T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
3. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO:2024/762
KARAR NO:2025/111
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A K A R A R
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ:BAKIRKÖY 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ:27/12/2023
NUMARASI:2022/271 E - 2023/1161 K
DAVANIN KONUSU:İtirazın İptali
KARAR TARİHİ:21/01/2025
Yukarıda tarafları ve konusu yazılı bulunan dava ile ilgili olarak, ilk derece mahkemesince verilen kararın istinaf edilmesi sebebiyle , dava dosyası üzerinde yapılan inceleme sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Asıl dava yönünden davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı şirket tarafından müvekkili aleyhine kaçak elektrik kullandığından bahisle iki ayrı fatura kapsamında toplam 636.345,78-TL'lik alacak talep edildiğini, müvekkilinin kaçak elektrik kullanmadığını, mahkemece kaçak elektrik kullanıldığı kabul edilse bile; talep edilen alacak miktarının fahiş olduğunu, bu nedenlerle müvekkilinin kaçak elektrik bedelinden dolayı borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Birleşen dava yönünden davacı vekili İstanbul 6.ATM sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle; davalıya ait iş yerinde yapılan kontroller sonucunda kaçak elektrik kullanıldığının tutanakla tespit edildiğini, yönetmelik kapsamında yapılan hesaplamaya göre kullanılan kaçak elektrik bedelinin ferileriyle birlikte toplam 639.549,57-TL olduğunu, iş bu alacağın tahsili amacıyla yaptıkları icra takibine davalı tarafın haklı bir neden olmaksızın itiraz ettiğini, bu nedenlerle davalı tarafın haksız itirazının iptaliyle %20 icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.Mahkemece yapılan yargılama sonunda ; 1-Asıl dava yönünden davacı tarafından davalı aleyhine açılan davanın REDDİNE, Birleşen dava yönünden davacı tarafından davalı aleyhine açılan davanın KABULÜNE; davalının,... takip sayılı dosyasına yapmış olduğu itirazın iptaline, takibin aynı alacak üzerinden aynı koşullarda devamına, Hükmedilen alacağın %20'si üzerinden hesaplanan 127.909-TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, karar verilmiştir.Mahkemece verilen kararı,davacı -davalı ... Şirketi vekili istinaf etmiştir. Davacı-davalı vekilince verilen istinaf dilekçesinde; \"EPDK Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliğinin 45/3-c ve ç bendlerine göre, kaçak elektrik tüketim miktarı hesaplamalarında sürenin nasıl baz alınması gerektiği gösterilmiştir. Buna göre, sanayi grubundan olmayan, turistik tesis işletmeyen, akaryakıt istasyonu çalıştırmayan, hastane olmayan, diğer tüketicilerde kaçak elektrik tüketim miktarı hesaplanarak faturalandırılmasında esas alınacak süre 8 saat olarak belirlenmiştir. Ancak yerel mahkeme tarafından bilirkişi görevlendirmesinde bu hususa dikkat çekilerek, 8 saatlik hesaplama yapılması istenilmesine rağmen, bilirkişi ek raporunda bu hesaplamayı yapmamış mahkeme ise 14 saat çalışma esasına göre yapılan hesaplamalara riayet ederek davamızı reddetmiştir. İşbu durum EPDK' nın emredici hükümlerine aykırıdır. EPDK' da da açıkça görüleceği üzere, kaçak tüketim hesabında çalışma saati beyana göre değil, sözleşmeye göre belirlenmelidir. Müvekkil firma ile Davalı ... firması arasında akdedilen sözleşmeye göre, müvekkil firmanın aldığı hizmet ... grubunda yer almaktadır. Kaçak elektrik tespiti yapılan mahal 180 m2 büyüklüğünde bir restauranttır. Bu işletme ne sanayi mahali ne hastane ne de akaryakıt istasyonudur. Burası İstanbul/Avcılar' da mahalle arasında bir... dükkanıdır. Dolayısıyla kaçak elektrik tüketim hesabı da 8 saat çalışma esası baz alınarak yapılmalıdır. Müvekkil firma 45/3-C maddesinde belirtilen mahallerin hiçbirine girmemektedir. Kaldı ki hem dava dosyasına sunduğumuz uzman mütaalasında hem de dava dosyasına ilk alınan bilirkişi raporunda mahkemenin kararının aksine çalışma saatinin 8 saat olması gerektiğinden bahsedilmiştir. Tarafımızca Elektrik Elektronik Mühendisi Kaçak Elektrik Kullanım Uzmanı Bilirkişi ...' dan almış olduğumuz Mütalaa / Uzman Görüşü'nde yapılan hesaplamalarda, kaçak tüketim bedelinin 216.433,59-TL olduğu sonucuna varılmıştır. Dava dosyasına alınan ilk bilirkişi raporundaki hesaplamalar yukarıdaki baremi gösterirken birden bire diğer tüm bilirkişi raporları aleyhimize hazırlanmıştır. Davalı elektrik firması ...' ın tahakkuk ettirdiği faturalardaki hesaplamalar 24 saat çalışma esasına dayanılmasına rağmen, yerel mahkeme tarafından 8 saatlik çalışma esasına dayalı rapor alınmaması müvekkil firmanın tüm haklarını bertaraf ettirmiştir. 18.07.2022 tarihli Bilirkişi ... tarafından hazırlanan bilirkişi raporunda: \"Davalı ...’ın kaçak elektrik bedeli hesaplarına gelince; kaçak kullanım yeri günlük 14 saat (2 vardiya) çalışma saati üzerinden hesaplama yapılmış. Dosyadaki ruhsata gore davacının yeri lokantadır. Lokantaların vardiyalı çalıştığına dair bir hüküm yönetmelikte (EPTHY) yoktur. Dolayısıyla yönetmeliğin 45/3-ç maddesine göre “Diğer tüketicilerde; 8 saat” hükmünün esas alınması gerekmektedir.\" denilmiştir. Bilirkişinin de belirttiğine göre, müvekkil firmaya ilişkin yapılacak hesaplamalarda 8 saat çalışma esası devreye girmelidir. Müvekkil firmaya tahakkuk ettirilen kaçak elektrik tespitli faturalar salt bu davanın konusu olmayıp, Bakırköy 7. Asliye Ticaret Mahkemesi' nin 2023/589 E. Sayılı dosyası ile de farklı faturalara yönelik dava görülmektedir. İşbu yargılamada söz konusu raporlar 600 bin Türk Lirasını aşkın olup, bilirkişilerce yapılan hesaplarla fatura bedelleri 100 bin Türk Lirasına kadar gerilemiştir. İki dosya arasında hiçbir fark yoktur. Kurulu güçler aynı olup, kurulu güçten gelen elektrikler de aynı miktardadır.Yerel mahkemece verilen kararın kaldırılmasını, dava dilekçemiz doğrultusunda ve dava dosyasına tarafımızca sunulan, Bilirkişi ... tarafından tanzim edilen Uzman Mütalaası ve Bilirkişi ... tarafından tanzim edilen 18.07.2022 tarihli bilirkişi raporları doğrultusunda yeniden hüküm tesis edilerek, davalı ... tarafından hukuka aykırı fahiş miktarlı faturalarla ilgili olarak borçlu olmadıkları miktarın tespitinin \" yapılmasını istenmiştir.HMK.nun 355. maddesi uyarınca, ileri sürülen istinaf sebepleri ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda; birleşen davalar , itirazın iptali ve menfi tesbit talebine ilişkindir.Davanın dayanağı ... takip sayılı dosyasında; davacı tarafından davalı şirket aleyhine kaçak elektrik tutanağına bağlı olarak ferileriyle birlikte toplam 639.549,57-TL üzerinden ilamsız