T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
53.HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2024/799
KARAR NO: 2024/1197
TÜRK MİLLETİ ADINA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İstanbul Anadolu 5. Asliye Ticaret Mahkemesi
TARİHİ: 26/12/2023
NUMARASI: 2019/334 Esas, 2023/1081 Karar
BİRLEŞEN DAVADA
(İstanbul Anadolu 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2018/46 Esas Sayılı dosyası)
DAVANIN KONUSU: Alacak
KARAR TARİHİ: 06/11/2024
Taraflar arasında görülen davanın yerel mahkemece yapılan yargılaması sonucunda verilen hükme karşı istinaf yoluna başvurulmuş olup, duruşmasız olarak dosya üzerinde yapılan inceleme ve istinaf talepleriyle sınırlı olarak yapılan değerlendirme sonunda;
GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ: Asıl davada, davacı ... vekili özetle, müvekkili ile ...'nın birlikte yarı yarıya malik oldukları ... Mah., ... Parsel sayılı taşınmaza ilişkin olarak arsa malikleri ile davalı ... Tic. Ltd. Şti. arasında Kadıköy ... Noterliğinin 23.01.1998 tarih ve ... yevmiye numaralı Gayrimenkul Satış Vaadi ve Kat Karşılığı İnşaat Sözleşmesi akdedildiğini, davalı ...'nin müvekkili ile imzalamış olduğu sözleşmenin 14. maddesine dayanarak yapılacak işin %55'i kendi üzerinde, geri kalan %45'i ise diğer davalı ... Konut Yapı Kooperatifi'ne ait olacak şekilde Kadıköy ... Noterliğinin 23.02.1998 tarih ... yevmiyede kayıtlı Düzenleme Şeklinde Ek Mukavele ile inşaatın yapımını davalı ... Konut Yapı Kooperatifi'ne devrettiğini, adı geçen sözleşmeye göre mimari projenin Ümraniye Belediyesi'nce tasdik tarihinden itibaren üç sene sonra inşaatın tamamlanmış, dairelerin iskan alınmış şekilde arsa sahiplerine teslim edileceğinin kararlaştırıldığını, Ümraniye Belediyesince mimari projenin tasdik tarihinin 05.06.1998 olduğunu, binaların 01.06.2001'de anahtar teslimi olarak teslim edilmesinin kararlaştırıldığını, ancak binaların iskan belgelerinin 26.03.2009 tarihinde alındığını, sözleşme konusu otuz iki adet dairenin anahtarının 16.04.2010 tarihinde teslim edildiğini, dairelerin geç tesliminden dolayı Kadıköy 5. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2009/239 Esas sayılı dosyasında 05.06.2001- 05.06.2003 tarihleri arası için cezai şart maiyetinde kira alacaklarını dava konusu yaptıklarını, işbu davanın lehlerine sonuçlanarak 21.09.2010 tarihinde karara çıktığını, dosyanın temyiz aşamasında olduğunu, davalı ... Yapı Kooperatifi'nin ise arsa malikleri aleyhine Kadıköy 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2009/1117 Esas sayılı dosyası ile ana sözleşmenin 14. maddesine dayanarak inşaatı kendisinin tamamladığını, inşaatta teknik şartname dışında fazla işler yaptığından bahisle vekaletsiz iş akdine dayanarak alacak davası açtığını, mahkemece inşaatta fazla işler yapıldığı gerekçesi ile müvekkili aleyhine 321.681,89-TL, ... aleyhine 321.681,89-TL tazminata hükmettiğini, kalan altı yıl için oluşan ve aylık 100,00-USD üzerinden hesaplanan 395.199,00-TL kira alacağının ihtarname tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle; sözleşmede tanınan devir hakkına dayalı olarak sözleşmedeki işin kooperatife devredildiğini, müvekkili yönünden davanın husumetten reddi gerektiğini, ruhsatın