T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 27. HUKUK DAİRESİ
Esas No: 2023/12 - Karar No:2025/64
T.C.
ANKARA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
27. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO\t: 2023/12
KARAR NO\t: 2025/64
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ\t: ANKARA 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ\t\t: 26/10/2022
NUMARASI\t\t: 2020/100 E-2022/739 K
DAVACI\t
VEKİLİ\t
DAVALILAR
DAVANIN KONUSU\t: Tazminat (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ\t: 22.01.2025
KARAR YAZIM TARİHİ\t: 22.01.2025
\t
\tDavacı vekili tarafından davalı aleyhine açılan eser sözleşmesinden kaynaklanan alacak istemine ilişkin davada mahkemece verilen karara karşı süresi içinde davacı vekili ile davalı ....Şirketi vekilince istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine yapılan incelemede;
\tGEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
\tDavacı vekili özetle; Bandırma-Bursa-Ayazma-Osmaneli Hızlı Tren Projesi Km: 464031 KM: 1014700 arası (Tüneller Hariç) Altyapı İkmal İnşaat işi, ... tarafından ... İnşaat Sanayi ve Tic. A.Ş.'ye ihale edildiğini, İhale Konusu İşin ... İnşaat ile ... Müh. Şti. arasındaki sözleşmeye istinaden ile işe başlanıldığını, ... Mühendislik Şirketi ile Müvekkili ... İnşaat Madencilik Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. ile akdedilen sözleşme kapsamında “Ocak ve Konkasör İşletmesi İşi”nin “Taşeron” sıfatıyla üstlenildiğini, işini ifa edildiği sırada ... Mühendisliğin 03.12.2018 tarihli yazısı ile ekonomik sorunlar, ödenek problemleri ve maliyet giderlerinin artması gerekçe gösterilerek süresiz durdurulma kararı alındığının kendilerine bildirildiğini, bu hususun iş sahibi ... İşletmesi Genel Müdürlüğüne sorulduğunu, yazı ile çalışmaların durdurulmasının söz konusu olmadığının bildirildiği ve akabinde ... Mühendislik tarafından kendilerine gönderilen 22.01.2019 tarihli yazı ile sözleşmenin haksız olarak feshedildiğini, davacının sözleşme kapsamında taşocağı sahasında ulaşım yolları, taşıma yolları ve MİGEM'in talebi doğrultusunda taşocağının güvenli çalışma şartlarını oluşturacak basamaklandırma (restorasyon) çalışmalarını yaptığını, bu imalatlar için yüksek miktarda harcama yaptığını, haksız fesih nedeni ile asgari alım şartına uyulmadığı için 200.000,00 TL, kar mahrumiyeti için 50.000,00 TL, Sefer Tonaj Hesabına göre alacak bedeli 248.000,00 TL, Toprak işleri-Yollar için 190.000,00 TL, yemek bedeli iadesi için 73.000,00 TL, Şantiye ve Müştemilatı bedeli 15.000,00 TL, makine parkı nakliyesi bedeli 20.000,00 TL, bekleme süresince makine kiralama bedeli için 30.000,00 TL, makine ve kamyonlara masraf 994.000,00 TL, hurdaya satılmak zorunda kalınan iş makinası bedeli 10.000,00 TL, bekleme süresince işçi aylıkları ve genel giderler 20.000,00 TL olmak üzere toplam 1.850.000,00 TL zarara uğradıklarını, sözleşmeye konu işin “Ocak ve Konkasör İşletmesi İşi’nin kendilerine taşere edildiğini, bu nedenle iş sahibi ve yüklenicinin de taşeron ile birlikte sorumlu olduklarını, uğranılan zararların tespiti amacı ile Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2019/1955 Değişik iş sayılı dosyası üzerinden delil tespiti yaptırıldığını, açıklanan nedenlerle toplam 1.850.000,00 TL maddi tazminat alacağının 22.01.2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte müşterek ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Taah ve İnş A.