T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
26. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2022/2391 - 2024/1680
T.C.
ANKARA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
26. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO\t: 2022/2391
KARAR NO\t: 2024/1680
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ\t: ANKARA 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ\t\t: 30/06/2022
NUMARASI\t\t: 2020/594 Esas 2022/426 Karar
DAVACILAR\t:
VEKİLİ\t
DAVALILAR\t:
DAVANIN KONUSU\t: Maddi ve Manevi Tazminat
KARAR TARİHİ\t: 26/12/2024
GEREKÇELİ KARAR
YAZILMA TARİHİ\t: 24/01/2025
\t
\tİlk Derece Mahkemesince verilen karara karşı davalı sigorta şirketi ve dahili davalı ... vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuş olup, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda;
\tTARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI
\tDavacılar vekili, 18.02.2018 tarihinde, davalı ...’e ait olup davalı ...’ın idaresindeki ve davalı sigorta şirketine zorunlu mali sorumluluk sigortası ile sigortalı aracın, park halinde bulunan davacı...’a ait aracın sürücü kapısı yanında ve davacının elinden tutar vaziyette bulunan müteveffa küçük ...’e çarparak ölümüne neden olduğunu, davalı sürücünün kazadan sonra olay yerinden ayrıldığını, davalı sigorta şirketine yapılan müracaattan sonuç alınamadığını ileri sürerek, HMK’nın 107. maddesi uyarınca davacı anne ve baba ... ve ... için 100,00’er TL destekten yoksun kalma tazminatı ile 100,00 TL cenaze giderinin davalılar ... ve ... yönünden haksız fiil tarihinden, davalı sigorta şirketi yönünden başvuru tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, davacı anne ve baba ... ve ... için 50.000,00’er TL, davacı kardeşler ... ve ... için 20.000,00’er TL manevi tazminatın haksız fiil tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ...’ten müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini istemiş, yargılama sırasında davacı... için destekten yoksun kalma tazminatı talebini 26.872,79 TL, davacı ... için 76.361,20 TL olarak ıslah etmiştir.
\tDavalı ... ve ... vekili cevap dilekçesinde; davacı ...’un park halindeki aracının sol arka tarafından ön tarafına doğru ilerlerken, elinden tuttuğu küçük kızını dikkatsiz ve kontrolsüz şekilde sol şeritte araçların geçmekte olduğu yola aniden çıkmasını engellemediğini ve davalı ...’in kullandığı aracın sağ yanına çarpması sonucu kazanın meydana geldiğini, kazada asli kusurun davacı ...’a ait olduğunu, maddi ve manevi tazminat talebinin reddini savunmuştur.
\tDavalı sigorta şirketi, davaya cevap vermemiştir.
\tİLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
\tMahkemece, 31.10.2019 tarihli ve 2018/395 Esas, 2019/925 Karar sayılı karar ile, davacılar ... ve...'un destekten yoksun kalma tazminatı talebi ile cenaze ve defin gideri talebinin kabulüne, davacıların manevi tazminat talebinin kısmen kabulüne ilişkin olarak verilen karara karşı davalı sigorta şirketi ve davalılar ... ve ... vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Dairenin 11.09.2020 tarihli ve 2020/114 Esas, 2020/1160 Karar sayılı kararı ile davalı ...'in karar tarihinden önce 23.02.2019 tarihinde öldüğü ve taraf ehliyetinin son bulduğu gözetilerek mirasçılarının tespiti ve davaya dahil edilerek sonucuna göre karar verilmesi gerektiği gerekçeleriyle kaldırılmış, kaldırma kararı uyarınca yapılan yargılamada davalı ... mirasçıları tespit edilerek taraf teşkilinin sağlandığı, kusura ilişkin olarak alınan 25.02.2019 tarihli raporda kazanın meydana gelmesinde davalı ...'