T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2025/43
KARAR NO: 2025/86
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 16. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 29/11/2024 (Ek Karar)
NUMARASI: 2024/456 D.İş 2024/515 Karar
TALEP: İhtiyati Tedbire İtiraz
İhtiyati tedbire itirazın reddine ilişkin ek kararın ihtiyati hacze itiraz eden vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;
TALEP: İhtiyati tedbir talep eden vekili, müvekkil firmanın, davalıdan mutfak malzemeleri almak için anlaştığını, ... Bankası Topkapı Sanayi Şubesi'ne ait 25.09.2024 keşide tarihli 1.650.000-TL bedelli çeki davalıya teslim ettiğini, müvekkilinin gerekli ödemeyi yerine getirmesine rağmen mutfak ekipmanlarının müvekkiline tam olarak teslim edilmediğini, müvekkili şirkette ürünleri tam olarak alamaması nedeni ile ticari hayatının etkilendiğini, ticari itibarının sarsıldığını, söz konusu çek ile alakalı icra takibi başlatılmadığını, müvekkilinin her an icra takibi baskısı altında olduğunu, davanın konusunun ticari olması sebebiyle arabulucuk dava şartı nedeniyle sürecin uzayacak olmasından dolayı İİKnın 72/2 maddesi kapsamında teminat mukabilinde icra takibinin durdurulması yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiştir.
D. İŞ KARAR: Mahkemece, ihtiyati tedbir talep edenin çekin keşidecisi olduğu, aleyhine tedbir istenilen şirketin çekte lehdar olup çeki bankaya ibraz ettiği anlaşılmakla, çekin hamili olduğu, ihtiyati tedbir talep edenin çekten ötürü borçlu olmadığının tespiti için Menfi Tespit davası açacağını çünkü çek lehdarının çekten kaynaklanan ve çekin verilmesine sebep olan mutfak ekipmanlarının kendilerine tam olarak teslim etmeyerek gereği gibi çek bedeline konu hizmetin ifa edilmediği iddia edilmekle;çekin davalı tarafından dava sonuna kadar icra takibine konu edilmesinin İİK 72/2 mad.gereğince takibe konu asıl alacak miktarı 1.650.000-TL yönünden, takdiren % 20 oranda teminat alınarak talep tarihi olan 02/10/2024 tarihinden itibaren takip başlatılmasının ihtiyati tedbir yoluyla önlenmesine,02/10/2024 tarihinden önce çek icra takibine konu edilmiş ise icra takibinin durdurulmasına yönelik talebin reddine karar verilmiştir.
İTİRAZ: İhtiyati tedbire itiraz eden vekili; yaklaşık ispat koşulunun gerçekleşmediğini, sipariş edilen malların tamamının borçlu tarafa fatura edildiğini, e-fatura şeklinde olduğu için müvekkilinin, faturaların altına imza alarak malların teslim edildiğini ispatladığını, borçlu tarafın malların teslim edilmediği iddiasına ilişkin, soyut, kötüniyetli ve hatta yalan beyanı dışında dosyada hiçbir delil hatta emare olmadığını, yaklaşık ispata yönelik alım satım sözleşmesi, sipariş formu, ödeme belgesi, malların teslim edilmediğine dair bir ihtarname yahut farklı herhangi bir belgeye yer vermediğini, tedbir talep eden borçlu firmanın, açacağı restaurantta kullanılmak üzere mutfak ekipmanlarına ilişkin müvekkili firma ile sözlü olarak anlaştıklarını ve taraflar arasında ticari ilişki başladığını, borçlu firmanın, müvekkili şirketten farklı tarihlerdeki faturalar ile sabit olduğu üzere toplamda 3.904.379,71.-TL bedelli mal alışverişi yaptığını, faturalara karşılık borçlu tarafça 1.111.868,00.- TL müvekkili şirketin ... Bankası hesabına gönderildiğini, bakiye borca ilişkin ise keşidecisi borçlu ... şirketi lehtarı ise müvekkili şirket olan ... Bankası Topkapı Şubesi 29.07.2024 keşide tarihli 1.140.000-TL ve takibe ve davaya konu 25.09.2024 keşide tarihli 1.650.000-TL bedelli iki adet çeki müvekkili şirkete teslim ettiğini,dava konusu çeki ödemediğini, İstanbul 2. ATM' nin 2024/255 Değişik İş sayılı dosyası ile ihtiyati haciz kararı alınarak, İstanbul ... İcra Müdürlüğü' nün ... esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, borçlu tarafa 16.10.2024 tarihinde ödeme emri tebliğ edildiğini, 09.10.2024 ve 25.10.2024 tarihlerinde hacze gidildiğini, borçlu şirketin bu süreçte borca itirazı olmadığını, toplamda 744.209,60.-TL kısmi ödemeler yapıldığını, haciz anında dosya borcunu en geç 30.10.2024 tarihine kadar kapatacağını ifade ettiğini, bu şekilde sözlü taahhütlerle zaman kazandığını, borçlu tarafın hiçbir maddi gerçekliği olmayan ve hatta yalan beyanlarla, üç satırlık sığ bir dilekçe ile, ticari ilişkiye dair hiçbir belge sunmadan, talebini yaklaşık olarak dahi ispat edecek açıklamalara yer vermeden tedbir talebinde bulunduğunu,talebinin mahkemece kabul edildiğini, borçlu tarafın, tedbir dilekçesinde dürüstlük kurallarına aykırı davrandığını, hukuka, yasalara, yerleşik Yargıtay içtihatlarına aykırı yaklaşık ispat koşulu gerçekleşmeden verilen tedbir kararına itirazlarının sunumu ile ivedilikle tedbirin kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
