TÜRK MİLLETİ ADINA\t
\t T.C.
\t BURSA
\t2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO\t: 2023
KARAR NO\t: 2025
BAŞKAN\t: ... ...
ÜYE\t: ... ...
ÜYE\t: ... ...
KATİP\t: ... ...
DAVACI \t: ... - ... ...
VEKİLİ\t: Av. ... -
DAVALI \t:... - ...
VEKİLİ\t: Av. ...
DAVA\t: Kooperatif Üyeliğinin Tespiti
DAVA TARİHİ\t: 15/08/2017
KARAR TARİHİ\t: 05/02/2025
KARAR YAZIM TARİHİ \t: 11/02/2025
Mahkememizde görülmekte olan Kooperatif Üyeliğinin Tespiti davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin davalı kooperatife üye olduğunun tespitine, dava tarihine kadar elde edilen gelirin ortaklık payı oranında müvekkiline ödenmesine ve üyelik tescilinin imkansızlığı halinde ise iş yeri değerinin tazminat olarak ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili vermiş olduğu cevap dilekçesinde özetle; açılan davayı kabul etmediğini, davada, Asliye Ticaret Mahkemesinin görevli olduğunu , davanın zamanaşımına uğradığın, davacının arsa tahsisine kadar parasal yükümlülüklerini yerine getirmemesi nedeniyle ihraç edildiğini belirterek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
KANITLAR:
Kooperatif kayıtları, ödemelere ilişkin banka dekontları, ihtarnameler,yönetim kurulu kararı, tapu kayıtları, kooperatif kayıtları, bilirkişi incelemesi, vs.
KANITLARIN DEĞERLENDİRMESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME :
Dava; davacının, davalı kooperati üyesi olduğunun tespiti ile ortaklık payının tahsiline yöneliktir.
Bursa 5.Tüketici Mahkemesinin 27/09/2017 tarih ve ................... E/K sayılı kararı ile görevsizlik kararı verilerek dosyanın mahkememize gönderilmiş, mahkememizce dosya yeniden esasa kaydı yapılarak yargılamaya devam olunmuştur.
Mahkememizce yapılan yargılama sonunda davacının davalı kooperatif üyesi olduğunun tespitine, 524,35 TL nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine dair verilen kararın Bursa Bam 5. HD'nin 30/03/2023 tarih ve 2020/674- 2023/392 E./K. Sayılı ilamı ile; \"...davacıya dava dilekçesindeki talepleri açıklattırılarak mal varlığı haklarına ilişkin talepleri yönünden dava değerini göstermesi istenip, buna göre yatırılması gerekli olan harçlar ikmal edildiğinde, yargılamaya devam edilmesi, aksi halde dosyanın işlemden kaldırılması, üç ay içinde davanın yenilenmemesi halinde davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesi gerekirken, karar ve ilam harcı alınmadan davanın yürütülüp karar verilmesi doğru olmamıştır...\" gerekçesiyle kararımız kaldırılarak dosya mahkememize gönderilmekle yukarıda esası belirtilen sırasına kaydı yapılmıştır.
Taraflarca gösterilen kanıt ve belgeler toplanmış, mahallinde keşif ve bilirkişi incelemesi yaptırılarak SMM bilirkişiden rapor aldırılmıştır.
Alınan 05/08/2018 tarihli bilirkişi raporunda; davacının davalı kooeparitfe 1980 yılında 1000 TL ödeme kaydı ile üye olduğu, davalı defterlerinde net bir bakiye hesabı olmadığı, davacının 1980 yılı içerisinde davalı kooperatife toplam 76.000 TL ( Eski Türk Lirası) ödeme yapıldığı,davacının ihracı veya parasının geri ödendiğine dair bir kaydın dosyada olmadığı, davalı kooperatif arşiv kayıtlarında bulunan genel kurul tutanaklarında davalının ihraç edildiğine dair bir kararın mevcut olmadığı,20.02.1984 tarih ve 5520 yevmiye sayılı Bursa 3. Noterliğince düzenlenen ödeme planı yazısında ; iş yeri büyüklüğünün bildirilmesi ve 15 gün içerisinde ödeme planının bildirilmesi aksi taktirde yedek üye listesine alınacaklarının ihtar edildiği, davacının 130. sırada isminin yazılı olduğunun bildirildiği görülmüştür.
SMM bilirkişinin yanına inşaat mühendisi bilirkişi eklenmek suretiyle , davacıya işyeri tahsisinin mümkün olup olmadığı ve ortaklara tahsis edilen işyerlerinin dava tarihi itibari ile değeri;b) Davalı kooperatife normal ödentilerini gerçekleştirilen bir ortağın ödemelerinin ödeme yaptıkları tarihler itibari ile toplam ödemeleri dava tarihine kadar (TEFE artış ortalama rakamları esas alınarak) taşınarak güncel değerinin bulunması;c)Bundan sonra (a)'da bulunan değerden (b)'de bulunan değer çıkartılarak, kooperatife normal ödeme yapan bir ortağın bu ödemelere karşı ne oranda yararlanma elde ettiğinin belirlenmesi;d)Bunu takiben eksik ödeme yapan davacı ortağın ödentileri (b) maddesindeki ilkelere göre dava tarihinde taşınarak eksik ödeme miktarı güncellenmeli;e)Bu hesaplamalardan sonra normal ödentilerini gerçekleştirilen bir ortağın (b) maddesinde bulunan ödemelerinin güncel değerinin karşılığı yine yukarıda (c) maddesinde bulunan bir yararlanmayı sağladığına göre davacının (d) maddesinde eksik ödemelerinin güncel değerinin ne miktarda yararlanması gerektiği orantı kurularak belirlendikten sonra,-Sonuç olarak (d) maddesinde bulunan miktar, (c) maddesinde bulunan değerle çarpıldıktan sonra bulunan rakamın (b) maddesinde bulunan miktara bölünmesi sonucu bulunacak miktarın (d) maddesinde bulunan davacı ödemelerinin güncel değerinin ilave edilmesi sonucu bulunacak miktarın davacı ortağın talep edebileceği zarar olduğu gözönüne alınanarak hesaplama yapılması yönünden bilirkişi ek raporu aldırılmıştır.
