T.C. KONYA BAM 6. HUKUK DAİRESİ
T.C.
KONYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
6. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO\t: ....
KARAR NO\t: ....
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN\t: ... (...)
ÜYE\t\t: ... (...)
ÜYE\t\t: ... (...)
KATİP\t\t: ... (...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ\t: Konya.... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ\t\t: 02/02/2021
NUMARASI\t\t: ....... Esas ....... Karar
DAVACILAR\t\t: 1- ...
\t\t\t: 2- ... \t
VEKİLİ\t\t\t: Av. ...\t
DAVALILAR\t\t: 1- ... \t
VEKİLLERİ\t\t: Av. ...\t& Av. ... Av. ...
MÜTEVEFFA\t\t: 2- ...
TASFİYE MEMURU\t: ...
DAVA\t\t: Şirket Ortağı Olunmadığının Tespiti ve Alacak
İSTİNAF KARARININ
KARAR TARİHİ\t: 27/12/2024
YAZIM TARİHİ\t: 03/01/2025
Davacılar tarafından davalılar aleyhine Konya.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ....... Esas sayılı dosyası ile açılan şirket ortağı olunmadığının tespiti ve alacak davasında 02/02/2021 tarihinde tesis edilen karara karşı davacıların istinaf kanun yoluna başvurmaları üzerine dairemizce yapılan inceleme sonucunda verilen 23/12/2022 tarih ....... Esas ....... Karar sayılı kararın Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 04/03/2024 tarih ....... Esas ....... Karar sayılı ilamıyla bozularak dairemize iade edildiği anlaşılmakla, dosya incelendi;
DAVA: Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; davacı tarafın davalı tarafa para verdiğini, davalı şirket temsilcileri tarafından para yatırılırken, yatırılan para karşılığında yüksek kazanç elde edecekleri ve yatırdıkları paranın istendiğinde kendilerine iade edileceği konusunda güven telkin edildiğini, davalı tarafça yatırılan para karşılığında ortaklık durum belgesi ve hisse senetleri verildiğini, davacıların yatırdıkları paraları geri istediğinde paranın iade edilmediğini beyan ederek, müvekkilleri ile davalı şirket arasında eski TTK, BK, SPK ve sair mevzuata aykırı olarak kurulan ilişkinin hükümsüzlüğüne, fazlaya dair talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla müvekkillerinden tahsil edilen 27.205,84 Euro(53.210,00 - DEM)'nun tahsil tarihinden itibaren 3095 sayılı Kanunun 4/a maddesi uyarınca devlet bankalarının yabancı para ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
CEVAP: Davalı ...Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; davacıların dava dilekçesinin HMK.119'a aykırı düştüğünü, zira davacının, davalı şirkete 27.205,84 Euro para ödediğini iddia etse de para ödeme tarihini dava dilekçesinde açıklamadığı gibi bu iddiasının somut delilini de dava dilekçesinde göstermediğini, davacının usul hükümlerine aykırı bu davranışının savunma haklarının kısıtlanmasına neden olduğunu, bu nedenle HMK.119.maddesine aykırı bulunan dava dilekçesi nedeni ile davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesini talep ettiklerini, davacının işbu davada ileri sürdüğü aynı iddia ve belgelere dayanarak, Almanya LG Manchengladbach Mahkemesi'nin ....... dosyası ile alacak davası ikame ettiğini, yapılan yargılama sonunda davanın reddine ilişkin .... sayılı dosya ile denetimden geçerek onandığını ve bu kararın kesinleştiğini, Konya Asliye Hukuk Mahkemesinde ikame edecekleri anıma ve tenfiz davasının işbu davada bekletici mesele yapılmasını talep ettiklerini, davacı tarafın işbu davada bankacılık mevzuatı hükümlerinin uygulanması gerektiği yönündeki beyanlarının kabulünün yasal olarak mümkün olmadığını, davacının iddialarına dayanak gösterdiği \"belge\"nin davalıyı ilzam etmeyeceğini, davacı tarafın, davalılarca SPK mevzuatı ihlal edildiği yönündeki iddiasının gerçeğe aykırı olduğunu, davacı tarafın, davalıların eski TTK ve Borçlar Kanunu hükümlerinin ihlal edildiği yönündeki iddialarının da reddinin gerektiğini, davacı tarafın hileye maruz kaldığı yönündeki iddiasının da reddinin gerektiğini, davacı tarafın müvekkili şirkete veya şirketlere her an geri alabileceği garantisi ile para