T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
13. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO:2022/844 Esas
KARAR NO:2024/1940 Karar
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ:İSTANBUL 18. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
NUMARASI:2018/657 Esas- 2021/708 Karar
TARİH:20/10/2021
DAVA:Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ:05/12/2024
İlk derece Mahkemesinde yapılan inceleme sonucunda verilen karara karşı istinaf kanun yoluna başvurulmuş olmakla dava dosyası incelendi:
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMASININ ÖZETİ:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin yurtdışı bağlantıları olan ve çok sayıda yabancı müşterisi bulunan bir mücevherat şirketi olduğunu, uluslararası mal alım-satımları nedeniyle yoğun bir şekilde para transferleri gerçekleştirildiğini, ödemelerinde uluslararası ödeme şekillerini kullandığını ve para transferlerine muhtelif bankaların aracılık ettiğini, davaya konu olayda müvekkili şirketin muhabir banka olan davalı sebebiyle talihsizlik yaşadığını ve zarara uğradığını, somut olayda yurt dışından gelen meblağın ... Bankasına gönderilmesi söz konusu olduğu için Avustralyadaki ... Bankası ve Türkiye'deki ... Bankası dışında araya muhabir banka olarak davalı ...'ın girdiğini, müvekkili şirketin hesap kontrolleri sırasında usulsüzlüklerin muhabir banka olan davalı sebebiyle meydana geldiğinin tespit edildiğini, zira müvekkilinin ... Bankasındaki hesabına paranın davalı bankadan geldiğini, ... Bankası'nın tahsilat ile ilgili işleminin bulunmadığını, dava dışı ...'un mal satımı sebebiyle 07.12.2017 tarihinde müvekkili şirket hesabına para transferini gerçekleştirdiğini, söz konusu şahsın ... Bankası ile ... Şubesi'ndeki \"... no.lu hesabından müvekkili şirketin ... Bankası ... Şubesi'ndeki ... İBAN no.lu hesabına 39.260,00 AU$ (Avusturalya Doları) transfer ettiğini, transfer sonrası yapılan kontrollerde müvekkiline AU$ olarak gönderilen paranın TL cinsinden hesaba geçtiğinin tespit edildiğini, davalı banka tarafından söz konusu hesap adına yetkili kişilerin talimatını alınmadan para birimleri arasında değişiklik yapıldığını, ayrıca kur hesabı yapıldığında gelen paranın 4.500,00 TL eksik olduğunun fark edildiğini, bu durum hakkında davalı bankayla görüşülmek istenilmiş ise de bir türlü iletişimin kurulamadığını, müvekkili şirketin davalı banka ile yapılan görüşmelerden bir sonuç alamayınca 110.737,68 TL olan eksik meblağı davalı bankaya yatırdığını, davalı bankanın iade işleminden sonra, davalı bankanın yanlışlığı düzelterek Avusturalya Doları olarak tam meblağı müvekkili şirkete transfer ettiğini, müvekkilinin 39.260,00 AU$'yi 3 ay boyunca kullanamadığını ve faiz getirisinden yararlanamadığını, bu dönem içinde borçlarını ödeyemediği için itibar kaybına maruz kaldığını, havale gönderen mal alıcısının kendi bankasıyla bir sürü uğraş verdiğini ve bu nedenden bir daha müvekkili şirket ile çalışmayacaklarını ifade ettiklerini, müvekkiline gönderilen 39.260,00 AU$'nın olay tarihi itibariyle işletlememesinden dolayı mahrum kalınan kar ve faiz kaybının davalı bankadan tazmin edilmesi zorunluluğunun doğduğunu, müvekkilinin bu olay nedeniyle bir müşterisini kaybettiğini ve zarara uğradığını beyanla fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 