T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ BAM 20. HUKUK DAİRESİ
Esas-Karar No: 2022/2204 - 2025/162
T.C.
ANKARA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
20.HUKUK DAİRESİ
ESAS NO : 2022/2204
KARAR NO\t: 2025/162
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ\t: ANKARA 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ\t\t: 19/10/2022
NUMARASI\t\t: 2022/102 E. - 2022/709 K.
DAVACI\t:
VEKİLLERİ\t
DAVALI\t:
DAVANIN KONUSU\t: İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı)
\tTaraflar arasında görülen davada Ankara 10. Asliye Ticaret Mahkemesince verilen 19/10/2022 tarih ve 2022/102 E. - 2022/709 K. sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davacı tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ\t: Davacı vekili, dava dışı sigortalı ... Tüketim Mad.Paz.Tur. İç ve Dış Tic.Ltd.Şti.'ye ait emtianın müvekkili nezdinde nakliyat emtia sigorta poliçesi ile sigortaladığını, Türkiye’den İngiltere’ye taşınmak üzere 31 palet antibakteriyel el dezenfektan jeli ürününün, navlun faturası ve 001259 sayılı CMR senedi kapsamında davalılara ait ... plakalı araca yüklendiğini, ürünlerin varış yerinde yapılan kontrolünde bazı ürünlerin hasarlı olarak teslim edildiğini, taşıma senedine dava dışı alıcı tarafından hasar şerhi düşüldüğünü, hasar fotoğrafları, taşıma senedi, navlun faturası, sigortalı hasar talep yazısı gibi belgeler ile taşımada ortaya çıkan hasarın belirlendiğini, ürünlerin uluslararası taşıma sözlemesi olan CMR nin 8, 9, ve 17. maddelerine göre taşıyıcının eşyaların yükleme sırasında gözetim görevi açısından eşyanın görünür vaziyette ambalajının sağlam ve usulüne uygun yüklendiğini konusunda taşıyıcıların bir çekince koymadıklarını, TTK 850, 858/2, 879 ve 888 maddelerine göre de aynı gerekçeler ile yükleme yapan aracın eşyaların yükleme aşamasında gözetim görevi açısından çekince belirtmediklerini, dava dışı sigortalıya ortaya çıkan hasardan dolayı teminat kapsamında ödeme yaptıklarını ileri sürerek, davalı taşıyıcıların Ankara 9. İcra Müdürlüğü’nün 2021/6401 E. sayılı icra takip dosyasına yapmış oldukları itirazın iptali ile, takibin takip talebinde belirttikleri şartlarda devamına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... Nakliyat vekili, gerekli sürede bildirimde bulunulmadığından davacı sigortacının rücu hakkını yitirdiğini, taşıma operasyonunu kusursuz bir şekilde gerçekleştirdiklerini, dava dosyasında delil olarak sunulan belgelerde ve ekspertiz raporunda yapılan tespitlere göre, tahliye sırasında fork-lift ile kaldırılan paletlerin devrildiğini, eksper raporunda yer alan fotoğraflarda paletlerin altında yer alan kolilerin ezildiğinin görüldüğünü, paletlerin dengesinin bozularak yana yatma şeklinde istifin bozulduğunun anlaşıldığını, ürünler dava dışı gönderici tarafından yüklendiğini ve varışta İngiltere’deki alıcı tarafından fork-lift ile tahliye edildiğini, hasarın bu sebepler ile gerçekleştiğini, eşyanın gönderen veya gönderilen tarafından işleme tabi tutulması, yüklenmesi ve boşaltılması hallerinde taşıyıcının sorumlu tutulamayacağının TTK hükümlerinde yer aldığını, taşıyıcının sorumluluğunun sınırlandığı hallerde ise tazminatın beher kg için 8.33 SDR yi geçemeyeceğini savunarak, davanın reddini istemiştir.
