T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
13. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2024/1930 Esas
KARAR NO: 2024/2125 Karar
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
NUMARASI: 2024/638 Esas (Derdest Dava Dosyası)
TARİH: 21/10/2024 (Ara Karar Tarihi)
DAVA: Tazminat (Sözleşmeden Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ: 26/12/2024
İlk derece Mahkemesinde yapılan inceleme sonucunda verilen karara karşı istinaf kanun yoluna başvurulmuş olmakla dava dosyası incelendi:
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMASININ ÖZETİ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Yargıtay 1. Hukuk Dairesinin 2012/436 E. 2012/7 K. 10.01.2012 tarihli kararında, “…İhtiyati tedbir kararının kabul edilebilmesi bakımından tedbir isteyenin haklılığı konusunda tam kanaat değil, kuvvetle muhtemel yaklaşık bir kanaatin yeterli olacağı öngörülmüştür.\" denilmektedir. Hal böyleyken müvekkiline ait iş makinesinin işbu davaya konu ayıp sebebiyle onarımda kaldığı ve bu onarımda kaldığı süre boyunca ticari kazanç elde edemediği her türlü izahtan varestedir. Bu hususun yaklaşık ispat koşulu sağladığının kabulü ile, İş makinesinin satım sözleşmesinden de görüleceği üzere satımın Euro üzerinden gerçekleştiği, ülke ekonomisinin mevcut gidişatı ve nihai hükme kadar devam eden yargılama süresi de göz önüne alındığında işbu davamızın konusuz ve sonuçsuz kalmaması adına davalıya ait iş yerinde ayıpsız aynı marka ve model iş makinesi üzerine duruşma yapılmaksızın ihtiyati tedbir kararın verilmesini, talep edilen tazminat talebi yönünden alacağımıza yeter miktarda; davalının menkul, gayrimenkul malları ile üçüncü şahıslardaki hak ve alacakları üzerine (uygun görülecek teminat mukabilinde) ihtiyati haciz konulmasına karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARININ ÖZETİ: İlk Derece Mahkemesi 21/10/2024 (Ara Karar Tarihi) tarih ve 2024/638 Esas (Derdest Dava Dosyası) sayılı kararında; \" Somut durumda dava dilekçesi incelendiğinde; İhtiyati tedbir talebi uyuşmazlığın esasına ilişkin olduğu anlaşılmakla ihtiyati haciz talebinin ise alacağın yargılamayı gerektirdiği anlaşıldığından ihtiyati tedbir ve ihtiyati haciz taleplerinin ayrı ayrı reddine karar verilerek aşağıdaki hüküm tesis edilmiştir.\"gerekçesi ile, '' İhtiyati tedbir ve ihtiyati haciz talebinin REDDİNE,'' karar verilmiş ve karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ: Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkili davacı şirketin, dava dilekçelerinde açıklanan gerekçelerle bildirilen niteliklere sahip olmayan iş makinesi satışı sebebiyle maddi zarara uğradığını ve söz konusu iş makinesinin çalışır vaziyette olmamasından ötürü müvekkilinin üstlendiği edimleri yerine getiremediğini; bu nedenle ticari kazanç kaybına uğradığını; müvekkili şirketin uğramış olduğu zararların tazmini için işbu davayı ikame ettiğini, ilk derece mahkemesince ihtiyati tedbir ve ihtiyati haciz taleplerinin ayrı ayrı reddine karar verildiğini, Müvekkiline ait iş makinesinin dava konusu ayıp sebebiyle onarımda kaldığını ve onarımda kaldığı süre boyunca araçtan ticari kazanç elde edemediğinin her türlü izahtan vareste olduğunu; yaklaşık ispat koşulunun sağlandığını, iş makinesinin satım sözleşmesinden de görüleceği üzere satımın Euro üzerinden gerçekleştiğini, ülke ekonomisinin mevcut gidişatı ve nihai hükme kadar devam eden yargılama süresi de göz önüne alındığında davalarının konusuz ve sonuçsuz kalmaması adına davalıya ait iş yerinde ayıpsız aynı marka ve model iş makinesi üzerine duruşma yapılmaksızın ihtiyati tedbir kararın verilmesini talep ettiklerini; talep edilen tazminat talebi yönünden alacaklarına yeter miktarda; davalının menkul, gayrimenkul malları ile üçüncü şahıslardaki hak ve alacakları üzerine (uygun görülecek teminat mukabilinde) ihtiyati haciz konulmasına karar verilmesini talep ettiklerini; dava konusu iş makinesi 2023 model olup, seri olarak 2024 model iş makinelerinin pazara sunulduğunu, hatta 2025 model iş makinelerinin yakında piyasaya sunulacağını; harici edinilen bilgiler neticesinde davalı şirketin şuan mevcut durumda 2023 model iş makinelerinin az sayıda kaldığını hatta satış pazarlama teknikleri ile 2023 model iş makinelerinin satılarak şirket bünyesinden çıkarılmak istendiğini öğrenmiş bulunduklarını; neticei taleplerinde, makinenin ayıpsız misli ile değişim talepleri olduğunu ve yargılama süresi göz önüne alındığında dava kabul ihtimaline binaen davalı şirketin edimi yerine getirirken 2023 yılı iş makinesinin ellerinde olmadığını iddia ederek, müvekkili ikinci kez mağdur edeceğini, Yerel mahkemenin ara kararının Yargıtay içtihatları ışığında usul ve yasaya aykırı olduğunu, mahkemenin, uyuşmazlık konusunun esasa ilişkin olması sebebini ihtiyati tedbir talebinin ret gerekçesi olarak belirttiğini; oysa ihtiyati tedbirin