T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
44. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F M A H K E M E S İ K A R A R I
DOSYA NO:2024/1674
KARAR NO:2025/19
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ:İstanbul 4. Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi
TARİHİ:03/10/2024
NUMARASI:2023/36 E.
DAVANIN KONUSU:Patent (Patent Hakkına Tecavüzden Kaynaklanan)
İSTİNAF KARAR TARİHİ:07/01/2025
Yukarıda yazılı ilk derece mahkemesi kararına karşı, istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine yapılan inceleme sonucunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili ihtiyati tedbir talepli dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin, çorap üretimi alanında pazardaki en geniş makine yelpazesine sahip olduğunu, Türkiye'de tüm satış, satış sonrası kurulum, eğitim, yedek parça ve diğer ilgili faaliyetlerini distribütörü ...A.Ş. aracılığı ile gerçekleştirdiğini, müvekkili şirketin söz konusu ürünleri için ... (EPC yayın no: ..) numaralı “... vb. için yuvarlak bir örgü makinesindeki üretim döngüsünün sonunda boru şeklinde örülmüş bir ürünün eksenel uçlarının birinden kapatılması için yöntem ve tertibat.” ... (EPC yayın no : ...) numaralı “... vb için bir yuvarlak örgü makinesinden boru şeklinde örülmüş bir ürünü alıp, ürün üzerinde ek çalışma gerçekleştirmeye uygun bir üniteye aktarmak için alma aygıtı” ve ... (EPC yayın no: ...) numaralı “Bilhassa boru biçimli trikoların eksenel bir ucunun otomatik kapatılması için dikme veya ilmek oluşturma kafası” başlıklı patent başvurularını da gerçekleştirdiğini ve SMK kapsamında koruma altında olduğunu, Müvekkilinin, TÜRKPATENT nezdinde tescilli ... no.lu ve ... no.lu “...” ibareli markaların da sahibi olduğunu, davalıların eylemlerinin patent hakkına tecavüz ile marka hakkına tecavüz teşkil ettiğinin tespitine, patent ve marka haklarına tecavüz teşkil eden eylemlerin önlenmesi (men'ine) ve sonuçlarının ortadan kaldırılmasına, davalıların “...” markasıyla ve/veya “...” markası olmaksızın müvekkilin patent haklarına tecavüz eder nitelikteki çorap örgü makinesi cinsi ürünler ve bu ürünlere ilişkin ambalaj, kutu, tabela, broşür, etiket, bayrak, etiket, kartvizit, çıkartma vs. her türlü materyalin kullanımının yasaklanmasına ve durdurulmasına, bu kapsamda tecavüz oluşturan ürünlere Davalılar'a ait iş yerleri ve bulundukları her yerde el konulmasına ve toplatılmasına, el konulan ve toplatılan ürünler ile bunlara ilişkin her tür materyalin imhasına, SMK'nın 150 ve 151. maddeleri uyarınca, davalıların tecavüz niteliğindeki eylemleri nedeniyle müvekkil'in uğramış olduğu zararın bilirkişi marifetiyle hesaplanmasına, fazlaya ilişkin taleplerimiz saklı kalmak kaydıyla dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte şimdili 10.000 TL maddi ve 100.000 tl manevi tazminatın davalılardan tahsiline karar verilmesini dava ve talep etmiştir. Davalı... vekilinin cevap dilekçesinde özetle; dava konusu olan ve 14.06.2022 tarihinde müvekkilin işyerinde İstanbul 2 Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi 2022/22 Değişik iş dosyası marifeti ile yapılan delil tespiti dosyası kapsamında müvekkilin işyerinde tespit edilen ... markalı dört adet çorap örme makinalarının müvekkilin ticari faaliyetine konu olmadığını , bunların müvekkil tarafından satışı ve/veya üretiminin yapılmadığını, makinaların müvekkili tarafından 20.04.2022 tarihli İrsaliye Faturası ile diğer davalı .... A.