icra takibi yaptığı, davalı tarafın süresinde takibe itiraz ederek takibin durmasına sebebiyet verdiği anlaşılmıştır. Dosyadaki bilgi ve belgelere göre ; asıl dosya davacısı şirketin \"... Avcılar/İstanbul\" adresinde 18/02/2022 tarihinde yapılan incelemc neticesinde \" sözleşmeli kayıtlı sayacın giriş kablosundan hârici hat çekerek, kön- taktör vasıtası ile kaçak elektrik kullanıldığı\"ndan bahisle , 506100 seri numaralı kaçak tespit tutanağı düzenlendiği , bu tutanağa istinaden 23/02/2022 tarihinde tarihinde toplam 636.345,78 TL tutarında kaçak elektrik faturası düzenlendiği görülmektedir.Mahkemece yargılamada bilirkişi raporları alınmıştır.Bilirkişi ... tarafından 8 saat tüketim süresi baz alınarak düzenlenen rapora yapılan itiraz üzerine bu kez bilirkişi heyetinden rapor alınmıştır.Bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen 15/11/2023 tarihli raporlarında iş yerinin 14 saat çalışma esası kapsamında kaçak elektrik nedeniyle ...'ın talep edebileceği alacak miktarının 636.345,78-TL asıl alacak, 2.715,07-TL gecikme cezası, 488,72-TL KDV olmak üzere toplam 639.549,57-TL olduğu kanaati bildirilmiş,mahkemece bilirkişi raporunun dosya kapsamına uygun olduğu gerekçesiyle hükme esas alınmıştır.Somut olayda ,tutanak düzenlenen işyerinin çalışma saati süresi yönünden uyuşmazlık bulunmaktadır.Avcılar Belediye Başkanlığının mahkemeye göndermiş olduğu 07/02/2023 tarihli yazı kapsamında dava konusu iş yerinin çalışma saatlerinin sabah 10.00, gece 00.00 olduğu belirtilmiştir.Somut olaya uygulanacak 30/05/2018 tarihli RG'de yayınlanarak yürürlüğe giren EPTHY olup yönetmeliğin ;\"Kaçak elektrik enerjisi tüketimi halleri\" başlıklı 42.maddesinde; (1) Gerçek veya tüzel kişinin kullanım yerine ilişkin olarak;a) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşma olmaksızın dağıtım sistemine müdahale ederek elektrik enerjisi tüketmesi,b) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması mevcutken ayrı bir hat çekmek suretiyle dağıtım sistemine müdahale ederek sayaçtan geçirilmeksizin elektrik enerjisi tüketmesi,c) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması mevcutken sayaçlara veya ölçü sistemine müdahale ederek, tüketimin doğru tespit edilmesini engellemek suretiyle, eksik veya hatalı ölçüm yapılması veya hiç ölçülmeden veya yasal şekilde tesis edilmemiş sayaçtan geçirilerek, mevzuata aykırı bir şekilde elektrik enerjisi tüketmesi,ç) Dağıtım lisansı sahibi tüzel kişinin ilgili mevzuata uygun olarak kestiği elektrik enerjisini, mücbir sebep halleri dışında açması, kaçak elektrik enerjisi tüketimi olarak kabul edilir.\"Kaçak elektrik tüketim miktarının hesaplanması\" başlıklı 44.maddesinde; (1) 42. maddenin birinci fıkrasının (a) ve (c) bentleri kapsamındaki kaçak olarak tüketilen elektrik enerjisi miktarı, tüm tüketiciler için; a) Öncelikle tüketimi doğru olarak kaydetmiş olan yasal şekilde tesis edilmiş sayaç değerine göre,b) Tüketimi doğru olarak kaydetmiş yasal şekilde tesis edilmiş sayaç değerinin bulunmaması durumunda, ihtilafsız aynı dönemki tüketim miktarına göre hesaplanır. (b) bendi kapsamında, kaçak kullanım tespitinin yapıldığı tarihten geriye dönük olarak yapılan incelemeler sonucunda, tüketim değerlerinin düşmeye başladığı tarih tespit edilebiliyorsa, bu tarihten önceki aynı dönem, ihtilafsız dönem olarak kabul edilir.