T.C.
İZMİR
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
17. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO\t: 2021/726
KARAR NO\t\t: 2025/79
KARAR TARİHİ\t: 16/01/2025
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ\t: İZMİR 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ\t\t: 01/10/2020
NUMARASI\t\t: 2018/1519 Esas 2020/545 Karar
DAVANIN KONUSU\t: Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan)
BAM KARAR TARİHİ\t: 16/01/2025
KARAR YAZIM TARİHİ\t: 16/01/2025
Davacı vekili tarafından yukarıda belirtilen karara karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca yapılan ön inceleme sonucu eksiklik bulunmadığı anlaşılmakla; inceleme aşamasına geçildi. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildikten sonra dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin dava dışı ... Tic A.Ş ile aralarındaki anlaşma gereği Lojistik işlerini yürüttüğünü, ... A.Ş 26/07/2018 tarihinde Milli Eğitim Bakanlığı ile ders kitabı eğitim aracı ve öğretim materyallerinin baskı hizmetinin üretimini ihale yolu ile üstlendiğini, Sözleşmeye göre ürünlerin teslim tarihi uzatım süresi de dahil 14/09/2018 tarihi olduğunu, müvekkili ... A.Ş nin, ürünlerin ulaştırılması için nakliye şirketi olarak alt taşeron ilişkisi ile davalı ... .A.Ş ile anlaştığını, davalı tarafından ürünler geç teslim edilmesi nedeni ile Milli Eğitim Bakanlığı tarafından ... A.Ş' ne sözleşme konusu ürünlerin geç tesliminden dolayı 79.223,38 TL tutarında cezai işlem yapıldığını, ... A.Ş' de kesilmiş olan bu cezayı haklı olarak, 16/10/2018 tarihinde Fatura ile müvekkili şirkete yansıttığını, müvekkil şirketin de geç teslim işlemini kusuruyla sebebiyet veren davalıya, 25/10/2018 tarih ve 959111 Sıra No lu İrsaliyeli Fatura ile yansıttığını, Müvekkili şirket tarafından Cari Hesap Ekstresindeki davalıya ödenmesi gereken miktarlar ödendiğini, davalıya müvekkilinin yapmış olduğu iş karşılığında hiçbir borcu bulunmadığını, davalının Kemalpaşa İcra Dairesi 2018/2773 E. Sayılı icra takibi yaptığını, müvekkilinin mağdur olmaması için Kemalpaşa İcra Dairesi 2018/2773 E. Sayılı icra takibinin öncelikle teminatsız olarak durdurulmasına, Mahkeme aksi kanaatte ise, teminatlı olarak durdurulmasına, Kemalpaşa icra dairesi 2018/2773 e. sayılı dosyasından yapılan haciz işlemlerinin ve banka blokelerinin sayın mahkemenin kesin kararına kadar kaldırılmasına, davalı-borçlunun kötü niyetli olarak başlattığı icra takibinde borçlu olmadığımızın tespitine, borçlu olmadığımızın tespiti ile icra takibinin iptaline, davalı-alacaklının kötü niyetli olarak açmış olduğu takip nedeniyle, ayrıca müvekkilimi mali olarak zarara uğratması nedeniyle %0'dan aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatı ödemesine, karar verilmesini talep etmiş olmakla yapılan açık yargılama sonunda;
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin taşımacılık sektörüne ilişkin hizmet verdiğini, müvekkilinin davalıdan fatura bedeli alacağı bulunduğunu, davalının, adına kesilen faturaya itiraz etmediğini, taraflar arasında tanzim edilen 31.08.2018 tarihli sözleşmede de müvekkilin süre yönünden bir yükümlülüğünün bulunmadığını, tüm bu nedenlerle hukuki dayanaktan yoksun işbu davanın reddine, davacının ihtiyati tedbir talebinin reddine, davacı aleyhine dava değerinin %20’sinden az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, karar verilmesini talep etmiştir.
