T.C. SAKARYA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 7. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2023/1211 - 2024/1662
T.C.
SAKARYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
7. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO\t: 2023/1211
KARAR NO\t: 2024/1662
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN\t\t: ...(...)
ÜYE\t\t: ...(...)
ÜYE\t\t: ...(...)
KATİP\t\t:...(...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ\t: GEBZE ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ\t: 12/01/2023
NUMARASI\t: 2022/868 Esas - 2023/17 Karar
DAVACI \t: ...(T.C...) ...
VEKİLİ\t: Av. ...
DAVALI \t: ...
VEKİLİ\t: Av. ...
DAVA\t: Ticari Şirket
DAVA TARİHİ\t: 04/11/2022
KARAR TARİHİ\t : 20/11/2024
KR. YAZIM TARİHİ\t : 20/11/2024
İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı ...'ın, müvekkili ...'nin sahibi olduğu olduğu Şuz Makine Ltd. Şti'nde genel müdür olarak 21.10.2018 tarihi ile 16.12.2018 tarihleri arasında çalıştığını, Şuz Makine Gemi İnş. Tarım ve Hayvancılık San. Tic. Ltd. Şti.'nin ... adresinde faaliyette bulunduğunu, daha sonra davalı ...'ın piyasada metal, kalıp işinde teprübesi olduğunu beyan ederek müvekkili ile yeni bir şirket kurmaları teklifinde bulunduğunu, ...'ın müvekkilinin şirketinde çalışan olduğu için sermayesi olmadığını fakat emeği ile iş bağlantıları ile şirkete katkı verebileceğini söylediğini ve müvekkilini yeni bir şirket kurma konusunda ikna ettiğini, müvekkili ile davalı ...'ın bu düşünce ile Şuz Makine Ltd. Şti. Firmasının iş yerinde Tekmod Oto Metal San. ve Tic. A.Ş. Firmasını kurduğunu, yeni kurulan Tekmod A.Ş firmasının tüm kuruluş sermayesinin müvekkili ... tarafından ödendiğini, yine Tekmod AŞ firmasının tüm yatırım finansmanının müvekkili ... ve müvekkilinin sahibi olduğu Şuz Makine Gemi Ltd. Şti tarafından yapıldığını, sembolik sermaye ile kurulmuş olan fakat şirketin ihtiyaç duyduğu makine, ekipman, yatırım, personel giderler için gerekli olan sermayenin dava dışı Şuz Makine Gemi Ltd. Şti. tarafından karşılandığını, müvekkili ile davalı arasında yapılan 21.01.2021 tarihli ortaklık ve mutabakat Protokolünde de müvekkilinin şirketi finanse ettiğini tarafların kabul ettiğini, her ne kadar davalı ...'a %35'lik hisse verilmiş ise de ekte sundukları banka dekontundan anlaşılacağı üzere kuruluş sermayesinin tamamının müvekkili tarafından ödendiğini, kuruluştan sonra davalı şirkete getireceği işler, şirketin yönetimini kendisinin yapması ve iş bağlantılarıyla yapacağı katkılardan dolayı bedelsiz hisse devri talep edildiğini, müvekkilinin de davalının bu taahhütleri karşılığı sahip olduğu %7'lik şirket hissesini 24.04.2018 tarihinde bedelsiz şekilde davalıya devrettiğini, davalı tarafın davalı tarafça Gebze Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2022/184 Esas sayılı dosyasına ait dava dilekçesinde de bu hissenin bedelsiz şekilde devredildiğini kabul ettiğini, davalının hisse devir sürecinin müvekkili tarafından durdurulması sonrası şirkete ve ...'ye savaş ilan ettiğini, müvekkilinin, 2021 yılı ortasında Tekmod A.Ş.'deki hisselerini devretmek için davalının köylüsü/hemşerisi (ortağı) olan ... ... isimli kişiyle görüştüğünü, fakat 2021 yılı aylarında döviz ve emtia fiyatlarındaki anormal artışlar sebebiyle müvekkilinin hisse satış sürecini durdurduğunu, devir sürecinin ... ile sonlanması üzerine davalının müvekkiline çeşitli tehditler de bulunulduğunu, davalının 30 Kasım 2021 günü gece tek taraflı iradesi ile 03.19'da attığı mail ile tüm ödemeleri durdurduğunu bildirdiğini, davalının emek vermekten vazgeçip kendisine yeni bir şirket kurup müvekkili ile ortak olduğu şirketten ayrıldığını, müvekkiline savaş açarken önce kendisine bir mevzi hazırladığını ve ... ...'ın yönetim kurulu başkanı ve bu kişinin babası ...'in ortak olduğu “Heas Endüstri Kalıp A.