T.C.
ANTALYA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO\t\t: 2023/613 Esas
KARAR NO\t\t: 2024/782
DAVA\t\t: Tazminat (Rücuen Tazminat)
DAVA TARİHİ\t\t: 11/09/2023
KARAR TARİHİ\t: 26/11/2024
Mahkememizde görülmekte bulunan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili mahkememize verdiği dava dilekçesinde özetle; Dava dışı ...'un müvekkili ... yapmış olduğu ...'ne hizmet alımı işleri ile ilgili olarak yapılan ihaleler neticesinde ihaleyi alan davalı şirketler tarafından çalıştırıldığını, davalı şirketler tarafından işe alınan ve çalıştırılan dava dışı işçi ... tarafından müvekkili ... Antalya ...İş Mahkemesinin ... E. sayılı dosyası ile davacıya ihbar tazminatının, kıdem tazminatının, işe başlatmama tazminatının, boşta geçen süre ücretinin ile peşin harç-yargılama giderinin ve vekâlet ücretinin dava dışı işçiye ödenmesine karar verildiğini, anılan kararda yer verilen bakiye karar harcının ve arabulucu ücretinin müvekkili ... ödendikten sonra, gerekli harçların müvekkili ... yatırılmak suretiyle istinaf edildiğini ve istinaf incelemesi neticesinde Antalya BAM. ...Hukuk Dairesinin ... tarih ve ... E., ... K. sayılı kararı ile istinaf başvurusunun reddine kesin olarak karar verildiğini, söz konusu mahkeme ilamının ihbar tazminatının, kıdem tazminatının, işe başlatmama tazminatının, boşta geçen süre ücretinin ile peşin harç-yargılama giderinin ve vekâlet ücretine ilişkin kısmın, dava dışı işçi ... vekili tarafından Antalya Genel İcra Dairesinin ... E. sayılı dosyası ile müvekkili ... aleyhine takibe konulduğunu, toplamda ...-TL'nin dava dışı işçiye ödendiğini, ilaveten ilk derece mahkemesi kararında hüküm altına alınan ...-TL bakiye karar harcının, ilk derece mahkemesi kararının, ...-TL istinaf harcının, ...-TL Arabulucu ücretinin ve Bam kararı neticesi ...-TL bakiye karar harcının müvekkili ... ödendiğini, dava dışı işçinin davalı şirketler nezdinde çalıştığını, mahkemece işçinin alacağını garanti altına almak adına bu ücretlerin ödenmesinden müvekkili kurumun da bu şirketler ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğuna karar verildiğini, dava dışı işçinin alacağının korunması adına işçi alacaklarından mahkemece müştereken ve müteselsilen sorumlu tutulduklarını, davalı şirketlerin dava dışı işçinin alacaklarını ödemiş olması halinde müvekkili idarenin bu masrafları ödemek veya karşılamak durumunda kalmayacağını belirterek davanın kabulü ile Antalya ...İş Mahkemesinin ... tarih ve ... Esas, ... Karar sayılı kararı ile dava dışı işçi olan ...'a ödenen işçilik alacaklarının alt işveren konumunda bulunan davalı şirketlerden rücuen tazmini ile, ...-TL’nin ödeme tarihi olan ... tarihinden itibaren, ...-TL’nin ödeme tarihi olan ... tarihinden itibaren, ...-TL’nin ödeme tarihi olan ... tarihinden itibaren, ...-TL arabuluculuk ücretinin ödeme tarihi olan ... tarihinden itibaren ve istinaf kararı neticesi ödenen ... TL'nin ödeme tarihi olan ... tarihinden itibaren olmak üzere, toplamda ...-TL'nin ödeneceği tarihe kadar işletilecek mevduata uygulanan en yüksek faizi ile birlikte davalı şirketlerden rücuen tahsiline, yargılama giderlerinin ve ücreti vekâletin davalı şirketler üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiş, bu talebini duruşmada tekrarlamıştır.
