T.C. ADANA BAM 17. HUKUK DAİRESİ
T.C.
ADANA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
17. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO\t : 2024/198
KARAR NO\t : 2024/362
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
BAŞKAN\t\t: ... (...)
ÜYE\t\t: ... (...)
ÜYE\t\t: ... (...)
KATİP\t\t: ... (...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ\t: .... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ\t\t: 06/04/2022
NUMARASI\t\t: ... Esas ... Karar
DAVACI\t: ...
VEKİLİ\t: Av. ...
\t
DAVALI\t:
VEKİLİ\t: Av. ...\t
DAVANIN KONUSU\t: İtirazın İptali
KARAR TARİHİ\t : 21/11/2024
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH\t: 21/11/2024
....Asliye Ticaret Mahkemesinin 06/04/2022 tarih ve ... Esas - ... Karar sayılı kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulmuş ve mahkemece dosya Dairemize gönderilmiş olmakla; HMK'nın 352. maddesi uyarınca dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ.
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:
DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle:Müvekkili ile davalı şirket arasında ... ... ... Limanı yanı ... mevkiinde bulunan ... Otel işletmesine ilişkin ... nolu abonelik sözleşmesi düzenlendiğini, bu aboneliğin 2014/4-6-10, 2015/3-8-12 ve 2016/2-3-4-5-6 aylarına ilişkin su kullanım borçları ödenmediğini, alacağın tahsili için ... .İcra Müdürlüğünün ... sayılı dosyası ile icra takibinde bulunulduğunu, davalının haksız itirazı ile takibin durdurulduğu ileri sürülerek itirazın iptaline ve %20 icra inkâr tazminatına karar verilmesi talep etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesine özetle: Davanın reddini talep etmiş, takip/dava konusu aboneliğin bulunduğu adreste Otel ... unvanlı bir işletme bulunmakta olduğunu, 1998 yılında muhasebeci ... ile Otel ... adına su aboneliği sözleşmesi imzalandığını, bu sözleşmeye dayanılarak davalı şirkete yöneltilen husumet kabul edilmemekte olduğunu, davacı ile davalı arasında borç doğuracak hiçbir sözleşme bulunmamakta olduğunu, davanın öncelikle husumet nedeniyle reddi gerekmekte olduğunu davalı şirketin tasfiye halinde olduğunu tasfiye memuru ... olduğunu, davanın tasfiye memuruna yöneltilmesi gerektiğinden davanın bu nedenle de husumet nedeniyle reddi gerekmekte olduğunu, su aboneliğine konu ... Otel davalı şirketin ... Şubesi olarak açıldığı, 2014 yılı Ekim ayında otel binası satıldığı, bu tarihten sonra Otel ... ... Tur. ve Otelcilik İnş. Ltd. Şti. tarafından işletildiği, davanın haksız olduğu belirtilerek davanın reddine ve %20 kötü niyet tazminatına karar verilmesi talep etmiş, takip konusu alacağın 6183 sayılı AATUHK’nun 1.Maddesine göre kamu alacağı niteliğini haiz olmadığı belirtilerek bu alacağa gecikme zammının uygulanamayacağını savunmuştur.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ: Mahkemece\".... Sonuç itibariyle abonelik sözleşmesi iptal edilmediğinden sözleşmeye dayalı tüketimden sözleşmenin tarafı olan davalı şirket sorumludur.
Bilirkişi kurulunun Tarifeler Yönetmeliğine göre yaptığı hesaplama yerinde olduğundan hesaplamaya göre davanın kısmen kabulü gerektiği kanaatine varılmıştır. Gecikme zammı yönünden taleple bağlı kalınmıştır.
1-Davanın kısmen kabulüne, ... . İcra Müdürlüğünün ... sayılı dosyasına yapılan itirazın kısmen iptaline, takibin 373.029,62 TL asıl alacak, 50.850,49 TL gecikme zammı, 20,00 TL sayaç kesme bedeli, 3,00 TL ihbar ücreti alacağı için devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine. Asıl alacağa takip tarihinden itibaren avans faizi uygulanmasına, 84.780,62 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine....\" karar verilmiştir.
