T.C. ADANA BAM 9. HUKUK DAİRESİ
T.C.
ADANA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
9. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO\t: 2024/1174
KARAR NO\t: 2024/1895
KARAR TARİHİ\t: 12/11/2024
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN\t\t: ... (...)
ÜYE\t\t: ... (...)
ÜYE\t\t: ... (...)
KATİP\t\t: ... (...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ\t: .... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ\t\t: 03/05/2024
NUMARASI\t\t: ... ESAS ... KARAR
DAVACI\t: ... - ...
VEKİLİ\t: Av. ...
DAVANIN KONUSU\t: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
İSTİNAF KARARININ
KARAR TARİHİ : 12/11/2024
YAZIM TARİHİ : 12/11/2024
.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 03/05/2024 tarih, ... Esas, ... Karar sayılı kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulmuş olup, istinaf talebinin süresi içinde yapıldığı, başvuru şartlarının yerine getirilmiş olduğu ve istinafa başvuru koşullarının mevcut olduğu dosya üzerinde yapılan ön inceleme sonucu anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonucunda;
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNLARININ ÖZETİ :
Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; muhatabı ... ... Şubesi olan, ... İnş. Gıda ve Tar. Ür. Yapı Mal. San. ve Tic. Ltd. Şti tarafından düzenlenen davacı şirketin lehtarı olduğu iki adet çekin kargo şirketinde kaybolduğunu, çeklerin üçüncü kişiler tarafından tahsil riskinin bulunduğu ileri sürülerek ödemeden men yasağı ve iptaline karar verilmesi talep ve dava etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ'NİN KARAR ÖZETİ :
İlk Derece Mahkemesi kararında özetle; TTK 757 maddesi ile iptal hakkı kambiyo senedinin yetkili/meşru hamiline tanındığını, sunulan belgelere göre davacı şirketin, dava konusu 2 adet çekte yetkili/meşru hamil olmadığından talebin reddine karar verildiği anlaşılmıştır.
DAVACI TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ :
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; zayi sebebiyle çek iptal talebinde bulunabilmek için çekin zayi olduğu anda hak sahibi olmak, hamili olmak gerektiğini, ancak hak sahibi yani çekin hamili olduğunun nasıl ispatlanacağının kanunda açıkça düzenlenmediğini, zayi olan yani kaybedilen bir çek üzerinde hak sahibi olunduğunu kesin olarak ispatlamanın mümkün olmadığını, bu nedenle yaklaşık ispatın kabul edilmesi gerektiğini, dava konusu olay incelendiğinde; müvekkili şirketin yetkili hamil olduğu iki adet çeki ... Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.'ye göndermek üzere ... Kargo Şirketi'ne 22.05.2023 tarihinde teslim ettiğini, fakat söz konusu çeklerin kargo şirketine teslim edildikten sonra zayi olduğunu, yapılan tüm araştırmalara rağmen bu çeklerin bulunamadığını beyan ederek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
DELİLLER İLE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :
Dava hukuki niteliği itibarıyla Zayi Nedeniyle Çek iptali (Hasımsız) talebine ilişkindir.
Davacı vekili dava dilekçesinde, müvekkili şirketin hamili olduğu ... Bankası ... Şubesi'ne ait 0.11.2023 düzenleme tarihli, 500.000,00.TL bedelli ... seri numaralı ve ... seri numaralı, 31.12.2023 düzenleme tarihli, 585.000,00.TL bedelli ... seri numaralı iki adet çekin ... Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.'ye göndermek üzere ... Kargo Şirketi Şehitlik Şubesine (... ) 22.05.2023 tarihinde teslim ettiğini, fakat çeklerin kargoda kaybolduğunu, bulunamayan çeklerin iptaline karar verilmesi talep edilmiştir.
İlk derece mahkemesince talebin reddine karar verilmiş, işbu karara karşı davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.
İstinaf incelmesi, 6100 sayılı HMK'nın 355.maddesi uyarınca istinaf sebepleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.