Ş vekili; ...'nün, Bandırma Bursa-Ayazma-Osmaneli Hızlı Tren Projesi Km: 464031 KM: 1014700 arası (Tüneller Hariç) Altyapı İkmal İnşaat işin ihalesini alan diğer davalı ... İnşaat Sanayi ve Tic. A.Ş. ile müvekkili şirketin 10.04.2017 tarihli Alt Yüklenici Sözleşmesi imzaladığını, akabinde müvekkili şirket ile davacı şirket arasında 03.08.2017 tarihinde “Ocak İşletme, Konkasör İşletmesi” sözleşmesinin imzalandığını, sözleşmenin cevaz vermemesine rağmen davacı şirketin ısrarlı taleplerine binaen 15.05.2018 tarihli Zeyilname 02 ile -agrega üretim birim fiyatını 5,00-TL/ton dan 5,30-TL/tona- çıkarıldığını, 2018 yılında ülkemiz genelinde yaşanan Ekonomik Kriz neticesinde devlet yatırımlarının durması ve hakediş gereği ödemelerin yapılmadığı bir yılın yaşandığını, bu süreç içerisinde İdarenin yurt genelinde tüm yatırımlarını durdurmuş veya askıya aldığını, bu meyanda müvekkili şirketin davacı şirkete gönderdiği 03.12.2018 tarihli yazı İdare kaynaklı ekonomik sorunlar, ödenek problemleri ve maliyet giderlerinin artmasından dolayı İğdir Ocağında çalışmaların süresiz durdurulma kararı alındığının bildirildiğini, davacı şirketin 10.01.2019 ve 17.01.2019 tarihli yazıları ile sözleşmenin ilgili hükmü doğrultusunda geçici ve kesin hakedişin yapılarak ödemelerinin yapılması talebinde bulunduğunu, müvekkili şirket tarafından davacı şirkete gönderilen 22.01.2019 tarihli Geçici Kabul ve Fesih Cevap Yazısı ile sözleşme fesih talebinin kabul edildiği, sahada yapılmış imalatlar ölçülüp imza altına alınarak geçici ve kesin hakedişlerin yapılacağının bildirdiğini, bu itibarla 03.08.2017 tarihli Ocak İşletme, Konkasör İşletmesi Sözleşmesi'nin davacı şirketin talebi ile feshedildiğini, davacı şirketin çalıştırdığı isçilerin 2017 yılı Ekim ayı, 2018 yılı Mart, Mayıs, Haziran, Temmuz, Eylül,. Ekim, Kasım, Aralık ayları dönemlerine ait SGK borçlarının müvekkili şirket tarafından ödendiğini, bu durumun davacının sözleşmeye aykırı davrandığını açıkça gösterdiğini, Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesi 2019/1955 D. İş dosyası kapsamında alınan tespit raporunu kabul etmediklerini ve itiraz ettiklerini, 03.08.2017 tarihli sözleşmede “Asgari Alım Şartı” zorunluluğu bulunmadığını, kar mahrumiyeti talebinde bulunulabilmesi için fesihte %100 kusurun karşı tarafta olması gerektiğini ancak sözleşmenin davacının eylemleri ve talebi üzerine feshedildiğini bu nedenle talebin yersiz olduğunu ayrıca sözleşmenin 8. maddesinde açıkça kar mahrumiyeti talep edemeyeceğinin düzenlendiğini, sefer tonaj hesabına göre alacak farkı bulunmadığını, toprak işleri ve yollara ilişkin talebin haksız olduğunu, Taş Ocağının daha önce kullanıldığını yolların davacı tarafından yapılmadığını, yemek bedelinin sözleşme ile davacıya ait olduğunu bu nedenle talepte bulunulamayacağını, davacı tarafından ocağın bulunduğu yere şantiye kurulmadığını yalnızca birkaç tane konteyner koyulduğunu, bu konteynerlerin de ruhsat izin sahası dışında bulunduğunu ve kullanılmadığını, makine parkı nakliyelerinin, kira bedelinin, makine ve kamyonlara yapılan masrafların sözleşme ile davacının sorumluluğunda olduğunu, davacının basiretli tacir gibi davranma yükümlülüğünün bulunduğunu bu nedenle taleplerinin hukuka aykırı ve kötü niyetli olduğunu belirterek davanın reddini istemiştir.