1.000,00 TL maddi tazminatın ve 10.000,00 TL manevi tazminatın haksız fiil tarihinden itibaren işleyecek faiziyle birlikte davalıdan alınarak müvekkiline verilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının usulsüz olduğunu iddia ettiği transfer işleminde müvekkili bankanın her hangi bir hatalı işlemi ve usulsüzlüğünün bulunmadığını, ... tarafından başlatılan para transferinin farklı ülkelerde bulunan dört bankanın yer aldığı bir dizi transfer/EFT işlemleri ile tamamlandığını, amiri ...'un Avusturalya'daki bankası ... Bankasına davacı lehine(lehtar) transfer emrini verdiğini, amir bankanın muhabiri olan ... Bankasına talimatı aktardığını, bu muhabir bankanın, ödeme aracısı olan ... Bankasına (bu bankanın davalı banka nezdinde hesabı bulunan hesabına) transfer yaptığını, müvekkili bankanın da müşterisi olan aracı bankanın talimatına (...) istinaden davacı lehtarın ... Bankası nezdindeki hesabına EFT gönderdiğini, bu transfer zincirinde aracı bankanın müvekkili banka nezdindeki hesabına Türk Lirası cinsinden para girişinin olduğunu, aracı bankanın da müvekkili bankaya davacının ... Bankası nezdindeki hesabına Türk Lirası cinsinden EFT yapılması talimatını verdiğini, müvekkilininin kendisine eft talimatı vermiş olan aracı bankanın Türk Lirası hesabındaki meblağı, davacı lehtarın ... Bankası nezdindeki hesabına gönderdiğini, davacının bankası olan ... Bankası'nın hesap numarasının Avusturya doları hesabı olmasına rağmen eft tutarını Türk Lirası olarak davacının hesabına alacak kaydettiğini, müvekkili bankanın aracı bankaya sadece TL cinsinden para transferi sağladığını, ...Mesajı ... para transferi belgesi tetkik edildiğinde ... satırında “...\" olarak yer aldığı, 33B ve 36. satırda ise ... cinsinden karşılığı ve kur bilgisinin yer aldığının görüldüğünü, bu satırlar ile transfer tutarının müvekkili bankaya ulaşmadan önce ...'dan TL çevrilmiş olduğu hususunda müvekkilinin bilgilendirilmesinin sağlandığını, davacının 1 ay süreyle hesabında kalan TL cinsi paraya itiraz etmediğini, 1 ay sonra TL cinsi parayı müvekkili banka üzerinden iade ettiğini, davacının beyanında başka bir aracı banka kanalıyla 39.260,00 ...'nin hesabına gönderilmiş olduğunu ifade ettiğini ancak bu transfere müvekkili bankanın aracılık etmediğini, davacının sorununun 3 aylık süreçte çözümlenmiş olduğunu, müvekkili bankanın somut olayda herhangi bir kusurunun bulunmadığını, yine bu işlemler sırasında müvekkilinin davacının kişilik haklarının ihlali yönünden bir davranışının olmadığını beyanla davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARININ ÖZETİ:İlk Derece Mahkemesi'nin 20/10/2021 tarih 2018/657 Esas- 2021/708 Karar sayılı kararında; \"Dava, aracı banka olan davalı banka aracılığıyla yapılan para transferinde hatalı ya da usulsüz işlem yapıldığı iddiasına maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.Tarafların iddia ve savunmaları doğrultusunda belirlenen uyuşmazlık konularında bankacı bilirkişiden rapor alınmasına karar verilmiş olup, alınan 26/09/2019 tarihli bilirkişi raporunda özetle; Uluslararası para transferi zinciri silsilesi içinde somut olarak hangi bankanın ... cinsi havale bedelini TL'ye dönüştürdüğünün belli olmadığı, olayın kırılma noktasının da TL'ye dönüştürme işlemi olduğuna göre, davalı bankaya halihazırdaki