Davalıya usulüne uygun tebligat yapılmış olup, davalı vekili ibraz ettiği cevap dilekçesinde özetle;Davanın yasal süresi içerisinde ikame edilmediğini, zamanaşımı itirazlarının bulunduğunu, müvekkillerinin adresinin ...'da olması sebebiyle yetkili mahkemenin ... Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğunu, dava dışı işçinin ... işçisi olmasına rağmen bu şekilde çeşitli işverenlere bağlı gözükerek uzun yıllar çalıştığını, başından beri davacının işçisi olan dava dışı ...'un davacı ... alınan ihale kapsamında ...-... tarihleri arasında, müvekkili ... bünyesinde en son ...- TL brüt ücret ile çalıştığını ve ... kodu ile ihale bitimi dolayısı çıkışının yapıldığını, ...-... tarihleri arasında müvekkili ... bünyesinde en son ...- TL brüt ücret ile çalıştığını, ... kodu ile ihale bitimi dolayısıyla çıkışının yapıldığını, dava dışı işçinin işçilik alacaklarından davacının sorumlu olduğunu, ihale konusunun iş değil işçi olduğunu, davacı ile müvekkilleri arasında alt işveren-asıl işveren ilişkisinden söz edilemeyeceğini, işçinin işe başladığı günden beri aslında davacının işçisi olduğunu, dolayısıyla müvekkili şirketler ile davacı arasında yapılmış olan sözleşmenin muvazaalı olduğunu, müvekkillerinin işveren dahi sayılmaması gerektiğini, kıdem tazminatından yüklenicinin değil asıl işveren olan davacının sorumlu olduğunu, işçi alacaklarının tamamının yüklenicinin sorumlu olduğuna dair bir düzenleme içermediğini, her yüklenicinin işçilik alacaklarından kendi dönemi ve ücreti ile sınırlı sorumlu olduğunu, faiz talep edilebilmesi için temerrüde düşürülmesi gerektiğini, müvekkillerine herhangi bir ihtarın yapılmadığını, uyuşmazlık konusunun ticari iş mahiyetinde olmadığını, bu nedenle avans faizi işletilmesinin yasaya aykırı olduğunu belirterek davanın reddine, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davacının üzerinde bırakılmasına ve davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE :
Davacı vekili tarafından arabuluculuk tutanağı, gönderme emri, emsal istinaf kararları, icra dosyası, Antalya ... İş Mahkemesinin Gerekçeli Kararı, dosyaya delil olarak sunulmuş, Antalya ... İş Mahkemesinin ... Esas - ... Karar sayılı dosyası, SGK'dan dava dışı işçinin hizmet döküm cetvelinin ve işe giriş çıkış bildirgeleri, ...'tan davalılar ile yapılan ihale sözleşmesi celp edildiğini, bilirkişi incelemesi yaptırılarak tüm deliller toplanmıştır.
Dava, davacının dava dışı işçiye ödediği işçi alacaklarının davalılardan rücuen tahsili istemine ilişkin alacak davası olup, uyuşmazlığın sözleşme gereği davacının rücu hakkının bulunup bulunmadığı işçi alacaklarından sorumluluğunun kime ait olduğu, mahkememizin yetkili olup olmadığı, davanın süresinde açılıp açılmadığı noktasında toplandığı anlaşılmıştır.
Davacı ile davalı ... arasındaki birim fiyat sözleşmesinin ... maddesinde Antalya Mahkemeleri yetkili kılındığından HMK 17. Maddesi uyarınca davalının yetki itirazının reddine ve davanın 2 yıllık süre içinde açıldığı anlaşıldığından zamanaşımı itirazının da reddine karar verilmiştir.
Tüm deliller toplandıktan sonra dosyanın işçilik alacaklarında uzman bir bilrkişiye tevdi edilerek taraflar arasındaki ihale sözleşme ve şartnameleri de incelenmek suretiyle davacının dava dışı işçiye ödediği işçilik alacakları için davalıya rücu hakkının bulunup bulunmadığı, var ise işçilik alacaklarının niteliği de dikkate alınarak davalıların sorumluluk miktarının belirlenmesini için bilirkişiye tevdisi ile bilirkişinin mahkememize sunduğu ... tarihli bilirkişi raporunda özetle; Davaya konu ödemenin kıdem ve ihbar tazminatı ve işe iadeye ilişkin tazminatlar olan işe başlatmama tazminatı ve boşta geçen süre ücreti ile bu ücretlere isabet eden harç ödemeleri olduğunu, davalı şirketlerin işçiyi çalıştırdığı dönemler dikkate alınarak, kıdem ve ihbar tazminatı ile işe iade tazminatlarının tamamından davalının sorumlu olduğu kanaatine varılması halinde, ... Kıdem ve ihbar tazminatının tamamı ...-TL, ... işe İade tazminatlarının tamamı ...-TL olarak toplam ...-TL olduğunu, dava dışı işçi için, İş Mahkemesi dosyasına yapılan ... tarihli toplam ...-TL harc ödemesi nedeniyle; ... Kıdem ve ihbar tazminatı tutarına isabet eden harc ödemesinin tamamı ...-TL, ... İşe iade tazminatları tutarına isabet eden harc ödemesinin tamamı ...-TL, toplam ...-TL olduğunu, Dava dışı işçi için, İş Mahkemesi dosyasına yapılan ... tarihli ... TL harç ödemesi nedeniyle; ... Kıdem ve ihbar tazminatı tutarına isabet eden harc ödemesinin tamamı ...