayrı aidat belirlendiğini, fakat kooperatifçe 140 m2 daire yapılmadığını ve dairelerin tamamının 170 m2 olduğunu, davacı kooperatifin 28.06.2014 tarihli genel kurulunun 8. gündem maddesinde borcunu ödemeyen üyeler için aylık 965 aidat kararı alındığını, 2010-2014 yılları arasında ise faiz kararı olmadığını, bu bakımdan yasal faiz uygulandığını, 28.06.2014 tarihinden sonraki aidatlara TBK Md. 120 gereği yıllık 9018 oranında faiz işletildiğini belirterek 131.717 TL anapara ve 24.044,57 TL faiz toplamı olan 155.761,57 TL'nin tahsiline, anapara borcu üzerinden 965'i geçmemek üzere kanuni faizin iki katı üzerinden faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekilinin cevap dilekçesinden özetle; eldeki davanın haksız bir şekilde ikame edildiğini, davacı yanın dava dilekçesinde öne sürdüğü tüm hususları reddediklerini, müvekkilinin davacı kooperatifle ilişkisinin 27.12.2020 tarihli kaşeli, imzalı ibranamesi ve üyelikten ayrılma belgesi ile sona erdiğini, davalının herhangi bir üyelik aidatı ve kesin maliyet bedeli borcu kalmadığına ilişkin ibraname verildiğini, davalının davacıya borcu olmadığını, müvekkilinin kooperatif tarafından düzenlenen 27/12/2020 tarihli ibraname ve üyelikten ayrılma belgesi ile üyelikten ayrıldığı ve neticeten üyesi olmadı bir kooperatife yönelik herhangi bir ödeme yükümlülüğünün kalmadığını, şayet üyelikten ayrılma koşullarının oluşmadığı halinde ise de müvekkilin yaptığı ödemelerin hesabı yağıldığında davacıların iddia ettiği gibi bir borç ve ferilerinin olmadığı ortaya çıkacağını, tüm bu açıklanan nedenler davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER: kooperatif ana sözleşmesi ve genel kurul tutanakları, kooperatif üye işlem dosyası, bilirkişi raporu.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, davacı kooperatifin davalıdan aidat, ara ödeme, toplu ödeme, ödemelerin eşitlenmesi adı altında alacak ve işlemiş faiz talep edilip edilemeyeceği hususuna ilişkindir.
Mahkememizce, dosyanın bir mali müşavir ve bir hukukçu bilirkişide oluşacak heyete tevdi ile kooperatif defter ve kayıtları üzerinde inceleme yapılarak rapor düzenlenmesine karar verilmiş olup bilirkişi heyeti tarafından Mahkememize sunulan 30/12/2024 tarihli raporda özetle; davacı taraf davalıdan 01.03.2024 tarihi itibariyle 131.717 TL anapara ve 24.044,57 TL faiz toplamı olan 155.761,57 TL'nin tahsiline karar verilmesini talep ettiği, davacı kooperatifin 10.06.2023 tarihli genel kurulunda üye ödemelerinin 450.000 TL'ye eşitlenmesine karar verildiği, ayrıca bu genel kurulda Haziran /2023 döneminden itibaren aylık 2.000 TL aidat kararı alındığı, davalının davacı kooperatife yaptığı toplam ödeme tutarı kooperatif kayıtlarından 336.283 TL olarak tespit edildiği, dava dilekçesinde belirtilen 01.03.2024 tarihi itibariyle ödenmesi gereken toplam tutar 468.000 TL olduğu, davalının yaptığı ödeme ise 336.283 TL durumda davalının davacı kooperatife 131.717 TL anapara borcu hesaplandığı, dava dilekçesinde belirtilen 01.03.2024 tarihi itibariyle davalı borcuna hesaplanan faiz 14.760,47 TL olduğu, bu hesaplama yapılırken üye ödemelerinin eşitlenmesine yönelik 10.06.2023 tarihinden sonraki döneme ilişkin faiz hesaplandığı, mahkemenin aksi kanaatte olması ihtimaline karşı davalının eşitleme kararının alınmadan önceki borçlarına da faiz yürütülmesi gerektiği kanaatine varılması durumunda davalı borcuna hesaplanan faiz tutarı 21.688,02 TL olduğu, kararların temel dayanağının eşitlik ilkesi olduğu, Kooperatiflerde ortakların hak ve borçlarının dayandırıldığı temel ilke eşitlik ilkesi olduğu, bu ilke Kooperatifler Kanunu'nun 23. Maddesinde düzenlendiği, Eşitlik ilkesi gereğince hak ve görevlerde ortakların eşit olması kuralı gözetilerek önceki genel kurul kararının değişen şartlar ve kooperatifin diğer ortaklarının durumları da nazara alınarak şartlarda eşitleme yapılmak üzere değiştirilmesine karar verilmesinde ilke olarak müktesep hak ihlali ve yasaya aykırılık bulunmadığı(Yargıtay 23 H.D 2011/933 Esas 2011/936 Karar), kooperatiflerin aidat toplayarak inşaatlarını tamamlar ve amaçlarını gerçekleştireceği, bu nedenle bağımsız bölümün alınmış olması kooperatife aidat ödeme borcunu sona erdirmeyeceği, Kooperatif inşaatlarının devam ediyor olması durumunda kooperatifin aidat toplamaya devam etmesinin doğal olduğu (Yargıtay 23 HD 2016/7545 Esas 2019/5329 Karar), inşaatların devam ediyor olması durumunda davalının aidat ödeme borcunun devam ettiğinden bahsetmenin mümkün olacağının tespit edildiği bildirilmiştir.
