T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
44. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F M A H K E M E S İ K A R A R I
DOSYA NO: 2024/1432
KARAR NO: 2025/75
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 15. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 03/07/2024
NUMARASI: 2022/807 E. - 2024/390 K.
DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit (Kira)
İSTİNAF KARAR TARİHİ: 16/01/2025
Yukarıda yazılı ilk derece mahkemesi kararına karşı, istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine yapılan inceleme sonucunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA DİLEKÇESİ: Davacı vekili dava dilekçesi özetle; davalı tarafından İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyası ile müvekkilleri hakkında icra takibi başlatıldığını, müvekkillerinin icra takibinden önce ve takip sonrası haricen yapmış oldukları ödemelerin gerek azlettiği önceki vekilleri aracılığı ile icra dosyasına bildirilmemesi, gerekse harici ödemeler hakkında yapılmış olmasına rağmen davalı şirket yetkilileri ile ve vekilleri tarafından dosyaya bildirilmemesi nedeniyle müvekkillerinin mağdur olup, Cebri icra tehdidi altında borçlarının çok üzerinde ödeme yapmak zorunda kaldıklarını, ayrıca davalı şirket vekilinin talebi ve bilgisi dahilinde de birçok ödeme yapıldığını, icra dosyasının kapatılacağının söylenmesine rağmen kapatılmadığı, ödeme dekontları ve davalı şirket hesapları incelendiğinde müvekkillerinin Finansal Kiralama Sözleşmesinden kaynaklanan kira borçlarının çok üzerinde olduğunun anlaşılacağını, müvekkillerinden ... ile davalı şirket ile birleşmesinden önce ... A.Ş. arasında 07/12/2004 tarihli, ... ile ise 07/06/2004 tarihli Düzenleme Şeklinde Finansal Kirama Sözleşmeleri imzalandığını, ... ile yapılan sözleşmenin tarafların anlaşmaları üzerine sonlandırılarak, sözleşme kapsamındaki kiralama konusu cihazın 20/09/2006 tarihli devir sözleşmesi ile müvekkilli ...'e devredildiğini, müvekkillerinin uzun yıllar sözleşme konusu USD olarak üzerinden istenilen kira bedellerini ödediklerini, USD.nin ani yükselişi nedeniyle bazı dönemlerde ödeme tarihlerine uymakta aksaklıklar yaşadıklarını, bunu üzerinde davalı şirket tarafından sözleşme konusu cihazların geri alınması için İstanbul 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2009/2054 D. İş sayılı dosyası üzerinden tedbir kararı alındığını ve 24/11/2012 tarihli karar ile de taraflar arasındaki Düzenleme Şeklinde Finansal Kiralama Sözleşmelerinin fesh olunduğuna dair verilen kararın tebliğ edilmediği için henüz kesinleşmediğini, ancak davalı tarafından tedbir kararına istinaden sözleşme konusu cihazların geri alındığını beyanla fazlaya dair dava, talep ve tüm hakları ile ıslah hakları saklı kalmak kaydıyla İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün ...E. sayılı dosyasında müvekkillerinin borçlu olmadığının tespitine, tespit edilecek rakam üzerinden davalının %40'dan aşağı olmamak üzere tazminata mahkum edilmesine, cebri icra tehdidi altında yapılan fazla ödemelerin tespiti ile yapılan fazla ödemeleri.e müvekkillerine ödenmesine, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP DİLEKÇESİ Davalı vekili cevap dilekçesi özetle; müvekkili ile ... arasında 3226 sayılı Finansal Kiralama Kanunu hükümleri çerçevesinde Beşiktaş ... Noterliğinin 07/12/2004 tarih ve ... yevmiye numaralı Finansal Kiralama Sözleşmesi ve 20/09/2006 tarih ve .. yevmiye numaralı Finansal Kiralama Sözleşmesi akdedildiğini, ancak ...'in sözleşmeden kaynaklanan edim ve yükümlülüklerini