yenilenmesi nedeniyle otuz altı aylık sürenin 14.09.2000 tarihinde başladığını, dolayısıyla sözleşmede kararlaştırılan teslim süresinin 15.09.2003 olduğunu, davacı tarafın taraflar arasında düzenlenen kat karşılığı inşaat sözleşmesinde kendi yükümlülüklerini yerine getirmemesi ve kusurlu olması nedeniyle teslim süresinin uzadığını, talep üzerine sözleşme dışı birçok imalatın yapılmasına rağmen davacı tarafından ödeme yapılmadığını, açılan davanın davacı aleyhine sonuçlandığını, taşınmazın diğer paydaşı ...'nın kendine düşen otuz iki daireyi teslim aldığını ve bu daireleri kiraya verdiğini, davacının uzun süre bekleyerek varsa zarara razı olduğunu, sözleşmede kararlaştırılan ipotekleri zamanında kaldırmayarak iskan ruhsatı alınması sürecini uzattığını, dolayısıyla zararın oluşmasına veya artmasına bizzat davacının kendisinin neden olduğunu, davacı tarafın binalar çok daha önceden ve süresinde oturuma ve kullanmaya elverişli olmasına rağmen aidatları ve vergi ödememek için bu bağımsız bölümleri teslim almaktan ve kiraya vermekten ısrarla imtina ederek kendi zararına kendisinin sebebiyet verdiğini, müvekkiline atfedilebilecek bir kusur bulunmadığını, inşaatın 1998 yılı ile bitiş tarihi olan 2003 yılları arasındaki çalışılamayan (mücbir sebepler) günlerin de ilave edilmesi gerektiğini, söz konusu çalışılamayan günlerin yalnızca yapılan fazla imalatlar değil, daire içlerine ve ortak mahallere yapılan fazla imalatlar, hava muhalefeti sebebi ile çalışılamayan günler, 1999 depremi sebebi ile çalışılmayan aylar (Büyükşehir ve Ümraniye belediyesinin talimatları ile), 2001 ekonomik krizi sebebi ile işlerin yavaşlaması (ipotekler kasıtlı olarak kaldırılmayarak müvekkiller finansman zorluğuna sokulması) gibi tüm sebeplerin incelenerek 2003 bitiş yılı üzerine ilave edilmesi gerektiğini, savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Birleşen davada davacı ... vekili dava dilekçesinde özetle; davacı arsa sahibi müvekkiline düşecek otuz iki dairenin davalı yüklenici ve taşeron tarafça sekiz sene iki ay onbir gün gecikme ile tesliminden dolayı cezai şart mahiyetinde kira alacağı ve dairelerin geç tesliminden dolayı uğranılan yıllık kira artış farkı toplamı olan 460.800,00-TL'nin ihtaname tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle; teslim süresinin 15.09.2003 olarak değerlendirilmesi gerektiğini, binalara ait iskan izninin alınmasından itibaren sekiz sene geçtikten sonra dava açılmasının davacının kötüniyetli olduğunun göstergesi olduğunu, davacı tarafın sözleşmede belirtilen kendi yükümlülüklerini yerine getirmemesi nedeniyle teslim süresinin uzadığını, davacının yetmiş dört adet ipotekli bağımsız bölümden sadece on dört tanesini çözdüğünü, altmış tanesinin ise ipoteğini çözmediğini, Kadıköy 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2009/1117 Esas sayılı dosyasında açtıkları ekstra yapılan imalatlarla ilgili alacak davasının lehlerine sonuçlandığını, fazladan yapılan işlerin teslim süresine etkisinin bilirkişi aracılığıyla saptanarak bu sürenin teslim süresine eklenmesi gerektiği yönünde Yargıtayca bozma kararları verildiğini,1999 depremi sebebi ile çalışılmayan aylar ile, 2001 ekonomik krizi sebebi ile işlerin yavaşlaması