T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
16. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
DOSYA NO: 2024/1607 Esas
KARAR NO: 2024/1863
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 09/08/2024 (Ara Karar)
NUMARASI: 2024/474
DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ: 04/12/2024
İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin, Kütahya'da mobilya üretimi ve ticareti yaptığını, bu ticaretini hem Kütahya'da, hem de Türkiye'nin çeşitli illerindeki kişi ve firmalarla sürdürdüğünü, müvekkilinin, çevresinde iyi bir esnaf olarak bilindiğini, müvekkilinin, yukarıda kısaca bahsedilen ticareti kapsamında davalılardan ... ile mobilya ürünleri almak için anlaştığını, alacağı ürünlerin karşılığı olarak da müvekkilinin çekler keşide ederek davalı ...'a teslim ettiğini, bu çeklerden birinin, dava konusunu oluşturan ... Seri Numaralı ... Kütahya Şubesine ait #275.000,00TL# bedelli, 30/06/2024 keşide tarihli, Kütahya'da keşide edilen, keşidecisi ..., lehtarı ... olan çek olup, müvekkilinin bu çeki de davalı ...'a keşide ederek teslim ettiğini, davalı ...'un, müvekkili tarafından satın alınan mobilya ürünlerini müvekkiline teslim etmediğini, müvekkilinin, davalı ...'a malların teslimi için ulaşmaya çalışmışsa da herhangi bir netice alamadığını, müvekkili tarafından keşide edilerek davalı ...'a teslim edilen çekin, müvekkiline davalı ... tarafından mal teslim edilmemesi nedeniyle bedelsiz kaldığını, söz konusu çek ile alakalı menfi tespit talepli İstanbul Arabuluculuk Bürosu’na ... arabuluculuk numaralı dosya kapsamında yapılan görüşmeler sonucunda anlaşma sağlanamadığını, 24/07/2024 tarihinde son tutanağın anlaşmama şeklinde düzenlendiğini belirterek, tüm bu sebeplerle, ... seri numaralı ... Kütahya Şubesine ait #275.000,00TL# bedelli, 30/06/2024 keşide tarihli, Kütahya'da keşide edilen, keşidecisi ..., lehtarı ... olan çek ile alakalı müvekkilinin borçlu olmadığının tespitini, söz konusu çekin iptalini ve çekin haksız yere ödenmemesi ve müvekkilinin telafisi imkansız zararlar yaşamaması için İcra ve İflas Kanunu’nun 72/2. maddesi gereğince mahkemece belirlenecek uygun bir teminat oranı ile ihtiyati tedbir kararı verilmesi ve müvekkilinin çek nedeniyle borçlu olmadığının tespitine karar verilmesi talebinde bulunmuştur.
CEVAP DİLEKÇESİ: Davalı ... Faktoring Anonim Şirketi vekili dosyaya sunduğu cevap dilekçesi ile; Müvekkili şirketin ... seri numaralı ...bank Kütahya Şubesine ait 275.000,00TL bedelli, 30/06/2024 keşide tarihli, Kütahya'da keşide edilen, keşidecisi davacı ... olan çek hakkında faktoring işlemini yaparken, sadece alacağın faturaya dayalı olup olmadığını, devir ve temlik aldığı çekin ciro silsilesinin muntazam olarak birbirini takip edip etmediğini incelemekle yükümlü olduğunu ve bu yükümlülüğünü büyük bir titizlikle yerine getirdiğini, işbu davaya konu çeki, faktoring müşterisi...SAN. DIŞ. TİC. LTD.ŞTİ. ile 06/04/2021 tarihinde imzaladığı Faktoring Sözleşmesi, 22/03/2024 tarihli Alacak Bildirim Formu Ödeme Araçları Tevdii Bordrosu (Alacak Bildirim Formu Ödeme Araçları Tevdii Bordrosu) ve 22/03/2024 tarihli ... numaralı faturaya dayanılarak müvekkili şirket tarafından devir ve temlik alındığını, müvekkili şirketin davaya konu çekleri 6361 Sayılı Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu'nun 9/2 maddesi ile 04.02.2015 tarih ve 29257 Sayılı Faktoring İşlemlerinde Uygulanacak Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin 5/1. maddesine uygun olarak devir ve temlik almış olup, çekin meşru hamili olduğunu beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
TEDBİR TALEBİNİN REDDİ KARARI: İstanbul 9. Asliye Ticaret Mahkemesi 09/08/2024 tarihli 2024/474 E. sayılı ara kararıyla; \"...Davacının İİK 72/2 maddesi uyarınca ihtiyati tedbir talebinin değerlendirilmesi neticesinde ise; çek sureti harici tedbir istemine dayanak iddiaları destekler herhangi bir kanıt sunulmadığı yaklaşık ispat koşullarının oluşmadığı\" gerekçesiyle ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verildiği görülmüştür.