amacının Anayasanın 2. maddesinde yer alan “hukuk devleti” ilkesinin bir gereği olarak, bireylere etkin hukuki himaye sağlamak olduğunu (Yargıtay İçtihadı Birleştirme Genel Kurulu 21.02.2014 Tarihli, 2013/1 Esas, 2014/1 Karar sayılı kanun hükmünde kararı), TBK'nun 219.maddesinde ‘satıcı, alıcıya karşı herhangi bir surette bildirdiği niteliklerin satılanda bulunmaması sebebiyle sorumlu olduğu gibi, nitelik veya niteliği etkileyen niceliğine aykırı olan, kullanım amacı bakımından değerini ve alıcının ondan beklediği faydaları ortadan kaldıran veya önemli ölçüde azaltan maddi, hukuki ya da ekonomik ayıpların bulunmasından da sorumlu olur. Satıcı, bu ayıpların varlığını bilmese bile onlardan sorumludur’ düzenlemesinin yer aldığını, davalı tarafın dava sonucu yükümlü olacağı ödemelerin tahsilini imkansız kılmak amacıyla birçok farklı yola başvurabileceğinin ihtimal dahilinde olduğunu; sırf bu sebeple dahi ihtiyati tedbir taleplerinin kabulü gerektiğini, davacı yararına, yargılamanın sonunda verilecek hükmün gerçekleşmesini temin eder mahiyette ihtiyati tedbir kararı verilmesi gerekirken iş bu talebin reddedilmesinin hukuk ve hakkaniyete aykırı olduğunu, İleri sürerek, yukarıda açıklanan nedenler ile İstanbul 14. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2024/638 Esas nolu dosyasında 21/10/2024 tarihli usul ve yasaya aykırı olarak verilmiş olan ihtiyati tedbir ve haciz talebinin reddi kararının kaldırılmasına ve dairemizce yapılacak olan istinaf incelemesi neticesinde ivedilikle ihtiyati tedbire ve hacze karar verilmesini talep etmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ: HMK'nın 355. maddesine göre istinaf incelemesi; istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırılık görüldüğü takdirde ise resen gözetilmek suretiyle yapılmıştır. Dava; taraflar arasındaki satış sözleşmesine konu iş makinesinin ayıplı olduğundan bahisle, makinenin misli ile değiştirilmesi ve makinenin onarımda kaldığı süre boyunca kullanılmamasından doğan zararın tazmini istemlerine ilişkin olup, davacının satış konusu makine ile aynı marka ve modelde bir başka araç üzerine tedbir konulmasına, ayrıca tazminat alacakları yönünden ihtiyati haciz kararı verilmesini talep ettiği, mahkemece taleplerin reddedildiği, red kararına karşı davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulduğu anlaşılmıştır. İİK'nun 257/1 fıkrası uyarınca; rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarını ve alacaklariyle diğer haklarını ihtiyaten haczettirebilir. İİK'nun 258 maddesi uyarınca; ihtiyati haciz talep eden alacaklı alacağı ve icabında haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek deliller göstermeğe mecburdur. Burada aranan ölçü yaklaşık ispat ölçüdür. HMK'nın 389. maddesi uyarınca; mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkânsız hâle geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hâllerinde, uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebilir. Aynı kanunun 390 maddesi uyarınca tedbir talep eden taraf dilekçesinde dayandığı ihtiyati tedbir sebebini ve türünü açıkça belirtmek ve davanın esası yönünden kendisinin haklılığını yaklaşık olarak ispat etmek zorundadır. Somut olayda; davacının satıma konu iş makinesinin ayıplı olduğuna ve bu ayıp nedeniyle makinenin kullanılamaması sonucu maddi zararının oluştuğuna ve bu zararın miktarına yönelik iddialarının esası bakımından mevcut delil durumuna göre bu aşamada yaklaşık düzeyde ispat koşulunun sağlanmadığı, mahkemece tedbir ve haciz taleplerinin reddine karar verilmesinde isabetsizlik bulunmadığı anlaşılmış olup, aksi yöndeki istinaf sebepleri yerinde görülmemiştir. Sonuç itibariyle, ilk derece mahkemesi hüküm ve gerekçesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığından, kamu düzenine aykırılık da saptanmadığından davacı yanın istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nun 353/1-b1 maddesi uyarınca esastan reddine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-Davacının istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK' nın 353/1-b-1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE, 2-Harçlar Kanunu gereğince istinaf eden tarafından yatırılan istinaf kanun yoluna başvurma harcının hazineye gelir kaydına, 3-Karar tarihi itibariyle Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 427,60-TL istinaf karar harcı istinaf eden tarafından peşin olarak yatırıldığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına, yatırılan harcın hazineye gelir kaydına, 4-İstinaf yargılama giderlerinin istinaf talep eden üzerinde bırakılmasına, 5-Artan gider avansı varsa talep halinde yatıran tarafa iadesine, 6-Kararın ilk derece mahkemesince taraflara tebliğe gönderilmesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda 26/12/2024 tarihinde HMK'nın 362/1-f maddesi gereğince kesin olarak oy birliği ile karar verildi.