yerine getirmediğini, bunun üzerine Beşiktaş ... Noterliği ile 02/04/2008 tarihinde ihtarname keşide edildiğini ve aynı tarihte ...'e tebliğ edildiğini ve 02/06/2008 tarihi itibarıyla Finansal Kiralama Sözleşmeleri münfesih olduğunu, tüm bu hususların İstanbul 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2009/840 E. sayılı dosyası ile de hüküm altına alındığını, sözleşmelerin feshi ile tüm Finansal Kiralama borçlarının muaccel hale gelmiş olup, İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyasından davacılar hakkında icra takibine girişildiğini, davacı tarafından müvekkili şirkete fesih tarihinden bu yana banka vasıtası ile yapılan tüm ödemelerin borçlunun sözleşmeden kaynaklı borcundan mahsup edildiğini beyanla haksız ve kötü niyetli davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI: İlk Derece Mahkemesin kararıyla; \"Tüm dosya kapsamı, tarafların iddia ve savunmaları, bilirkişi raporları ve toplanan deliller birlikte değerlendirildiğinde; davacıların davalı taraftan Finansal Kiralama Sözleşmesi kapsamında kiralama yaptıkların, davalı tarafın tahsil edilemeyen kira bedellerinin tahsili amacıyla İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasıyla icra takibi yaptığı, davacı taraf haricen ödeme yaptığından bahisle icra dosyasına borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava ettiği, ilk iki bilirkişiden alınan raporların tek bilirkişiden alınması ve dosyada birçok delil toplanmadan hazırlandığından itibar edilmediği, üç kişilik bilirkişi kurulu raporunda detaylı şekilde hesap ve izah edildiği üzere davacı tarafça icra takibi öncesi ve takip sonrası haricen ödemeler yapıldığından İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasından dolayı davacıların davalı tarafa 8.335,02 USD borçlu olmadıklarının tespitine, davacı taraf basiretli tacir gibi davranmayarak normal ödeme yolları dışında açıklamasız banka hesabına para yatırma, avukata ödeme yapma ve benzeri yolları kullandığı bu sebeple davalı taraf kötü niyetli sayılamayacağından kötü niyet tazminatına\" -Davanın KISMEN KABULÜ ile,İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasında davacıların davalı tarafa 8.335,02 USD BORÇLU OLMADIKLARININ TESPİTİNE, Davacı tarafın diğer ve fazlaya ilişkin taleplerinin REDDİNE, şeklinde hüküm kurulmuştur. Dairemizin 03/11/2022 Tarihli 2020/1457 E. 2022/1524 K. sayılı kararıyla \"Açıklanan sebeplerle, taraf vekillerinin istinaf başvurusunun esasa ilişkin yönleri incelenmeksizin, usul ve yasaya uygun bulunmayan ilk derece mahkemesi kararının 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-a-6. maddesi gereğince kaldırılmasına, yukarıda açıklanan hususlar gereğince yargılama yapılmak üzere mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi gerektiği\" şeklinde gerekçesi ile; - Davacılar vekilinin istinaf isteminin KABULÜ ile;- İstanbul 15. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 25/01/2019 tarih, 2014/996 E. 2019/34 K. Sayılı Kararının 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-a-6. maddesi gereğince KALDIRILMASINA, -Dosyanın, yukarıda gösterilen biçimde inceleme ve değerlendirme yapılmak üzere mahkemesine GÖNDERİLMESİNE, şeklinde hüküm kurulmuştur.