T.C.
ERZURUM
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
3. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO\t: 2023/324
KARAR NO\t: 2025/153
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ\t: ERZURUM ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ\t: 05/10/2022 (Karar)
NUMARASI\t: 2021/223 Esas, 2022/546 Karar
DAVA\t: İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Haksız Fiilden Kaynaklanan (2918 S.K.Hariç))
Taraflar arasında görülen davaya ilişkin olarak yapılan açık yargılama sonucunda verilen karara karşı, yasal süresi içerisinde istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine HMK 353. madde uyarınca dosya üzerinden inceleme yapıldı.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirket nezdinden ... poliçe numarası ile sigortalı bulunan ...'ın iş yerinin Erzurum ilinde ...Mahallesinde bulunan ... Petrol ismi ile perakende ... satış istasyonu olarak faaliyet göstermekte olduğunu, 23/08/2019 tarihinde iş yerinde bulunan trafo direğinde elektrik sayacının patlaması, elektrik hatlarına yüksek voltaj gelmesi sonucunda sigortalı iş yerindeki elektrik kablolarının ve elektrik tesisatının yanmasına ve birtakım teknik araçların kullanılamaz hale geldiğini, kaza neticesinde sigortalının müvekkili şirkete ihbarda bulunması üzerine ... numaralı hasar dosyası açıldığını ve yapılan ekspertiz çalışmasında iş yerinde yapılan incelemeler, elde edilen hasar emareleri, kazanın fiziki ve teknik açıdan oluş şeklinin değerlendirilmesi neticesinde 09/12/2019 tarihinde yapılan 50.318,96-TL ödemeye ek 9.057,41-TL tazminat ödemesi ile toplam tazminat bedelinin 59.376,37-TL olduğu konusunda müvekkili şirket ile sigortalı ...'ın mutabakata vardığını, belirlenen bu tutarın 10/02/2020 tarihinde müvekkili şirketçe ödendiğini, sigortalısı yerine geçen ve haklarına halef olan müvekkili şirketin, sigortalının uğramış olduğu zararı tazmin etmiş olduğundan, sigortalısına ödediği tazminat bedelini hasarın meydana gelmesinde kusurlu olan davalıdan rücuen tazmin etme hakkına sahip olduğunu beyanla 23/08/2019 tarihinde sigortalının iş yerinde meydana gelen kazada davalı ... Elektrik Dağıtım A.Ş.'nin kusurlu olması dolayısıyla, sigortalıya ödenmiş olunan 59.376,37-TL'nin yasal faizi ile birlikte zarara sebebiyet veren davalıdan rücuen alınmasına dayanan Erzurum .... İcra Müdürlüğü'nün 2021/... E. sayılı dosyasıyla görülen ilamsız icra takibine vaki itirazın iptalini, davalının icra inkar tazminatına mahkum edilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafından zarar tarihi olarak her ne kadar 23.08.2019 tarihi belirtilmiş ise de söz konusu zararın meydana geldiği tesise ilişkin sigortalının müvekkili şirkete bu tarihe ilişkin herhangi bir başvurusu bulunmamakla birlikte; daha önceki haksız zarar ziyan başvurularına ilişkin tüm bilgi ve belge safahatları incelendiğinde sigortalının haksız kazanç elde etme kastının aşikar olduğunu, davacı tarafından 20.08.2018 tarihinde ... adına ... Petrol tesislerinde sayaç tarafında kuş çarpılması sonucunda çeşitli cihazların arızalandığı, 42.241,36 TL'ik zarar ziyan bedelinin oluştuğu gerekçesiyle oluşan bu bedelin tarafına ödenmesi talebinde bulunulduğunu, müvekkili şirkete yapılan arıza başvurusu üzerine şirket yetkili kişileri tarafından tesisat kontrolü yapıldığını, ilgili tesislerde müvekkili şirket yetkilileri tarafından 08.12.2017 tarihinde yapılan kontrollerde aboneye ait ölçü devre sisteminde bulunan akım trafolarının canlı uçlarının izoleli olarak sayaca montaj yapılarak