verdiğine ilişkin iddianın gerçek olmadığını, TTK nun 329 ve 405. maddeleri gereğince şirket ortaklarının hisse bedellerini şirketten geri istemesinin ve şirketin kendi paylarını geri almasının mümkün olmadığını, müvekkili şirket veya şirketlerin davacı taraftan para almadığını, bankacılık mevzuatına dayanarak herhangi bir mevduat toplamadığı gibi bunun da mümkün olmadığını, davalıya husumet yöneltilemeyeceğini, hak düşürücü süre ve zamanaşımı sürelerinin geçtiğini, beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ: İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda; davacı tarafından mahkememize dava açılmadan önce aynı konuda aynı sebeplere dayanılarak davalıya karşı dava açıldığı ve yabancı mahkemece davanın reddine karar verildiği anlaşıldığından açılan davanın HMK 114/1/i ve HMK'nun 115/2. maddesi gereğince kesin hüküm dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ: Davacılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; kesin hüküm itirazı olarak her iki davanın talep sonuçlarının ve dayandığı vakıaların faklı olduğunun dosyadaki yabancı mahkeme kararından açıkça görülmekte olduğunu, davalı şirketin kesin hüküm itirazına konu olan Federal Almanya Cumhuriyetinde görülmüş olan davanın konusu ile iş bu davanın dava dilekçesinin talep ve sonuç bölümünün farklı olduğunu, 7194 sayılı yasanın 41. maddesiyle; 3332 sayılı yasaya eklenen geçici 4. maddenin anayasaya aykırı olduğunu, anayasanın 152. maddesi uyarınca bu maddenin iptali için Anayasa Mahkemesine başvurma taleplerinin ilk derece mahkemesince kabul edilmediğini, bu nedenle ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak öncelikle davanın kabulüne karar verilmesini, aksi takdirde Anayasa'nın 152. maddesi uyarınca bu maddenin iptali için Anayasa Mahkemesi'ne başvurulmasını talep etmiştir.
Dairemizin 23/12/2022 tarih ....... Esas ....... Karar sayılı kararı ile davacıların istinaf talebinin kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, HMK'nın 353/1.b.2 maddesi gereğince dava konusu 25.539,03 Euro'luk kısım hakkında kesin hüküm olduğundan bu miktar yönünden kesin hükmün varlığı ve dava şartı yokluğu nedeniyle davanın usulden reddine, dava konusu 1.666,81 Euro'luk kısım hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.
Dairemizce verilen karar davacılar tarafından temyiz edilmiştir.
Yargıtay .... Hukuk Dairesi'nin 04/03/2024 tarih ....... Esas ....... Karar sayılı bozma ilamıyla: \"....1.Davanın kesin hüküm nedeniyle usulden reddedilen kısmına yönelik olarak temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacılar vekilinin davanın kesin hüküm nedeniyle usulden reddedilen kısmına yönelik temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.
2. 1.666,81 euro alacak yönünden dava konusu uyuşmazlığa uygulanan 7194 sayılı Kanun'un 41 inci maddesi Anayasa Mahkemesi'nin 18.05.2023 tarih, ....... E. ve ....... K. sayılı iptal kararı ile Anayasa'ya aykırı bulunarak iptal edilmiştir. Bu durumda Bölge Adliye Mahkemesince 1.666,81 euroya yönelik verilen kararın yasal dayanağı ortadan kalkmış olmakla tarafların iddia ve savunmaları ile ilk itirazları değerlendirilerek 1.666,81 euro alacağa yönelik davanın esası hakkında bir karar verilmek üzere Bölge Adliye Mahkemesi kararının resen bozulmasına karar vermek gerekmiştir...\" şeklinde hüküm kurularak dosyanın dairemize gönderildiği anlaşılmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Yargıtay bozma ilamından sonra dairemizce yapılan yargılamada Yargıtay 11.Hukuk Dairesi'nin 04/03/2024 tarih ....... Esas ....... Karar sayılı bozma ilamına uyulmasına karar verilmiştir.
Dava; davalı şirkete ortak olmadığının tespiti, kâr payı alınması maksadıyla verilen paranın iadesi istemine ilişkindir.
Dairemizin önceki kaldırma kararında kesin hüküm oluşturan kısma yönelik kurulan karara karşı davacıların temyiz itirazları Yargıtayca reddine karar verildiğinden bu kısımlar yönünden verilen karar aynen korunmuştur.