delil durumuna göre bir kusur isnat ettirilememiş olduğu rapor edilmiştir.Davacı tarafın bilirkişi raporuna itirazı ve dosyaya ... Bankası'ndan gelen yazı cevabı değerlendirilmek üzere ek rapor alınmasına karar verilmiş olup, bilirkişi tarafından düzenlenen 23/09/2021 tarihli ek raporunda özetle: Davalı banka genel merkezinde daha önce orijinal olduğu sanılan ... belgeleri (MT- 103 formu) üzerinde yapılan incelemelerin tekrar gözden geçirildiği ve nihai havale alıcısı ... Bankası'nın müzekkere cevabı tetkik edildiğinde kök rapordaki görüş ve kanaatten ayrılmayı gerektiren bir hususun tespit edilemediği ve kök raporda herhangi bir değişiklik yapılamamış olduğu rapor edilmiştir.Tüm dosya kapsamında; davacı tarafça, davalı aracı bankanın Avusturya doları cinsinden gönderilen parayı talimatları dışında Türk Lirasına çevirmesi nedeniyle uğranılan maddi ve manevi zararın tazmini talebinde bulunmuş ise de; bilirkişi raporu ile gelen transfer bilgilerine göre uluslararası para transferi zincirine dahil olan ...'nin davalı bankaya 39.260,00 ...'lik havale bedelini TL'ye dönüştürmek suretiyle davalı bankaya intikal ettirdiği, davalı bankanın gönderilen parayı bizzat kendisinin TL'ye dönüştürmemiş olduğu tespit edilmiş olmakla davacının zararının meydana gelmesinde davalının kusurunun bulunmadığı anlaşıldığından davanın reddine karar verilmiş aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur...\"gerekçesi ile ''Davanın Reddine '' karar verilmiş ve karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin, yurt dışı bağlantıları bulunan ve yabancı müşteri çevresi çok geniş olan bir mücevher şirketi olduğunu, yabancı müşteri çevresinin çok geniş olması sebebiyle sık sık uluslararası ödeme şekillerini kullandığını ve para transferleri gerçekleştirdiğini, dolayısıyla müvekkili şirketin tahsil ve ödeme transferlerinde muhtelif bankaların aracılık ettiğini;Mahkeme huzuruna taşınan ve müvekkilinin yüklü miktarda hem maddi hem de manevi olarak zarara uğramasına neden olan olayda dava dışı ...'un mal satımı sebebiyle 07/12/2017 tarihinde müvekkili şirkete Avustralya Doları cinsinden 39.260 AU$ transfer etmek amacıyla \"... Bankası\" ile \"Avusturalya ...\" Şubesindeki \"..\" Nolu ve \"...\" referans numaralı hesabından, müvekkili şirkete ait \"... Bankası\" \"İstanbul- ...\" Şubesindeki \"...\" IBAN nolu hesabına gönderim için talimatta bulunduğunu, işbu noktada araya muhtelif banka/davalının girdiğini, davalı bankanın, dava dışı ...'un Avusturalya Doları olarak yatırmış olduğu tutarı hiçbir onay almaksızın hem TL cinsinden hem de 4.500 TL eksik bir şekilde müvekkili şirketin AU$ hesabına transfer ettiğini, müvekkili şirketin davalının bu haksız fiili neticesinde parayı gönderen müşterisi ile de sorunlar yaşadığını, işbu haksız, hukuka aykırı ve kötü niyetli eylem neticesinde müvekkili şirketin hem maddi olarak hem de müşteri çevresinde itibarını kaybetmesi sebebiyle manevi ve tekraren maddi olarak zarara uğradığını;Davalı bankanın uzun uzun bankacılık transferlerinin ve işlemlerinin nasıl gerçekleştirildiğini anlattığını, bu bağlamda bankacılık işlemlerinde kullanılan ... formundan bahsederek yapılan işlemdeki usulsüzlüğün kendisiyle alakalı olmadığını ispatlamaya çalıştığını, kur ve para cinsiyle ilgili belirtilen satırlarda Avusturya Doları