Davalı ... Lojistik vekili, taşıma işleri komisyoncusu olduklarını, taşıma işine dair hiçbir sorumluluklarının bulunmadığını, dava dışı gönderici tarafından bu taşıma için diğer davalı ... Nakliyat ve Ticaret A.Ş. ile çalışmak istediklerinin belirtildiğini, taşıma operasyonunda prosedür takibi ve faturalaşma sürecini gerçekleştirdiklerini, taşımada kullanılan aracın diğer davalı taşıyıcıya ait olduğunu, eşyaların araca yüklenmesi, boşatılması işlerinin kendilerinin dışında gerçekleştirildiğini, zarar, eşyanın kendi zilliyetliğinde olmadığı halde gerçekleştiğinden taşıma işleri komisyoncusunun sorumlu tutulamayacağını savunarak, davanın reddini istemiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ: Mahkemece iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamından, davacı sigortanın Ankara Bölge Müdürlüğü bulunup davalılardan ... A.Ş.'nin Ankara adresinde bulunduğu görülmekle icra dairesinin yetkisine yapılan itirazın kabul görmediği, dosyaya delil olarak sunulan fotoğraflarda istiflemenin ve sabitlemenin iyi yapılmadığı, nakliyat emtia ekspertiz raporunda “paletlerin araç içerisinde yan yana iki üst üste tek sıra olarak istiflendiğinin” belirtildiği, ambalaj malzemesi, istif ve sabitlemenin hasara etkisinin mevcut olmadığının, fotoğrafta yer alan bozuk istiflerin tahliye sırasında fork-liftin eleçlemesi sırasında olduğunun tespit edildiğinin görüldüğünü, dava konusu taşımanın bir uluslararası taşıma olduğundan CMR’nin uygulama alanı bulduğu, CMR (Uluslararası Kara Yolu Taşıma Sözleşmesi) madde 8 1. Maddesinde “Yükü teslim aldığı sırada taşımacı şunları kontrol edecektir: a) Parça sayısı ve bunların üzerindeki marka ve numaralar bakımından sevk mektubundaki beyanların doğruluğu, b) Yükün ve bunların ambalajının görünürdeki durumu.” şeklinde düzenlendiği, dava konusu üründe, istif, sabitleme ve ambalajın sevkiyata uygun olup olmadığı belirlemenin bir taşıyıcının görevinden ziyade, özel uzmanlık gerektiren ve satıcının yükleme departmanında bu tür sevkiyatlarda kullanılan standart bir yükleme prosedürünün var alması gerektiği, taşıyıcının araç bordosuna yüklenen eşyanın gabarisi ve aracın teknik yeterliliği (tonaj ve hacim açısından) ve aracın seyir güvenliği, T.I.R. Nizamnamesine uygunluğu gibi denetimler dışında, araç bordosunda teslim alıp, araç bordosunda teslim etmekten başka bir özel bir gözetim görevinin olmadığı, bu taşımada eşyanın ambalajlanma,istifleme ve sabitleme görevinin satıcıda olduğu ve yükleme ve boşalmanın gene satıcı ve alıcı tarafından gerçekleştirilmesi gerektiği (yüklemenin ve tahliyenin taşıyıcılar dışında alıcı ve satıcı elemanları tarafından yapılması şartlarının varlığı), davalı taşıyıcıların hasara karşı sorumluluğunun ortadan kalktığı denetime açık ve hüküm kurmaya elverişli bilirkişi raporu ile de sabit olup davacı sigortacının, davalı taşıyıcılardan tazminat talebinde rücu şartlarının oluşmadığı gerekçesiyle, davanın ve şartları oluşmayan kötü niyet tazminatı talebinin reddine karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ : Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde, denetime elverişli olmayan bilirkişi raporu doğrultusunda hüküm tesis edildiğini, taşıyıcının istife nezaret ile görevli ve sorumlu olduğunu, ambalaj veya istifte hata var ise ve yük taşımaya uygun değilse davalı taşıyıcıların çekince ileri sürmesinin gerektiğini, somut olayda böyle bir çekincenin söz konusu olmadığını, davalı tarafın temiz taşıma senedi ile yükü alıp hasarlı teslim ettiğini, davalıların ziya ve hasarın doğumuna neden olan olayda kusurlarının bulunmadığını ispatla mükellef olduklarını, yerleşik Yargıtay kararlarında yüklemenin göndericiye ait olması halinde taşıyıcının istife nezaret etmekle görevli ve sorumlu olduğunun belirtildiğini, kabul anlamına gelmemek kaydıyla bir an için hasarın ambalaj hatasından kaynaklandığı kabul edilse dahi taşıyıcının taşıtanı uyarmakla yükümlü olduğunu ileri sürerek, yerel mahkemenin kararının istinaf incelemesi yapılarak kaldırılmasını ve davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.
GEREKÇE\t: Dava, karayoluyla uluslararası nakli davalı tarafından üstlenilen emtianın, taşıma esnasında hasarlanması nedeniyle, sigortalısına hasar bedelini ödeyen sigortacının, sigortalısının haklarına halef olarak başlattığı ilamsız icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.
\tİnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.
\tYargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 17/03/2008 tarih, 2007/1668 Esas, 2008/3262 Karar sayılı kararında; \"Uyuşmazlığa uygulanması gereken Karayolu ve Milletlerarası Mal Nakliyatı Mukavelesi İle İlgili Anlaşma (CMR)’nın 17/1 nci maddesi uyarınca kural olarak taşıyıcı, malları teslim aldığı andan teslim edinceye kadar, bunların tamamen veya kısmen kaybından ve vuku bulacak hasardan sorumlu ise de, aynı Konvansiyon’un 17/4-c maddesinde, malların gönderici, alıcı veya bunlar adına hareket eden şahıslar tarafından taşınması, yüklenmesi, istif edilmesi veya boşaltılması nedeniyle oluşan hasarlardan dolayı taşıyıcının ibra edileceği belirtilmiştir. Gönderenin, taşıması üstlenilen emtianın yükleme ve istifini yanlış yapmış olması ve bunun görünüşte anlaşılamaması halinde anılan hükümler uyarınca, taşıyıcının tazminatla sorumlu tutulması düşünülemezse de, yükleme ve istif hatasının, ayrıca bir araştırmaya gerek duyulmaksızın kolaylıkla fark edilebileceği hallerde, taşıyıcının durumu gönderene duyurarak onu uyarması M.K’nun 2.maddesinde yer alan dürüstlük ilkesinin bir gereğidir. Dolayısıyla uyarının yapılmadığı hallerde, zararın gönderen ile taşıyıcı arasında B.K.nun 44 nün maddesi uyarınca paylaştırılması uygun olur. (Bkz.Doç.Dr.Sabih ARKAN, Karada Yapılan Eşya Taşımalarında Taşıyıcının sorumluluğu, 1982 Ankara, sayfa 124).Dairemiz’in yerleşik uygulaması da bu yöndedir.\" denilmiştir.
\tSomut olayda hükme esas bilirkişi raporunda, delil olarak sunulan fotoğraflarda istiflemenin ve sabitlemenin iyi yapılmadığının görüldüğü, dosyada yer alan ekspertiz raporunda ise ambalaj malzemesi, istif ve sabitlemenin hasara etkisinin mevcut olmadığının tespit edildiği, fotoğrafta yer alan bozuk istiflerin tahliye sırasında fork-liftin eleçlemesi sırasında olduğunu teyit ettiği, ambalajlama, istifleme ve sabitleme görevinin satıcıda olduğu, yükleme ve boşaltmanın gene satıcı ve alıcı tarafından gerçekleştirildiği, tazminat talebinde rücu şartlarının oluşmadığı belirtilmiştir.
\tOlay nedeniyle düzenlenen sigorta eksper raporunda da, istif, paketleme ve ambalajın hasara etkisinin bulunmadığı, dengesi bozulan paletlerdeki kolilerin folkliftle tahliye esnasında devrildiği bildirildikten sonra bununla uyumlu olmayacak şekilde nakliye sürecindeki sarsıntılar nedeniyle hasarın meydana geldiği sonucuna varılmıştır.
\tBu durumda, mahkemece, gerek eksper raporu gerekse bilirkişi raporu dikkate alınarak davanın reddine karar verilmesinde usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı, ambalajlama, istifleme ve sabitleme görevinin satıcıda olduğu, boşaltmanın gene satıcı ve alıcı tarafından gerçekleştirildiği olayda, ambalaj malzemesi, istif ve sabitlemenin hasara etkisinin mevcut olmadığı, fotoğrafta yer alan bozuk istiflerin tahliye sırasında folkliftin eleçlemesi sırasında gerçekleştiği yönündeki tespitler karşısında, dosya kapsamı itibariyle davalı tarafın nezaret görevini yerine getirmediği sonucuna varılamadığı anlaşılmakla, davacı vekilinin istinaf başvurusunun esas yönünden reddine dair hüküm kurmak gerekmiştir.
HÜKÜM\t: Gerekçesi yukarıda belirtildiği üzere;
\t1-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,
\t2-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 615,40-TL maktu istinaf karar ve ilam harcından, davacı tarafından istinaf başvurusunda yatırılan 80,70-TL istinaf karar ve ilam harcının mahsubu ile bakiye 534,70-TL'nin davacıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına,
\t3-İstinaf aşamasında davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı uhdesinde bırakılmasına,
\t4-İstinaf aşamasında duruşma açılmadığından taraflar lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
\tDair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oybirliği ile 30/01/2025 tarihinde HMK 362/1-a maddesi uyarınca KESİN olmak üzere karar verildi.
GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 05/02/2025\t\t
Başkan
Üye
Üye
Katip
Bu belge 5070 sayılı Yasa hükümlerine göre elektronik olarak imzalanmıştır.