T.C.
İZMİR
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
11. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO\t: 2022/949
KARAR NO\t\t: 2025/36
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ\t: İZMİR 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ\t\t: 03/02/2022
NUMARASI\t\t: 2019/279 Esas - 2022/97 Karar
DAVANIN KONUSU\t: Tazminat
KARAR TARİHİ \t: 09/01/2025
KARAR YAZIM TARİHİ \t: 09/01/2025
İzmir 5. Asliye Ticaret Mahkemesinin 03/02/2022 tarih 2019/279 Esas 2022/97 Karar sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davalılar ... Sigorta A.Ş. vekili, ... A.Ş. vekili ve ... Sigorta A.Ş. vekili tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, üye ... tarafından düzenlenen rapor dinlenip ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA : Davacı vekili, davalıların işleteni, sürücüsü ve ZMM sigortacısı olduğu iş makinesisini karıştığı trafik kazasında davacıya ait araçta maddi hasar meydana geldiğini, kusurun karşı araç sürücüsünde olduğunu, davalıların davacının oluşan zararından sorumlu olduğunu, yapılan başvuruya rağmen zararın karşılamadığını belirterek; fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile 79.628,76-TL hasar tazminatının faizi ile birlikte tahsiline, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP : Davalı ... Sigorta A.Ş vekili, görevli ve yetkili mahkemenin İstanbul Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğunu, davalı ... A.Ş. ile davalı arasında üçüncü şahıs mali mesuliyet poliçesi düzenlendiğini, sigortalı ... A.Ş'nin davacı belediyeye ait şirket olduğunu, söz konusu poliçe genel şartları gereğince davacının taleplerinin teminat dışında kaldığını, poliçe teminat limitinin 100.000,00-TL olduğunu, belirterek; davanın reddine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... Sigorta A.Ş vekili, davaya konu kazanın kara yolları dışında şantiye sahasında kusur tespiti yapılmadığını, sigortalı ile mağdurun belediye iştiraki olması, aynı firma çalışanları olması nedeni ile red kararı verildiğini, davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun kusur oranında ve poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, davanın kabulü halinde yasal faiz istenebileceği ve faiz başlangıcının dava veya ıslah tarihi olabileceğini, belirterek; davanın reddine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... A.Ş vekili, dava konusu kazada diğer davalı makine operatörü ...'un kusurunun olmadığını, hasar bedeli taleplerinin sigorta şirketleri tarafından reddedildiğini, davalı ... Sigorta A.Ş'nin hasardan sorumlu olduğunu ve ödemesi gerektiğini, talep edilen hasarın fahiş olduğunu, belirterek; davanın reddine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... vekili, davalının dava konusu kazada kusurunun olmadığını, talep edilen tutarın fahiş olduğunu, hasarla ilgili davalı ... Sigorta Şirketi tarafından ödeme yapılmadığı için işbu davanın açıldığını, sigorta tarafından ödemesi yapılmayan hasardan davalının sorumlu tutulmasının hukuka aykırı olduğunu, belirterek; davanın reddine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ : Mahkemece iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, davacı ...'ne ait ... plakalı kamyona davalı ... A.Ş.'ne ait tesislerde yine davalı şirkete ait ... plakalı iş makinesinin çarpması sonucu kaza meydana geldiği, kazanın meydana geldiği yerin Karayolları Trafik Kanunu hükümleri kapsamında değerlendirilmesi gerektiği, kazada davalı ...'un asli ve tam kusurlu davacı şirkete ait kamyon sürücüsünün kusursuz olduğu, kaza nedeniyle davacı şirkete ait ... plakalı araçta meydana gelen hasarın 79.600,00-TL olup araçtaki hasarlı kısımların meydana gelen kaza ile uyumlu olduğu, davalı ... Sigorta A.Ş.'nin kazaya karışan iş makinesinin ZMS Sigorta Poliçesini düzenlediği ve kazanın poliçenin geçerlilik süresi içinde meydana geldiği, bu nedenle de teminat kapsamında olduğu, teminat limiti olan 36.000-TL ile sınırlı olmak kaydı ile davalı sigorta şirketinin gerçek zarardan sorumlu olduğu, davalı ... Sigorta A.Ş.'nin ise sigorta poliçesi ile davalı şirketin işletme sahasında üçüncü kişilere vereceği zararların teminat altına aldığı, dava konusu kaza sonucu oluşan zararın da bu teminat kapsamında değerlendirilmesi gerektiği, davacıya ait araçta oluşan hasar bedeli ve davalı ... Sigorta A.Ş. Tarafından teminat üst limiti olarak belirlenen 36.000,00 TL'nin hasar bedelinden mahsubu sonrası bakiye 43.600,00-TL hasardan üçüncü şahıs sorumluluk sigorta poliçesi uyarınca davalı ... Sigorta A.Ş.'nin sorumlu olduğu, iş makinesinin maliki ve işleteni sıfatı ile davalı ... A.Ş.'nin meydana gelen hasarın tamamından sorumlu olduğunun kabulü gerektiği, davalı şirketin davacı Belediyenin sermayedarı olduğu şirket olduğu anlaşılmış ise de davalı ... A.Ş. nin bir sermaye şirketi olduğu ve davacının davalı şirket tüzel kişiliğinin sorumluluğu halinde şahsi ve sınırsız sorumluluğunun olmadığı, davalı ...'un ise haksız fiil hükümlerine göre meydana gelen hasardan sorumlu olduğu, davalı ... Sigorta A.Ş.nin 10/10/2018, davalı ... Sigorta A.Ş.'nin 29/01/2019, davalılar malik ve işleten ... A.Ş. İle ...'nun ise kaza tarihi itibariyle temerrüde düşeceği, belirtilerek; davanın davalı ... Sigorta A.Ş. yönünden kabulüne, davalılar ..., ... A.Ş. Ve ... Sigorta A.Ş. Yönünden kısmen kabulüne fazalaya ilişkin talebin reddine, karar verilmiştir.