EK KARAR: Mahkemece; itiraz edenin talepleri esas davada değerlendirilecek nitelikte olup mevcut delil durumu itibari ile dava konusu ticari ilişkiyle illendirilen çek bedeline konu malın teslim edilip edilmediği yargılamada tartışılacağından, teslim edilmeyen malın bedelinin ödenmesi davacı için telafisi imkansız zararlar doğurabileceğinden İhtiyati Tedbire itiraz eden vekilinin itirazlarının reddine karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ: İhtiyati tedbire itiraz eden vekili; yaklaşık ispat koşulunun gerçekleşmediğini, sipariş edilen malların tamamının borçluya fatura edildiğini, e-faturaların altına imza alındığını ve malların teslim edildiğini ispatladığını, yaklaşık ispata yönelik alım satım sözleşmesi, sipariş formu, ödeme belgesi, malların teslim edilmediğine dair bir ihtarname yahut farklı herhangi bir belgeye yer vermediğini, borcuna karşılık çek verenin, daha sonra çeki ödemeyip karşılıksız çıkınca temel ilişkiye atıfta bulunarak malı teslim almadığı soyut ve mesnetsiz iddiaları ile tedbir kararı alabilmesinin, çeki anlamsız/işlevsiz kılacağını, tedbir kararına itirazlarının kabulü ile tedbir kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
GEREKÇE: Talep, icra takibinden evvel İİK 72/2 gereğince ihtiyati tedbir istemine ilişkindir. İİK'nın 72/2 maddesi \"borçlu icra takibinden önce veya takip sırasında borçlu bulunmadığını ispat için menfi tespit davası açabilir. İcra takibinden önce açılan menfi tespit davasına bakan mahkeme, talep üzerine alacağın yüzde on beşinden aşağı olmamak üzere gösterilecek teminat mukabilinde, icra takibinin durdurulması hakkında ihtiyati tedbir kararı verebilir.\" Bunun yanında menfi tespit davalarında ihtiyati tedbir koşulları değerlendirilirken İİK 72 maddesi yanında, HMK 389 vd. maddelerinin de göz önünde bulundurulması gerekir. HMK'nın 389. maddesi, \"Mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme sebebiyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkansız hale geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hallerinde uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebilir.\" şeklindedir. İhtiyati tedbir isteyen vekili karşı taraf firmadan mutfak malzemeleri almak için anlaştığını, müvekkilinin 25/09/2024 keşide tarihli 1.650.000-TL bedelli çeki verdiğini, mutfak ekipmanlarının müvekkiline tam olarak teslim edilmediğinden menfi tespit davası açacaklarını, arabuluculuk süreci nedeniyle zarara uğrayacaklarından bahisle icra takibinin durdurulması yolunda ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiş, talep dilekçesi ekinde çek suretinden başkaca bir belge sunulmamıştır. Çek, Kanun’un öngördüğü belirli şekil şartlarına bağlı, soyut ve kayıtsız şartsız bir bedelin ödenmesi konusunda sadece bankalar üzerine düzenlenebilen, kıymetli evraktan sayılan özel bir havaledir. Bu havalenin yazılı şekilde yapılması, belli şekil şartlarını içermesi ve kayıtsız şartsız bir ödeme yetkisi biçiminde olması gerekir. Çek düzenleyen, muhataba belirli bir bedeli lehtara ödeme, lehtara da tahsil yetkisi veren bir kambiyo senedidir. Çek bir ödeme aracıdır.Somut olayda; davacı vekili, taraflar arasında mutfak malzemeleri alımına ilişkin anlaşma yapıldığını, teslimatın eksik yapıldığını ileri sürmüş ise de; çekin avans olarak verildiği yolunda yazılı bir delil ibraz edilmemiştir.Peşin satış karinesi gereği çeki teslim ettiğinde malları da teslim aldığının kabulü gerekir. İhtiyati tedbir talep eden tarafından talep dilekçesi ekinde çek suretinden başkaca bir delil sunulmadığından yaklaşık ispat sağlanmadığı anlaşılmakla ihtiyati tedbire itiraz eden vekilinin istinaf nedeni yerinde bulunmuştur. Açıklanan nedenlerle, yaklaşık ispat sağlanamadığı halde ihtiyati tedbir kararı verilerek itirazın reddine karar verilmesi doğru olmadığından, ihtiyati tedbire itiraz eden vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, itirazın reddine ilişkin ek kararın kaldırılarak, itirazın kabulü ile ihtiyati tedbir kararının kaldırılmasına karar verilmiştir.
HÜKÜM :Yukarıda açıklanan nedenlerle: İhtiyati tedbir itiraz eden vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2024/456 D.İş - 2024/515 Karar 29/11/2024 tarihli ek kararının, HMK.'nun 353(1)b-2 gereği KALDIRILMASINA; \"İhtiyati tedbire itirazın kabulüne, İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2024/456 D.İş - 2024/515 Karar sayılı 23/10/2024 tarihli ihtiyati tedbir kararının kaldırılmasına Tedbirin kaldırıldığına ilişkin bildirimlerin yapılması işlemlerinin ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine,\" İlk derece mahkemesine ilişkin olarak; \"Alınması gereken 1.013,90-TL karar harcından peşin yatırılan 704,50-TL harcın mahsubu ile kalan 309,40-TL harcın ihtiyati tedbir talep edenden alınarak Hazine'ye gelir kaydına, İhtiyati tedbir talep eden tarafından yapılan giderlerin kendi üzerinde bırakılmasına,9.500-TL vekalet ücretinin ihtiyati tedbir talep edenden alınarak itiraz edene verilmesine,\"Yatırılan 427,60-TL peşin istinaf karar harcının istek halinde ihtiyati tedbire itiraz edene iadesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 362(1)-f maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 17/01/2025