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI: İlk Derece Mahkemesi kararıyla; \"Mahkememizden verilen 25/01/2019 tarih ve 2014/996 Esas, 2019/34 Karar sayılı karara karşı davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine, Bölge Adliye Mahkemesi 44. Hukuk Dairesi'nin 2020/1457 Esas, 2022/1524 Karar sayılı kararı ile mahkememizin anılan kararın kaldırılmasına karar verilmiş olup, İstinaf ilamı doğrultusunda yapılan yargılamada; davalının ticari defter kayıtlarına göre, davacının 10.12.2009 takip tarihi itibariyle davacının ... nolu finansal kiralama sözleşmesinden kaynaklı 12.036,80-USD ve ... nolu finansal kiralama sözleşmesinden kaynaklı 26.589,23-USD olmak üzere toplam 38.626,03-USD davalıya borçlu olduğu, davacının dava dilekçesinde beyan ettiği takip öncesi ödemelerin davalının defterlerinde kayıtlı olduğu, dolayısı ile takip tarihindeki davalı alacağının dava dilekçesinde ifade edilen takip öncesi yapılan ödemeleri de içerdiği, ancak dava konusu takipte talep olunan asıl alacak miktarının 32.762,99-USD bakiye (senet) bedelinden ibaret olduğu, davacının takipten sonra yaptığı USD ve Türk Lirası cinsinden yaptığı ödemelerin USD cinsinden karşılıkları toplamının 54.061,72-USD olduğu, davalının ticari defterlerine göre dava tarihi itibariyle davacının takipten sonra yaptığı ödemeler TBK 100 kapsamında öncelikle işlemiş faiz, masraf ve fer'ileri ile vekalet ücretine sayılmak üzere borcu kalmadığının, 16.04.2012 tarihi itibarı ile İstanbul ...İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyasındaki borç bitmekle, 6.280,61-USD fazla ödeme yapıldığının, dava tarihi olan 14.01.2013 tarihi itibarıyla davacıların davalıdan 6.280,61-USD alacaklı olduğunun mahkememizce alınan son heyet raporu ile tespit edildiği, alınan raporun dosya kapsamına ve denetime elverişli olduğu ve çelişkilerin giderildiği, heyet içerisinde İcra ve İflas Mevzuatından Kaynaklı Nitelikli Hesaplamalar uzmanının da yer alması nedeniyle rapora itibar edilerek, davanın kabulü ile, davacıların İstanbul ... İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyası nedeniyle davalıya borçlu olmadıklarının tespitine, 6.280,61 USD'nin 3095 sayılı kanunun 4/A maddesi gereğince kamu bankaları tarafından USD cinsinden azami 1 yıl vadeli mevduata uygulanan değişen oranlarda mevduat faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacılara verilmesine\" şeklindeki gerekçeleri ile; -Davanın KABULÜ ile, davacıların İstanbul ... İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyası nedeniyle DAVALIYA BORÇLU OLMADIKLARININ TESPİTİNE, 6.280,61 USD'nin 3095 sayılı kanunun 4/A maddesi gereğince kamu bankaları tarafından USD cinsinden azami 1 yıl vadeli mevduata uygulanan değişen oranlarda mevduat faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacılara verilmesine, -Tazminat isteminin REDDİNE, şeklinde hüküm kurulmuştur.
İSTİNAF: Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; bilirkişilerin raporda özetle, davalının ticari defter kayıtlarına göre 10.12.2009 takip tarihi itibariyle davacının ... nolu Finansal Kiralama Sözleşmesinden kaynaklı 12.036,80-USD ve ... nolu sözleşmesinden kaynaklı 26.589,23-USD olmak üzere toplam 38.626,03-USD davalıya borçlu olduğunu, davacının dava dilekçesinde beyan ettiği takip öncesi ödemelerin davalının defterlerinde kayıtlı olduğu ve dolayısı ile takip tarihindeki davalı alacağının dava dilekçesinde ifade edilen takip öncesi yapılan ödemeleri de içerdiğini, ancak dava konusu takipte talep olunan asıl alacak miktarının 32.762,99-USD bakiye (senet) bedelinden ibaret olduğu ve davacının takipten sonra yaptığı USD ve Türk Lirası cinsinden yaptığı ödemelerin USD cinsinden karşılıkları toplamının 54.061,72-USD olduğunu, davalının ticari defterlerine göre dava tarihi itibariyle davacının takipten sonra yaptığı ödemeler TBK 100 kapsamında öncelikle işlemiş faiz, masraf ve