Ş.sonradan unvan değişikliği ile Bertay Endüstri Kalıp A.Ş. Firmasını 04 Şubat 2022 tarihinde kurduğunu, müvekkili şirketle aynı faaliyet alanında, birkaç yüz metre mesafede aynı bölgede ... adresinde faaliyete geçtiğini, davalının 4 Şubat 2022 tarihinde bu kişilerle şirket kurduğunu, fabrika kurduğunu ve müvekkili şirketin personelini ayartıp yeni şirkete almaya, müvekkili şirketin iş yaptığı müşterilerini ayartma faaliyetlerine başladığını, davalının güven sarsıcı faaliyetlerde bulunduğunu, davalının yönetim kurulu üyeliğinden istifasının nedeninin ... ile beraber kurdukları şirketin faaliyetleri yoluyla müvekkiline ait şirketi devre dışı bırakmak olduğunu, bedelsiz hisse devrinin hukuki gerekçesinin ortadan kalktığını, hisse devri ortadan kalktığı için devrin iptalinin gerektiğini beyanla, müvekkili tarafından Tekmod Otomotiv Metal Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketinin hisselerinden davalıya yapılan bedelsiz hisse devrinin hukuki sebebi ortadan kalktığından, 18/04/2018 tarihli Tekmod Otomotiv Metal Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi'nin hisse devrinin sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre iptaline, müvekkiline iadesine ve hükmen müvekkiline devri için Tekmod Otomotiv Metal Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketinin pay defterine işlenmesine ve ticaret sicil kayıtlarında tescil ve ilanına TBK madde 77/2 gereğince karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili ... aleyhine ikame edilen işbu davanın hukuki ve maddi dayanaktan yoksun olmakla birlikte aynı zamanda bir yıldan daha fazla bir süredir davacının müvekkili ile birlikte ortak olduğu Tekmod Otomotiv Metal Sanayi ve Ticaret A.Ş.'ye çökme ve müvekkilinin haklarını gasp etme çalışmalarının bir başka adımı olduğunu, mahkeme önünde müvekkili tarafından davalı şirket genel kurullarında davacının çoğunluk oylarıyla alınan hukuka ve dürüstlük ilkesine aykırı kararlara karşı şirkete karşı ikame edilmiş 2022/184 Esas ve 2022/610 Esas kayıtlı dosyalarda verdiği cevaplarda olduğu gibi bu davada da davacının aynı kötü niyetli, mesnetsiz soyut iftiraları ve çarpıtmaları tekrarladığını, davacının, dava dilekçesinde yalan, iftira ve çarpıtmalarla öne sürdüğü vakıaların tamamının müvekkilinin ... ile değil şirketle olan ilişkisine ait olduğunu, iadesi talep edilen pay devrinin 25.04.2018 tarihinde yapıldığını, müvekkilinin edimlerini yerine getirmediği iftirasına konu sözleşmenin 21.01.2021 tarihinde imzalandığını, davacın öne sürdüğü Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin, 02.10.2017 tarihli ve 2016/2392 Esas, 2017/4921 Karar sayılı kararının davayla alakasının da kurulamadığını, ...'nin kendi cebinden şirkete hiç bir şey vermediğini, kredi çekerek bu krediyi şirkete borç olarak gönderdiğini, şirketin hala bu kredi borçlarını ödediğini, bu hususun davacının da kabulünde olduğunu, şirket kurma talebinin müvekkilinden değil davacıdan geldiğini, müvekkilinin bu teklif üzerine davacının samimiyetine güvenerek işinden ayrıldığını, ancak davacının planın bir parçası olarak şirketi kurmak yerine fabrikayı diğer şirketi üzerinden kurma gayretiyle müvekkilini de çevreye müdür olarak takdim etmeye başladığını, müvekkilinin hiçbir zaman ...'nin çalışanı olmadığını, zaten davacının Şuz şirketinin İstanbul'da kurulduğunu ve halen adresinin İstanbul olduğunu, müvekkili şirketin kuruluş aşamasında önceki işinden tazminat olarak aldığı 40.000 TL'lik çeki de şirkete verdiğini, davacının müvekkilinin şirketteki görevinden ayrılmasından sonra müvekkiline kar payı vermemek için çareler aradığını, davacının şirketten bilgi gizlediğine ilişkin iddianın asılsız olduğunu, beyanla; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI ÖZETİ:
İlk derece mahkemesince; \"...Davanın REDDİNE, ...\" şeklinde hüküm kurulmuştur.