Davalı ... İnş. San ve Tic. A.Ş. vekili özetle; ... tarafından \"Bandırma-Bursa-Ayazma-Osmaneli Hızlı Tren Projesi Km: 464031-Km: 1014700 arası (Tüneller Hariç) Altyapı İkmal İnşaatı Yapım İşi\"nin müvekkili şirkete ihale edildiğini, daha sonra işin tamamının diğer davalı ... Mühendislik ile yapılan 10.04.2017 tarihli Alt Yüklenici sözleşmesi ile diğer davalıya bırakıldığını, diğer davalı ile davacı arasında imzalanan 03.08.2017 tarihli Ocak ve Konkasör sözleşmesi ile müvekkili şirketin hiçbir yükümlülük altına girmediğini, davacı ile hiçbir ticari ilişkisi bulunmayan müvekkili şirket açısından davanın husumet yokluğu nedeniyle reddinin gerektiğini, zaman aşımı itirazında bulunduklarını, davacının geçici ve kesin hakedişin yapılması talebinin sözleşmenin feshi anlamı taşıdığını, davacının sözleşmenin birçok maddesine de aykırı davranarak sözleşmenin feshine neden olduğunu, davacı işçilerinin SGK prim ödemelerinin diğer davalı tarafından yapılmak zorunda kalındığını, Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesi 2019/1955 D. İş sayılı dosyası kapsamında alınan bilirkişi raporuna itibar edilmesinin mümkün olmadığını, 03.08.2017 tarihli sözleşmenin detaylı bir şekilde irdelenmesinin gerektiğini, davacının talep ettiği kalemlerin hali hazırda sözleşme gereğince davacının sorumluluğunda bulunduğunu belirterek davanın reddini istemiştir.
Davalı ... Genel Müdürlüğü vekili özetle; zaman aşımı, husumet, kesin hüküm, görev, yetki ve iş bölümü itirazında bulunduklarını, davacı şirketin ... Mühendislik Şirketi ile akdedilen sözleşme uyarınca huzurdaki davayı ikame ettiğini, müvekkili teşekkülün sözleşmenin tarafı olmadığını, müvekkili teşekkül ile ... İnşaat Sanayi ve Ticaret A.Ş. arasında “Bandırma-Bursa Ayazma-Osmaneli Hızlı Tren Projesi Km:46 * 031 - Km: 1014700 Arası (Tüneller Hariç) Altyapı İkmal İnşaatı Yapım İşi” kapsamında sözleşme imzalandığını, yüklenicinin başvurusu üzerine işin altyapı işlerinin belli bir kısmını gerçekleştirmek üzere ... Mühendislik İnşaat Turz. Dış Tic. San. Ltd. Şti.'nin uygun görüldüğünü, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun 15'inci maddesi gereği alt yüklenicilerin yaptıkları işlerle ilgili Yüklenicinin sorumluluğunun bulunduğunu, müvekkili İdare'de herhangi bir belge bulunmadığı gibi diğer firmalar arasındaki ilişkiye dair bir bilginin de olmadığını, ihale makamı olarak tarafı olduğu ihale sözleşmesine aykırı bir davranışta bulunmadıklarını, davacının talep edebileceği bir zararı var ise bunun alt yükleniciye ve/veya yükleniciye yöneltilebileceğini, bununla birlikte “Bandırma-Bursa-Ayazma-Osmaneli Hızlı Tren Projesi Km:464031- Km:1014700 Arası (Tüneller Hariç) Altyapı İkmal İnşaatı Yapım İşine Ait Sözleşmenin Birim Fiyat Sözleşme olduğunu, bu itibarla da müvekkili İdare'nin sorumluluğuna hükmedilmesi halinde mükerrer ödeme yapılması anlamına geleceğini ve kamu zararının ortaya çıkacağını, Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesi 2019/1955 D. İş sayılı dosyası kapsamında alınan raporu kabul etmediklerini belirterek davanın reddini istemiştir.