fer’ileri ile vekalet ücretine sayılmak üzere borcu kalmadığını, 16.04.2012 tarihi itibarı ile İstanbul ... İcra Müdürlüğü’nün ... Esas sayılı dosyasındaki borç bitmekle, 6.280,61-USD fazla ödeme yapıldığı, dava tarihi olan 14.01.2013 tarihi itibarıyla davacıların davalıdan 6.280,61-USD alacaklı olduğunu, bilirkişinin, takip öncesi ödemelerin davalının defterlerinde kayıtlı olduğunu, dolayısı ile takip tarihindeki davalı alacağının dava dilekçesinde ifade edilen takip öncesi yapılan ödemeleri de içerdiğine ilişkin tespite itirazlarının bulunduğunu, bilirkişice yapılması gereken hesaplamanın yalnızca müvekkilinin ticari defterleri uyarınca yapılması gerekirken aksi yönde hazırlanan raporun hukuka aykırı olduğunu, tarafça yapılan itiraz dikkate alınmadığını, müvekkilinin dava konusu malın satış bedelini borçtan mahsup etmekle yükümlü olmadığını, bu nedenle bilirkişice tespit edilen tüm tahsilatların \"ödeme\" niteliğinde kabul edilmesi doğru olmadığını, bilirkişi raporunda müvekkilinin kayıtlarında gözüken tahsilatlar uyarınca öncelikle icra dosyası alacağını tespit ettiğini daha sonraki tahsilatları da ödeme olarak icra takibinden mahsup ettiğini, davacı ile 3226 sayılı Mülga Kanun döneminde imzalanan Finansal Kiralama Sözleşmesi gereğince davacının talep ettiği makine satın alınarak bu malın zilyetliğinin davacıya devredildiğini ve davacı da kira bedellerinin bir kısımını müvekkiline ödediğini, ancak davacının ödemeleri aksatması nedeniyle sözleşme haklı nedenle feshedildiğini, bunun üzerine davacının hem tüm kira bedellerini ödeme borcu hem de mülkiyeti müvekkiline ait olan malın bedelini ödeme borcu doğduğunu, davacının iki müvekkiline iki ayrı borcu mevcut olduğunu, müvekkili mülkiyeti kendine ait olan bu malı iade alması neticesinde malı sattığını, kayıtlarda 16.04.2012 tarihinde gözüken 12.615,00 Eur tutarlı tahsilatın söz konusu malın satış bedeli olduğunu, ancak her ne kadar müvekkilinin bu mal bedelini kayıtlara işlemiş olsa da, müvekkilinin bu mal bedelini borçtan mahsup etmekle yükümlü olmadığını, davaya konu sözleşme Mülga 3226 sayılı kanun döneminde imzalandığını, müvekkilinin 12.615,00 Euro’luk mal satış bedeli tahsili borcun ödemesi olarak görülemeyeceğini, 12.615,00 Euro mahsup edildiğinde icra dosyasına fazla tahsilat yapıldığını, aksine icra dosyası borcunun dosyadaki 2023 tarihli raporlara göre de, halihazırda 1000 Euro bakiye verdiğini, dolayısıyla davacının menfi tespit ve istirdat istemlerinin haksız olduğunu, istinaf başvurusunu kabulü ile İstanbul 15. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2022/807 E. 2024/390 K. Sayılı kararının kaldırılmasına, davanın esasına girilmesi halinde davanın tüm talepler yönünden reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İSTİNAFA CEVAP: Davacılar vekili istinafa cevap dilekçesinde özetle; davacıların İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı dosyasında borçlu olmadıklarının tespitine, tespit edilecek rakam üzerinden davalının %40' dan aşağı olmamak üzere tazminata mahkum edilmesine, mahkeme kasasına alınan banka ödeme dekontları ve davalı şirket hesapları incelendiğinde müvekkiller tarafından davalıya yapılan ödemelerin, Finansal Kiralama Sözleşmesinden kaynaklanan kira borçlarının çok üzerinde olması sebebiyle, cebri icra tehdidi altında yapılan fazla ödemelerin tespitiyle, tespit edilen fazla ödemelerin faizi ile birlikte müvekkillerine ödenmesine (istirdadına) karar verilmesi talebiyle açılmış menfi tespit ve istirdat davası olduğunu, istinafa konu kararın yaklaşık