İlk derece mahkemesince verilen karara karşı davacı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davalı emek vermekten vazgeçip kendisine yeni bir şirket kurup davacıyla ortak olduğu şirketten ayrıldığını, davalının yönetim kurulu üyeliğinden istifasının nedeni ... ile beraber kurdukları şirketteki ortağı olduğunu, davacı dava konusu hisseleri bedelsiz olarak devrettiğini, bedelsiz hisse devrinin hukuki gerekçesinin ortadan kalktığını, hisse devrinin sebebinin ortadan kalktığı için devrinin iptalinin gerektiğini, hisselerin bedelsiz olarak verildiğini ve davacının sebepsiz olarak zenginleştiğinin açık olduğunu, tüm delillerin sunulduğunu belirterek; istinaf taleplerinin kabulüne, yerel mahkeme kararının kaldırılmasına karar verilmesi talebiyle istinaf yoluna başvurmuştur.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Mahkemenin kararının usule ve yasaya ve istikrar kazanmış Yargıtay kararlarına uygun olup istinaf talebinin reddinin gerektiğini belirterek; haksız istinaf başvurusunun reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:Gebze Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 12/01/2023 tarih, 2022/868 Esas - 2023/17
Karar sayılı kararı ve tüm dosya kapsamı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava şirket pay devrinin iptali talebine ilişkindir.
İlk derece mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.
İlk derece mahkemesi kararına karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusu yapılmıştır.
İnceleme; 6100 sayılı HMK.'nın 355. madde hükmü uyarınca, istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.
Dosyanın incelenmesinde; davacı ile davalının dava dışı Tekmod Oto Metal San. Ve Tic. A.Ş. şirketini kurdukları, davacının sermaye koyduğu, davalının emeğini koyduğunu, ilk kuruluşta davacının payının %65 olduğu, davalının %35 payının olduğu, davacının daha sonra davalıya emeği karşılığı %7 payı daha bedelsiz olarak davalıya devrettiği, davalının edimini ifa etmediğinden bahisle, davalı lehine anılan pay nedeniyle sebepsiz zenginleşme ortaya çıktığı, anılan nedenlerle %7 payın davacıya iadesi gerektiğinden, anılan payların iptali ile davacı adına pay defterine işlenmesini talep ettiği, davalının davanın reddini talep ettiği, mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın reddine karar verildiği, karara karşı davacı tarafın istinaf talebinde bulunduğu görülmüştür.
6102 sayılı TTK'nın 489. maddesinde “Hamiline yazılı pay senetlerinin devri, şirket ve üçüncü kişiler hakkında, ancak zilyetliğin geçirilmesiyle hüküm ifade eder.” hükmü, 490. maddesinde ise “Kanunda veya esas sözleşmede aksi öngörülmedikçe, nama yazılı paylar, herhangi bir sınırlandırmaya bağlı olmaksızın devredilebilirler. Hukuki işlemle devir, ciro edilmiş nama yazılı pay senedinin zilyetliğinin devralana geçirilmesiyle yapılabilir.” hükmü düzenlenmiştir.