ın % 80 oranında, müteveffa yaya ... ...'un aracın darbesine maruz kalmış olduğu kazanın oluşumunda yanında bulunan ...'un % 20 oranında kusurlu olduğunun belirtildiği, aktüer bilirkişi tarafından ibraz edilen 15.06.2019 tarihli rapordaki tespit ve hesaplamalar esas alınarak ve manevi tazminatın takdirine ilişkin ilkeler gözetilerek 30.06.2022 tarihli hüküm ile 05.09.2022 ve 18.10.2022 tarihli tashih şerhi ile davanın kısmen kabulüne, davacı anne ... lehine 76.361,20 TL destekten yoksun kalma tazminatının, davacı baba... lehine 26.872,79 TL destekten yoksun kalma tazminatının, davalı ... mirasçıları dahili davalı ..., ... ve ... ile ... yönünden kaza tarihi olan 18.02.2018 tarihinden işleyecek, davalı ... Sigorta AŞ yönünden temerrüt tarihi olan 17.04.2018 tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı sigorta yönünden poliçe teminat limiti ile sınırlı olmak kaydı ile müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara ayrı ayrı verilmesine, 900,00 TL cenaze ve defin gideri tazminatının haksız fiil tarihi olan 18.02.2018 tarihinden geçerli olmak üzere davalı ... mirasçıları dahili davalı ..., ... ve ... ile ...'dan temerrüt tarihi olan 17.04.2018 tarihinden geçerli olmak üzere davalı ... Sigorta'dan işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılar ... ... ve ...'a eşit şekilde ödenmesine, davacı anne ... lehine 40.000,00 TL, davacı baba... lehine 40.000,00 TL, davacı kardeş ... lehine 15.000,00 TL, davacı, davacı kardeş ... lehine 15.000,00 TL olarak takdir edilen manevi tazminatların davalı ... mirasçıları dahili davalı ..., ... ve ... ile ...'dan kaza tarihi olan 18.02.2018 tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara ayrı ayrı verilmesine, fazlaya ilişkin istemlerin reddine karar verilmiş, hükme karşı davalı sigorta şirketi vekili ve dahili davalı ... vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunmuştur.
\tİLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ
\tDavalı sigorta şirketi vekili istinaf dilekçesinde, davacı tarafın davadan önce davalı sigorta şirketine başvuru şartını yerine getirmediğini ve davanın dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddi gerektiğini, hükme esas alınan hesap raporunda baba... için hesaplanan tazminattan yetiştirme gideri düşüldüğü halde, anne ... için hesaplanan tazminattan yetiştirme giderinin düşülmediğini, mahkemece müterafik kusura ilişkin herhangi bir araştırma yapılmaksızın indirim uygulanmayarak tazminata hükmedildiğini, müteveffanın anne ve babasının kusurunun incelenmediğini, cenaze ve defin giderinin davalı şirketin teminatı kapsamında olmadığını, bu giderlerin dolaylı giderlerden olduğunu, açık kanuni düzenleme gereği de dolaylı giderlerin davalı şirketin teminatında bulunmadığını, kabul anlamına gelmek kaydıyla, cenaze ve defin giderlerinin gerçek bedele göre ve hayatın olağan akışına uygun olması gerektiğini, davalı şirket bu giderlerden sorumlu tutulacaksa bile ancak gerçek giderden sorumlu tutulması gerektiğini belirterek istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
\tDahili davalı ... vekili istinaf dilekçesinde, yargılama sırasında davalılardan ...’in vefat ettiğini, mirasçılarının davaya dahil edildiğini, ...’in mirası reddettiği ve taraf sıfatı bulunmadığını, mahkemece ...’in öldüğü nazara alınmadan hüküm kurulduğunu, daha sonra davacı tarafından tavzih talep edildiğini ve 18.10.2022 tarihli tashih şerhi düzenlendiğini, usulen bu şekilde karar verilmesinin mümkün olmadığını, ...’in Ankara 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2021/621E.2022/172 K. Sayılı kararıyla mirası reddettiğini ve kesinleştiğini, davalının sorumluluğu bulunmadığını, taraf sıfatı da kalmadığını, aleyhine hüküm kurulmasının ve tavzih şerhinin hatalı olduğunu belirterek istinaf başvurusunda bulunmuştur.
\tDELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE\t
\t6100 sayılı HMK'nın 355. maddesi uyarınca ileri sürülen istinaf sebepleri ile sınırlı olarak dosya içindeki bilgi ve belgeler, Mahkeme kararının gerekçesi, dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesi ile yapılan inceleme sonucunda;
\tDavacılar vekili, 18.02.2018 tarihinde davalıların sürücüsü, işleteni ve zorunlu mali sorumluluk sigortacısı olduğu aracın park halinde bulunan davacı...’a ait aracın sürücü kapısı yanında ve elinden tutar vaziyette bulunan müteveffa küçük ...’e çarparak ölümüne neden olduğunu belirterek davacılar ... ve... için destekten yoksun kalma tazminatı ve cenaze gideri, müteveffanın annesi, babası ve kardeşleri olan tüm davacılar için manevi tazminat talebinde bulunmuş, mahkemece Dairenin 11.09.2020 tarihli ve 2020/114 Esas, 2020/1160 Karar sayılı kaldırma kararı uyarınca yapılan yargılama sonunda destekten yoksun kalma tazminatı ve cenaze gideri talebinin kabulüne, manevi tazminat taleplerinin kısmen kabulüne ilişkin olarak verilen karara karşı davalı sigorta şirketi vekili ve dahili davalı ... vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
\t1-Davalı sigorta şirketi vekili davacı tarafça dava açılmadan önce usulüne uygun olarak başvuru yapılmadığını ileri sürmüş ise de; 2918 sayılı KTK'nın 97.maddesi 26.04.2016 tarih 29695 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan ve yayımı tarihinde yürürlüğe giren 14.04.2016 tarih 6704 sayılı kanunun 5.maddesi ile değiştirilmiş \"Zarar görenin, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunması gerekir. Sigorta kuruluşunun başvuru tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde başvuruyu yazılı olarak cevaplamaması veya verilen cevabın talebi karşılamadığına ilişkin uyuşmazlık olması hâlinde, zarar gören dava açabilir veya 5684 sayılı Kanun çerçevesinde tahkime başvurabilir\" hükmü getirilmiştir.
\tDava konusu olayda kaza 18.02.2018 tarihinde meydana gelmiş, dava 24.05.2028 tarihinde açılmıştır. Davacı tarafça davadan önce 02.04.2018 tarihinde davalı sigorta şirketine başvuru yapmıştır. Dosya kapsamına göre davacı tarafından dava açılmadan önce sigorta şirketine başvuru yapıldığı anlaşıldığından KTK’nın 97. maddesinde belirtilmeyen belgelerin ibraz edilmemesi nedeniyle dava şartının yerine getirilmediğine ilişkin itirazı yerinde görülmemiştir.
\t2-Dosya içeriği ve düzenlenen tutanaklardan, davalı sürücü ... idaresindeki araç ile seyir halinde iken yolun sağında taşıt yolu dışında duraklamakta olan ... plakalı otomobilin sürücü kapısı yanında yaya olarak bulunan aracın sürücüsü...'un sağ tarafında, taşıt yolu içerisinde bulunan küçük müteveffaya çarpması sonucunda kaza meydana geldiği ve kazaya ilişkin Ankara 26. Asliye Ceza Mahkemesinin 2018/236 Esas sayılı dosyasında Adli Tıp Kurumu Ankara Trafik İhtisas Dairesi tarafından düzenlenen 07.06.2018 tarihli raporda kazanın meydana gelmesinde davalı sürücünün asli, müteveffanın babası ...'un tali kusurlu olduğu, yine ceza yargılamasında üç kişilik öğretim üyesi bilirkişiden alınan 09.07.2018 tarihli raporda davalı sürücünün asli (% 80 oranında) kusurlu, müteveffanın babası ...'un tali (%20 oranında) kusurlu olduğunun belirtildiği, yargılama sonunda davalı sürücünün bilinçli taksirle ölüme neden olma suçundan cezalandırılmasına ilişkin 17.07.2018 tarihli karara karşı istinaf başvurusunun Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 12. Ceza Dairesinin 17.02.2020 tarihli ve 2018/3844 Esas, 2020/2817 Karar sayılı karar ile esastan reddine kesin olarak karar verildiği anlaşılmıştır. Mahkemece makine mühendisi bilirkişiden alınan 25.02.2019 tarihli raporda davalı sürücünün 2918 sayılı Kanun'un 47/d, 48/, 52/b, 73 ve 81/b-d maddeleri kurallarını ihlali nedeniyle % 80 oranında kusurlu olduğu, müteveffanın babası...'un % 20 oranında kusurlu olduğunun belirtildiği, kusura ilişkin raporun kaza ile ilgili düzenlenmiş tutanaklar, ceza dosyası içeriği, toplanan deliller ve kazanın meydana geliş şekline uygun olarak düzenlendiğinden hükme esas alınmasında isabetsizlik bulunmadığı, öte yandan TBK’nın 52. maddesi gereğince müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini ileri sürmüş ise de; müterafik kusur indiriminin hangi sebeple yapılması gerektiğinin açıklanmadığı, dosya kapsamına göre zararın artmasına neden olacak hususların tespit edilemediğinden davalı sigorta şirketi vekilinin kusur durumuna ve müterafik kusur nedeniyle indirim yapılması gerektiğine ilişkin istinaf gerekçeleri yerinde görülmemiştir.