on iki yıldır süren dava neticesi verilmiş olduğunu, davanın 03.07.2024 tarihli son celsesinde belirtilen karara dayanak yapılan son bilirkişi raporunda, müvekkilleri tarafından davalıya yapılan fazla ödemelerin USD'ye çevrilmesi hesaplanırken maddi hata yapıldığı ve fazla ödemelerin 2.972,90 USD eksik hesaplandığını, müvekkillerinin mağduriyetinin giderilmesi için mahkemece kararın bu yönden düzeltilerek onanmasına karar verilmesini talep ettiklerini, gerekçeli kararda avukatlık ücreti yönünden maddi hata yapıldığını düşündüklerini, tavzih edilen konu maddi hata olduğundan ve henüz kararın taraflara tebliğ edilmediği hususu da gözetilerek, tavzih talebinin kabulü ile maddi hatanın düzeltilmesine ve hükümde tahsiline karar verilen 6.280,61 USD' yabancı para alacağının, karar tarihi itibarıyla TCMB efektif satış kuru üzerinden hesaplanacak Türk Lirası karşılığı üzerinden nispi vekalet ücretine karar verilmesi ve kararın bu şekilde düzeltilmesi talep edildiğini, müvekkillerden ... ile ... Finansal Kiralama A.Ş. arasında (davalı ... Finansal Kiralama şirketi ile birleşmesinden önce) 07/12/2004 tarihli, ... ile ise 07/06/2004 tarihli düzenleme şeklinde Finansal Kiralama Sözleşmeleri imzalandığı ... ile yapılan sözleşme tarafların anlaşmaları üzerine sonlandırılarak sözleşme kapsamındaki kiralama konusu cihaz 20/09/2006 tarihli devir sözleşmesi ile müvekkilİ ...'e devredildiğini, müvekkiller USD olarak istenilen kira bedellerini ödediğini ancak USD' nin ani yükselişi nedeniyle bazı dönemlerde ödeme tarihlerine uymakta aksaklıklar yaşandığını, davacı müvekkilleri davalı tarafından İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyası ile haklarında icra takibi başlatıldığını öğrendiklerini, bu nedenle de müvekkillerinin cebri icra tehdidi altında kaldıklarından ve maddi manevi mağdur olduklarını, 05.09.2014 tarihli kök ve 09.02.2015 tarihli ek bilirkişi raporlarında, müvekkilleri tarafından yapılan fazla ödemelerin 38.927,15USD olduğu, fazla ödemenin davacılara 3095 sayılı yasanın 4/a maddesi kapsamında (TCMB ca yayınlanan-Kamu Bankalarının USD cinsinden 1 yıllık mevduata uygulamış olduklarını, en yüksek faiz oranları nispetindeki) faizi ile birlikte iadesinin gerekeceği şeklinde tespit yapıldığını, davalı vekilinin itirazı üzerine, mali müşavir ...'den yeni bir rapor alındığını, söz konusu 14.04.2016 tarihli bilirkişi raporunda, davalı tarafın ticari defterlerinde yapılan inceleme neticesinde müvekkilleri tarafından davalıya, takip tarihinden önce 16.000 USD ve 4.000,00TL takip tarihinden sonra ise 34.076,17 USD ve 78.613,00 TL. olmak üzere toplamda 50.076,17 USD ve 82.613,00TL ödeme yapıldığı belirtildiğini, yapılan ödemeler ve mahkemece bilirkişiden incelemesi istenilen hususlar belirtildiği halde, bilirkişi yapması gereken incelemeyi ve değerlendirmeyi yapılmadığını, müvekkillerinin davalıya olan borçlarını fazlasıyla ödemiş olduğunu, kötü niyetli davalı şirket yetkilileri tarafından cebri icra yolu ile kiralama konusu cihazların geri alınmış olduğunu, müvekkillerinden ...'in o kişi tarafından senetle borçlandırılmasının da hukuken hakkın kötüye kullanılması olduğunu, davalı tarafın haksız ve yasal dayanaktan yoksun tüm itiraz ve istinaf taleplerinin reddi ile, İlk Derece Mahkemesi kararının talepleri doğrultusunda onanmasına, karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE: İnceleme, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. Davanın konusu İİK 72 maddeye göre açılan menfi tespit davasıdır. Davacılar dava dilekçesi ile takip borcuna ilişkin olarak fazladan ödeme yapıldığını, haricen yapılan ödemelerin borçtan mahsup edilmediğini, bu itibarla icra takibi kapsamında davalı yana borçlu olmadığını iddia etmiştir. İstanbul ...İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyasında, Davalı... A.O. tarafından, davacılar ... ve ... aleyhine, 32.762,99-USD Senet Alacağı 98,26-USD Komisyon + 4.169,80-USD olmak üzere toplam 37.031,05-USD alacağın tahsili amacı ile 10.12.2009 tarihinde kambiyo senedine dayalı icra takibi başlatılmıştır. Takip borçlusu ..., borcun 22.017,99-USD’lık kısmından sorumlu tutulmuştur. Mahkemece bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. 05/09/2014 tarihli bilirkişi raporunda özetle; davacı tarafın icra dosyasına 25.378,34 USD fazla ödeme yaptığının tespit edildiği, tarafların itirazı üzerine bilirkişi ...'den alınan 09/02/2015 tarihli ek raporda davacı tarafın icra dosyasına 38.927,15 USD fazla ödeme yaptığının tespit edildiği, davalı vekilinin itirazı üzerine bilirkişi ...'den alınan 14/04/2016 tarihli raporda takipten önce yapılan toplam 4.000,00 TL lik ödeme ile takipten sonra davalılar vekillerine yapılan toplam 5.058,00 TL lik ödemelerin davalı ticari defterlerine işlenmediğini belirttiği, taraf vekillerinin itirazı üzerine bilirkişiler ..., ...ve ...'dan oluşan üçlü bilirkişi kurulundan alınan 15/10/2018 tarihli rapora göre davalı tarafın davacı taraftan 8.335,02 USD fazladan tahsilat yaptığının tespit edildiğinin bildirildiği görülmüştür. 27/09/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle; Davalı ... Finansal Kiralama A.O. (... Finansal Kiralama A.Ş.) ile davacı ... arasında Beşiktaş ... Noterliği'nin 07.06.2004 tarih ve ... yevmiye numarası ile ... nolu; davalı şirket ile diğer davacı ... arasında ise Beşiktaş ... Noterliği'nin 20.09.2006 tarih ve ... yevmiye numarası ile ... Sözleşme no.lu Düzenlenme Şeklinde Finansal Kiralama Sözleşmeleri imzalandığı ve sözleşmeye konu malların kiralandığı, Kira ödemelerinde temerrüde düşülmesi nedeniyle davacılar aleyhine, İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyası ile toplam 37.031,05 USD alacak tutarı üzerinden, 10.12.2009 tarihinde Kambiyo Senetlerine Özgü Haciz Yolu ile icra takibi başlatıldığı ve takibin kesinleştiği, İstanbul 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 24.11.2010 Tarih, 2009/840 E. ve 2010/614 K. sayılı kararı ile Finansal Kiralama Sözleşmelerinin fesholduğunun tespitine karar verildiği, Takip tarihi itibariyle davalı finansal kiralama şirketinin, dava konusu Finansal Kiralama Sözleşmelerinden dolayı davacılardan, taleple bağlılık ilkesi de gözetilerek, toplam 37.031,05 USD alacak tutarının bulunduğu, Davalı finansal kiralama şirketi kayıtları üzerinde yapılan incelemelerde, takip tarihinden sonra ancak dava tarihinden önce, 24.12.2009-12.12.2011 tarihleri arasında, davacılar ... ve ... tarafından, dava konusu kredi borçlarına ve icra dosyasına toplam 44.591,66 USD tutarında ödeme yapıldığı, Takip tarihi itibariyle mevcut bulunan toplam 37.031,05 USD'lık borç tutarından, söz konusu tahsilat tutarları öncelikle işlemiş faizlerden, kalan bakiye ise asıl alacak tutarından düşüldüğünde, 18.03.2011 tarihi itibariyle (Masraf ve Avukatlık Ücretleri haricinde) borcun geri ödendiği ve dava tarihi itibariyle davacıların 4.903,83 USD fazla ödemede bulundukları, bu durumda, dava tarihi itibariyle davacıların davalı finansal kiralama şirketine (İcra harç ve masrafları, İcra vekalet ücreti ve Tahsil harcı haricinde) borçlu olmadıkları, Mahkeme tarafından raporun