Dava, zayi nedeniyle çek iptali istemine ilişkin olup, esasen hasımsız olarak açılan bu davada iptal talebinde bulunan şahsın ispat etmesi gereken husus, zilyedi bulunduğu çekin rizası hilafına elinden çıkmasıdır. Ancak, iptal davasında kesin ispat aranmayıp çekin kaybolduğunun \"kuvvetle muhtemel\" olduğunu göstermesi yeterlidir (e TTK. m. 672, YTTK. m. 760). Davacı tarafça, iptali talep edilen çeklerin verildiği banka ve şubesini, hesap ve çek numaralarını ve çek tutarlarını mahkemeye bildirilmiş olduğu, dava dilekçesi ekinde de çek suretleri ile kargo şirketinin gönderinin alıcısına telim edilemeyip kayıp duruma düştüğüne dair yazısının ibraz edildiği anlaşılmakla davacının daha fazlasını ispata zorlanması, zayi nedeniyle çek iptali hükümlerinin uygulanmasını imkânsız hale getirecektir. Bu sebeple, ilk derece mahkemesince davacının çeklerin iptali talebinin kabulüne karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçeyle davanın reddine karar verilmesi doğru olmamış, davacı vekilinin istinaf başvurusunun bu sebeple kabulüne karar verilmiştir.
Davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak, davacının talebinin kabulü ile dava konusu çeklerin 6102 sayılı TTK'nın 757 ve 764 maddeleri gereği iptaline karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere :
1-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun ESASTAN KABULÜNE,
2-.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... esas ve ... karar sayılı kararının KALDIRILMASINA,
3-YENİDEN ESAS HAKKINDA HÜKÜM KURULMASINA,
4-Davanın KABULÜ ile,
5-Dava konusu, ... ... Şubesi'ne ait, lehtarı ... Asansörleri Ltd. Şti. olan, ... hesap nolu, 31/12/2023 keşide tarihli, ... seri numaralı ve 585.000,00.TL bedelli çekin, ... ... Şubesi'ne ait, lehtarı ... Asansörleri Ltd. Şti. olan, ... hesap nolu, 30/11/2023 keşide tarihli, ... seri numaralı ve 500.000,00.TL bedelli çekin, 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanununun 651. maddesi uyarınca zayi nedeniyle İPTALİNE,
6-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 427,60.TL maktu istinaf karar harcından peşin alınan179,90.TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 247,70.TL karar harcının davacıdan alınarak HAZİNEYE İRAD KAYDINA,
7-Davacının yaptığı yargılama giderlerinin kendi üzerinde BIRAKILMASINA,
İstinaf incelemesi yönünden;
1-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince peşin alınan 257,70.TL nispi istinaf karar ile 427,60.TL maktu istinaf karar harcının talep halinde davacıya İADESİNE,
2-Davacının yaptığı yargılama giderlerinin kendi üzerinde BIRAKILMASINA,
3-6100 sayılı HMK'nin 330. maddesi gereğince inceleme dosya üzerinden yapıldığından vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,
4-6100 Sayılı HMK'nın 333. maddesi uyarınca peşin alınan ve kullanılmayan gider avansının ilk derece mahkemesine İADESİNE,
5-6100 sayılı HMK'nin 7035 sayılı yasanın 30. maddesiyle değişik 359/4 maddesi gereğince kararın kesin olması nedeniyle ilk derece mahkemesince taraf vekillerine tebliğine,
Dair, 6100 Sayılı HMK'nin 353/1-b-1 maddesi gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, 6100 Sayılı HMK'nin 362/1-a maddesi gereğince kesin olmak üzere 12/11/2024 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
\t\t\t\t
...
Başkan
... ¸e-imzalıdır\t
...
Üye
...
¸e-imzalıdır\t
...
Üye
... ¸e-imzalıdır\t
...
Katip
...
¸e-imzalıdır\t