Karara karşı davalılar ... Sigorta A.Ş. ... A.Ş. ve ... Sigorta A.Ş. tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.
İSTİNAF NEDENLERİ : Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili, uyuşmazlık konusu hasardan doğan tüm sorumluluğun sigortalıya ait iş makinası zmms poliçesini akdeden sigorta şirketine ait olduğunu, dava konusu hadisenin üçüncü şahıs mali sorumluluk genel şartları ve poliçe özel şartları kapsamı uyarınca teminata dahil olup olmadığının incelenmediğini, davacı taraf ile davalı taraf arasında iştirak anlamında bağ söz konsu olduğundan davacının talepleri teminat dışında kaldığını, üçüncü şahıs mali mesuliyet sigortası genel şartları gereğince söz konusu poliçe ile sigortalının faaliyeti esnasında üçüncü şahıslara vereceği zararların ancak belli şart ve limitler dahilinde teminat altına alındığını, yapılan incelemeler neticesinde ... firmasının ...'ne ait şirket olduğunun tespit edildiğini, genel şartlar gereğince sigortalıya bir hizmet veya vekalet münasebeti ile bağlı olan kimselerin verdiği zararın teminat dışı olduğu açıkça belirlendiğini, söz konusu meydana gelen hasarın rücuen tazminine ilişkin davada davacıya ait aracın hasar bedelinin onarımı rücu edilip edilmeyeceği yeterince irdelenmediğini, davalı şirket’in somut olay sebebiyle ancak poliçe teminat limiti ile sınırlı olarak sorumlu tutulabileceğini, poliçe özel şartları uyarınca tespit edilecek hasar tutarı üzerinden muafiyet tenzili uygulanacağını, kabul anlamına gelmemekle davalının faizden sorumluluğunun sınırlı olduğunu, dava tarihinden itibaren yasal faiz talep edilebileceğini, belirterek; kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
Davalı ... A.Ş vekili, dava konusu zararın meydana geldiği kazada makine operatörü ...'un kusuru bulunmadığını, kazanın meydana geldiği yer olan şantiye sahasının meydana gelebilecek kazaları önlemek amacıyla trafiğe ve araç geçişine kapatılmış bir alan olduğunu, belediyeye ait transit aracın bu yola asfalt çalışmaları olduğu sırada girmesi ve hareket halindeki iş makinesi manevra yaparken risk alarak yaklaşmasının kazaya sebebiyet verdiğini, davalı şirkete ait iş makinesini kullanan operatörün geri manevra sırasında gerekli kontrolleri sağladığı halde davacı belediyeye ait araç sürücüsünün dikkatsiz ve tedbirsiz araç kullanması nedeniyle kusurlu olduğunu, kabul edilen hasar miktarı fahiş olduğunu, hasar miktarınından sigorta şirketinin tek başına sorumlu tutulması gerektiğini, belirterek; kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili, şantiye alanının Trafik Sigortası Genel Şartlarında tanımlanan karayolu kapsamına dahil bir yer olmadığında zararın teminat dışında kaldığını, sigortalı şirket ile davacı belediye belediye iştiraki olması aynı firma çalışanları olması nedeniyle trafik sigortası genel şartlarında gereğince zararın teminat dışında kaldığını, tarafların aynı olduğunu, sürücülerin aynı firmada çalıştığını, kusur tespitinin yerinde olmadığını, eksik incelme yapıldığını, belirterek; kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
Davacı vekili istinafa cevap dilekçesi ile davalıların istnaf başvurularının reddine karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE : Dava, trafik kazası nedeni ile davacının aracında oluşan hasar bedelinin işletenin hukuki sorumluluğu ve ZMMS ile MMS kapsamında tahsili istemine ilişkin olup, ilk derece mahkemesince yukarıda yazılı gerekçeyle davanın kabulüne karar verilmiştir.