nedeniyle geçen sürelerin de teslim süresine eklenmesi gerektiğini, sözleşmenin asıl tarafının diğer davalı kooperatif olduğunu, bu açıdan müvekkiline açılan davanın reddi gerektiğini, müvekkilinin usulüne uygun temerrüde düşürülmediğini, 2003 yılında davacı ...'nın torununun biten inşaattaki bağımsız bölümleri teslim alıp kullanmaya başladığını savunarak, haksız davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Mahkemece, tüm dosya kapsamına göre; asıl dosya davacısı ... ile birleşen dosya davacısı ...'nın ... Mah., ... Parsel sayılı taşınmazın malikleri oldukları, davacı arsa sahipleri ile davalı ... arasında, dava dosyasında mevcut bulunan Kadıköy ... Noterliğinin 23.01.1998 tarih ... yevmiye sayılı Düzenleme Şeklinde Gayrimenkul Satış Vaadi ve Kat Karşılığı İnşaat Sözleşmesi'nin yapıldığı; davalı ... Limited Şirketi ile davalı ... Konut Yapı Kooperatifi arasında da dava dosyasında mevcut bulunan ve Kadıköy ... Noterliğinin 23.02.1998 tarih ... yevmiye sayılı \"Düzenleme Şeklinde Ek Mukavelenin\" yapıldığı, bu sözleşme ile davalı ...'nun, arsa sahipleri ile yaptığı sözleşmede kendisine düşecek %55 payın %50'sini, sözleşmenin Tapuya Şerh Verme ve Müteahhidin Devir Yetkisi isimli 14.maddesine istinaden mütcahhitlik hak ve hissesini 15.000.000.000-TL mukabilinde Müteahhit Sınırlı Sorumlu ... Yapı Kooperatifine devir ve temlik ettiği, ayrıca ikinci sözleşmenin birinci sözleşmenin ayrılmaz bir parçası olduğunun kabul edildiği; Ümraniye Belediye Başkanlığı İmar ve Şehircilik Müdürlüğü'nün 05.08.2011 tarihli yazısına göre; davaya konu yerle ilgili olarak yapılan incelemede, söz konusu parselde yer alan A, B, C, D ve E bloklarına ilişkin mimari projenin 05.06.1998 tarihinde onaylandığı, ayrıca E Bloğa ait 14.09.2009 tarih 2000/5487 sayılı mimari tadilat projesinin mevcut olduğu ve söz konusu bloklara ait 27.03.2009 tarih ve 2008/20194 sayılı yapı kullanma izin belgelerinin düzenlendiği, asıl dosya davacısının 05/06/2001-05/06/2003 tarihleri arasındaki kira alacağı davasında, Anadolu 21. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 25.06.2019 tarih 2018/69E-2019/150K sayılı kararında “05.12.2001 ile 05.05.2003 tarihleri arasındaki süre için gecikme tazminatına karar verildiği, bu kararın Yargıtay 15. Hukuk Dairesi'nin 08.07.2020 tarih 2019/3058-2187K karar sayılı ilamı ile onanarak, 29.04.5021 tarihinde kesinleştiği, 16.04.2010 tarihli anahtar teslim tutanağına göre, davacı ...'ya ait toplam 32 adet bağımsız bölümlere ait anahtarların davacı vekiline teslim edildiği, birleşen dosya davacısı yönünden ise davacı ...'nın torunu ...'ya 12.08.2009 tarihinde teslimin yapıldığı bu suretle bilirkişi raporundaki hesaplamalara göre, asıl davada davacının 395.199,00-TL, birleşen davada davacının 460.800,00-TL alacakı oldukları, davacılar tarafından Kadıköy ... Noterliği kanalıyla keşide edilen 27/03/2009 tarih ve ... yevmiye nolu ihtarnamenin tebliğ edilemediği ve bu nedenle temerrüdün her iki davacı yönünden asıl ve birleşen dava tarihinden itibaren başlaması gerektiği gerekçesiyle, Asıl davanın KABULÜ İLE; -395.199,00-TL'nin dava tarihi olan 17/05/2011'den itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ...'ya ödenmesine, Birleşen İstanbul Anadolu 4.