Ş.'den deneme amaçlı olarak alınan ürünler olduğunu, 22.04.2022 tarihli irsaliye ve faturanın alt bölümünde de \"açıklama kısmında satış amaçlı değildir deneme amaçlı sevk edilmiştir\" şeklinde açık bir şekilde belirtildiğini, ticari faaliyetlerinde kullanıma konu edilmediğini, numune ( deneme ) amaçlı alınan bu ürünlerin diğer davalı ... şirketine iade edilmiş olduğunu, iadeye ilişkin 27.06.2022 tarihli faturanın da sunulduğunu, bu nedenle müvekkilinin bu davanın muhatabı olamayacağını, numune olarak alınan ... markalı makinaların ... şirketi tarafından .... adlı Çinli şirketten alındığını, davanın muhatabının Çinli .... Adlı firma olduğundan öncelikle husumet yokluğundan davanın usulden reddi gerektiğini, diğer davalı ... şirketi aleyhine yürütülen Çerkezköy Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2022/43 D. İş sayılı delil tespiti dosyası kapsamında oluşturulan 31.10.2022 tarihli raporda ... şirketinin patent hakkına tecavüzünün söz konusu olmadığının belirtildiğini, aleyhine tespit istenen işletmenin tespit istenen makinelerin üretimini yapmadığı, ilgili makineleri ticaretine konu ürünleri (çorapları) üretmek için son kullanıcı olarak işlettiği, yapılan kesif esnasında Çin ... firmasının ürettiği 18 adet makinesinin üzerinde daha önce işbu dosyadan yapılan keşfin aksine tecavüz unsuru ekipmanların bulunmadığı, keşif mahallinde tespit talep eden firmaya ait bulunan patent hakkına tecavüzüne ilişkin herhangi bir unsura rastlanılmadığının tespit olunduğunu , müvekkilinin işyerinde tespit edilen dört adet çorap örme makinaları müvekkilin ticari faaliyetine konu olmamakta, müvekkil tarafından satışı ve/veya üretimi yapılmadığını, bu nedenle müvekkilin SMK 141. Madde gereği patent hakkına tecavüzü söz konusu olamayacağını ve davacının maddi ve manevi tazminat talepleri haksız ve hukuka aykırı olduğundan davanın reddine karar verilmesi talep edilmiştir.Davalı ... ÇORAP vekilinin cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin faaliyetlerini gerçekleştirebilmek için yurt içi ve yurt dışından gerek ham madde gerekse de üretimi için gerekli her nevi makineyi tedarik ettiğini, davacı şirket ile arasında uzun yıllara dayanan iş ilişkisi olduğunu, davacı şirketin müvekkilinin tedarikçisi konumunda olduğunu, davacının bahsi geçen makinelerin yalnızca son Kullanıcısı olduğunu, davanın müvekkiline yöneltilmesinin hatalı olduğunu, davacının adına tescilli çorap örme makinelerinin taklidi olduğunu ileri sürdüğü ... markalı çorap örme makinesinin üreticisinin .... LTD. adlı Çin şirketi olduğundan husumetin bu firmaya yöneltilmesi gerektiğini, davacı ile dava dışı makinelerin üreticisi .... arasında patent tecavüzünden kaynaklanan davalar olduğunu davaya konu makinelerin , davacı yan adına tescilli çorap örgü makinesi ile aynı işlev ve görüntüye dahi sahip olmayıp Çerkezköy Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2022/43 D.İş Sayılı dosyasından alınan 31.10.2022 tarihli bilirkişi heyet raporunda bu husus tarafsız ve bağımsız konunun uzmanı bilirkişiler tarafından da da tespit edildiğini, huzurdaki dava ikame edilmeden evvel İstanbul 2. FSHM'nin 2022/148 D. İş sayılı dosyasından ikame ettikleri dava ile bir kez daha ihtiyati tedbir talebinde bulunduklarını ancak mahkemece \"Çerkezköy Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2022/43 D.İş sayılı dosyasında alınan raporlar ile çeliştiği, talebin yargılamayı gerektirdiği, yaklaşık ispat şartları oluşmadığı gerekçesiyle ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verildiğini, davacı yanca işbu karara da itiraz edilmekle İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi'nin 16. HD.'nin 2023/351 E. 2023/638 K. 06.04.2023 T. Kararı ile davacı yanın istinaf talepleri reddolunarak kararın kesinleştiğini, bu nedenlerle davacının müvekkili şirketin üretiminde kullandığı çorap örme makineleri sebebiyle patent hakkına tecavüz ettiği iddialarını kabul etmediklerini, makineler