İSTİNAF BAŞVURUSU: Davacı vekilinin süresinde ibraz ettiği istinaf dilekçesinde; dava dilekçesindeki beyanlarını tekrarla, her ne kadar Mahkemece yaklaşık ispat koşulunu gerçekleşmediği gerekçesiyle ihtiyati tedbir talepleri reddedilmişse de, mobilya satın alınması için keşide edilen çekin karşılığında mobilya ürünün müvekkiline teslim edildiğine dair delilin davalı tarafından sunulması gerektiğini, Mahkeme tarafından ispat yükünün ters çevrilerek tedbir taleplerinin reddine karar verilmesinin müvekkili açısından telafisi zor zararlara neden olacağını, Ticari defter ve kayıtlarının yargılama sırasında inceleneceğini, ... ya da çeke ciro yoluyla hamil olan diğer cirantalar tarafından kambiyo senetlerine mahsus icra takibi yapılması halinde müvekkilinin bedelsiz kalan çeki ödemek zorunda kalacağını ve ödediği parayı geri alabilmek için uzun uğraşlar vermek zorunda kalacağını, telafisi imkansız zarara uğrayacağını, İİK'nun 72. maddesi uyarınca teminat karşılığında tedbir kararı verilmesi halinde, müvekkili teminat yatıracağından davalıların herhangi bir zarara uğramayacaklarını beyan ederek, Mahkemece tedbir kararının reddine dair verilen 09/08/2024 tarihli kararın kaldırılarak müvekkilinin telafisi zor zararlarla karşı karşıya kalmaması adına çekin ödenmemesi için İcra ve İflas Kanunun 72/2. maddesi uyarınca çek hakkında ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER: Davaya konu çekin ön yüzünün örneği incelendiğinde; ... Kütahya Şubesine ait ... sri numaralı, 30/06/2024 tarihli, keşidecisi ..., lehtarı ... olan, 275.000,00 TL bedelli çek olduğu Davalı ... Şirketi tarafından dosyaya ... Sanayi Ticaret Limited Şirketi ile imzaladıkları 26/04/2021 tarihli Faktoring Sözleşmesini, 22/03/2024 tarihli Alacak Bildirim Formu (ABF) ile ... adına düzenlenmiş 09/08/2024 tarihli, 516.000,00 TL bedelli e-fatura örneği dosyaya sunulmuştur.
GEREKÇE: Dava, icra takibinden önce açılan menfi tespit davasıdır. Davacı vekili İİK’nun 72/2. maddesi uyarınca ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiş, Mahkemece tedbir talebinin reddine dair verilen karara karşı istinaf yargı yoluna başvurulmuştur. İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi gereğince, ileri sürülen istinaf başvuru nedenleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır. Davacı vekili tarafından davaya konu çekin karşılığında müvekkiline teslim edilmesi gereken mobilyanın ... tarafından teslim edilmemesi nedeniyle karşılıksız kaldığı iddiasıyla menfi tespit ve ihtiyati tedbir talep edilmişse de, davacı tarafça çekin ilk lehtarı olan davalı ... ile aralarındaki ilişkinin ve davacının çekle ilgili borçlu olup olmadığının yargılama sonucunda belli olacağı, (çekteki ciro silsilesi dosya kapsamında bulunmadığından incelenememişse de) çeki ciro yoluyla devraldığı anlaşılan diğer davalılardan davalı ... Faktoring A.Ş.’nin davalı ... Mühendislik ve Sanayi Ticaret Limited Şirketi ile imzaladığı Faktoring Sözleşmesi ile ilgili sözleşme örneğini ve fatura örneğini dosyaya sunduğu, bu aşamada davacının haklılığını yaklaşık olarak ispat edecek delillerin dosyada mevcut olmadığı, bu nedenle Mahkemece ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verilmesinde hukuka aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla, davacı vekilinin istinaf talebinin reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-Davacı vekilinin istinaf talebinin HMK'nun 353/1-b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, 2-Harç peşin alındığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına, 3-Davacı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, 4-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oy birliği ile HMK'nun 362/1-f maddesi uyarınca kesin olarak karar verildi.04/12/2024