DAVACI VEKİLİ TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF NEDENLERİ:
Yerel mahkeme kararının incelendiğinde davalının borçlu olduğu tespit edilmiş ve takip talebi ile örtüşür şekilde asıl alacağın 373,029,62 TL olduğu, 50.850,49 TL gecikme zammı olduğu, 20,00 TL sayaç kesme bedeli olduğu, 3,00 TL ihbar ücreti alacağı olduğunun tespit edildiğini, ancak takip talebinde bulunan 31.935,42 TL faiz talebinin, 9.153,08 TL gecikme KDV talebinin, 11,00 TL posta pulu talebinin reddedildiğini, bilirkişi raporuna itirazında da yer aldığı üzere bilirkişi incelemesinde KDV hesaplamasının yapılmadığını, raporda eksik inceleme söz konusu olup, raporun bu hali ile hükme esas alındığını, yerel mahkeme tarafından takipte talebinde yer alan faizin, posta pulu ücretinin ve gecikme KDV’sinin reddedilmesinin hukuka aykırı olduğundan yerel mahkeme kararın kaldırılarak takip talebinde yer aldığı şekliyle takibin devamına ve davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava su kullanım borcunun tahsili amacıyla başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir.
İnceleme 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 355.maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve re'sen kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.
Dosyaya sunulan belgelere göre; taraflar arasında ... ... ... Limanı yanı ... mevkiinde bulunan ... Otel işletmesine ilişkin ... No.lu abonelik sözleşmesi düzenlendiği, bu aboneliğin 2014/4-6-10, 2015/3-8-12 ve 2016/2-3-4-5-6 aylarına ilişkin su kullanım borçlarının tahsili için ... .İcra Müdürlüğünün ... sayılı dosyası ile icra takibinde bulunulduğu, davalı tarafın itirazı nedeniyle takibin durduğu, davacı vekilince ....Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esasına kayden açılan dava ile itirazın iptalinin talep edildiği, yapılan yargılama neticesinde mahkemenin 06/04/2022 tarih ve ... Karar sayılı kararı ile davanın kısmen kabulüne karar verildiği, davacı vekilince kararın kaldırılması istemiyle istinaf kanun yoluna başvurulduğu anlaşılmıştır.
Davacı vekilince sunulan istinaf dilekçesi ile takip talebinde bulunan 31.935,42 TL faiz talebi, 9.153,08 TL gecikme KDV talebi ve 11,00 TL Posta pulu talebinin reddedilmesinin hukuka aykırı olduğu ileri sürülmüştür.
Davacı eldeki davada, davalı Bakanlığa bağlı muhtelif abonelik sözleşmeleri nedeniyle ödenmeyen fatura bedellerine ilişkin asıl alacak miktarının yanında, fatura bedellerine son ödeme tarihlerinden itibaren işletilen, 6183 sayılı yasada öngörülen gecikme zamları ile, KDV’sinin de tahsilini istemiştir. ... Davacı, ticari esaslara göre faaliyet göstermek üzere kurulmuş bir kurum olup, dava konusu su ve atık su bedellerine ilişkin alacak da, amme alacağı sayılmadığı gibi, geç ödenmesi halinde 6183 sayılı yasada yer alan gecikme zammının uygulanacağına dair de herhangi bir yasal hüküm bulunmamaktadır. Bu nedenle davacı, ancak bu konuda bir kararlaştırmanın bulunduğunu ispat ettiği takdirde, dava konusu ödenmeyen fatura bedeli alacaklarına 6183 sayılı yasada öngörülen oranlarda gecikme zammı uygulanmasını isteyebilir.(Yargıtay 3.HD. 2018/6927 E.- 2018/12863 K.)
Dosyaya sunulan taraflar arasındaki sözleşmede gecikme zammı alınacağına dair bir hüküm bulunmadığı, dava konusu alacağın da amme alacağı olmadığı dikkate alındığında alacağa gecikme zammı uygulanması ve gecikme KDV uygulanması mümkün değildir. Ancak tarafların sıfatlarına göre faiz istenebilir.
6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 1530.maddesi; \" (1) Aksine bir hüküm bulunmadığı takdirde, ticari hükümlerle yasaklanmış işlemler ve şartlar batıldır. Ancak, sözleşme uyarınca yerine getirilmesi gereken edimler için kanunun veya yetkili makamların koymuş olduğu en yüksek sınırı aşan sözleşmeler en yüksek sınır üzerinden yapılmış sayılır; sınırı aşan edimler hata ile yerine getirilmiş olmasa bile, geri alınır. Bu sınırlarda, Türk Borçlar Kanununun 27 nci maddesinin ikinci fıkrasının ikinci cümlesi uygulanmaz.
(2) Ticari işletmeler arasında mal ve hizmet tedariki amacıyla yapılan işlemlerde, alacaklı, kanundan veya sözleşmeden doğan tedarik borcunu yerine getirmiş olmasına rağmen, borçlu, gecikmeden sorumlu tutulamayacağı hâller hariç, sözleşmede öngörülmüş bulunan tarihte veya belirtilen ödeme süresinde borcunu ödemezse, ihtara gerek olmaksızın temerrüde düşer.
(3) Mütemerrit borçlunun alacaklısı sözleşmede öngörülen tarihten ya da ödeme süresinin sonunu takip eden günden itibaren, şart edilmemiş olsa bile faize hak kazanır.