kaçak/usulsüz kullanımı tespit edildiğini, kaçak usulsüz tespitinden sonra, 11/12/2017 tarihli tutanak ile sigortalının sorumluluğu altında olan enerji dağıtım panosunun içinde gerekli koruma elemanlarının olmadığını, tesise ait jeneratörün arızalı olduğu, kısa devreye müsait olduğu, tüm elemanlarının ve kablajlarının değişmesi gerektiğinin bildirildiğini, yapılan incelemede sigortalının 19.07.2016 ile 08.12.2017 tarihleri arasında kaçak enerji kullandığının tespiti veriler ile ispatlandığını beyanla müvekkiline yöneltilen itirazın iptali davasının reddi ile % davacının 20’den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına mahkûm edilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI:
Mahkemece yapılan yargılama sonucunda; \"...Tüm deliller birlikte değerlendirildiğinde; davacı vekili müvekkilinin ... Paket Sigorta Poliçesi ile sigortaladığı dava dışı ...'a ait ... satış istasyonunun trafo direğinde elektrik sayacının patlaması ve elektrik hatlarına yüksek voltaj gelmesi nedeniyle sigortalanan iş yerindeki elektrik tesisatının ve bir takım teknik araçların kullanılamaz hale geldiğini bu nedenle dava dışı sigortalıya yapılan ödemenin davalı kuruma rücu edilmesi için başlatılan takibe itirazın iptalini talep etmiştir. Davalı vekili ise müvekkili şirketin yetkilileri tarafından 08.12.2017 tarihinde yapılan kontrollerde aboneye ait ölçü devre sisteminde bulunan akım trafolarının canlı uçlarının izoleli olarak sayaca montaj yapılarak kaçak/usulsüz kullanımı tespit ettiğini, kaçak usulsüz tespitinden sonra, 11/12/2017 tarihli tutanak ile sigortalının sorumluluğu altında olan enerji dağıtım panosunun içinde gerekli koruma elemanlarının olmadığı, tesise ait jeneratörün arızalı olduğu, kısa devreye müsait olduğu, tüm elemanlarının ve kablajlarının değişmesi gerektiğinin bildirildiğini, dava konusu zararın dava dışı şirketin sorumluluğunda olan enerji dağıtım panosundaki eksiklikler nedeniyle meydana geldiğini ve davanın reddini talep etmiştir. Mahkememiz'ce tarafların iddialarına ilişkin alanında uzman elektrik mühendisi ve sigorta uzmanı bilirkişiden alınan raporda, dava dışı ...'a ait iş yerinde meydana gelen zararın davacı şirketin sigorta poliçesi kapsamında olduğu, bu zararın petrol istasyonundaki cihaz hasarlarının gerilim yükselmesinden kaynaklandığı, dava dosyasının içerisinde aksini gösteren herhangi bir belge olmaması sebebiyle gerilim yükselmesi olayının davalı ... Elektrik Dağıtım A.Ş.'ne ait dağıtım hattı ya da trafosundan kaynaklanmadığı, şebekeye bağlı başka müşterilerde benzer şikayet ve hasarların olduğuna dair herhangi bir bilgi bulunmaması ve ayrıca mevcut bulgu ve belgelere göre gerilim yükselmesi olayının sigortalıya ait sayaç panosunun içerisinde yer alan termik manyetik şalterin patlaması sebebiyle meydana geldiği, kendisine ait özel bir trafo olmasına rağmen elektrik mühendisi işletme sorumlusu bulundurmamasının, trafo ve OG branşman tesisinin periyodik test, kontrol ve bakımlarının yaptırılmamasının, orijinal hat sigortası yerine bakır tel sarılarak işletmeye devam edilmesinin meydana gelen hasar olayının temel sebebi olduğu kanaati bildirilmiştir. Mahkememizce de alanında uzman bilirkişilerin düzenlediği denetime açık ve hüküm kurmaya elverişli rapor hükme esas alınarak davalı şirketin meydana gelen zarar nedeniyle bir sorumluluğunun olmadığı...\" gerekçesiyle
\"...Davanın reddine, asıl alacağın %20'si oranındaki 11.875,27 TL kötüniyet tazminatının davacıdan alınarak davalıya verilmesine,...\" şeklinde karar verilmiştir.