Alınan 05/02/2019 tarihli bilirkişi kurulu ek raporunda; S.S. ... Kooperatifine ait işyerlerinin 108,00 m2 + 36 m2 = 144 m2 olduğu, dava tarihindeki değerinin 300.000 TL olduğu,ödemelerini düzenli yapan ... adlı kişinin ödemelerinin eskalasyonu ile Ağustos 2017 tarihine kadar toplam 7.710,01 TL ödediği bunun eskalasyon değerinin 98.625,24 TL olduğu, davacının ise 0,76 TL ( Yeni Türk Lirası) ödeme yaptığı, davacının ödemelerinin eskalasyon değerinin 172,38 TL, davacının eksik ödemeler gereğince talep edebileceği zarar miktarının 524,35 TL olduğu bildirilmiştir.
Bu rapora itiraz edilmesi üzerine aldırılan 26/08/2019 havale tarihli bilirkişi kurulu raporunda; davacının, davalı kooperatifin üyesi olduğu (1546 nolu üye ), davacının üyeliğinin sona erdiğine dair Kooperatifler Kanununa uygun bir çıkarma veya ihraç işlemi bulunmadığı, bu sebeple üyeliğin halen devam ettiği, davalı kooperatifin üyelerine tahsis ettiği taşınmazların dava tarihindeki rayiç değerinin 300.000 TL olduğu, kooperatifin 44 blokta toplam 2024 dükkanı ve 1230 üyesi olduğu, dükkanların tamamnın dava dışı diğer ortaklara tahsis edildiği, davacıya tahsisi mümkün olan bir dükkan tespit edilemediği, Yargıtay'ın istikrar kazanmış İçtihatlarında belirtilen formül uyarınca davacının dava tarihi itibarîyle talep edebileceği tazminat miktarının 524,35 TL olarak hesaplandığı görülmüştür.
Mahkememizce davacı vekiline dava dilekçesinde taleplerini açıklayarak mal varlığına ilişkin talepleri yönünden dava değerini gösterir harcını yatırması için Harçlar Kanunu 28/32 Mad. Uyarınca gelecek celseye kadar süre verilmiş, yatırılmadığı takdirde dosyanın işlemden kaldırılacağının ihtar edildiği görülmüş, davacı vekili tarafından 03/10/2023 tarihli beyan dilekçesi ve ekinde 66.000,00 TL üzerinden peşin ve başvurma harcını yatırmış olduğu bildirilmiştir.
Mahkememizce davacı vekili tarafından her ne kadar davanın değerinin 66.000,00 TL olarak belirleyerek bu miktar üzerinden harç yatırılmış ise de BAM kararında da belirtildiği üzere dava dilekçesindeki taleplerini açıklayarak mal varlığı haklarına ilişkin her bir talebi için dava değerini belirleyerek dava dilekçesini açıklamak üzere süre verildiği, açıklamada bulunmaması halinde HMK 119/2 maddesi uyarınca davanın açılmamış sayılmasına karar verileceğinin ihtar edilmesine rağmen davacı vekili tarafından herhangi bir beyanda bulunulmadığı anlaşıldığından dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verilmiş, dava 02/09/2024 tarihinde yenilenmiştir.
Mahkememiz 20/11/2024 tarihli duruşmasında davacı vekili talep sonucunu belirtmek için son kez süre talep etmiş, davacı vekiline HMK 119/1-Ğ maddesi uyarınca talep sonucunun açık bir şekilde kalem kalem açıklaması ve varsa eksik harcı tamamlaması için 1 haftalık kesin süre verilmiş, kesin sürede açıklamada bulunmaması halinde HMK 119/2 maddesi uyarınca davanın açılmamış sayılacağına karar verileceğinin ihtar edildiği görülmüştür.
05/02/2025 tarihli duruşmaya davacı vekili E- duruşma talebi gönderdiği, yapılan çağrılara cevap vermediği, katip ve mübaşir tarafından telefonu aranmasına rağmen telefon kapalı olduğu için çalmadığı anlaşılmıştır.
Basit yargılamaya tabi olan dava ikinci kez müracaata bırakıldığından davanın HMK 320/4. maddesi gereğince davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiştir.
Açıklanan yasal ve hukuksal olgu karşısında, davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiştir.
HÜKÜM :Yukarıda yazılı nedenlere,kararın dayandığı yasal ve hukuksal gerekçeye,dosyadaki kanıtlara göre;
1-Davanın HMK 320/4, HMK 150/6 maddeleri uyarınca AÇILMAMIŞ SAYILMASINA;
2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 615,40 TL nispi karar ve ilam harcının peşin alınan 1.127,15 TL'den mahsubu ile artan 511,75 TL fazla harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı tarafından yapılan 183,70 TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5-Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 30.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-Karar kesinleştiğinde taraflarca yatıralan avansın kullanılmayan kısmının HMK 333.md.uyarınca yatıranlarına iadesine,
Dair; Davalı vekilinin yüzüne karşı davacı vekilinin yokluğunda, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde İstinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. 05/02/2025
Başkan ...
¸e-imzalıdır.
Üye ...
¸e-imzalıdır.
Üye ...
¸e-imzalıdır.
Katip ...
¸e-imzalıdır.