üzerinde ... ibaresinin bulunmasının markasal kullanım olarak nitelendirilemeyeceğini, davacının ... markalı çorap örme makinesinden kasıtlı ve kötü niyetli olarak ... markalı çorap örme makinesi şeklinde bahsetmekte olup müvekkilin bahse konu makineleri ... markası adı altında kullanmasının dahi söz konusu olamayacağını, davacı müvekkilin ...marka çorap örme makinelerinde - kendi fabrikasında yaptığı üretim esnasında- söz konusu makinede bu ibarenin olması dahi markasal kullanım/marka hakkına tecavüz teşkil etmeyeceğini, “...” ibaresi de çorap sektöründe jenerik hale gelmiş bir ifade olup öyle ki “...” ifadesi tespit talebinde bulunanın marka tescilinden dahi önce sektörde burnu kapalı çorap örme makinelerini ifade etmek için kullanıldığını, açıklanan nedenlerle işbu davanın reddine karar verilmesinin talep etmiştir. İlk Derece Mahkemesi Kararı:Mahkemece; \" 1-Davalı ... A.Ş.yönünden tedbir talebinin kabulü ile 6100 sayılı HMK'nun 389-390. maddeleri ile 6769 sayılı SMK'nun 159. maddesi gereğince İHTİYATİ TEDBİR TALEBİNİN TAKDİREN 2.000.000 TL (ikimilyontürklirası) nakdi teminat veya aynı miktarda kesin ve süresiz banka teminat mektubu ibrazı şartıyla KISMEN KABULÜNE,2- Davacı tarafından üretildiği tespit edilen veya edilecek çorap örme makineleri dışında; TPMK nezdinde davacı adına tescilli ... ve ... numaralı markalarında bulunan \"sbys\" ibaresinin bulunduğu davalı Davalı ... A.Ş. ait çorap örme cinsi makinelerinin; bu davalının adreslerindeki üretim, dağıtım, tanıtım, ithalat, ihracat ve satışının durdurulmasına, Davacı tarafından üretildiği tespit edilen veya edilecek çorap örme makineleri dışında; TPMK nezdinde davacı adına tescilli... ve .... numaralı patent belgelerine 09/07/2024 tarihli bilirkişi raporunda tespit edilen tecavüz teşkil eden kullanımlarının bulunduğu davalı ... A.Ş. ait adreslerde bulunan çorap örme cinsi makinelerine, bu ürünlere ait ambalaj, etiket, kutu, iş evrakı, katalog ve her türlü tanıtım ve promosyon araçlarına el konulmasına, el konulan ürünlerin bu aşamada masrafı davacı tarafından karşılanmak üzere yediemine tevdiine, 3-Davalı ... Şti yönünden tedbir talebinin reddine \" karar verilmiştir. İleri Sürülen İstinaf Sebepleri:Davacı vekili tarafından süresinde istinaf yoluna başvurulmuş olup, davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davalılar’ın müvekkil’in tescilli patent ve markalarından doğan haklarına açıkça tecavüz teşkil eden eylemlerin devamının önlenmesi bağlamında söz konusu kullanımların ihtiyaten durdurulmasını talep ettiklerini, taleplerinin mahkemece kısmen reddine karar verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, bilirkişi raporunda tekstil ve çorap örme makinaları üzerinde “...” ibaresinin yanında “...” ibarelerinin markasal olarak yer aldığını, iltibasa neden olabileceğinin belirtildiğini , davalı ...'nin adresinde tespit edilen 4 adet “...” ibareli çorap örme makinesinin müvekkiline ait.... tescil no.lu patent belgesinin 1 ve 5 no.lu bağımsız istemleri ve ... no.lu patent belgesinin 1 no.lu bağımsız istemi ile aynı kapsamda olduğu ve ihlal yarattığının sabit olduğunu, ... yönünden talebin reddi kararının hukuka aykırı olduğunu, davalı’nın ilgili ürünleri deneme amaçlı aldığı, bu ürünlerin üreticisi veya satıcısı olmadığı ve bu ürünlerden ticari gelir elde etmediği, bu nedenle de patent hakkına tecavüzden kaynaklı hukuki sorumluluğunun doğmayacağı yönündeki iddialarının kabul edilmesinin mümkün olmadığını, davalı’nın söz konusu makineleri para karşılığı almamış olması veya geçici bir süre ile elinde bulundurmuş olmasının, müvekkil’in patent ve marka haklarına tecavüz teşkil eden bu makinelerin ticari amaçla elde bulundurulmadığı anlamına gelmeyeceğini, davalı tarafın ticari işlemlerinde basiretli tacir olarak hareket etme yükümlülüğü olup müvekkilinin tescilli patent haklarına tecavüz teşkil etmemek adına gerekli incelemeleri yaparak önlemleri alması gerektiğini, müvekkilinin sektörde tanınmışlık düzeyinin dikkate alındığında davalının müvekkili ve tescilli haklarından haberdar olmamasının mümkün olmadığını beyanla mahkemece verilen kısmen red kararının kaldırılmasını, tedbir talebinin tümden kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