ve kur bilgisinin yer aldığı açıkça ifade edilmiş olmasına rağmen; yapılan usulsüzlüğün kendinden kaynaklı olmadığını savunmasının abesle iştigal olduğunu, ayrıca davalının söz konusu formu dosyaya ibraz etmediğini ve dilekçesindeki \"dellilerimiz\" başlığı altında da bahsedilen belgeye dayanmadığını, buna rağmen bilirkişi raporunun her nasılsa davalı tarafın beyanlarıyla örtüşür vaziyette olduğunu, ilk derece mahkemesince verilen kararın gerekçesini oluşturan bilirkişi raporunun taraflı olması sebebiyle hukuka aykırı gerekçe ile verilmiş olan kararında hukuka uygun kabul edilmesinin asla kabul edilemez olduğunu;Davalı tarafın cevap dilekçesinin kendi içerisinde çeliştiğini, bu hususa rağmen ilk derece mahkemesince bu hususun da göz ardı edildiğini, dilekçede \"Aracı banka müvekkil bankaya davacının ... Bankası nezdindeki hesabına Türk Lirası cinsinden EFT yapılması talimatını vermiştir\" şeklinde beyanda bulunulduğunu, hemen arkasından gelen satırlarda ise \"Davacının bankası olan ... Bankasınn Türk Lirası EFT'nin gönderildiği hesap numarası Türk Lirası mevduat hesabı değil, Avusturalya Doları hesabı olmasına rağmen EFT tutarını Türk Lirası olarak Davacının hesabına alacak kaydettiği anlaşılmaktadır.\" şeklinde beyanda bulunulduğunu, davalının ilk beyanında Türk Lirası talimatının aracı banka tarafından verildiğini ifade etmesine rağmen; ikinci beyanda müvekkilinin bankasının Avusturalya Doları doları hesabına Türk Lirası şeklinde transfer işlemini gerçekleştirdiğini ifade ettiğini, yani davalı ilk beyanında aracı bankanın usulsüzlük yaptığını beyan ederken; ikinci beyanında müvekkilinin bankasının (... Bankası) usulsüzlük yaptığını ifade ettiğini, davalının yapmış olduğu hatalı fiili başka bankaya atfetmek amacıyla sürekli doğru olmayan beyanlarda bulunduğunu, davalı bankanın kendisine gelen talimatta paranın müvekkili şirkete TL cinsinden transfer edilmesi şeklinde bir ibare olmasına rağmen müvekkili şirketin AU$ hesabına parayı yatırmasının kendileri tarafından anlaşılamadığnı, işbu husus konusunda mahkemenin hiçbir şekilde bir açıklama yapmadığını, gerekçeli kararında dahi bu hususun aydınlatılmadığını ve cevapsız kaldığını, bu nedenle dahi söz konusu ilk derece mahkemesince verilen kararın hukuka aykırı olduğunu;Müvekkili şirketin ısrarlı aramaları ve talepleri sonucu davalı bankanın 3 ay sonra müvekkili şirkete geri dönüş sağladığını ve hesabına geçen yanlış ve eksik tutarın iadesini kabul ettiğini, bunun üzerine söz konusu tutarı davalı banka bünyesine geri yatırdığını ve davalı bankanın da yapmış olduğu haksız, hatalı eylemini zımnen kabul ederek Avusturalya Doları cinsinden ve eksiksiz bir şekilde tutarı müvekkili şirketin hesabına transfer ettiğini, davalı bankanın işbu haksız, hukuka aykırı, hatalı eylem neticesinde müvekkili şirketin 3 ay boyunca, kendi emekleriyle haketmiş olduğu parasını kullanamadığını ve faiz getirilerinden yararlanamadığını, müvekkili şirket işbu tutar ile ödemesi gereken borçlarını ödeyemediği için de yine müşteri çevresinde itibar kaybı yaşadığını; Söz konusu yargılama sırasında mahkemece bilirkişi raporu alınmasına karar verildiğini ancak bilirkişi raporları incelendiğinde; üstün körü bir şekilde hazırlandığının, incelemenin eksik yapıldığının ve kendileri tarafından beyan edilmiş olan açıklamaların