İSTİNAF NEDENLERİ:
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; ilk derece mahkemesi tarafından hatalı olarak davalı şirketin kusur sorumluluğunun araştırıldığını ve hatalı değerlendirmeler içeren bilirkişi raporu esas alınarak davanın reddine karar verildiğini, davaya konu olan iş yerindeki trafo direğinin dağıtım şirketi olan davalının sorumluluğunda olduğunı, uyuşmazlık konusu olaya kusursuz sorumluluk hükümleri uygulanacağından aksini ispat yükünün davalının üzerinde olduğunu, dolayısıyla gerilim değişikliğinin aşılmadığına ilişkin delil sunma yükümlülüğü üzerinde olan davalının bu hususta hiçbir delil sunmadığından kusursuz sorumluluk hükümleri uyarınca nominal gerilimin %10'unu aşacak bir gerilim değişikliğinin olduğunu kabul ettiğini, davalının cevap dilekçesinde sunduğu ekler incelendiğinde sunulan hiçbir belgenin olay tarihiyle alakası olmadığı ve geçmiş tarihli olduğunun görüldüğünü belirterek kararın kaldırılması ile davanın kabulü, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesi istemiyle istinaf kanun yoluna başvuruştur.
DELİLLERİN TARTIŞILMASI, HUKUKİ SEBEP VE GEREKÇE:
Dava; sigortacının, dava dışı sigortalısına aralarındaki ... paket sigorta poliçesine dayanarak ödediği hasar bedelinin 6102 Sayılı TTK'nın 1472. Maddesi uyarınca sorumlu davalı kurumdan rücuen tahsili için başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.
İlk derece mahkemesince yazılı gerekçeyle davanın reddine karar verilmiş, davacı vekilince kararın kaldırılması istemiyle istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.
İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında; 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine aykırılık bulunup bulunmadığı hususlarıyla sınırlı olarak inceleme sonucunda;
1-Taraflar arasındaki uyuşmazlık; dava konusu hasarın hangi nedenden kaynaklandığı, oluşan zarardan davalının kusur ve sorumluluğunun olup olmadığı noktalarında toplanmaktadır.
2-) Rücu ve halefiyet, Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kurulu'nun 22/03/1944 Tarih E. ,,, K..., R.G. 03/07/1944 sayılı kararında \"Sigortacının sorumlu kişi aleyhine açacağı dava, sigorta poliçesinden doğan bir dava olmayıp; aynen sigortalı kimsenin sorumlu kişiye karşı açmış olduğu bir dava gibidir. Sigortalının muhtelif mahkemelerde dava açma hakkı varsa, aynı hak sigortacının halefiyet hakkına dayanan rücu davası için de söz konusudur.\" şeklinde vurgulanmıştır. 6102 sayılı TTK'nun \"Halefiyet\" başlığı altındaki 1472.maddesinde ise \"Sigortacı, sigorta tazminatını ödediğinde, hukuken sigortalının yerine geçer. Sigortalının, gerçekleşen zarardan dolayı sorumlulara karşı dava hakkı varsa bu hak, tazmin ettiği bedel kadar, sigortacıya intikal eder.\" hükmüne yer verilmiştir. Dosya kapsamında yer alan sigorta sözleşmesi ve ödeme belgesi dikkate alındığında, davacının aktif dava ehliyetinin bulunduğu anlaşılmıştır.
3-)6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355. maddesi uyarınca kamu düzeni ve istinaf sebepleri ile sınırlı olmak üzere yapılan inceleme sonunda; dosyadaki belgeler, kararın dayandığı deliller, duruşma sürecini yansıtan tutanaklar ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; hükme dayanak kılınan bilirkişi heyet raporunun denetime elverişli, teknik olarak sebep - sonuç kavramları noktasında açıklayıcı, toplanan deliller ve dosya kapsamıyla da uyumlu nitelikte olduğu görüldüğünden ilk derece mahkemesi kararında, kanunun olaya uygulanmasında ve gerekçede hata edilmediği, ihtilafın doğru olarak tanımlandığı, kararın usul ve yasaya uygun bulunduğu anlaşılmakla davacı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nun 353/(1)-b-1.madde ve bendi uyarınca esastan reddine karar verilmesi gerektiği sonuç ve kanaatine varılarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-İlk derece mahkemesinin hükmü usul ve esas yönünden hukuka uygun bulunduğundan davacı vekilinin istinaf kanun yolu başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/(1)-b-1. maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,\t
2-Başvuru sırasında peşin alınan harcın mahsubu ile bakiye 433,50-TL harcın davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,
3-İstinaf kanun yolu başvurusunda bulunan tarafça bu aşamada yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından vekalet ücretine hükmedilmesine yer olmadığına,
5-Karar tebliği, kesinleştirme, harç ve gider avansı iadesi/ikmaline ilişkin işlemlerin mahal mahkemesince yerine getirilmesine,
Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde HMK'nın 362/(1)-a maddesi uyarınca kesin olmak üzere .... tarihinde oy birliğiyle karar verildi.