İstinafa Cevap:Davalı ... Şti. vekili istinafa cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin işyerinde yapılan tespit neticesinde tespit edilen ... markalı makinaların ticari amaçlı değil numune amaçlı alınan ürünler olduğunu, ürünlerin müvekkili tarafından satışı/üretimi yapılmadığını, bu makinaların 20.04.2022 tarihli İrsaliye Faturası ile diğer davalı ... A.Ş.'den deneme amaçlı olarak alınan ürünler olduğunu, bunun faturada açıklama kısmında yazılı olduğunu, makinaların iade edildiğini, müvekkilinin davacının herhangi bir Fikri Mülkiyet Hakkına tecavüzü söz konusu olmadığını, ürünler üzerinden herhangi bir kazanç elde etmediğini, iddiaların haksız olduğunu, mahkemece müvekkili adına ihtiyati tedbir red kararının hakkaniyete uygun olduğunu, müvekkilinin maddi ve manevi tazminat, itibar tazminatı hakları ile yoksun kalınan kazancın tazmini ve fazlaya ilişkin sair tüm hakları saklı kalmak kaydı ile davacının istinaf isteminin reddine karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE:HMK'nın 355. Maddesi gereği, kamu düzenine aykırılık teşkil eden hususlar hariç tutularak, istinaf neden ve gerekçeleri ile sınırlı olmak üzere yapılan incelemede;Dava, davacıya ait patent ve marka hakkına tecavüzün tespiti, önlenmesi, refi, maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.Davacı vekili, müvekkilinin çorap üretiminde kullanılan makinalara ilişkin ... (EPC yayın no: ...) , .. (EPC yayın no : ...) numaralı ve ... (EPC yayın no: ...) numaralı patent başvurularını gerçekleştirdiğini , tescilli ... no.lu ve ... no.lu “...” ibareli markaların da sahibi olduğunu, davalıların eylemlerinin patent başvurusundan doğan patent hakkına tecavüz ile marka hakkına tecavüz teşkil ettiğinin tespitine, patent ve marka haklarına tecavüz teşkil eden eylemleri nedeniyle ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiştir. Mahkemece tedbir talebi davalı ... A.Ş.yönünden kabul edilmiş, diğer davalı yönünden ise reddedilmiştir.Davacı vekili, tedbir talebinin reddedilen kısmı yönünden istinaf talep etmiştir. 09/07/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle: \"Davacının ... ve ... no ile tescilli markaların hak sahibi olduğunu , davalı ... A.Ş'nin kullanımlarına bakıldığında, tekstil ve çorap örme makinaları üzerinde ... Machine ibaresinin yanında ... ibarelerinin markasal olarak yer aldığı, sözkonusu ibarenin davacının tescilli markaları ile görsel ve fonetik olarak ayniyet arz ettiği, hitap ettiği tüketiciler nezdinde iltibasa neden olabileceği, ... (... validasyonu) ve ... (....validasyonu) tescil sayılı patentlerin davacı adına TPMK nezdinde tescilli olduğunu halen patent korumasından yararlanmakta olduğunu, davalı ... Çorap .. A.Ş.'nin adresinde tespit edilen ... ibareli çorap dikim makinasının... tescil no'lu patent belgesinin 1 ve 5 no'lu bağımsız istemleri ile aynı kapsamda olduğu ve ihlal yarattığı , ... no'lu patent belgesinin 1 no'lu bağımsız istemi ile aynı kapsamda olduğu ve ihlal yarattığı, ... ibareli makinelerindeki kullanılan yöntemin patentlerinden kaynaklı haklara tecavüz oluşturmadığı, davalı ..