T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
3. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO: 2025/147
KARAR NO: 2025/127
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 12/11/2024
NUMARASI: 2024/335 E
DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit
KARAR TARİHİ: 21/01/2025
Yukarıda tarafları ve konusu yazılı bulunan dava ile ilgili olarak,ilk derece mahkemesince verilen kararın istinaf edilmesi sebebiyle,dava dosyası üzerinde yapılan inceleme sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde; Müvekkilinin ... Taşcı ve ... ile akdettiği 10.05.2012 başlangıç tarihli kira sözleşmesi gereğice, kiracı sıfatıyla, İstanbul Avrupa Yakası bölgesindeki \"... Mah. Org. A. ... Cad. No:...-.../ İST\" adresindeki taşınmazda ticari faaliyete başladığını, müvekkilinin kullandığı dükkanın No: ... ve No:... olmak üzere 2 dükkanın birleşmesinden oluştuğunu, müvekkilinin bu işyeri ile ile ilgili olarak ... tesisat/hizmet nolu kullanım yerinde (No:...) İstanbul Avrupa yakası bölge- sinde görevli ... Perakende Satış A.Ş ile abonelik sözleşmesi akdettiğini, ... tesisat/hizmet nolu kullanım yerinde (No:...) ise malik ...adına tesis edildiğini, keyfiyetin mezkür elektrik tedarik şirketinin müvekkili adına en son düzenlediği 2024/4 dönemine ait 1 adet normal elektrik tüketim faturalarından ve dava dışı malik Seydoş Taşçı adına en son düzenlediği 2024/4 dönemine ait 1 adet normal elektrik tüketim faturalarından da anlaşıldığını, Elektrik dağıtım şirketi olan davalı tarafından, müvekkilin mezkür kullanım yerinde kaçak elektrik kullanıldığı iddiası ile ...seri numaralı kaçak elektrik tespit tutanağı düzen- lendiğini ve bu tutanak gereğince 29.04.2024 tarihli, ... nolu ve 149.993,22 TL bedelli kaçak elektrik tüketim faturası ve 29.04.2024 tarihli, ... no'lu ve 109.236,09 TL bedelli ek tüketim faturası olmak üzere müvekkili adına toplam 259.229,74 TL kaçak elektrik tüketim borcu tahakkuk ettirildiğini, Ancak müvekkilinin, söz konusu mahalde kaçak elektrik enerjisi kullanmadığını, davalı tarafından müvekkiline atfedilen kaçak elektrik kullanım iddiasının haksız, maddi ve hukuksal mes- netten yoksun olduğunu, davalının kaçak elektrik kullanım iddiasını ispatla yükümlü olduğunu, uyuş- mazlığın tarafı ve özel hukuk tüzel kişisi olan davalı şirket tarafından tek taraflı olarak düzen- lenen ve müvekkilin imzasını içermeyen kaçak elektrik tespit tutanağının aksi ispatlanıncaya kadar geçerli bir belge olmadığını , kaçak elektrik kullanım iddiasını ispata elverişsiz olduğunu, Huzurdaki davadan önce, İstanbul 21. Asliye Ticaret Mah.'nin 15.05.2024 tarihli ve 2024/ 194 D. İş, 2024/199 K. sayılı ihtiyati tedbir kararı ile “ elektrik enerjisinin, davaya konu mezkür faturaların borçlarından dolayı kesilmemesine” dair ihtiyati tedbir kararı verildiğini ve taraflarınca İstanbul 21. Asliye Ticaret Mahkemesi'ne sunulan dilekçe ile ihtiyati tedbir kararının uygulanmasının 17.05.2024 tarihinde talep edildiğini, Uyuşmazlığın esasını oluşturan davaya konu faturalardan dolayı müvekkilin borçlu olmadığının tespitine yönelik asıl dava olan menfi tespit davası, ticari dava (TTK.m.4) kapsamında zorunlu arabuluculuk dava şartına (TTK.m.5/A) tâbi olmakla; 21.05.2024 tarihinde arabulucuya baş- vurulduğunu, taraflar arasında anlaşma sağlanamayarak buna dair İstanbul Arabuluculuk Bürosu'nun 28.05.2024 tarihli, ... büro ve ... arabuluculuk dosya numaralı e-imzalı arabuluculuk son tutanağı tanzim edilmiş ve böylelikle, TTK.m.5/A hükmüne göre bu kanuni