T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
14. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2024/1835
KARAR NO: 2024/1903
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: BAKIRKÖY 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 25/09/2024 tarihli ek karar
NUMARASI: 2023/116 D.İ - 2023/117 K.
DAVANIN KONUSU: İhtiyati Haciz
Taraflar arasında görülen değişik iş dosyasında ihtiyati haciz talebinin ilk derece mahkemesince yapılan yargılaması sonunda kararda yazılı nedenlerle ihtiyati haciz talebinin kabulü kararına, ihtiyati hacze itiraz eden borçlu vekilince yapılan itirazın kabulüne dair verilen 04.10.2024 tarihli ek karara karşı, ihtiyati haciz talep eden alacaklı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine Dairemize gönderilmiş olan değişik iş dosyası incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ İhtiyati haciz talep eden/alacaklı vekili, talep dilekçesinde özetle; müvekkilinin 8.971,00 USD bedelli 04.12.2017 vadeli 22.05.2015 tanzimli tarihli, 8971,00 USD bedelli 04.09.2017 vadeli 22.05.2015 tanzim tarihli, 8.971,00 USD bedelli 04.06.2017 vadeli 22.05.2015 tanzim tarihli, 9.850,00 USD 10.11.2017 vadeli 30.01.2015 tanzim tarihli, 9.850,00 USD 10.08.2017 vadeli 30.01.2015 tanzim tarihli, 9.850,00 USD 10.05.2017 vadeli 30.01.2015 tanzim tarihli bonolardan kaynaklanan toplam 56.463 USD alacağı bulunduğu, talep tarihindeki 19,39 TL/USD kur değeri ile alacağın 1.093.123,68 TL olduğunu, bu alacağın tahsili amacıyla Büyükçekmece ...İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasından takibe başlandığını, borçlunun takip konusu borcu ödediğini belirtmesine rağmen herhangi bir belge sunmadığını, icra müdürlüğünce talebinin reddi üzerine memur muamelesinin şikayeti talebinde bulunduğunu ve bu davadan işlenen hacizlerin kaldırılarak alacağın tartışmalı hale getirildiğini, zamanaşımına uğramış bononun temel ilişki yönünden yazılı delil başlangıcı niteliğinde olması nedeniyle ihtiyati haciz kararı verilebileceğini, alacağın yaklaşık olarak ispatlandığını ileri sürerek, borçlunun taşınır ve taşınmaz malları ile 3. kişilerdeki hak ve alacaklarının ihtiyaten haczini istemiştir. İlk derece mahkemesi, ihtiyati haciz talebini değerlendirdiği 19.04.2024 tarihli değişik iş kararında; \"...Talep; ihtiyati haciz kararı verilmesi istemine ilişkindir. İİK'nun 257. maddesine göre; rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı borçlunun yedinde veya 3. şahısta bulunan taşınır ve taşınmaz malları ve alacakları ile diğer haklarını ihtiyaten haczettirebilir. İncelenen tüm dosya kapsamına ve talebe dayanak belgeler içeriğine göre; alacağın bonoya dayalı olduğu, yukarıda yazılı alacak miktarının varlığı ve alacağın vadesinin geldiği, dosya kapsamına göre bu alacak için borçlu tarafından verilmiş bir rehin de bulunmadığı, buna göre ihtiyati haciz isteyenin karşı taraf/borçlu hakkındaki talebinin İİK'nun 257. maddesindeki yasal koşulları taşıdığı görülmekle...\" gerekçesiyle, talebin kabulüne, İİK’nın 257/1 maddesi gereğince alacaklının, 56.463,00-USD alacağını teminen borçlunun borca yetecek miktardaki menkul, gayrimenkul malları ile üçüncü kişilerdeki hak ve alacaklarının %15 teminat karşılığı ihtiyaten haczine, kararın Büyükçekmece ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasına gönderilmesine, karar vermiştir. Bu karara karşı, ihtiyati hacze itiraz eden borçlu vekili tarafından, İİK'nın 265. maddesi uyarınca, süresinde itiraz edilmiştir. İhtiyati hacze itiraz eden borçlu vekili, itiraz dilekçesinde özetle; 56.463,00 USD bedelli bonolara istinaden ihtiyati haciz kararı verildiğini, ancak bonoların zamanaşımına uğradığını, bu bonolar nedeniyle yapılan takibe yönelik itirazın iptali davasında Büyükçekmece 11. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2024/254 Esas sayılı dosyasında, davanın reddine karar verildiğini, bu ilamla borcun bulunmadığının anlaşıldığını belirterek ihtiyati haciz kararının kaldırılmasını istemiştir. Alacaklı vekili itiraza karşı sunduğu beyanında; ihtiyati haczin görevli mahkemece verildiğini, talebin kambiyo senedine dayanması nedeniyle mutlak ticari dava bulunduğunu, bonoya dayalı talebin İİK'nın 258. maddesindeki yaklaşık ispat şartını sağladığını belirterek, ihtiyati hacze yönelik itirazın reddine karar verilmesini istemiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ EK KARARI ÖZETİ İlk Derece Mahkemesi, itirazı değerlendirdiği 25.09.2024 tarihli ek kararında; \"... Mahkememizin 19/04/2023 tarih ve 2023/116 Değişik iş 2023/117 Karar sayılı ihtiyati haciz kararı ile ihtiyati haciz talep eden vekilinin talebinin kabulü ile İİK’nun 257/1 maddesi gereğince alacaklının, 56.463,00-USD alacağının alınabilmesini sağlamak için borçlunun borca yetecek miktardaki menkul, gayrimenkul malları ile 3. kişilerdeki hak ve alacaklarının İHTİYATEN HACZİNE, borçlu ile 3. kişilerin uğrayabilecekleri zararı karşılamak üzere taktiren alacağın % 15 oranında HMK’nun 87. maddesinde yazılı türden teminat alınmasına karar verilmiş, ihtiyati haciz kararına borçlu vekili tarafından itiraz edilmesi üzerine 2004 Sayılı İİK'nun 265/4 maddesi uyarınca itirazın duruşmalı olarak incelenmesine karar verilmiş ve duruşma açılmıştır. 2004 sayılı İİK'nun 265. maddesi uyarınca, 'Borçlu kendisi dinlenmeden verilen ihtiyatî haczin dayandığı sebeplere, mahkemenin yetkisine ve teminata karşı; huzuriyle yapılan hacizlerde haczin tatbiki, aksi hâlde haciz tutanağının kendisine tebliği tarihinden itibaren yedi gün içinde mahkemeye müracaatla itiraz edebilir. Menfaati ihlâl edilen üçüncü kişiler de ihtiyatî haczi öğrendiği tarihten itibaren yedi gün içinde ihtiyatî haczin dayandığı sebeplere veya teminata itiraz edebilir.' düzenlemesi mevcut olup ihtiyati haciz kararına itiraz sebepleri; mahkemenin yetkisi, teminat, ihtiyati haczin dayandığı sebepler olarak sınırlı şekilde sayılmıştır.İtiraza dayanak deliller ve dosyanın incelenmesi sonucunda; ihtiyati haciz kararının borçlu itiraz edene tebliğinin yapılmadığı ve öğrenme tarihinin 09/08/2024 olarak bildirilmesi karşısında işbu itirazın süresinde olduğu, mahkememizce verilen 19/04/2023 tarihli ihtiyati haciz kararına dayanak olarak gösterilen bonoların tamamının zamanaşımına uğramış oldukları, bu nedenle alacaklı tarafından bonolara dayalı olarak ihtiyati haciz kararından önce ilamsız takip başlatıldığı, bonoların zamanaşımına uğramış olması nedeniyle kambiyo vasfına yitirdikleri, bu nedenle adi belge niteliğindeki işbu bonolara dayalı olarak yapılacak ihtiyati haciz taleplerinin mahkememiz görev alanında olmayıp Asliye Hukuk Mahkemeleri'nin görev alanında kaldığı anlaşıldığından sair itiraz sebepleri incelenmeksizin...\" gerekçesiyle, itirazın kabulüne, mahkemenin 19.04.2023 tarih ve 2023/116 Değişik iş 2023/117 Kararı ile verilen ihtiyati haczin kaldırılmasına, karar verilmiştir. Bu ek karara karşı, ihtiyati haciz talep eden alacaklı vekilince istinaf başvurusunda bulunmuştur.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ İhtiyati haciz talep eden alacaklı vekili, istinaf başvuru dilekçesinde; Kambiyo senedine dayanan alacağının tahsili amacıyla Büyükçekmece ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası ile takip başlatıldığını, davalının ödeme itirazında bulunmasına rağmen belge sunmadığını, müdürlük işlemine ilişkin şikayet davasında mahkemece hacizlerin kaldırılmasına karar verildiğinden ihtiyati haciz için mahkemeye başvurulduğunu, mahkemece daha önce verilen ihtiyati haciz kararının itiraz üzerine kaldırıldığını, oysa alacağın bonodan kaynaklanması nedeniyle TTK'nın 4. maddesine göre mutlak ticari dava bulunduğunu ve ticaret mahkemesinin görevli olduğunu, Bu nedenlerle ilk derece mahkemesinin istinafa konu kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek, ihtiyati haczi kararının kaldırılmasına karar verilmesini istemiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE Talep, İİK'nın 257 ve devamı hükümleri uyarınca ihtiyati haciz kararı verilmesi istemine; istinaf ise ihtiyati haciz talep eden alacaklı tarafın yaptığı itirazın kabulü ek kararına ilişkindir. İlk derece mahkemesince verilen ihtiyati haciz talebinin kabulü kararına borçlu vekilince yapılan itirazın kabulüne dair verilen ek karara karşı, ihtiyati haciz talep eden alacaklı vekili tarafından, yasal süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulmuştur. İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülen istinaf başvuru nedenleri ve kamu düzenine aykırılık yönleriyle sınırlı olarak yapılmıştır. Alacaklı tarafından Büyükçekmece ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasında yukarıda belirtilen 04.12.2017 ila 10.05.2017 vadeli 5 adet bonoya dayalı olarak takip başlatılmıştır. Borçlunun talebi üzerine icra mahkemesince hacizlerin kaldırılması üzerine, alacaklı vekilince takip dosyasında uygulanmak üzere ihtiyati haciz talep edildiği görülmüştür. Borçlu vekili ihtiyati hacze karşı itiraz etmiş ve Büyükçekmece 11. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2024/254 esas sayılı dosyasında açılan davada davanın reddine karar verildiğini belirtmiştir. Mahkemece borçlunun itirazı üzerine, zamanaşımına uğrayan bonoların kıymetli evrak vasfını yitirdiği gerekçesiyle, bu bonolara dayalı olarak ihtiyati haciz talebinden önce başlatılan ilamsız takip nedeniyle mahkemenin görevsiz olduğu ve asliye hukuk mahkemesinin görevli olduğu gerekçesiyle ihtiyati hacze yönelik itiraz kabul edilerek ihtiyati haciz kararı kaldırılmıştır. UYAP ortamından istenerek incelenen Büyükçekmece 11 AHM'nin 2024/254 Esas sayılı dosyasının incelenmesinde, davacı ... A.Ş. tarafından davalı... aleyhine gayrimenkul satış vaadi sözleşmesi kapsamında verilen ve bu uyuşmazlığa konu edilen 5 adet bono bedelinin zamanaşımına uğraması nedeniyle Büyükçekmece ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasından ilamsız icra takibi başlattığı, senet bedellerinin ödendiğine ilişkin savunmanın yersiz olduğunu belirterek, takibe yönelik itirazın iptalini istemiştir. İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucu; satım vaadi sözleşmesinin resmi şekilde yapılmaması nedeniyle geçersiz olduğu, geçerli olsa bile devrin ipotekli yapılarak taşınmazın satıldığı ve sözleşmenin geçersiz olduğu kabul edilerek davanın reddine 20.11.2024 tarihinde karar verildiği anlaşılmıştır. İİK'nın 265/1.maddesi hükmü uyarınca borçlu, kendisi dinlenmeden verilen ihtiyati haczin dayandığı sebeplere, mahkemenin yetkisine ve teminata karşı; huzuriyle yapılan hacizlerde haczin tatbiki, aksi hâlde haciz tutanağının kendisine tebliği tarihinden itibaren yedi gün içinde mahkemeye müracaatla itiraz edebilir. İlk derece mahkemesince oluşturulan gerekçe yerinde olmamakla birlikte karar sonrası yukarıda belirtilen Büyükçekmece 11. AHM'nin 2024/254-166 E.K.sayılı kararı ile ihtiyati haciz talep edilen Büyükçekmece ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasına yönelik itirazın iptali davasında, davacı alacağının bulunmadığının tespit edilerek davanın reddine karar verildiği anlaşılmıştır. Asliye Hukuk Mahkemesinin gerekçesine göre davacı alacağının varlığının yaklaşık ispat ölçüsünde kanıtlanmadığı, aksine alacağın bulunmadığının mahkeme kararı ile belirlendiği anlaşılmakla, İİK'nın 257 ve 258.maddesindeki şartları taşımayan alacağı yönünden verilen ihtiyati haciz kararının kaldırılması doğru olduğundan, alacaklı vekilinin ihtiyati haczin kaldırılmasına yönelik karara ilişkin istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiştir. Açıklanan bu gerekçelerle, İİK'nın 265/son ve 353/1.b.1 maddeleri uyarınca dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, ilk derece mahkemesince ihtiyati hacze itirazın kabulüne dair ek kararı kararı usul ve yasaya uygun bulunduğundan, alacaklı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine dair aşağıdaki karar verilmiştir.
KARAR: Yukarıda açıklanan gerekçelerle; 1-HMK'nın 353/1.b.1 ve İİK'nın 258/3 maddeleri uyarınca, ihtiyati haciz talep eden alacaklı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine, 2- İhtiyati haciz talep eden alacaklı tarafından yatırılan istinaf başvuru ve peşin karar harçlarının Hazineye irat kaydına,3-İhtiyati haciz talep eden alacaklı tarafından yapılan kanun yolu giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, 4-Gerekçeli kararın ilk derece mahkemesince taraflara tebliğine, 5-Dosyanın, kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine dair; HMK'nın 353/1.b.1 ve İİK'nın 265/son maddeleri uyarınca dosya üzerinden yapılan istinaf incelemesi sonucunda, oybirliğiyle ve kesin olarak karar verildi. 19.12.2024