Şti. adresinde tespit edilen 4 adet ... ibareli çorap örme makinesinin ... tescil no'lu patent belgesinin 1 ve 5 no'lu bağımsız istemleri ile aynı kapsamda olduğu ve ihlal yarattığı,...no'lu patent belgesi olduğu ve ihlal yarattığı, ancak söz konusu makineleri açıklama kısmında yer aldığı 1 no'lu bağımsız istemi ile aynı kapsamda diğer Davalı ... tarafından makineleri üzere Satış amaçlı değil deneme amaçlı sevk edildiği dikkate alınırsa SMK md. 85/3-b uyarınca deneme amaçlı fiil olarak değerlendirilip değerlendirilmeyeceği hususunun mahkemenin takdirinde olduğunu, Tespit edilen 4 adet ... ibareli çorap örme makinesinin, ... A.Ş Tarafından Deneme amaçlı olarak ... Firmasına teslim edilmiş yaklaşık 1,5 ay kullanılmış deneme daha sonra irsaliye ile tekrar ... A.Ş ye iade edilmiş olduğu,.... Şti Kayıtlarında ve ... A.Ş Kayıtlarında bu satım ve alım ile ilgili herhangi bir satış ve alış faturası kaydına ve belgesine rastlanılmadığı\" bildirilmiştir. Mahkemece , davalı .... Şti y iş yerinde 4 adet \"...\" ibarenin bulunduğu makineler bulunduğunun tespit edildiği, bu makinelerin iş yerinde kullanılmak amacıyla deneme amaçlı diğer davalıdan alındığının, daha sonra iade edildiğinin belirtilerek, alınmasına ve iade edilmesine ilişkin iki adet faturanın sunulduğu, davalının savunmaları ve delilleri kapsamında tecavüz oluşturan kullanımının bulunduğuna ilişkin bu aşamada yaklaşık ispat koşulunun sağlanamadığı gerekçesi ile tedbir talebinin reddine karar verildiği, her ne kadar davalı işyerinde tespit edilen makinaların patentin koruma kapsamında olduğu anlaşılıyorsa da, davalı şirketin makina üretimi ve satışı faaliyetinin bulunmadığı, makinaların diğer davalıdan deneme amaçlı alındığı ve iade edildiğine yönelik savunmasının ve bu savunmayı doğrulayan 20.04.2022 tarihli \" satış amaçlı değildir deneme amaçlı sevk edilmiştir\" şeklindeki açıklama içeren İrsaliye Faturasının ve 27.06.2022 tarihli iade faturasının aksine tedbir uygulanabilmesi bakımından bu aşamada yaklaşık ispat şartının sağlanmadığı söz konusu makinaların iade edilmiş olması karşısında tedbir talebinin de konusuz kaldığı, mahkemece tedbir talebin reddine karar verilmesinin dosya kapsamındaki delil durumuna uygun olduğu davacı vekilinin istinaf talebinin reddi gerektiği anlaşılmıştır.Davacı vekilinin İstinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b/1. maddesi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerektiği kanaat ve sonucuna varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1- Usûl ve yasaya uygun İstanbul 4. Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi'nin 03/10/2024 tarih ve 2023/36 E. Sayılı ara kararına karşı davacı vekili tarafından yapılan istinaf talebinin 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b/1. maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE, 2- 492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 615,40 TL maktu istinaf karar ve ilam harcından peşin yatırılan 427,60 TL harcın mahsubu ile bakiye 187,80 TL harcın davacıdan tahsiliyle Hazineye gelir kaydedilmesine, 3- Davacı tarafça istinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına4- İncelemenin duruşmasız olarak yapılması sebebiyle taraflar yararına vekalet ücreti tayinine yer olmadığına,5- Taraflarca yatırılan gider avansından harcanmayan kısmın karar kesinleştiğinde iadesine,6- Karar tebliği, harç tahsil müzekkeresi düzenlenmesi, harç ve avans iadesi işlemlerinin İlk derece Mahkemesince yerine getirilmesine, 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b/1. maddesi gereğince, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda ve 6100 Sayılı HMK'nın 362/(1)-f. ve 394/(5). maddeleri gereğince, kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi. 07/01/2025