1.\tDairemizce HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf nedenleriyle ve resen kamu düzenine ilişkin sebeplerle sınırlı olarak istinaf incelemesi yapılmıştır.
2.\tToplanan tüm bu deliller ile hukuki ve maddi vakıalar karşısında; ilk derece mahkemesince hükme esas alınan bilirkişi raporunun dosya kapsamına uygun, hüküm kurmaya ve denetime elverişli olmasına, davacının aracında oluşan zarar dolayısıyla hasar tazminatına hak kazanmasınına, kusur ve hasarın olayın oluş şekli ve dosya kapsamına uygun olarak belirlenmesine, araçtaki hasarın kaza ile uyumlu ve zararın gerçekçi olmasına, Karayolları Trafik Kanunu’nun uygulanması için kazanın mutlaka karayolunda meydana gelmesi gerekmeyip karayolu ile bağlantısı olan karayolu sayılan bir alanda meydana gelmesi halinde de karayolunda meydana gelmiş gibi kabul edilmesine, dava dosyasına konu maddi olayın meydana geldiği şantiyeninde de karayolu ile bağlantısı olduğu anlaşılması nedeniyle kazanın karayolunda meydana gelmiş gibi kabul edilmesi suretiyle tarafların hukuki sorumluluklarının belirlenmesine, (Yargıtay HGK'nın 28.09.2011 tarih ve 2011/17-499 E. - 2011/557 K.,4. HD'nın 09.03.2022 tarih ve 2021/11619 E. - 2022/4312 K), davacı belediye ile davalı sigortalının ayrı ayrı tüzel kişilliklere sahip olması nedeniyle davacının zarar gören ücüncü kişi saıfatına haiz olmasına, maddi tazminat yönünden işletenler ile ZMMS ve MMS poliçesi kapsamında sigorta şirketinin birlikte sorumluluğunun söz konusu olmasına, maddi tazminatın poliçe limiti dahilinde hüküm altına alınmasına, poliçe limiti aşan miktar yönünden ise davalı işletenin sorumlu tutulmasına, zararın poliçe kapsamı dışında kaldığının davalı sigorta şirketleri tarafından ispat edilememiş olmasına, zarara neden olan aracın ticari araç olması nedeniyle tazminata davalının sıfatına göre belirlenen temerrüt tarihinden avans faiz yürütülmesine, kabul ve red edilen dava değeri, haklılık oranı ve karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT hükümlerine uygun şekilde yargılama gideri ve vekalet ücretinin belirlenmesine, poliçe limitinin aşılması nedeniyle yargılama gideri ve vekalet ücreti yönünden sigorta şirketinin sorumluluğunun kabul edilen dava değerinin limite oranı dahilinde belirlenmesine, tarafların iddia ve savunmaları ile dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin doğru nitelendirilmesine, hükmün dairemizce de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayanağı maddî delillere ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, ilk derece mahkemesince verilen kararda bir hukuka aykırılık bulunmamakla, istinaf itirazları yerinde değildir.
Bu durumda, istinaf kanun yoluna başvuranın dilekçesinde yer verdiği itirazların açıklanan gerekçe ışığında yerinde olmamasına, kararda kamu düzenine ilişkin bir aykırılık bulunmamasına, kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olmasına göre, duruşma açılmasına gerek görülmeyerek Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b-1 maddesi gereğince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davalılar ... Sigorta A.Ş., ... A.Ş. ve ... Sigorta A.Ş.'NİN istinaf başvurusunun Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b-1 maddesi uyarınca AYRI AYRI ESASTAN REDDİNE,
2-Davalı ... Sigorta A.Ş yönünden istinaf karar harcı olan 5.437,47-TL'den peşin alınan 615,00-TL'nin mahsubu ile bakiye 4.822,47-TL harcın davalı ... Sigorta A.Ş'den alınarak hazineye gelir kaydına,
3-Davalı ... A.Ş. yönünden istinaf karar harcı olan 5.437,47-TL'den peşin alınan 1.359,40-TL'nin mahsubu ile bakiye 4.078,07-TL harcın davalı ... A.Ş.'den alınarak hazineye gelir kaydına,
4-Davalı ... Sigorta A.Ş. yönünden istinaf karar harcı olan 5.437,47-TL'den peşin alınan 744,60-TL'nin mahsubu ile bakiye 4.692,87-TL harcın davalı ... Sigorta A.Ş.'den alınarak hazineye gelir kaydına,
5-İstinafa başvuran davalılar tarafından yapılan giderlerin kendi üzerlerinde bırakılmasına,
Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde, HMK'nın 362/1-a maddesi uyarınca miktar itibariyle kesin olmak üzere 09/01/2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
\t\t\t\t