(2) Birinci fıkra kapsamında doğru tespit edilmiş tüketim değeri yoksa, kullanım yerinin müstakil trafolu olup olmamasına bakılmaksızın;a) Meskenlerde, proje varsa projesinde belirtilen gücün kullanma faktörü olan 0,60’ı, projesi yok ise, basit yapılarda 3 kW, diğerlerinde 5 kW’nın altında olmamak üzere bağlantı gücüne ve ortalama günlük çalışma saatine göre, yöresel özellikler ve benzer yapılar göz önüne alınarak,b) Diğer tüketici gruplarında, tespit edilen kurulu gücün kullanma faktörü olarak alınan 0,60 ile çarpımı sonucu bulunan değer bağlantı gücü olarak kabul edilir ve bu değer 3 kW’nın altında olmamak üzere ortalama günlük çalışma saatlerine göre hesaplanır. Bu tür hesaplamaların yapılamaması durumunda, tüketilen elektrik enerjisi miktarı aynı yörede bulunan benzer kullanım yerlerinin ortalama tüketimlerine göre hesaplanarak tespit edilir.(3) 42.maddenin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamında, mühürlenmiş sayaçtan geçiril- meksizin ayrı bir hat çekilerek birtakım cihazlar kaçak olarak beslenmiş ise, tüketilen elektrik enerjisi sadece bu hat üzerindeki cihazların kurulu gücü dikkate alınarak hesaplanır.(4) 42. maddenin birinci fıkrasının (ç) bendi çerçevesindeki tespitlerde; elektrik ener- jisinin kesildiği tarihteki endeks değeri ile kaçak tespitinin yapıldığı tarihteki endeks değeri arasındaki fark dikkate alınarak hesaplama yapılır.\"Kaçak elektrik enerjisi tüketim miktarının hesaplanmasında ve faturalanmasında esas alınacak süre\" başlıklı 45. maddesinde;(1) Kaçak elektrik enerjisi tükettiği tespit edilen tüketiciye yapılacak faturalandırmada, aşağıda yer alan süreler esas alınır; a) 42 . maddenin birinci fıkrasının (a) bendi çerçevesindeki tespitlerde; doğru bulgu ve belge- lere dayandırılması kaydıyla kaçak elektrik enerjisi kullanılmaya başlandığı tarih ile kaçak tespitinin yapıldığı tarih arasındaki süre olup bu süre 12 ayı geçemez. Doğru bulgu ve belgelerin bulunmaması halinde bu süre 90 gün olarak alınır.b) 42. maddenin birinci fıkrasının (b) bendi çerçevesindeki tespitlerde; kaçak elektrik enerjisi kullanımına ilişkin olarak yapılacak hesaplamada kullanım süresi esas alınır, bu süre 180 günü geçemez. (CEZALI KAÇAK BEDELİ) c) 42.maddenin birinci fıkrasının (c) bendi çerçevesindeki tespitlerde; son endeks okuma ile tutanak düzenlenmiş olması kaydıyla kontrol, mühürleme, kesme-bağlama, sayaç değiştirme işlemleri gibi, sayaç mahallinde dağıtım şirketince gerçekleştirilmiş olan en son işlem tarihi ile kaçak tespitinin yapıldığı tarihe kadar olan süredir ve bu süre 90 günü geçemez.ç) Birinci fıkranın (b) ve (c) bentlerinde belirtilen sürenin dışında, tüketicinin kaçak elektrik enerjisi kullanım başlangıç tarihinin doğru bulgu ve belgelerle tespit edilmesi halinde, kaçak tüketime ek olarak birinci fıkranın (b) ve (c) bentlerinde belirlenen başlangıç tarihinden itibaren, doğru bulgu ve belgelerle tespit edilmiş kaçak elektrik enerjisi kullanımı başlangıç tarihine kadar geriye dönük normal tüketim hesabı yapılır.1) Kaçak tüketimi ile kaçağa ilişkin normal tüketim hesabında esas alınacak sürelerin toplamı 12 ayı geçemez. Yapılacak hesaplamada tüketimin yapıldığı kabul edilen dönemlerdeki birim fiyatlar dikkate alınır ve gecikme zammı alınmaz.