benimsenmesi durumunda, davacılar tarafından, 18.03.2011 tarihinden itibaren alacaklı duruma geçilen tutarlar üzerinden, 3095 sayılı Yasanın 4/a maddesi gereğince, Kamu Bankaları tarafından USD cinsinden azami bir yıl vadeli Mevduata uygulanan değişen oranlarda Mevduat faizi ile birlikte davalıdan talep edilebileceği\" belirtilmiştir. Mahkemece verilen kararın istinaf edilmesi neticesinde Dairemizin 2020/1457 Esas, 2022/1524 Karar sayılı kararı ile istinaf başvurusunun kabulüne mahkeme kararının kaldırılmasına karar verilmiştir. İade kararımız üzerine mahkemece bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. 13/05/2024 tarihli bilirkişi heyet raporunda özetle;\" Davalının ibraz olunan ticari defterlerinin noter tasdiklerinin süresinde yaptırıldığı, e-defter Beratlarının süresinde oluşturulduğu olduğu, bu itibarla davalının 2007 - 2013 yılı ticari defterlerinin sahibi lehinde delil vasfına haiz olduğu, Davalının ticari defter kayıtlarına göre 10.12.2009 takip tarihi itibariyle davacının ... nolu finansal kiralama sözleşmesinden kaynaklı 12.036,80-USD ve ... nolu finansal kiralama sözleşmesinden kaynaklı 26.589,23-USD olmak üzere toplam 38.626,03-USD davalıya borçlu olduğu, Davacının dava dilekçesinde beyan ettiği takip öncesi ödemelerin davalının defterlerinde kayıtlı olduğu, dolayısı ile takip tarihindeki davalı alacağının dava dilekçesinde ifade edilen takip öncesi yapılan ödemeleri de içerdiği, Ancak dava konusu takipte talep olunan asıl alacak miktarının 32.762,99-USD bakiye (senet) bedelinden ibaret olduğu, Davacının takipten sonra yaptığı USD ve Türk Lirası cinsinden yaptığı ödemelerin USD cinsinden karşılıkları toplamının 54.061,72-USD olduğu, Davalının ticari defterlerine göre dava tarihi itibariyle davacının takipten sonra yaptığı ödemeler TBK 100 kapsamında öncelikle işlemiş faiz, masraf ve fer'ileri ile vekalet ücretine sayılmak üzere borcu kalmadığı, 16.04.2012 tarihi itibarı ile İstanbul ...İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyasındaki borç bitmekle, 6.280,61-USD fazla ödeme yapıldığı, dava tarihi olan 14.01.2013 tarihi itibarıyla davacıların davalıdan 6.280,61-USD alacaklı olduğu\" belirtilmiştir. Mahkemece son alınan bilirkişi heyet raporu esas alınmak sureti ile davanın kabulüne karar verilmiştir. Davalı istinafında 3226 sayılı Mülga Kanun döneminde imzalanan Finansal Kiralama Sözleşmesi gereğince davacının talep ettiği makinenin satın alınarak bu malın zilyetliğinin davacıya devredildiğini ve davacının da kira bedellerinin bir kısmını müvekkiline ödediğini, ancak davacının ödemeleri aksatması nedeniyle sözleşmenin haklı nedenle feshedildiğini, bunun üzerine davacının hem tüm kira bedellerini ödeme borcu hem de mülkiyeti müvekkiline ait olan malın bedelini ödeme borcu doğduğunu, davacının müvekkiline iki ayrı borcu mevcut olduğunu, kiralamaya konu malın satış bedelinin borçtan mahsup edilemeyeceğini ve FKS ne göre kendi defterlerinin delil olarak esas alınması gerektiğini davacıların ödeme makbuzlarının dikkate alınamıyacağını ileri sürmektedir. Sözleşme konusu makine 16/04/2012 tarihinde 3. Kişiye satıldığı 12.615,00 euro bedelli ödemenin borçtan mahsup edildiği anlaşılmıştır. İstanbul 2.Asliye Ticaret Mahkemesinin 24/11/2020 gün 2009/840 Esas 2020/ 614 Karar sayılı kararı ile (davalı Cafer); \"Davanın Kabulüne , Beşiktaş ... Noterliğinin 07/12/2004 tarih ... yevmiye numaralı Finansal Kiralama Sözleşmesi ile 2099/2006 Tarih, ve ... yevmiye numaralı taraflar arasında düzenleme şeklindeki Finansal Kiralama Sözleşmesinin