MAHKEMECE: \"...,Tüm dosya içeriğine göre ,davacı davalı ile aralarındaki sözleşmeye dayanarak davalının geç tesliminden dolayı cezai işlem miktarını davalının ödemesi gerektiğini ve davalıya hiç bir borcu bulunmadığından davalının yaptığı icra takibinden dolayı borcunun bulunmadığını iddia ederek menfi tespit talebinde bulunmuş ise de; Davacı ... A.Ş. ile davalı ... A.Ş. arasında “Lojistik-Taşıma İşi” ile ilgili ticari bir ilişki kurulduğu, bu kapsamda taraflar arasında 31.08.2018 tarihli sözleşmenin imzalandığı, yapılan bilirkişi incelemesine göre,Davalı ... A.Ş’nin 2018 yılına ait yasal defterlerinin açılış ve kapanış onaylarının yasal süresi içerisinde yaptırılmış olduğu, muhasebe kayıtlarının usulüne uygun tutulduğu, yevmiye defteri kayıtları ile kebir defterinin uyumlu olduğu, defterlerinin lehine delil olarak kabul edilebileceği, dava dışı ... A.Ş. tarafından davacı şirket adına 16.10.2018 tarih MTS2018000000363 no.lu 79.223,38-TL tutarında fatura düzenlendiği, işbu faturanın not bölümünde “16/10/2018 MEB Ders Kitapların adreslere geç teslimatından kaynaklanan cezai bedeli” açıklaması bulunduğu, Davacının da işbu ceza faturasına istinaden davalı adına 25.10.2018 tarih 959111 no.lu 79.223,38-TL tutarında bir adet yansıtma faturası düzenlendiği, işbu faturanın ise davalının kabulünde olmadığı, yine davalının defterlerinin incelenmesinde davacı ... A.Ş.’nin 14.12.2018 dava tarihi itibari ile 79.313,35-TL borç bakiyesinin bulunduğu, burada davacının cezai işlemden kaynaklanan miktardaki sorumluluğu davalıya atfetmek istiyor ise de, taraflar arasındaki sözleşmede alt taşıyıcı olan davalı ile davacı arasında teslim süresinin belirlenmediği, alt taşeron davalının süre yükümlülüğü belirlenmediğinden davacının bizatihi kendisinin cezai miktardan sorumlu olduğu, süre belirlenseydi ve buna rağmen geç teslim olsaydı o zaman davacının iddialarının değerlendirilmesinin söz konusu olabileceği, olayda ise böyle bir durumun bulunmadığı, üstelik davacının davalıya borcunun da bulunduğunun tespit edildiği anlaşılmasına davanın reddine karar vermek gerektiği kanaat ve sonucuna varılmıştır,\" gerekçesi ile; \"Davanın REDDİNE, Kötüniyet tazminat koşulları bulunmadığından davalının tazminat talebinin reddine,\" şeklinde karar verilmiştir.
Mahkeme kararına karşı davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.
İSTİNAF BAŞVURU SEBEPLERİ:
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; yerel mahkemenin eksik inceleme yapmak suretiyle davanın reddi ile hatalı ve hukuka uygun olmayan bir karar oluşturduğunu, müvekkili şirketin davalı şirket ile alt taşeron taşıma ilişkisi kurduğunun sabit olduğunu, Karayolu Taşıma Yönetmeliğinin 43. Maddesinde açıkça davalının taşıma yükümlülüğünde sürelerin belirtildiğini, \"8) M ve P türü yetki belgesi sahipleri, teslim aldıkları kargoyu/gönderiyi, teslim aldıkları günden itibaren, iliçi taşımalarda en geç 2 gün, yurtiçi taşımalarda en geç 3 gün, uluslararası taşımalarda ise en geç 15 gün içinde taşımak ve bu süreler içinde teslimat şekline uygun olarak alıcısına ulaştırmakla yükümlüdürler.\"\tdavalı yanın bu sürelere uymadığını, maksimum 3 günde teslim etmesi gerekirken geç teslimat yaptığının huzurdaki dosya kapsamında sabit olduğunu, işbu geç teslimatlar nedeniyle müvekkili şirketin taşıma ilişkisi kurduğu ... A.Ş.'ye Milli Eğitim Bakanlığı tarafından 79.223,38 TL tutarında cezai işlem kesildiğini ve 08/10/2018 tarihli ceza teslim tutanağı düzenlendiğini, davalının neden olduğu bu cezadan dolayı davadışı ... A.Ş. tarafından müvekkili şirkete 79.223,38 TL tutarında ceza rücu edildiğini, cezaya sebep olan davalı yana müvekkili şirket tarafından ceza tutarının haklı olarak rücu edildiğini ve davalı yanın hak edişinden kesinti yapıldığını, davalı yan tarafından buna karşılık haksız icra takibi başlatıldığını, haksız icra takibine karşı itiraz süresi kaçırılması nedeniyle itiraz edilemediğini ve davalı yanın müvekkili şirketin banka hesaplarına haciz koymak suretiyle icra dosyasını tahsil ettiğini, haksız icra takibi ve haciz işlemi ile müvekkili şirketin mağduriyet yaşadığını, yerel mahkemenin karar gerekçesini haksız ve hatalı bilirkişi raporuna dayandırdığını, raporda yer verilen tespit ve değerlendirmelerin, maddi gerçeklere açıkça aykırı olduğunu, \"Taşıyan, eşyanın zıyaı veya hasarından yahut geç tesliminden doğan zararlardan, zıya, hasar veya teslimde gecikmenin, eşyanın taşıyanın hâkimiyetinde bulunduğu sırada meydana gelmiş olması şartıyla sorumludur.