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2018/46 esas sayılı dosyasındaki davanın KABULÜ İLE; 460.800,00-TL'nin dava tarihi olan 04/07/2011'den itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ... mirasçılarına ödenmesine, karar verilmiş, karara karşı davalılar vekili istinafa başvurmuştur. Davalılar vekili istinaf dilekçesi ile, taraflar arasında akdedilen Kadıköy ... Noterliği 23/01/1998 tarih ve ... yevmiye nolu Gayrimenkul Satış Vaadi ve Kat Karşılığı İnşaat Sözleşmesinin 7.maddesine göre sözleşme konusu inşaatın teslim süresinin 36 ay olarak belirlendiğini ve bu süresinin mimari projenin tasdikinden sonra başlayacağının düzenlendiğini, davaya konu edilen sitenin A, B, C, D ve E olmak üzere 5 bloktan oluştuğunu, bu blokların her birinin ruhsatlarının ayrı ayrı alındığını, E Bloğa ait inşaat ruhsatının 2000 yılında alındığını, bunun sebebinin belediyenin talebi üzerine projede teknik düzeltme yapılması olduğunu, projenin, belediyenin isteği üzerine revize edilerek yeniden tasdik edildiğini, her ne kadar bilirkişilerce tadilat projesinin inşaatın başlama süresini etkilemeyeceği belirtilmişse de bunun bir tadilat projesi olmadığını, mevcut projenin revize edilmesi olduğunu, dolayısı ile sözleşmede yazılı maddeler gereği başlangıç tarihinin E blok ruhsatının tadil edilerek alındığı 14.09.2000 olduğunu, alınan tadilat ruhsatının binanın ara katlarında yapılan kısmi bir tadilat ruhsatı olmadığını, binanın temelden itibaren betonarmesini ilgilendiren proje değişikliği ile alakalı ruhsat yenilemesi olduğunu, dolayısı ile sözleşmede bahsi geçen 36 aylık inşaat yapım süresinin E bloğa ait ruhsat tarihi olan 14.09.2000 tarihinde başladığını, hal böyle iken proje onaylanmadan inşaata devam edilemeyeceği hususları da dikkate alındığında teslim süresinin hatalı hesaplandığını, bu tarihe 36 ay eklendiğinde 14/09/2003 tarihinin teslim tarihi olarak tespit edilmesi gerektiğini, dosya kapsamında alınan bilirkişi raporunda teslim süresi ve temerrüt tarihinin yanlış hesaplandığını, taraflar arasında imzalanan sözleşmenin 9. maddesinde müvekkiline ait daireler üzerindeki ipoteklerin, davacı arsa sahibi tarafından hangi aşamalarda kaldırılacağının açıkça düzenlendiğini, inşaatlara başlanmadan önce söz konusu maddeye göre, Ümraniye 1. Bölge Tapu Sicil Müdürlüğü'nde imzalanan ipotek konulmasına ilişkin 16/04/1998 tarih ve ... yevmiye numaralı resmi senet incelendiğinde ipotek süresinin 13 ay olarak yeniden düzenlendiğinin açıkça görüldüğünü, iş bu duruma rağmen tarafların tapuda imzalanan özel anlaşma ile sözleşmenin 9. Maddesinde yapılan değişikliğin görmezden gelinerek bilirkişilerce müvekkilinin, arsa sahiplerini direngen duruma düşürdüğünü kanıtlayamadığı yönündeki görüşlerinin hatalı olduğunu, davacı arsa sahibinin hem sözleşmede kararlaştırılan kronolojik sıralamaya göre ipotekleri kaldırmadığını, hem de ipotek süresinin 13 ay olması ve bu süre dolmasına rağmen kötü niyetli olarak ipotekleri kaldırmayarak müvekkil firmanın daire satışına engel olduğunu ve müvekkillerini zarara uğrattığını, ortada bir gecikme söz konusu ise (kabul etmemekle birlikte) burada kusurun müvekkilinde değil, edimini ifa etmeyerek temerrüde düşen davacı arsa sahibinde