\tİlk Derece Mahkemesince; davalılar ... ile ... İnşaat arasında imzalanan sözleşme ile belirtilen işin davalılardan ... İnşaat Sanayi ve Anonim Şirketi tarafından üstlenildiği, yüklenici ile davalı ... Mühendislik arasında söz konusu işlerle ilgili olarak alt yüklenicilik sözleşmesi, davacı ile ... Mühendislik arasında da 03.08.2017 tarihli sözleşmede belirtilen işlere yönelik olarak taşeronluk sözleşmesi imzalandığı, davacı ile davalı ... ve ... İnşaat arasında herhangi bir akdi ilişki kurulmadığından bu davalılar hakkında açılan davanın husumet nedeniyle reddi gerektiği, dosyaya sunulan deliller ile bilirkişi raporlarından anlaşıldığı üzere ... Mühendislik tarafından 03.12.2018 tarihli yazı ile işin süresiz durdurulması kararının iletildiği, ... Mühendislik tarafından ... İnşaata gönderilen 10.01.2019 tarihli yazı ile geçici ve kesin kabullerin yapılmasının istendiği, ... Mühendislik tarafından 22.01.2019 tarihli ... İnşaata gönderilen yazı ile geçici kabul ve fesih cevap yazısı gönderildiği ve sözleşmenin feshedildiğinin bildirildiği, taraflar arasındaki yazışmalar göz önünde bulundurulduğunda sözleşmenin 25. maddesine uygun olarak feshedilmediği belirlenmiş ise de; sözleşmede asgari alım şartına uymamaya ilişkin bir madde olmadığı, sözleşmenin 8. maddesinde davalı ... Mühendislik'e sözleşmeyi tek taraflı fesih hakkının tanındığı, stokta bulunan malzemelerin bedelinin davacıya ödendiği, toprak işleri ve yol bedeline ilişkin ise sözleşme belirtilen süreden önce feshedilmesi nedeniyle toprak işleri ve yol bedelinin talep edilebileceği, bunun da ek raporda belirlendiği gibi 146.312,70 TL olduğu, yemek bedelinin taşeron tarafından karşılanacağının ön görüldüğü, şantiye ve müştemilata ilişkin taleplerin taşerona ait olacağından yerinde olmadığı, makine parkı ve nakliye bedelinin de sözleşme ve eki şartnameye göre taşerona ait olduğundan talep edilemeyeceği, bekleme süresi ve makine kiralama ücretlerinin ise sözleşmenin 5. maddesine göre talep edilemeyeceği, makine ve kamyonlarda yapılan masrafların davacı sorumluluğunda olduğu, hurdaya satılmak zorunda kalınan iş makineleri bedelinin de sözleşmenin 5. maddesi ile özel teknik şartnamesine göre talep edilemeyeceği, özel ve teknik şartnameye göre de bekleme süresince işçi aylıkları ve genel giderlerin istenemeyeceği gerekçesiyle Davalılar ... ve ... İnşaat Ticaret A.Ş. aleyhine açılan davanın husumet nedeniyle REDDİNE, ... Mühendislik aleyhine açılan davanın kısmen kabulü ile 146.312,70 TL'nin dava tarihinden itibaren işleycek avans faizi ile birlikte davalı ... Mühendislik İnşaat Turizm Dış Ticaret Sanayi ve Limited Şirketi'nden tahsili ile davacıya verilmesine ve davalı yönünden fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.
\tDavacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; işveren yüklenici ve altyüklenici konumundaki davalıların “kanuna karşı hile” yapmak suretiyle; 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun “Sözleşmenin Devri” başlıklı 16. maddesini dolanmaya çalıştıklarını, davalı ... İnşaat’ın Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun 16. maddesi uyarınca sözleşmeyi devir yasağı olduğundan resmiyette işi kendisi yapıyor gibi görünmesine rağmen, kağıt üzerinde altyüklenici formülü geliştirilerek işin tamamını diğer davalı ... Mühendislik’e devrettiği, mahkemece bu hususlarda hiç inceleme yapılmadığı, alt yüklenici olan davacının sözleşmesinin haksız olarak feshedilmiş olması ve davacının ortaya çıkaracağı edimin iş sahibine ait olması nedeniyle iş sahibinin altyüklenici niteliğinde olan davacıya karşı sorumluluğunun olduğu, taleplerinin bilirkişi raporundaki hatalı değerlendirme ile reddedildiği, bilirkişi raporunda hukuki değerlendirme yapıldığı, sözleşmenin haksız olarak feshedildiği tespit edilmesine rağmen taleplerinin bir kısmının reddedilmesinin hatalı olduğu, mahkemece fesih gerçekleşmemiş gibi sözleşme hükümlerine dayanılarak değerlendirme yapıldığı, feshedilen sözleşmedeki düzenlemelerin esas alındığı, taraflar arasındaki iş ilişki si devam ediyormuş gibi değerlendirme yapıldığı, asgari alım şartına uymamaktan kaynaklı istenen alacak talebinin;“ sözleşmede asgari alım şartına uymamaya ilişkin bir madde olmadığı” gerekçesiyle reddine karar verildiği, davalı ... Mühendislik tarafından gönderilen 12.12.2017 yazının değerlendirilmediği, kar kaybına ilişkin olan taleplerinin hiç incelenmediği, sefer tonaj hesabına göre talep edilen alacağa ilişkin; “stokta bulunan malzemelerin bedelinin davacıya ödendiği” gerekçesiyle talebin eksik inceleme ve hatalı gerekçe ile reddedildiği fakat diğer davalıların ...’nden aldığı iş miktarları ve ödeme miktarlarının incelenmesi halinde kendilerine eksik ödeme yapıldığının tespit edileceği, taşocağı içindeki yolların maliyeti sebebiyle uğranılan zararın eksik tespit edildiği, hakedişlerinden “yemek bedeli kesintisi” adı altında yapılan kesintinin haksız olduğu, mahkemece feshedilen sözleşme hükümlerine göre değerlendirme yapılmasının hukuken isabetsiz olduğu, davalı tarafından şantiye kurulması için uygun yer gösterilmediğinden sözleşme konusu işin uygun olarak yapılabilmesi için tamamen davacının çabasıyla, yemekhane, atölye, fosseptik, iş güvenliği alanı ve şantiye kurulumlarının eksiksiz olarak ve mevzuata uygun olarak tamamlandığı, makine parkı nakliye talebine ilişkin değerlendirmede; “makine parkı ve nakliye bedelinin de sözleşme ve eki şartnameye göre taşerona ait olduğundan talep edilemeyeceği” tespitinde bulunulduğu, sözleşmenin haksız olarak feshedilmesi gözetilmeksizin makine parkı nakliyesi bedeli, bekleme süresince makine kiralama bedeli, makine ve kamyonlara yapılan masraflar, hurdaya satılmak zorunda kalınan iş makinası bedeli ile bekleme süresince işçi aylıkları ve genel giderlere yönelik zararlarının sözleşme hükümleri değerlendirilerek reddedilmesinin doğru olmadığı belirtilerek kararın kaldırılması talep edilmiştir.