Hamile yazılı senetler, elden teslim ile devir edilir. Bu işlem ile pay devri yapılmış olur. Nama yazılı pay senetleri ise ciro ve teslim ile devir edilir. Ancak, devir şirkete karşı ancak pay defterine kayıtla hüküm ifade eder. Anonim ortaklığın çıplak paylarının devri konusunda TTK bünyesinde bir hüküm bulunmamaktadır. Payın devredilebilirliği ilkesi uyarınca, çıplak payın da senede bağlanmış paylar gibi serbestçe devredilebileceği hususunda görüş birliği mevcuttur. Ancak payın serbestçe devredilebilirliğine getirilen kanuni ve iradi sınırlamalar kuşkusuz çıplak pay için de geçerlidir. Çıplak payın devri genel hükümler doğrultusunda yapılır. Uygulanacak hükümler payın bedelinin tamamen ödenmiş olup olmadığı hususuna göre değişir. Bedelinin tamamı ödenmiş çıplak payın devri genel hüküm niteliğindeki alacağın temliki hükümlerine göre gerçekleşir. Alacağın temliki tasarufi bir işlem olduğu için, bununla çıplak pay devralana geçer. Şekil olarak bedeli tam ödenmiş çıplak payın devri, payın devredildiğini içeren yazılı bir temlik beyanının devralana verilmesi ile söz konusu olur. Anonim ortaklık payı bünyesinde çeşitli alacak hakları bulundurmaktadır. İşbu alacak haklarının devredilmesi eğer pay senede bağlanmamışsa, ancak BK'da düzenlenen alacağın temliki vasıtasıyla gerçekleşebilir. Alacağın temliki de yazılı şekilde yapılır. Bedeli hiç ödenmemiş veya kısmen ödenmiş çıplak payın devrinin hukuki niteliği bedelinin tamamı ödenmiş çıplak payın devrinden faklıdır. Zira, bedelinin tamamı ödenmiş pay tali yükümleri bir yana bırakacak olursak, pay sahibi açısından her hangi bir malvarlıksal borç içermemekte dolayısıyla sahip olduğu alacak hakkı niteliğindeki haklarından ötürü devri yukarıda açıklandığı üzere alacağın temliki hükümlerine göre gerçekleşir. Ancak bedeli tam olarak ödenmemiş pay için aynı şeyi söylemek mümkün değildir. Çünkü bedeli tam ödenmemiş pay, pay sahibi dışında malvarlıksal borç niteliğindeki taahhüt edilen pay bedelinin ödenmesi borcunu içerir. Anonim ortaklıklarda pay sahibinin asli borcu, taahhüt ettiği payların karşılığını oluşturan edimin ifasıdır. Bu kural hem nakdi hem de ayni sermaye taahhüdü için geçerlidir. Pay sahiplerinin taahhüt ettikleri payların karşılığını oluşturan edimi ifa etme borçları, ortaklık dışında da bir alacak hakkı teşkil eder. Bu durumda, karşılığı tamamen ödenmemiş bir payın devri devralan kişi açısından bir borç yüklenmesi niteliğine sahip olacağından ötürü devir işleminin borcun üstlenilmesi hükümleri uyarınca, yani bir iç üstlenme sözleşmesi ve alacaklı konumundaki anonim ortaklığın onayı alınmak sureti ile yapılması gereklidir. İç üstlenme sözleşmesinin tabi olduğu şekil şartı hakkında hiç bir hüküm öngörülmemiştir. Bu sebepten ötürü, hukukumuzda hakim olan şekil serbestisi ilkesi uyarınca tarafların söz konusu nakil sözleşmesini herhangi bir özel şekle bağlı olmaksızın sözlü, yazılı veya resmi şekilde yapabilme hususunda serbest oldukları düşünülebilir. Ancak pay, sadece kendisine bağlanan borçların değil aynı zamanda hakların da kaynağını teşkil eder. Alacak haklarının devrinin alacağın devri hükümlerine tabi kılındığı düşünülecek olursa, taahhüt edilen payın karşılığını ödeme borcunun yanında, ortaklık haklarını da içeren bedeli tam ödenmemiş payın devri işleminin de yazılı şekilde yapılması zorunluluğu söz konusudur. Dolayısıyla bedeli tam olarak ödenmemiş çıplak payın devri yazılı bir devir beyanı ile birlikte anonim ortaklığın onayının alınması ile gerçekleşir. Anonim ortaklık adına devir işlemine onay vermeye eğer ana sözleşmede farklı bir düzenleme bulunmuyorsa yönetim kurulu yetkilidir. (Sevi, Ali Murat, Anonim Ortaklıkta Payın Devri Ankara 2012, 294 vd.).