-TL, ... İse iade tazminatları tutarına isabet eden harc ödemesinin tamamı ...-TL, toplam ...-TL olduğunu, Dava dışı işçiye yapılan ... tarihli ... TL ödeme nedeniyle; ... Kıdem ve ihbar tazminatının tamamı ...-TL, ... işe İade tazminatlarının yarısı ...-TL, toplam ...-TL olduğunu, dava dışı işçi için, İş Mahkemesi dosyasına yapılan ... tarihli toplam ...-TL harç ödemesi nedeniyle; ... Kıdem ve ihbar tazminatı tutarına isabet eden harc ödemesinin tamamı ...-TL, ... İşe iade tazminatları tutarına isabet eden harç ödemesinin yarısı ...-TL, toplam ...-TL olduğunu, dava dışı işçi için, İş Mahkemesi dosyasına yapılan ... tarihli ...-TL harç ödemesi nedeniyle; ... Kıdem ve ihbar tazminatı tutarına isabet eden harç ödemesinin tamamı ...-TL, ... İşe iade tazminatları tutarına isabet eden harc ödemesinin yarısı ...-TL, toplam ...-TL olduğunu, dava dışı işçinin ...- ... tarihleri arasında davalı ...'ndeki çalışması Antalya ...İş Mahkemesi'nin ... E. dosyasında konu olmadığı için, davalı ...'nin davaya konu ödemelerden sorumluluğunun bulunmadığını belirtmiştir. Bilirkişi raporunun seçenekli olarak hazırlandığı görülmüştür.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; dava dışı işçi ... tarafından açılan alacak davasının Antalya ...İş Mahkemesi'nin ... tarih ve ... Esas, ... Karar sayılı ilamı ile karara bağlanarak kıdem, ihbar tazminatları, net boşta geçen süre, işe başlatmamam tazminatının hüküm altına alındığı, kararın istinaf edildiği, istinaf başvurusunun esastan reddine kesin olarak karar verildiği , dava dışı işçi tarafından mahkeme kararı ile hüküm altına alınan alacakların tahsili amacıyla Antalya Genel İcra Dairesinin ... E. sayılı dosyasından davacı aleyhine takip başlatıldığı, davacı ... tarafından icra dosyasına ...- TL ödeme yapıldığı, ayrıca İş Mahkemesi dosyasına harç ve yargılama gideri ödemesi yapıldığı, taraflar arasında imzalanan sözleşmeler kapsamında işçilik haklarının ödenmesi hususunun yüklenici firmalara ait olduğunun düzenlendiği, mahkememizce aldırılan bilirkişi raporunda davalı ...'nde davacının ...-... tarihleri arasında çalıştığı tespit edilmiş olup dava konusu dönemde davacının çalışması bulunmadığından davalı ...'ni husumet yönetilmesi yerinde görülmemiş bu davalı yönünden husumet yokluğu nedeniyle davanın reddine karar vermek gerekmiş, diğer davalı yönünden işverenin işçiyi çalıştıran yükleniciden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğundan davalı şirketin işçiyi çalıştırdığı süre ile sınırlı olarak tam sorumlu olduğu kabul edilmiş, bilirkişi raporunda davalı ...'nin tamamından sorumlu olduğuna dair yapılan hesaplama hükme esas alınarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Neden ve kanıtları yukarıda açıklandığı üzere,
1-Davanın kısmen kabulü ile,
...-TL'nin ... tarihinden, ...-TL'nin ... tarihinden, ...-TL’nin ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'nden alınarak davacıya verilmesine,
Davalı ...'ni yönünden davanın reddine,
2-Alınması gerekli ...-TL harçtan peşin alınan ...-TL harcın mahsubu ile bakiye ...-TL harcın davalı ...'nden alınarak hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan ...-TL ilk dava gideri, ...-TL bilirkişi ücreti, ...-TL tebligat gideri, ...-TL Dosya kapak masrafı gideri, olmak üzere toplam ...-TL yargılama giderinin davalı ...'nden alınarak davacıya verilmesine,
4-Arabuluculuğa ilişkin dava şartı nedeniyle Adalet Bakanlığı Bütçesinden ödenen ...-TL yargılama giderinin 6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/a-13 maddesi gereğince davalı ...'nden alınarak hazineye irat KAYDEDİLMESİNE,
5-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan ...-TL maktu vekalet ücretinin davalı ...'nden alınarak davacıya verilmesine,
6-Davalı ... kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan ...-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak bu davalıya verilmesine,
7-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan ...-TL vekalet ücretinin davalı ...'nden alınarak davacıya verilmesine,
8-Davacı tarafından yatırılan gider avansı bakiyesinin karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair, davacı veklinin yüzüne karşı davalıların yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde Bölge Adliye Mahkemesi'nde ilgili Hukuk Dairesi'nde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okundu, usulen anlatıldı. 26/11/2024
Katip ...
(e-imzalıdır)
Hakim ...
(e-imzalıdır)