(2) 42. maddenin birinci fıkrasının (ç) bendi çerçevesindeki tespitlerde; kaçak elektrik enerjisi kullanımına ilişkin olarak yapılacak hesaplamada esas alınacak süre, tüketicinin tespite konu elektrik enerjisinin kesildiği tarih ile kaçak tespitinin yapıldığı tarih arasındaki süredir.(3) Kaçak elektrik enerjisi tüketim miktarının hesaplanmasında ortalama günlük çalışma saatleri;a) Meskenlerde; 5 saat, b) Tarımsal sulama tüketici grubunda yer alan tüketicilerde; ilgili Tarım İl Müdürlü- ğü'nden ürün bazında alınacak sulama sezonu saati bilgisi çerçevesinde belirlenen saat,c) Sanayi tüketici grubundan enerji alanlar ile turistik tesisler, akaryakıt istasyonları, hastaneler, alışveriş merkezleri gibi vardiyalı hizmet veren tüketicilerden, tek vardiyalı çalışanlar için 7 saat, iki vardiya çalışanlar için 14 saat, üç vardiya çalışanlar için 21 saat,ç) Diğer tüketicilerde; 8 saat, olarak kabul edilir.(4) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması olmayanlara, çalışma saatleri %20 oranında artırılarak uygulanır. Üç vardiya çalışanlar için bu süre 24 saat olarak kabul edilir. (5) Üçüncü fıkranın (c) bendinin uygulanmasında, vardiya sayısının tespitinde kaçak tespiti yapan kuruluşun görevlilerinin tespiti ve şirket kayıtları, bunun mümkün olmaması halinde kamu kurum ve kuruluşları tarafından verilen resmi belgeler göz önüne alınır. Çalışma saatlerinin üçüncü fıkranın (c) ben- dinde belirtilenlerden daha fazla olmasının tespiti durumunda ise tespit edilen saatler esas alınır.\"denilmiştir.Somut olayda ,davaya konu yer ... olup, ilgili yönetmeliğin \"c) Sanayi tüketici grubundan enerji alanlar ile turistik tesisler, akaryakıt istasyonları, hastaneler, alışveriş merkezleri gibi vardiyalı hizmet veren tüketicilerden, tek vardiyalı çalışanlar için 7 saat, iki vardiya çalışanlar için 14 saat, üç vardiya çalışanlar için 21 saat \" şeklindeki düzenlemesi kapsamında kalmamakta ise de ,Avcılar Belediyesinin yazı cevabına göre bilirkişi tarafından 14 saat üzerinden hesaplama yapılmasında ,buna göre düzenlenen bilirkişi raporunun hükme esas alınmasında isabetsizlik bulunmamaktadır. Böylece ,mahkemece verilen kararda maddi vakıa ve hukuki denetim yönlerinden usul ve hukuka aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla, asıl dosya davacısı-birleşen dosya davalısı şirketin istinaf talebinin reddine karar verilmesi gerekmiştir.
K A R A R:Yukarıda açıklanan nedenlerle; Asıl dosya davacısı- birleşen dosya davalısı ... Şirketi 'nin istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 maddesi uyarınca reddine, Asıl dosyada alınması gereken 615,40 TL karar ve ilam harcından, peşin alınan 427,60 TL harcın mahsubu ile bakiye 187,80 TL'nin ... Şirketi 'nden alınarak hazineye irat kaydına,Birleşen dosyada alınması gereken 43.687,59 TL karar ve ilam harcından, peşin alınan 10.921,90 TL harcın mahsubu ile bakiye 32.765,69 TL'nin ... Şirketi 'nden alınarak hazineye irat kaydına, İstinaf masrafının eden üzerinde bırakılmasına, İstinaf sebebiyle yatırılan gider avansı bakiyesi varsa karar kesin olmakla istinaf edene ilk derece mahkemesince iadesine,Dair dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda HMK 362/1-a maddesi gereğince kesin olmak üzere oybirliği ile karar verildi. 21/01/2025