olduğunu, karşılıklı taahhütleri içeren inşaat sözleşmelerinde, iş sahibinin edimlerini TBK md. 97’de açıklandığı üzere zamanında ifa etmesi gerektiğini, aksi halde, edim borçlusu olarak davalı yükleniciden edimini ifa talebinde bulunmasının haklı görülemeyeceğini, iş sahibinin öncelikli edim borçlusu bulunduğu durumlarda, bu ediminin ifasına kadar yüklenicinin işi yavaşlatması veya bu edimin, işin yapılmasında yüklenici yönünden önemine göre işin durdurulmasının haklı neden olarak kabulü gerektiğini, edim borçlusu iş sahibinin, edimini ifa edinceye kadar yüklenici tarafından yavaşlatılan veya durdurulan sürenin, sözleşme süresine eklenmesi gerektiğini, davacı arsa sahibinin, sözleşmeye göre süresi dolan ipotekleri kaldırmayarak edimini ifa etmediğini ve temerrüde düştüğünü, gecikmeye kendisi neden olan davacının müvekkilinden kira alacağı talep edemeyeceğini, inşaatın 1998 yılı ile bitiş tarihi olan 2003 yılları arasındaki çalışılamayan (mücbir sebepler) günlerin de ilave edilmesi gerektiğini, söz konusu çalışılamayan günlerin yalnızca yapılan fazla imalatlar değil, daire içlerine ve ortak mahallere yapılan fazla imalatlar, hava muhalefeti sebebi ile çalışılamayan günler, 1999 depremi sebebi ile çalışılmayan aylar (Büyükşehir ve Ümraniye belediyesinin talimatları ile), 2001 ekonomik krizi sebebi ile işlerin yavaşlaması (ipotekler kasıtlı olarak kaldırılmayarak müvekkiller finansman zorluğuna sokulmuştur) gibi tüm sebeplerin incelenerek 2003 bitiş yılı üzerine ilave edilmesi gerektiğini, ayrıca her ne kadar müvekkili tarafından iskan müracaatı 2008 yılının Eylül ayında yapılmış, iskan izni de 2009 yılının Mart ayında alınmış olsa da bağımsız bölümlerin 2006 yılından itibaren davacı tarafından fiili olarak kullanıldığını, raporda belirtilen bağımsız bölümlerin fiilen 12.08.2009 tarihinde teslim edildiğine dair tespitin hatalı olduğunu, inşaatların bitirildiği 2003 yılında arsa sahiplerinin, sözleşmede açıkça belirtilmesine rağmen iskan ve kat mülkiyet aşamasında arsa sahiplerince ödenmesi gereken miktarları (2003 yılında bu miktarlar yaklaşık 2.500,000TL civarında idi) kasıtlı olarak ödemeyerek ve özelliklede çözmekle yükümlü olduğu ipotekleri çözmeyerek yapı kullanma izin belgesinin ve kat mülkiyeti tapularının alınmasını kasıtlı olarak geciktirerek kooperatif üyelerini zarara uğrattıklarını belirterek istinaf başvurusunda bulunmuştur. Asıl ve birleşen davalar, eser sözleşmesinden kaynaklı gecikme nedeniyle cezai şart alacağının tahsili istemine ilişkin olup, asıl ve birleşen davada davacılar arsa sahibi, davalılar yüklenicidir. Asıl ve birleşen davalarda davacı arsa sahibi vekilleri, müvekkilleri arsa sahipleri ile davalı yüklenici firma arasında yazılı KKİS imzalandığını, davalı yüklenicinin düzenleme şeklinde ek sözleşme ile inşaatın yapım işini diğer davalı kooperatife devredildiğini, sözleşmede işin hangi tarihte başlayacağının ve hangi tarihte bitirilerek teslim edileceğinin belirtildiğini, davalı yüklenicinin sözleşmede öngörülen sürede işi bitirerek bağımsız bölümleri arsa sahiplerine teslim etmediğini, geciktiğini, sözleşmeye göre gecikme halinde yüklenicinin arsa sahiplerine cezai şart ödeyeceğinin kararlaştırıldığını belirterek gecikme