Davacıların 1.666,81 Euro'ya yönelik talebinin incelenmesinde; Yargıtay bozma ilamında da belirtildiği gibi 7194 sayılı Kanun'un 41 inci maddesi Anayasa Mahkemesi'nin 18.05.2023 tarih, ....... E. ve ....... K. sayılı iptal kararı ile Anayasa'ya aykırı bulunarak iptal edildiği, bu kararın 12/09/2023 tarihli Resmi Gazetede yayınlandığı anlaşılmıştır.
Davacıların bu kısım yönelik ... hakkındaki davalarından feragat ettiklerinden ... aleyhinde açılan davanın feragat nedeniyle reddine karar vermek gerekmiş, davalı ...Ş yönünden yapılan incelemede ise davacıların SPK kayıtlarında gözüken ve yabancı mahkeme kararında hüküm altına alınan 25.539,03 Euro dışında davalı şirkete para yatırdıklarını ispat edemedikleri anlaşıldığından bu kısım yönünden davacılarının davalarının reddine karar verilmesi gerekirken davanın kesin hüküm dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verilmesi usul ve yasaya uygun bulunmadığından davacıların istinaf taleplerinin kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, HMK'nın 353/1.b.2 maddesi gereğince; dava konusu 25.539,03 Euro'luk kısım hakkında kesin hüküm olduğundan bu miktar yönünden kesin hükmün varlığı ve dava şartı yokluğu nedeniyle davanın usulden reddine, dava konusu 1.666,81 Euro'luk kısım ile ilgili; davalı ... aleyhinde açılan davanın feragat nedeniyle reddine, davalı ...Ş yönünden ispatlanamayan davanın esastan reddine ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM\t: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
A) Davacıların istinaf talebinin KABULÜNE; Konya .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 02/02/2021 tarih ....... E. ....... K. sayılı KARARININ KALDIRILMASINA,
1-İstinaf talebinde bulunan davacılar tarafından yatırılan 59,30 TL maktu istinaf karar harcının karar kesinleşince ve talep halinde yatırana iadesine,
2-Davacılar tarafından istinaf ve temyiz aşamasında yapılan yargılama giderlerinin üzerlerinde bırakılmasına,
B) Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1.b.2 maddesi gereğince davacıların talebi ile ilgili YENİDEN HÜKÜM KURULMASINA,
1-Dava konusu 25.539,03 Euro'luk kısım hakkında kesin hüküm olduğundan bu miktar yönünden kesin hükmün varlığı ve dava şartı yokluğu nedeniyle davanın USULDEN REDDİNE,
2-Dava konusu 1.666,81 Euro'luk kısım ile ilgili;
a) Davalı ... aleyhinde açılan davanın FERAGAT NEDENİYLE REDDİNE,
b) Davalı ...Ş yönünden ispatlanamayan davanın ESASTAN REDDİNE,
3-Davacılar tarafından dava açılırken yatırılan 1.437,64 TL harçtan alınması gereken 427,60 TL harcın mahsubu ile fazla yatırıldığı anlaşılan 1.010,04 TL'nin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacılara iadesine,
4-Davalı ...Ş davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden kesin hüküm nedeniyle usulden red edilen miktar üzerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T gereğince 4.080,00 TL maktu ücreti vekaletin davacılardan alınarak davalı şirkete verilmesine,
5-Davalı ...Ş davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden esastan reddedilen miktar üzerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T gereğince 5.166,61 TL ücreti vekaletin davacılardan alınarak davalı şirkete verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
7-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta hüküm kurulmasına yer olmadığına,
8-HMK'nın 333 ve HMKGAT'nin 5/1. maddeleri gereğince yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde ve talep halinde gider avansını yatıran tarafa iadesine,
C) Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 359/4.maddesi gereğince kararın dairemiz tarafından tebliğe çıkarılmasına,
D) Dava dosyasının temyiz edilmeden kesinleşmesi halinde ilk derece mahkemesine gönderilmesine,
Dair; Davacılar vekili ile davalı ...Ş vekilinin yüzünde verilen kararın HMK'nın 361/1 maddesi gereğince; taraflara tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde dairemize, temyiz edenin bulunduğu yer Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesi'ne veya ilk derece mahkemesine verilecek dilekçe ile temyiz kanun yoluna başvurma talebinde bulunabileceğine 27/12/2024 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
\t\t\t\t
Başkan ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Katip ...
e-imzalıdır
....