\t3-Kazada vefan eden ... ...'un anne ve babası içen talep edilen destekten yoksun kalma tazminatı talebi yönünden hükme esas alınan 15.06.2019 tarihli aktüer bilirkişi raporunda ev hanımı olan davacı anne yönünden hesaplanan destekten yoksun kalma tazminatından yetiştirme gideri mahsup edilmemiş tutar esas alınarak gerekçeli, denetime ve hüküm vermeye elverişli bilirkişi raporundaki tespit ve hesaplamalar esas alınarak destekten yoksun kalma tazminatına hükmedilmiş olmasında, öte yandan ölüme bağlı zarar kapsamında olan cenaze ve defin giderine ilişkin tazminattan davalı sigorta şirketinin zorunlu mali sorumluluk sigortası ölüm ve sakatlık teminat limiti ile sorumlu tutulmasında bir isabetsizlik bulunmadığı anlaşıldığından davalı sigorta şirketi vekilinin yerinde görülmeyen istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b.1. maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.
\t4-Dahili davalı ... vekilinin istinaf başvurusuna gelince, davalılardan ...'in yargılama sırasında 23.02.2019 tarihinde öldüğü ve taraf ehliyetinin son bulduğu, Daire kaldırma kararı uyarınca yapılan yargılamada ibraz edilen Ankara 10. Sulh Hukuk Mahkemesinin 2020/359-306 E-K sayılı veraset ilamı uyarınca mirasçıları olduğu tespit edilen ..., ... ve ...'in davaya dahil edilerek yargılamanın sürdürüldüğü, ne var ki ... mirasçılarından ...'in Ankara 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2021/621 Esas, 2022/172 Karar sayılı kararı ile ...'in mirasını hükmen reddettiğinin tespitine karar verildiği ve kararın 22.04.2022 tarihinde kesinleştiği gözetildiğinde, dahili davalı ... yönünden taraf sıfatı yokluğu nedeniyle davanın reddine karar verilmesi gerektiği anlaşılmıştır.
\t6100 sayılı HMK'nın 355. maddesi uyarınca ileri sürülen istinaf nedeniyle sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda davalı ... Sigorta AŞ vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b.1 maddesi uyarınca esastan reddine, dahili davalı vekilinin istinaf başvurusunun açıklanan nedenle kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının HMK'nın 353/1.b-2 maddesi uyarınca kaldırılmasına ve istinaf konusu yapılmayan hususlar ile kesinleşen yönler korunarak yeniden aşağıdaki şekilde hüküm kurulmasına karar verilmesi gerekmiştir.
\tHÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle,
\tI-Davalı ... Sigorta AŞ vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b.1. maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,
\tII-Dahili davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile, ilk derece mahkemesi kararının KALDIRILMASINA,
\tHMK'nın 353/1-b-2 maddesi uyarınca esas hakkında YENİDEN KARAR VERİLMESİNE,
\tBuna göre;\t
\tDavanın KISMEN KABULÜNE,
\tA)1-Davacı anne ... lehine 76.361,20 TL destekten yoksun kalma tazminatının, davacı baba... lehine 26.872,79 TL destekten yoksun kalma tazminatının, davalı ... mirasçıları ... ve ... ile davalı ... yönünden kaza tarihi olan 18.02.2018 tarihinden işleyecek, davalı ... Sigorta yönünden temerrüt tarihi olan 17.04.2018 tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı sigorta yönünden poliçe teminat limiti ile sınırlı olmak kaydı ile müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara ayrı ayrı verilmesine,
\t2-Destekten yoksun kalma tazminat davasında bu karar nedeniyle alınması gerekli 7.051,91 TL harçtan peşin alınan 920,30 TL harcın mahsubu ile bakiye 6.131,61 TL harcın davalı ... mirasçıları ... ve ... ile davalı ... ve davalı Sigorta Şirketinden alınarak Hazineye gelir kaydına,