hiçbirinin dikkate alınmadan hazırlanmış olduğunun görüldüğünü, aradaki işlemlere Türkiye ayağında sadece davalının aracılık ettiğini ve paranın Türk Lirasına çevrilmesine ilişkin yetkinin, paranın Türkiye giriş yaptığı ilk bankaya yani davalıya ait olduğunu, yine aracılık eden Dünya üzerindeki diğer bankaların müvekkili şirketin hesabını görme yetkisinin dahi olmadığını, bu bağlamda Dünya üzerindeki bankaların parayı muhatabındaki bankaya iletmekten başka bir görevinin bulunmadığını, Bankacılık kaidelerinde geçerli olan bu işlemin göz ardı edilerek bilirkişi raporunda görüş bildirilmesinin hukuki dayanaktan uzak olduğunu, yabancı para olarak gönderilen paranın talimat alınmadan Türk Lirasına çevrilmesi hukuka aykırı olup bilirkişinin yükümlülüklerine aykırı davrandığını, bu hususun göz ardı edildiğini; Ancak bilirkişi ek ve kök raporlarındaki bu hukuka aykırı hususlar ilk derece mahkemesince göz ardı edilmek suretiyle kararın sadece bu raporlara dayandırılmasının bu kararın hukuka aykırılığını açıkça gözler önüne serdiğini, bilirkişi kök raporunun hatalı olması sebebiyle yapılan itirazda... Bankasına müzekkere yazılarak durumu aydınlatmasını talep ettiklerini, bunun üzerine ... Bankasından gelen yazıda EFT işlemindeki detaylardan ...BANK'ın sorumlu olduğunun açıkça belirtildiğini, bu bağlamda referans numarasını paylaşarak işlemdeki aksaklığın ...BANK'tan sorgulatılabileceğinin ifade edildiğini, bu yazının bilirkişi ek raporunda hiç dikkate alınmaksızın kök raporun tekrar edildiğini, sadece bu sebeple bile bilirkişi raporunun hatalı hatta ve hatta özensiz ve yanlı bir şekilde hazırlanmış olduğunu, buna rağmen ilk derece mahkemesinin söz konusu kararında bilirkişi raporunu dayanak alarak karar verdiğini;İlk derece mahkemesinin sadece ve sadece hukuka aykırı, haksız ve hatalı olarak düzenlenmiş olan bilirkişi raporunu dikkate alarak hüküm kurduğunu, delillerle ve beyanlarıyla ispatlanan davalının haksız fiili neticesinde müvekkilinin maddi ve manevi zarara uğraması hususunun mahkemece hiçbir şekilde dikkate alınmadığını, işbu karara itiraz ettiklerini, kendileri tarafından sunulan dilekçelerin ve delillerin de dikkate alınarak haklılığı konusunda hiçbir şüphe bulunmayan müvekkilinin mağduriyetinin giderilmesi gerektiğini beyanla İstanbul 18. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2018/657 E., 2021/708 K. numaralı kararının yapılacak olan istinaf incelemesi neticesinde kaldırılmasına ve davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ:HMK'nın 355. maddesine göre istinaf incelemesi; istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırılık görüldüğü takdirde ise resen gözetilmek suretiyle yapılmıştır.Dava, davacıya yurt dışında bulunan müşterisi tarafından banka aracılığıyla ve Avusturya Doları cinsinden gönderilen paranın davalının aracılığı ile davacının banka hesabına TL olarak havale edilmesinden doğduğu iddia olunan maddi zararlar ile davacının müşterilerinin nazarında yaşadığı itibar kaybından kaynaklandığı iddia edilen manevi zararın tazmini talebine ilişkindir. Davacı taraf, dava dışı müşterisinin Avusturya'daki bankasındaki hesabından kendisine ait ... Bankası'ndaki hesaba Avusturya doları cinsinden para gönderdiğini, bu paranın iki banka arasında doğrudan işlem yapılamaması sebebiyle davalının