Bilindiği üzere Kooperatifin en yetkili organı genel kuruldur. Genel kurullarda hakkaniyetin gerektirdiği ölçüde gerekli kararlar alındığı gibi daha önceden alınan kararlarda değiştirilebilir. Eşitlik ilkesi gereğince hak ve görevlerde ortakların eşit olması kuralı gözetilerek önceki genel kurul kararının değişen şartlar ve kooperatifin diğer ortaklarının durumları da nazara alınarak şartlarda eşitleme yapılmak üzere değiştirilmesine karar verilmesinde ilke olarak müktesep hak ihlali ve yasaya aykırılık bulunmamaktadır. (Yargıtay 23 H.D 2011/933 Esas 2011/936 Karar)
Kooperatifler aidat toplayarak inşaatlarını yapar ve amaçlarını gerçekleştirir. Ayrıca kooperatiflerde eşitlik ilkesi geçerlidir. Kooperatiften bağımsız bölüm alınması aidat ödenmesine engel değildir.
Davalı kooperatif inşaatlarının devam ediyor olması nazara alındığında kooperatifin aidat toplaması olağandır. Daha önceki genel kurulda alınan kesin maliyet ile ilgili kararın iptal edilmiş olması da aidat toplamaya engel teşkil etmez.( Yargıtay 23 HD 2016/7545 Esas 2019/5329 Karar)
Somut davanın değerlendirilmesinde; Yargıtay 23. Hukuk Dairesi'nin içtihatlarından anlaşıldığı üzere, Genel kurul kararları, üyeler ile kooperatif arasında yapılmış bir sözleşme niteliğinde olup, kooperatif ve üyeler arasında ayrıca faiz oranları ile ilgili sözleşme yapılmasına gerek olmadan genel kurullarca kararlaştırılan parasal yükümlülüklere ilişkin kararlar daha sonraki yıllarda değiştirilmediği ve iptal edilmediği sürece tüm üyeleri bağlayacağı, genel kurulca belirlenen aidat miktarı ve gecikme faizi oranları, genel kurul kararlarına katılsın ya da katılmasın ortaklara ayrıca tebliğinin gerekmediği, toplantıya katılmayan üyeler için de bağlayıcı olduğu, kesinleşmiş olması ve yok hükmünde olmaması halinde bu kararın alacağın dayanağı durumunda olduğu,yine işlemiş faiz borcu TBK'nın 120/2. maddesindeki sınırlamaya tabi olup, davacı kooperatifin genel kurullarında kabul edilmiş temerrüt faiz oranı, faiz borcunun doğduğu tarihte yürürlükte olan mevzuata yani 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanun'un 2/1. maddesine göre belirlenen yasal faiz oranının yüzde yüz fazlasını aşamayacağı, davacı kooperatifin 2009 ila 2023 yılları arasında yapılan genel kurul toplantılarında alınan aidat ve ara ödemeye ilişkin kararların iptal edildiğine veya yok hükmünde olduğuna dair itiraz olmadığı gibi bu hususta dosya kapsamında bir delilin de bulunmadığı,bu nedenle alınan genel kurul kararının tüm üyeleri bağlayacağı, Mahkememizce açıklanan hususlara riayet edilerek düzenlenen bilirkişi raporunda davalının 01/03/2024 tarihine kadar ödemesi gereken aidat ve ara ödeme borcunun 131.717 TL ve işlemiş faizin 21.688,02 TL olarak hesaplandığı görüldüğünden davanın kabulüne dair aşağıdaki karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenler ile;
1-Davanın KABULÜ ile, 131.717,00-TL asıl alacak ve 21.688,02-TL işlemiş faiz toplamı 153.405,02-TL' nin asıl alacağa takip tarihinden itibaren aylık %5 faiz oranını geçmemek kaydıyla TBK' nın 120/2 maddesi uyarınca yasal faizin %100 fazlasını geçmemek üzere belirlenecek faiz oranı üzerinden işleyecek faiziyle birlikte davalıdan tahsiliyle davacıya verilmesine,
3-Alınması gereken 10.479,10-TL nispi karar ve ilam harcından, davacıdan alınan 427,60-TL peşin harç ve 2.364,00-TL tamamlama harcının mahsubu ile bakiye 7.687,5-TL karar ve ilâm harcının davalıdan alınarak Hazine' ye gelir kaydına,
4-Davacı tarafından yatırılan 427,60-TL peşin harç, 427,60-TL başvurma harcı ile 2.364,00-TL tamamlama harcının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafça yargılama boyunca yapılan; 414,00-TL tebligat ve posta masrafı, 5.500,00-TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 5.914,00-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı taraf kendisini bir vekille ile temsil ettirdiğinden A.A.Ü.T. 13/1. maddesi uyarınca taktir olunan 30.000-TL maktu vekâlet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Davalı tarafından yapılan bir yargılama gideri bulunmadığından bu konuda bir karar verilmesine yer olmadığına,
8-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-11-13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.600,00-TL arabuluculuk ücretinin (yargılama gideri) davalıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
9-Davacı tarafından yatırılan gider avansından yargılama sırasında yapılan masraflar ile karar tebliğ giderlerinden geriye kalan avansın karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair, davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içinde ... Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.14/02/2025
Katip ...
¸E-imzalıdır
Hakim ...
¸E-imzalıdır