(4) Sözleşmede ödeme günü veya süresi belirtilmemişse veya belirtilen süre beşinci fıkraya aykırı ise, borçlu aşağıdaki sürelerin sonunda ihtara gerek kalmaksızın mütemerrit sayılır ve alacaklı faize hak kazanır:
a) Faturanın veya eş değer ödeme talebinin borçlu tarafından alınmasını takip eden otuz günlük sürenin sonunda.
b) Faturanın veya eş değer ödeme talebinin alınma tarihi belirsizse mal veya hizmetin teslim alınmasını takip eden otuz günlük sürenin sonunda.
c) Borçlu faturayı veya eş değer ödeme talebini mal veya hizmetin tesliminden önce almışsa, mal veya hizmetin teslim tarihini takip eden otuz günlük sürenin sonunda.
d) Kanunda veya sözleşmede, mal veya hizmetin kabul veya gözden geçirme usulünün öngörüldüğü hâllerde, borçlu, faturayı veya eş değer ödeme talebini, kabul veya gözden geçirmenin gerçekleştiği tarihte veya bu tarihten daha önce almışsa, bu tarihten sonraki otuz günlük sürenin sonunda; şu kadar ki, kabul veya gözden geçirme için sözleşmede öngörülen süre, mal veya hizmetin alınmasından itibaren otuz günü aşıyor ve bu durum alacaklının aleyhine ağır bir haksızlık oluşturuyorsa, kabul veya gözden geçirme süresi mal veya hizmetin alınmasından itibaren otuz gün olarak kabul edilir.
(5) Sözleşmede öngörülen ödeme süresi, faturanın veya eş değer ödeme talebinin veya mal veya hizmetin alındığı veya mal veya hizmetin gözden geçirme ve kabul usulünün tamamlandığı tarihten itibaren en fazla altmış gün olabilir. Şu kadar ki, alacaklı aleyhine ağır bir haksız durum yaratmamak koşuluyla ve açıkça anlaşmak suretiyle taraflar daha uzun bir süre öngörebilirler. Ancak alacaklının küçük yahut orta ölçekli işletme (KOBİ) veya tarımsal ya da hayvansal üretici olduğu veya borçlunun büyük ölçekli işletme sıfatını taşıdığı hâllerde, ödeme süresi, altmış günü aşamaz.
(6) Gecikme faizi ödenmeyeceğini veya ağır derecede haksız sayılabilecek kadar az faiz ödeneceğini, alacaklının geç ödeme dolayısıyla uğrayacağı zarardan borçlunun sorumlu olmayacağını veya sınırlı bir şekilde sorumlu tutulabileceğini öngören sözleşme hükümleri geçerizdir. Geçersizlik durumunda yedinci fıkra uygulanır.
(7) Bu madde hükümleri uyarınca alacaklıya yapılan geç ödemelere ilişkin temerrüt faiz oranının sözleşmede öngörülmediği veya ilgili hükümlerin geçersiz olduğu hâllerde uygulanacak faiz oranını ve alacağın tahsili masrafları için talep edilebilecek asgari giderim tutarını Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası her yıl ocak ayında ilan eder. Faiz oranı, 4/12/1984 tarihli ve 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanunda öngörülen ticari işlere uygulanacak gecikme faizi oranından en az yüzde sekiz fazla olmalıdır.
(8) Mal veya hizmet bedelinin taksitle ödenmesinin öngörüldüğü durumlarda, bu maddenin ödeme sürelerini düzenleyen hükümleri birinci taksit bakımından uygulanır. Her bir taksit tutarının ödenmeyen kısmı yedinci fıkrada öngörülen oranda gecikme faizine tabidir.
Alacaklının küçük veya orta ölçekli işletme veya tarımsal veya hayvansal üretici olup borçlunun büyük ölçekli işletme olduğu hâllerde taksitle ödemeyi öngören sözleşme hükümleri geçersizdir\" şeklindedir.
TCMB tarafından Türk Ticaret Kanununun 1530 Uncu Maddesinin 7 Nci Fıkrası Uyarınca Mal Ve Hizmet Tedarikinde Geç Ödemelerde Uygulanacak Temerrüt Faiz Oranı; 01/01/2015-01/01/2017 tarihleri arasında 11,50 olarak, 01/01/2017-01/01/2018 tarihleri arası için 10,75 olarak belirlenmiştir.