aracılığı ile geldiğini ancak davalının herhangi bir talimat olmaksızın Avusturya Doları cinsinden olan parayı TL'ye çevirerek ve eksik olarak havale ettiğini, bu durumu üç ay boyunca düzeltmediğini, bu süre içerisinde parayı kullanamadığını, borçlarını ödeyemediğini, faiz gelirinden mahrum kaldığını ve maddi zarara uğradığını, ayrıca müşterisinin kendisi ile ticaret yapmayı bıraktığını ve itibar kaybettiğini, bu nedenle manevi olarak da zarara uğradığını beyan ederek maddi ve manevi zararlarının tazminini talep etmiş, davalı taraf kendisine diğer aracılardan gelen ... mesajında paranın TL cinsinden gönderildiğinin görüldüğünü, TL'ye çevirme işlemini kendisinin yapmadığını, bu nedenle herhangi bir usulsüzlüğünün söz konusu olmadığını beyan ederek davanın reddini savunmuş, Mahkemece yukarıda açıklanan gerekçe ile davanın reddine karar verilmiş, karara karşı davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur. Mahkemece taraf delillerinin ibrazı sağlanarak, bilirkişi incelemesi yaptırılmış, kök ve ek rapor alınarak istinafa konu karar verilmiştir. HMK'nın 282. maddesinde \"Hakim bilirkişinin oy ve görüşünü diğer delillerle birlikte serbestçe değerlendirir.\" yasal düzenlemesi yer almaktadır. Davacı tarafça ileri sürülen tüm istinaf sebepleri yargılama aşamasında sunulan dava, itiraz ve beyan dilekçeleri ile de ileri sürülmüş, İlk derece mahkemesince alınan bilirkişi raporunda bu iddialar ve itirazlar değerlendirilmiş olup, davacıya müşterisi tarafından gönderilen Avusturya Doları cinsinden paranın davalıya TL'ye çevrilmek suretiyle gönderildiği ve davalının sadece kendisine TL cinsinden gönderilen parayı davacının banka hesabına havale ettiği, davacının hesabının bulunduğu ... Bankası'na para davalı tarafından havale edildiğinden ilgili bankaca Mahkemeye gönderilen yazı cevabında da bu bilginin verildiği ve sonuca etkisinin bulunmadığı, davalıdan önce işlem yapan bankaların ayrı bankalar oldukları ve davacının iddia ettiği zararlara davalı sebebiyet vermediğinden Mahkemece davanın reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığı anlaşılmıştır.Sonuç olarak, dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere göre, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı gibi kamu düzenine aykırılık da görülmediğinden, davacının istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 maddesi gereğince esastan reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-Davacının istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE, 2-Harçlar Kanunu gereğince istinaf eden tarafından yatırılan istinaf kanun yoluna başvurma harcının hazineye gelir kaydına, 3-Karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Harçlar Kanunu gereğince istinaf eden davacıdan alınması gereken 427,60 TL istinaf karar harcından, istinaf eden davacı tarafından peşin olarak yatırılan 80,70 TL harcın mahsubu ile bakiye 346,90 TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına, 4-İstinaf yargılama giderlerinin istinaf talep eden üzerinde bırakılmasına, 5-Artan gider avansı bulunması ve talep halinde yatıran tarafa iadesine, 6-Kararın ilk derece mahkemesince taraflara tebliğe gönderilmesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda 05/12/2024 tarihinde HMK'nın 362/1-a maddesi gereğince kesin olarak oy birliği ile karar verildi.