Davalı ... Taah. ve İnş A.Ş vekili istinaf dilekçesinde özetle; ilgili kanunlar gereği bilirkişilerin hukuki yorum ve kanaatte bulunamayacağı, raporda işin durdurulması nedeni ile ilgili olarak belirtilen nedenlerin genel geçer sorunlar olduğu, davaya konu işin özellikle de herhangi bir süreye de bağlanmaksızın süresiz olarak durdurulması kararının daha net ve kesin gerekçeler ile bildirilmesi gerektiği sonucuna ulaşıldığı, 2018 yılının ülke genelinde yaşanan Ekonomik Kriz neticesinde Cumhurbaşkanlığı Tasfiye Kararnamesi ile de teyit edilen devlet yatırımlarının durması ve hak ediş gereği ödemelerin yapılmadığı bir yıl olduğu, yurt genelinde tüm yatırımların durdurulduğu veya askıya alındığı, bilirkişi heyetinin o dönemde yaşadıkları ülke gerçeklerinden haberleri olmamasının söz konusu olamayacağı, davacıya bildirilen yazıda; idare tarafından işin durdurulduğu talimatı alındığının bildirilmediği, işleri kendi inisiyatifleri ile durdurmak zorunda kaldıkları, bilirkişilerin aldıkları ödemeleri incelemeden yazıdaki beyan esas alarak inceleme yaptıkları, sözleşmenin feshi maddelerine uygun olarak edimlerin yerine getirildiği, davacının geçici ve kesin kabul yapılması talepleri doğrultusunda sözleşmenin davacının kusurlu davranışları ile feshedildiği, davacının taşeronluğunu yaptığı ve iştigal konusu Taş Ocağının daha önce yapılmış ve kullanılmış bir ocak olduğu, ulaşım yollarının davacı tarafından yapılmadığı, ocak sahasında gerekli yolların bakımı vs. taşeron tarafından yapılacağının sözleşmede, özel ve teknik şartnamede ve sözleşme birim fiyat tarifinde yer aldığı, bu nedenle toprak işleri ve yol bedeline hükmedilmesinin hatalı olduğu, sözleşmenin süresinden önce feshedilmes nedeni ile davacının yapmadığı işlere yönelik bedeli talep etme hakkı da doğurmayacağı da belirtilerek kararın kaldırılması talep edilmiştir.
\tDava, eser sözleşmesinden kaynaklanan sözleşmenin feshi nedeni ile uğranılan zararların tazmini ve iş bedeli alacağının tahsili istemine ilişkin olup mahkemece verilen karara karşı davacı vekili ile davalı Davalı ... Taah. ve İnş A.Ş. vekilince istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.
\tİnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355. Maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.
Davacı, sözleşmenin haksız feshi nedeni ile uğradığı müspet ve menfi zararlarının tazminini talep etmektedir. Müspet zarar (olumlu zarar), sözleşme tam olarak ifa edilmiş olsa idi alacaklının mal varlığının oluşacağı durum ile sözleşmeden dönülmüş olması nedeniyle mevcut durum arasındaki farktır. Dönme ve fesihte kusursuz olan yüklenicinin, kusurlu olan iş sahibinden olumlu zarar isteyebileceği kabul edilmekte ve yerleşik içtihat ve uygulamalarında kâr kaybının TBK'nın 408. maddesinin ikinci cümlesi kıyasen kesinti yöntemine göre hesaplanacağı kabul edilmektedir. Buna göre hesaplamanın, dönme zamanında yapılmayan-kalan iş bedeli ya da işe hiç başlanmamışsa iş bedelinin tamamından, işin yapılmaması veya tamamlanmaması nedeniyle yüklenicinin yapmaktan kurtulduğu, işçilik, malzeme, vergi, sigorta, amortisman vs. giderleri ile kalan sürede başka bir iş yaparak kazandığı veya kazanmaktan bilerek kaçındığı yararların düşülmesi suretiyle yapılması gerekmektedir. (Örnek: Yargıtay 15. HD. 11.04.2007 T. 2006/4955 E. 2007/2372 K. ve Yargıtay 15. HD. 09.05.2013 T. 2012/7521 E. 2013/3029 K. ile Yargıtay 15. HD. 20.07.2011 T. 2011/864 E. 2011/4787 K. )
Menfi zarar ise, uyulacağı ve yerine getirileceğine inanılan bir sözleşmenin hüküm ifade etmemesi ve yerine getirilmemesi yüzünden güvenin boşa çıkması dolayısıyla uğranılan zarardır. Başka bir anlatımla sözleşme yapılmasaydı uğranılmayacak olan zarardır. Menfi zarar borçlunun sözleşmeye aykırı hareket etmesi yüzünden sözleşme hüküm ifade etmemesi dolayısıyla ortaya çıkar (Tandoğan, age., s. 427). Bu husus 6098 sayılı TBK'nın 125/son maddesindeki düzenlemeden kaynaklanmıştır. Burada alacaklının sözleşmenin hükümsüzlüğünden kaynaklanan zararının tazmini söz konusudur. Menfi zarar kavramına, sözleşmenin yapılmasına ilişkin giderler, sözleşmenin yerine getirilmesi ve karşılık edanın kabulü için yapılan masraflar, sözleşmenin yerine getirilmesi dolayısıyla (gönderilen şeyin kaybolması gibi) uğranılan zarar, sözleşmenin geçerliğine inanılarak başka bir sözleşme fırsatının kaçırılması dolayısıyla uğranılan zarar, başka bir sözleşmenin yerine getirilmemesi dolayısıyla uğranılan zarar ve dava masrafları, noter masrafı, karar pulu, KİK payı, gerçekleştirilen imalat bedeli, personel gideri vb kalemler örnek olarak verilebilir.