\" düzenlemesi gereği davalı yanın yani taşıyanın, eşyanın geç tesliminden doğan zararlardan dolayı sorumlu olduğu ve müvekkili şirketin uğramış olduğu zararın rücu edilmesinin hukuka ve kanuna uygun olduğunu, yerel mahkemenin karar gerekçesinde sözleşmede süre belirlenmediğinden davanın reddine karar verildiğini ifade ettiğini, oysaki teslimat sürelerine ilişkin herhangi bir hüküm bulunmasa dahi karayolu taşıma yönetmeliği ve TTK taşıma hükümleri doğrultusunda uygun sürelerde teslimat yapılmasının öngörüldüğünü, yönetmelikte açıkça taşıyıcının sorumluluğu belirtilmekte ve iliçi taşımalarda en geç 2 gün, yurtiçi taşımalarda en geç 3 gün, uluslararası taşımalarda ise en geç 15 gün içinde taşımak ve bu süreler içinde teslimat şekline uygun olarak alıcısına ulaştırmakla yükümlü olduklarının ifade edildiğini beyanla ve açıkladıkları diğer nedenlerle yerel mahkeme kararının kaldırılmasına karar verilmesini istinaf başvuru sebebi olarak ileri sürmüştür.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, taşıma sözleşmesinden kaynaklı icra takibine karşı menfi tespit istemine ilişkindir.
İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında; 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine ilişkin aykırılık bulunup bulunmadığı hususlarıyla sınırlı olarak inceleme yapılmıştır.
TMK'nın 6. maddesinde ''Kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça, taraflardan her biri, hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlüdür.'' denmektedir. İspat yükü başlıklı HMK'nın 190. maddesi \" (1) İspat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir.
(2) Kanuni bir karineye dayanan taraf, sadece karinenin temelini oluşturan vakıaya ilişkin ispat yükü altındadır. Kanunda öngörülen istisnalar dışında, karşı taraf, kanuni karinenin aksini ispat edebilir. \" şeklinde düzenlenmiştir.
Dosya kapsamındaki yazı, belge ve bilgilere, yasaya uygun gerektirici nedenlere, ilk derece mahkemesi kararının gerekçesinde dayanılan delillerle, delillerin tartışılması sonucu maddi olay ve hukuki değerlendirmede usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına; incelemenin istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılıp, kamu düzenine herhangi bir aykırılığın da bulunmamasına, edimini yerine getiren davalının ücrete hak kazandığının, alt taşıyıcı olan davalı ile davacı arasındaki sözleşmede teslim süresinin belirlenmediğinin, davacının kendisine yansıtılan ürünlerin geç tesliminden dolayı cezai işlem tutarını davalıdan talep edemeyeceğinin anlaşılmasına göre davacı vekilinin tüm istinaf itirazları yerinde görülmediğinden 6100 sayılı HMK'nın 353/1.b.1 maddesi uyarınca istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-İzmir 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin 01/10/2020 tarih, 2018/1519 Esas ve 2020/545 Karar sayılı kararına karşı davacının istinaf başvuru sebeplerinin HMK'nın 353/1-b-1. maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,
2-İstinaf kanun yoluna başvuran davacı taraftan alınması gereken 615,40 TL istinaf harcından başlangıçta alınan 54,40 TL'nin mahsubu ile bakiye kalan 561,00 TL'nin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan istinaf masrafının üzerinde bırakılmasına,
4-Artan gider avansının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
5-İstinaf yargılamasında duruşma açılmadığından karşı taraf yararına vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
6-Kararın taraflara tebliği, kesinleştirme, harç ikmali ve gider avansı iadesi işlemlerinin yerel mahkemece yerine getirilmesine,
Dair, dosya üzerinde HMK'nın 353/1-b-1. maddesi uyarınca yapılan inceleme sonucunda; HMK'nın 362/1-a maddesi gereğince oy birliği ile kesin olmak üzere karar verildi. 16/01/2025