Bu kapsamda, hükme esas alınan 09/02/2022 tarihli heyet raporunda da belirtildiği üzere Türk Ticaret Kanunu'nun 1530/7. Maddesi uyarınca mal ve hizmet tedarikinde geç ödemelerde uygulanacak temerrüt faiz oranına göre hesabın yapıldığı 09/08/2021 tarihli bilirkişi heyet raporuna göre davacının takip tarihi itibariyle anapara ve faiz alacağının 430.473,73-TL olduğunun ve 11,00-TL posta pulu alacağının kabulüyle itirazın bu miktarlar üzerinden kabulüne karar verilmesi gerekirken gecikme zammı alacağına hükmedilmiş olması usul ve yasa bakımından uygun değildir.
Ne var ki HMK'nın 353/(1)-b-2. maddesinde yargılamada eksiklik bulunmamakla beraber kanunun olaya uygulanmasında hata edilip de yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığı takdirde veya kararın gerekçesinde hata edilmiş ise düzelterek yeniden esas hakkında karar verileceği belirtilmiş olup, anılan yasal düzenleme ve yukarıda yapılan açıklamalar uyarınca yerel mahkeme kararının hüküm bölümünde tespit edilen yanlışlıkların, yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediği sonucuna varılarak, davacı vekilinin istinaf itirazının kabulü ile; mahkemece verilen hükmün 353/(1)-b-2. maddesi uyarınca kaldırılarak yeniden esas hakkında karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Davacı vekilinin ilk derece mahkemesi kararına ilişkin istinaf kanun yolu başvurusunun KABULÜ ile; ....Asliye Ticaret Mahkemesinin 06/04/2022 tarih ve ... Esas - ... Karar sayılı hükmün HMK 353/(1)-b-2. maddesi uyarınca KALDIRILMASINA, giderek Hükmün aşağıdaki şekilde YENİDEN TESİSİNE;
1-Davanın kısmen kabulüne, ... . İcra Müdürlüğünün ... sayılı dosyasına yapılan itirazın kısmen iptaline, takibin 373.029,62 TL asıl alacak, 57.410,11 TL işlemiş faiz, 20,00 TL sayaç kesme bedeli, 3,00 TL ihbar ücreti, 11,00-TL posta pulu alacağı için devamına, Asıl alacağa takip tarihinden itibaren avans faizi uygulanmasına, fazlaya ilişkin istemin REDDİNE,
2- 84.780,62 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Alınması gerekli 29,405,66 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 5.616,08 TL'nin mahsubu ile bakiye 23.789,58 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına, harç tahsil müzekkeresinin İlk derece mahkemesi yazı işleri müdürü tarafından yazılmasına,
4-Davacı tarafından yatırılan 44,40 TL başvurma harcı, 5.616,08 TL peşin harç olmak üzere toplam 5.660,48 TL'nin davalıdan alınarak, davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından harcaması yapılan 13 tebligat gideri 156,60 TL, 1 müzekkere gideri 10,00 TL, 13,00 TL posta gideri, 3.000,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 3.179,60 TL yargılama giderinden 2.898,56 TL'sinin davalıdan alınarak, davacıya verilmesine,
6-Davalı tarafından yapılan 19,00 TL yargılama giderinin davalı üzerinde bırakılmasına,
7-Davacı tarafından yapılan 427,60 TL harç ve 1.083,10 TL tebligat ve bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 1.510,70 TL'den oluşan yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
8-6325 sayılı Kanunun 18/A-13. maddesi uyarınca 1.320,00 TL zorunlu arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
9-Davacı lehine Dairemizin hüküm tarihindeki AAÜT uyarınca hesaplanan 68.571,06 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
10-İstinaf edenin sıfatına göre usuli müktesep haklar korunarak davalı lehine hüküm tarihindeki AAÜT uyarınca hesaplanan 6.142,94 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
11-Yatırılan gider avansından artan kısmın talep halinde ilgilisine iadesine,
Kanun yolu yargılaması nedeniyle;
12-İstinafa başvuran davacı tarafından yatırılan 80,70 TL istinaf karar harcının talep halinde İlk Derece Mahkemesince davacıya iadesine,
13-Başvuru yapan davacı tarafından yapılan 78,60-TL posta masrafı ve 220,70-TL istinaf başvuru harcı olmak üzere toplam 299,30-TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
14-İstinaf yargılaması sırasında duruşma açılmadığından istinaf kanun yoluna başvuran yararına vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
15-Karar tebliği, harç, gider avansı iadesi ve diğer usulî işlemlerin, Hukuk Muhakemeleri Kanunu 302/5 ve 359/4 maddeleri gereğince İlk Derece Mahkemesi tarafından yerine getirilmesine,
Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda asıl alacak miktarına göre HMK'nın 362/1-a maddesi uyarınca KESİN olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.21/11/2024
\t\t\t\t
...
Başkan
...
e-imzalı
...
Üye
...
e-imzalı
...
Üye
...
e-imzalı*
...
Katip
...
e-imzalı