Eldeki olayda; Davacının ve davalının dava dışı Tekmod Oto Metal San. ve Tic. A.Ş. şirketini kurdukları, daha sonra davacı tarafından davalıya devredilen ve davaya konu edilen %7 pay dahil davalının payının %42 olduğu anlaşılmaktadır. Tekmod Oto Metal San. ve Tic. A.Ş.’nin ana sözleşmesinin incelenmesinde, şirketin paylarının nama yazılı paylar oldukları ve ana sözleşmede pay devrine yönelik herhangi bir sınırlama getirilmediği görülmektedir. 6102 sayılı yasanın 490.maddesine göre; nama yazılı paylar, herhangi bir sınırlandırmaya bağlı olmaksızın devredilebilirler. Taraflar arasındaki davaya konu payın devri şirketin 2018/1 numaralı 25.04.2018 tarihli yönetim kurulunun 1 numaralı kararı 3.500 TL nominal bedel karşılığında taraflar arasında yazılı olarak yapılmış, 2 numaralı kararı ile anılan devre onay verilerek pay defterine kaydedilmiştir. Devir bedeli ödenmediği taktirde hisseleri geri isteme hakkı açıkça saklı tutulmadığı sürece hisselerin geri alınmasının mümkün değildir. Bu nedenle, hisseleri geri alma hakkını saklı tutmayan davacının hisse senetlerinin devrinin iptalini talep edemeyeceği (Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 2020/218 esas 2020/4322 karar sayılı ilamı, Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 2015/4493 esas 2015/12595 karar sayılı ilamı)(6098 sayılı yasanın 235/3.maddesi) anlaşıldığından, davacının geri alma hakkını saklı tuttuğuna dair bir delil de sunamadığından mahkemece davanın reddine karar verilmesi isabetlidir.
Dosya kapsamına, kararın dayandığı delillerle, yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında; mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde; usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmamasına, HMK'nın 355. maddesi uyarınca; kamu düzenine ilişkin konularda da kararın esasına etkili bir aykırılık bulunmaması nazara alınarak; davacının istinaf sebepleri yerinde görülmediğinden; istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-HMK'nın 353/1-b.1 maddesi uyarınca; davacının istinaf başvurusunun ESASTAN REDDİNE,
2-İstinaf kanun yoluna başvurma harcının hazineye gelir kaydına,
3-Alınması gereken 427,60-TL istinaf karar harcından, istinafa gelirken peşin alınan 179,90-TL'nin mahsubu ile kalan 247,70-TL istinaf karar harcının davacıdan alınarak hazineye irat kaydına, harç tahsili ve harç tahsil müzekkeresi yazılması işlemlerinin HMK'nın 302/5 maddesi uyarınca ilk derece mahkemesi tarafından yerine getirilmesine,
4-İstinaf eden tarafından istinaf kanun yoluna başvuru için yapılan masrafların kendi üzerinde bırakılmasına,
5-İstinaf eden tarafından yatırılan istinaf avansından kullanılmayan kısmının HMK'nın 333. maddesi uyarınca; karar kesinleştikten sonra ilk derece mahkemesince istinaf edene iadesine,
6-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
7-6100 sayılı HMK'nın 359/4 maddesi uyarınca; kararın Dairemizce taraflara tebliğine,
İlişkin; 6100 sayılı HMK'nın 361. maddesi gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda ilamın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde Yargıtay İlgili Hukuk Dairesi'ne TEMYİZ yasa yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi.20/11/2024
\t\t\t\t
...
Başkan ...
¸e-imzalıdır
...
Üye ...
¸e-imzalıdır
...
Üye ...
¸e-imzalıdır
...
Katip ...
¸e-imzalıdır
* Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır.*