dava şartın yerine getirildiğini,HMK.m.397/1 hükmünde uyuşmazlığın esası hakkındaki asıl davanın açılması için, ihtiyati tedbirin uygulanmasını talep ettikleri 17.05.2024 tarihinden itibaren iki hafta olarak öngörülen dava açma süresinin ise, HUAK.m.18/A/16 hükmü gereğince arabuluculuk bürosuna başvurdukları 21.05.2024 tarihinden son tutanağın düzenlendiği 28.05.2024 tarihine kadar işlemediğini beyanla;HMK.m.109 hükmü uyarınca kısmi dava olarak “fazlaya ilişkin talep hakları saklı kalmak” kaydıyla;müvekkilinin, davalı tarafından düzenlenen 29.04.2024 tarihli, ... nolu ve 149.993,22-TL bedelli kaçak elektrik tüketim faturası ve 29.04.2024 tarihli, ...- ... no'lu ve 109.236,09-TL bedelli faturalar ile borç olarak tahakkuk ettirilen 259.229,74 TL'nın şimdilik 500,00-TL kısmından borçlu olmadığının tespitine, HMK.m.397/4 ve m.323/1-ç hükümlerine göre, huzurdaki asıl dava dosyasının eki olan İstanbul 21. Asliye Ticaret Mah.'nin 15.05.2024 tarihli ve 2024/194 D. İş sayılı ihtiyati tedbir dos- yasının giderleri de dâhil olmak üzere, yargılama harç ve giderleri ile vekâlet ücretinin de davalıya yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir. Mahkemece celp olunan İstanbul 21. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2024/194 D.İş ve 2024/199 karar sayılı dosyasının tetkikinde, davacının iş bu menfi tespit davasına konu faturalar nedeniyle elektriğin kesilmemesi hususunda ihtiyati tedbir talebinde bulunduğu, mahkemece \" İhtiyati tedbir talebinin dava değerinin %20'si oranında nakdi teminat (51.845,86-TL) veya muteber banka teminat mektubu sunulması karşılığında KABULÜNE; teminat yatırılması halinde davaya konu abonelik sözleşmesi kapsamındaki elektrik enerjisinin talep edenin \"... Mah. Org. A. ... Cad. No: ...Dükkan Fatih/İSTANBUL\" adresinde bulunan yer ve faturalarda sınırlı olacak şekilde davalı şirket nezdinde kayıtlı ve aboneliği bulunan sayaca verilen elektriğin kesilmesinin tedbiren önlenmesine, kesilmiş olması halinde elektrik enerjisinin yeniden tesisine, teminat yatırıldığı takdirde ilgili kuruma müzekkere yazılmasına, \" dair karar verildiği, Davalı ... vekilince yapılan itiraz üzerine mahkemece \"ihtiyati tedbire itiraz edenin itirazı yerinde görülmediğinden reddine\" karar verildiği , ... tarafından iş bu ilama karşı istinaf yoluna başvurulduğu, dairemizin 2024/2573 esas 2024/2508 karar sayılı ilamı ile tedbire itirazın \"asıl davanın açıldığı mahkemece incelenmesi gerektiğinden\" HMK 353/1-a-6 md gereğince kararın kaldırıl- masına karar verilmiş, karar ilamı uyarınca itiraz değerlendirilmek üzere dosya menfi tespit davasına bakan esas mahkemesine gönderilmiştir. Bu kapsamda İlk Derece Mahkemesi'nce yapılan değerlendirme sonucu 12.11.2024 tarihinde duruşmalı olarak itiraz incelenmiş neticede \" ihtiyati tedbire itirazın reddine\" karar verilmiştir. İstinaf Başvurusu: 12.11.2024 tarihli ara karar davalı tarafından istinaf edilmiştir.Davalı vekili istinaf dilekçesinde; Müvekkil şirket çalışanlarınca, kullanıcısı davacı ... olan, ... Mah.Org.A.... Cad.No:... Zemin Dükkan (Tekel Bayisi) Fatih /İstanbul adresinde kurulu bulunan , ... hizmet nolu tesisat üzerinden, EPDK Müşteri Hizmetleri Yönetmeliği'nin 42.madde 1/b bendine göre ilgili kullanım yerinde, dağıtım sistemine müdahale ederek; ayrı bir hat çekmek suretiyle sayaçtan geçirilmeksizin mevzuata aykırı bir şekilde elektrik enerjisi tüketildiğinin tespit edildiğini ve davacı adına 26.04.2024 tarihli ... numaralı kaçak elektrik tespit tutanağı düzenlendiğini, iş