\t3-Davacılar davada kendilerini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT gereğince hesaplanan davacı ... için 10.726,96 TL vekalet ücretinin, davacı... için 4.030,92 TL vekalet ücretinin davalı ... mirasçıları ... ve ... ile davalı ... ve davalı Sigorta Şirketinden alınarak alınarak adı geçen davacılara verilmesine,
\t4-Davacı tarafça yapılan 2.561,60 TL yargılama giderinin davalı ... mirasçıları ... ve ... ile davalı ... ve davalı Sigorta Şirketinden alınarak davacılara verilmesine,
\tB)1-900,00 TL cenaze ve defin gideri tazminatının haksız fiil tarihi olan 18.02.2018 tarihinden geçerli olmak üzere davalı ... mirasçıları ... ve ... ile davalı ...'dan, temerrüt tarihi olan 17.04.2018 tarihinden geçerli olmak üzere davalı ... Sigorta'dan işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılar ... ... ve ...'a eşit şekilde ödenmesine,
\t2-Cenaze ve defin giderleri tazminat davasında bu karar nedeniyle alınması gerekli 80,70 TL harcın davalı ... mirasçıları ... ve ... ile davalı ... ve davalı Sigorta Şirketinden alınarak Hazineye gelir kaydına,
\t3-Bu talep yönünden AAÜT gereğince hesaplanan 900,00 TL vekalet ücretinin davalı ... mirasçıları ... ve ... ile davalı ... ve davalı Sigorta Şirketinden alınarak davacılar ... ... ve ...'a verilmesine,
\tC)1-Davacı anne ... lehine 40.000,00 TL, davacı baba... lehine 40.000,00 TL, davacı kardeş ... lehine 15.000,00 TL, davacı kardeş ... lehine 15.000,00 TL olarak takdir edilen manevi tazminatların davalı ... mirasçıları ... ve ... ile davalı ...'dan kaza tarihi olan 18.02.2018 tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara ayrı ayrı verilmesine, fazlaya ilişkin istemlerin reddine,
\t2-Manevi tazminat davası nedeniyle alınması gerekli 7.514,10 TL harcın davalı ... mirasçıları ... ve ... ile davalı ...'dan alınarak Hazineye gelir kaydına,
\t3-Davacılar iş bu davada kendilerini vekil ile temsil ettirdiklerinden AAÜT gereğince hesaplanan; 6.000,00 TL vekalet ücretinin davacı ...'a 6.000,00 TL vekalet ücretinin davacı...'a, 5.100,00 TL vekalet ücretinin davacı ...'a, 5.100,00 TL vekalet ücretinin davacı ...'a verilmek üzere davalı ... mirasçıları ... ve ... ile davalı ...'dan tahsili ile davacılara ödenmesine,
\t4-Davalı ... mirasçıları ve ... lehine reddedilen manevi tazminat üzerinden AAÜT gereğince hesaplanan; 5.100,00 TL vekalet ücretinin davacı ...'dan,5.100,00 TL vekalet ücretinin davacı...'dan,5.100,00 TL vekalet ücretinin davacı ...'dan,5.100,00 TL vekalet ücretinin davacı ...'dan alınarak davalılara verilmesine,
\tÇ)1-Dahili davalı ... yönünden davanın taraf sıfatı yokluğu nedeniyle REDDİNE,
\t2-Dahili davalı ... lehine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmesine yer olmadığını,
\tIII - İSTİNAF HARÇ VE YARGILAMA GİDERLERİ YÖNÜNDEN:
\t1-Davacı ... Sigorta AŞ'nin istinaf başvurusu nedeniyle alınması gereken 7.051,91 TL harçtan peşin alınan 1.533,00 TL harcın mahsubu ile bakiye 5.518,91 TL harcın davalı ... Sigorta AŞ'den tahsil edilerek Hazineye gelir kaydına,
\t2-Dahili davalı ... tarafından yatırılan istinaf karar harcının istek halinde iadesine,
\t3-İstinaf başvurusu nedeniyle davalı sigorta şirketi ve dahili davalı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
\t4-Taraflarca yatırılan delil ve gider avansından kullanılmayan kısmın HMK.nın 333.maddesi uyarınca karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
\t5-Karar tebliği, harç mahsup, iade ve tahsil işlemlerinin ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine,
\tDosya üzerinde yapılan inceleme sonunda, HMK'nın 362/1-a maddesi uyarınca KESİN olmak üzere 26.12.2024 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
\t\t\t\t
Başkan
Üye
Üye
Katip
* Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümleri gereğince elektronik imza ile imzalanmıştır.