Somut olay incelendiğinde; mahkemece sözleşmenin feshinde haklılık haksızlık durumu tespit edilmediği gibi hükme esas alınan raporda müspet ve menfi zararın yukarıda açıklanan kurallar çerçevesinde incelenmediği de anlaşılmaktadır.
Bu durumda mahkemece yapılacak iş, 6100 sayılı HMK'nın 266 ve devamı madde hükümlerine göre arasında sözleşme konusunda uzman bilirkişi de olacak şekilde yeniden seçilecek bilirkişiler kurulu aracılığıyla rapor alınarak, iş bedelinin yanında menfi ve müspet zarar da talep edildiğinden öncelikle feshin haklı ya da haksız olduğu tespit edilerek tespite göre davacının talep ettiği her bir kalem yönünden tarafların iddia, beyan ve delilleri değerlendirilmek suretiyle bu kalemlerin neden istenip istenemeyeceği de denetlenebilir şekilde açıklanarak ve iş bedeli yönündeki talebin ise sözleşmenin haklı haksız feshedilmesine bağlı olmaksızın sözleşmenin feshi hakkının kullanılması ile sözleşme geriye etkili olarak ortadan kalkacağı için taraflar fesihten önce edimde bulunmuşlarsa bedelinin tahsilini sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre istenebileceğinden tarafların iddia, beyan ve delilleri değerlendirilmek suretiyle sonucuna uygun hüküm kurulması gerekir.
Açıklanan nedenlerle, davacı vekili ile davalı Davalı ... Taah. ve İnş A.Ş vekilinin istinaf başvurularının kabulüne, esası ve davacı ile davalının diğer istinaf sebepleri incelenmeksizin mahkeme kararının HMK'nın 353/1-a.6 maddesi gereğince kaldırılmasına, dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davacı vekili ile davalı Davalı ... Taah. ve İnş A.Ş vekilinin istinaf başvurularının kabulüne,
2-Ankara 10. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 26.10.2022 tarih, 2020/100 E-2022/739 K sayılı kararının HMK'nın 353/1-a.6 maddesi gereğince kaldırılmasına,
3-Davanın yeniden görülmesi için dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine,
4-Davacı tarafından yatırılan 80,70 TL peşin istinaf karar harcının istek halinde kendisine iadesine,
5-Davalı tarafça yatırılan 2.498,64 TL peşin istinaf karar harcının istek halinde kendisine iadesine,
6-Taraflarca yapılan istinaf yargılama giderlerinin ve ödedikleri istinaf başvuru harçlarının ilk derece mahkemesince yeniden verilecek kararda dikkate alınmasına,
Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda HMK'nın 353/1-a maddesi gereğince KESİN olarak 22.01.2025 tarihinde oybirliği ile karar verildi.\t\t
Başkan Üye\t Üye Katip