bu tutanağa istinaden davacı hakkında 09.05.2024 tarihli,... fatura seri nolu 149.993,22 TL ve 09.05.2024 tarihli DA ... fatura seri nolu 109.236,52 TL bedelli tüketim faturası tahakkuk olunduğunu, kaçak elektrik tespit tutanakları, düzenlendiği tarih itibariyle maddi olgulara ilişkin tespitleri içermekte olup, aksi sabit oluncaya kadar geçerli olan belgelerden olduğunu, tutanağın aksinin iddia edilmesi halinde bundan kendisine hak bahşeden kişinin aksini ispat etmesinin gerektiğini, davacının kaçak elektrik kullan- dığının gerek dava dosyasına sunulan belge ve fotoğraflar ve video kayıtları gerekse mahkeme huzu- runda dinletecekleri tanıklar, yapılacak yargılama sonucunda da ortaya çıkacağını,ayrıca davacının itirazlarının aksine kaçak elektrik tüketimi ile yapılan hesaplamaların EPTHY MADDE 42,43,44, 45,46.madde düzenlenen kural ve kaidelere uygun olarak yapıldığını, davacının elektriğinin kesil- memesi yönünde talebinin ancak kaçak elektrik kullanımdan kaynaklı fatura bedellerinin tamamının teminat olarak yatırılması halinde kabul edilebileceğini ,kaçak elektrik kullanımı sabit iken bu konuda herhangi bir bilirkişi raporu alınmadan , davacının dava dilekçesindeki iddiaları ile yetinilerek mah- kemece tedbir kararı verilmesinin hukuka aykırı olduğunu beyanla kararın kaldırılmasını istemiştir. İstinaf sebepleri ve 6100 sayılı HMK'nun 355 md. ile sınırlı olarak yapılan incelemeye göre; Davada asıl talep menfi tespite ilişkindir. İş bu davadan önce dava tarafın talebi üzerine, değişik iş dosyası üzerinden mahkemece % 15 teminatın yatırılması halinde dava konusu faturalar nedeniyle elektriğin kesilmemesine karar verilmiş , bilahare yasal süre içinde esasa ilişkin menfi tespit davası açılmakla itiraz menfi tespit davasına bakan mahkemece duruşmalı olarak incelenmiş, neticede itiraz reddedilmiştir. Davalı taraf itirazın reddine dair ara kararı istinafa getirmiş olmakla, uyuşmazlık tedbire itirazın yerinde olup olmadığı hususunda toplanmaktadır. 6100 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK)'nın 389/1.maddesi, \"mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşa- cağından ya da tamamen imkânsız hâle geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hâllerinde, uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebilir\" şeklindedir. HMK'nın 390/2 maddesine göre de tedbir talep eden taraf, dilekçesinde dayandığı ihtiyati tedbir sebebini ve türünü açıkça belirtmek ve davanın esası yönünden kendisinin haklılığını yaklaşık olarak ispat etmek zorundadır. Ayrıca bu kapsamda ihtiyati tedbir talebinin somutlaştırılması gerekir. Yukarıda ifade edildiği üzere HMK'nın 390/2 maddesine göre, tedbir talep eden taraf, davanın esası yönünden kendisinin haklılığını yaklaşık olarak ispat etmek zorundadır. Yaklaşık ispat- tan anlaşılması gereken ise usul hukuku kurallarına göre kesin veya tam olarak ispat edilmesi değildir. Buradaki amaç davaya ilişkin yargılamadan farklı olarak, maddi hukuka dayanan hak bakımından nihai bir karar verip, uyuşmazlığı esastan sona erdirmek değildir. Yani ihtiyati tedbir kararı verile- bilmesi için tam ispat gerekmez. Bu düşürülmüş ispat ölçüsü çerçevesinde, tam kanaat değil, kuvvetle muhtemel, yaklaşık bir kanaat yeterli görülmektedir. Yaklaşık ispatla yetinilmiş olması, ispatın aranmayacağı ya da ispat kurallarının tamamen dışına çıkılacağı anlamına gelmez. Bir taraf iddiasını mahkeme önüne ne kadar inandırıcı şekilde getirirse getirsin, bu sadece bir iddiadan ibarettir. İddia edilen vakıanın