fesholunduğunun tespitine, Finansal kiralama sözleşmesine konu, 1 Adet 2002 Model ... Dijital Fatoğraf Baskı Makinesi, 1 Adet ... Film Yıkama Makinesi 1 Adet 2001 Model ... emtianın tüm standart ekipman ve ekstra aksesuarlarıyla birlikte davalıdan almarak, davacıya verilmesine, iadenin mümkün olmaması halinde İİK.nun 24. Maddesinin İcra müdürlüğünce uygulanmasına,\" karar verilmiştir. Finansal kiralama sözleşmesi yapıldığı tarih itibarı ile eski 3226 sayılı Kanun yürürlükte, yeni yasa 6361 sayılı yasa yürürlükte değil ise de, davalı tarafından Finansal Kiralamaya konu malın satış bedelini cari hesabına kaydettiği anlaşılmakla davalı vekilinin satış bedelinin mahsup edilemeyeceği iddiası yerinde görülmemiştir. Ödeme borcu sona erdirdiğinden ve ödeme iddiası yazılı belge ile ispat edildiğinden yazılı belgenin esas alınması münhasır delil sözleşmesine aykırı olmadığından bu belgenin hesaba dahil edilmesinde usul ve yasaya aykırılık bulunmadığından bu istinaf sebebine itibar edilmemiştir. Somut olayda toplanan tüm deliller birlikte değerlendirildiğinde,13/05/2024 tarihli Bilirkişi heyet raporunda davalının ticari defterlerine göre dava tarihi itibariyle davacının takipten sonra yaptığıödemeler TBK 100 kapsamında öncelikle işlemiş faiz, masraf ve fer’ileri ile vekalet ücretine sayılmak üzere borcu kalmadığı,16.04.2012 tarihi itibarı ile icra dosyasında borç bitmekle, 6.280,61-USD fazla ödeme yapıldığı, dava tarihi 14.01.2013 tarihi itibarıyla davacıların davalıdan 6.280,61-USD alacaklı olduğu tespit edildiğinden mahkemece davanın kabulüne dair verilen karar dosya kapsamına uygundur. Saptanan ve hukuksal durum bu olunca; tarafların dayandıkları belgelere, hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dosyadaki tespitlere ve uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kurallarına göre, 6100 Sayılı HMK'nın 355. maddesi gereğince istinaf sebepleriyle sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda ilk derece mahkemesi kararında usul ve esas yönünden hukuka aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla yapılan inceleme neticesinde davalı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b/1. maddesi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerektiği kanaat ve sonucuna varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Usûl ve yasaya uygun İstanbul 15. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 03/07/2024 tarih ve 2022/807 E. 2024/390 K. sayılı kararına karşı davalı vekili tarafından yapılan istinaf talebinin 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b/1. maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE, 2-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 4.483,48-TL nispi istinaf karar ve ilam harcından peşin yatırılan 1.120,90-TL harcın mahsubu ile bakiye 3.362,58-TL harcın davalıdan tahsiliyle Hazineye gelir kaydedilmesine, 3-Davalı tarafça istinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,4-İncelemenin duruşmasız olarak yapılması sebebiyle taraflar yararına vekalet ücreti tayinine yer olmadığına,5-Taraflarca yatırılan gider avansından harcanmayan kısmın karar kesinleştiğinde iadesine,6-Karar tebliği, harç tahsil müzekkeresi düzenlenmesi, harç ve avans iadesi işlemlerinin İlk derece Mahkemesince yerine getirilmesine,6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b/1. maddesi gereğince, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda ve 6100 Sayılı HMK'nın 362/1-a maddesi gereğince, miktar itibariyle kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi. 16/01/2025