sabit yani doğru kabul edilebilmesi için, ispat yükü üzerine düşen tarafın, bunu kanundaki delil sistemi içinde yine kanunun aradığı ispat ölçüsü çerçevesinde ispat etmesi gerekir. Tam ispatın arandığı durumlarda, bu ölçü tereddütsüz ortaya konmalıdır. Yaklaşık ispat durumunda ise hâkim o iddianın ağırlıklı/kuvvetli ihtimal olarak doğru olduğunu kabul etmekle birlikte, zayıf bir ihtimal de olsa, aksinin mümkün olduğu ihtimalini göz ardı etmez. İhtiyatî tedbirde asıl olan ihtiyatî tedbire esas olan bir hakkın bulunması ve bir ihtiyatî tedbir sebebinin ortaya çıkmasıdır. Bunlar ihtiyatî tedbirin temel şartlarını oluştururlar. Maddede bu iki hususa yer verilmiş ihtiyatî tedbire ilişkin hak ve özellikle ihtiyatî tedbir sebebi genel olarak belirtilmiştir. Tedbir talebinin kabulü veya reddi bir kısım genel ilkeler konularak hakime bırakılmış, ancak ihtiyati tedbirin uyuşmazlık konusu hakkında verileceğini düzenlemiştir. İhtiyati tedbire esas olan hakkın iyi belirlenmesi gerekir. Taraflar arasında çekişmeli olan şey veya yargılama konusunu oluşturan hak, aynı zamanda tedbirin konusu hakkı da oluştu- racaktır. Kanun, \"uyuşmazlık konusu hakkında\" diyerek bu hususa vurgu yapmıştır (m. 389/1). 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 204. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca; \"İlgililerin beyanına dayanılarak noterlerin tasdik ettikleri senetlerle diğer yetkili memurların görevleri içinde usulüne uygun olarak düzenledikleri belgeler, aksi ispatlanıncaya kadar kesin delil sayılırlar. \"Özel hukuk tüzel kişisi olan şirkette hizmet akdiyle çalışan görevliler tarafından düzenlenen kaçak tespit tutanaklarının, 6100 sayılı Kanun'un 204 üncü maddesinin ikinci fıkrasında sayılan belgelerden olmadığı tartışmasızdır. Eş söyleyişle, kaçak elektrik tutanağı, aksi sabit oluncaya kadar geçerli belgelerden değildir ( Y.3.HD 2021/4894 E., 2021/10580 K.; 2022/8164 E-2023/954 sayılı ilamları da aynı yöndedir.). Somut olayda; dava konusu kaçak elektik tüketimine konu mahallin iş yeri ve dava konusu faturalara dayalı borcun varlığının yargılamaya muhtaç olduğu, söz konusu faturalar nede- niyle elektriğin kesilmesi halinde davacının telafisi zor zararının oluşacağına dair yaklaşık ispat koşulu yerine getirilmiş ,ihtiyati tedbirin dava konusu fatura ile sınırlanmış olduğu, davacının iş yerindeki faaliyetine devam etmesinde davalı/alacaklının da faturaların tahsili noktasında menfaatinin olduğu anlaşılmaktadır. Buna göre elektriğin kesilmemesi yönünde tedbir kararı verilmesi HMK 389 md hükmüne uygun olup mahkemece belirlenen teminat da süresi içinde yatırılmıştır. Açıklanan nedenlerle, ilk derece mahkemesince verilen kararda usule aykırılık tespit edilmediğinden, davalının istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 md gereğince reddine karar verilmesi gerekmiştir.
K A R A R: Yukarıda açıklanan nedenlerle; Davalının istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 maddesi uyarınca reddine, Alınması gerekenlınması gereken 615,40 TL karar ve ilam harcından, peşin alınan 269,85 TL harcın mahsubu ile bakiye 157,75 TL'nin istinaf eden davalıdan alınarak hazineye irat kaydına, İstinaf yargılama giderlerinin istinaf eden üzerinde bırakılmasına, İstinaf sebebiyle yatırılan gider avansı bakiyesi varsa karar kesin olmakla istinaf edene ilk derece mahkemesince iadesine, Dair dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda HMK 362/1-f maddesi gereğince kesin olmak üzere oybirliği ile karar verildi. 21/01/2025