cezasının tahsili talep etmiş, davalılar, gecikmede arsa sahiplerinin kusuru olduğunu belirterek davanın reddine talep etmiştir.Davacı arsa sahipleri ile davalı yüklenici arasında resmi KKİS imzalanmış olup, daha sonra davalılar arasında yapılan resmi ek sözleşme ile işin yükleniciliği diğer davalı kooperatife devredilmiştir. Sözleşmenin 1 ve 4 maddelerine göre binanın anahtar teslimi yapılacağı, sözleşmenin 2/A/g maddesine göre Anahtar tesliminden maksadın, plan ve projenin inşaat ruhsatnamesinde ve teknik şartnamedeki bütün hususların eksiksiz olarak yerine getirilmesi, tesisatların her türlü testleri yapılarak müspet netice alınması ve yapı kullanma, iskan müsaadesinin istihsal edilmiş ve tapuda kat mülkiyetinin tesis edilmiş olması ve bağımsız bölümlerin gayrimenkul malikine teslim edilmiş olması olarak belirtildiği, 7 maddeye göre sözleşme konusu inşaatın süresinin 36 ay olduğu, sürenin mimari projelerin belediyece onaylanmasından başlayacağı, inşaatın kararlaştırılan sürenin sonunda tamamlanıp gayrimenkulün maliklerine anahtar teslimi olarak zamanında teslim edilmemesi halinde geciken her ay için yüklenicinin arsa sahiplerine her bölüm (daire) başına 100 USD gecikme cezası ödeyeceğinin kararlaştırıldığı anlaşılmaktadır. Davacı arsa sahiplerinden ... bu davadan önce aynı gerekçe ile davalı yükleniciden gecikme nedeniyle cezai şart talep etmiş olup, İstanbul Anadolu 21. AHM'nin 2018/69 E., 2019/150 K. Sayılı kararı ile (Yargıtay'ın önceki kararları bozması sonrasında bozma ilamına uyularak) davacının davasının kısmen kabulüne karar verilmiş olup, anılan iş bu karar davalı tarafça temyiz edilmesi üzerine Yargıtay 15 HD'nin 2019/3058 E., 2020/2187 K. Sayılı kararı ile onanarak kesinleşmiştir. Yargıtay onaması ile kesinleşen davada davalı yüklenici, istinafa konu somut davada ileri sürdüğü cevaplarını aynen tekrar etmiş, Yargıtay'ca davalı yüklenicinin gecikme nedenleri olarak ileri sürdüğü itirazlarından sadece ilave işler için belirlenecek sürenin iş süresine eklenmesi gerektiği belirtilmiş olup, davalı yüklenicinin diğer arsa sahiplerinden kaynaklandığını ve kendisinin kusuru olmadığını belirttiği ipoteklerin zamanında kaldırılmaması, E bloğun tadilat projesinin onaylandığı tarihten itibaren sürenin işlemeye başlayacağı, arsa sahiplerince ödenmesi gereken bedellerin ödenmediği, inşaatın daha önce bitirilerek arsa sahiplerine fiili teslim yapıldığına ilişkin itirazları Yargıtay kararında kabul edilmemiş buna ilişkin temyiz sebepleri reddedilmiştir. Davalılar vekili, gecikmenin diğer arsa sahiplerinden kaynaklandığını ve kendisinin kusuru olmadığını, belirttiği ipoteklerin zamanında kaldırılmaması, E bloğun tadilat projesinin onaylandığı tarihten itibaren sürenin işlemeye başlayacağı, arsa sahiplerince ödenmesi gereken bedellerin ödenmediği, inşaatın daha önce bitirilerek arsa sahiplerine fiili teslim yapıldığı yönündeki istinaf itirazları yukarıda bahsedilen Yargıtay kararı ile işin teslim süresinin 05/12/2001 olarak tespit edildiği, bu kararın teslim tarihi yönünden kesin delil niteliğinde olduğu, davalının belirttiği işin gecikmesinde kendisinin kusuru olmadığı yönündeki bu savunmalarının kabul edilmediği sabit olmakla ve asıl davada 05.06.2003 tarihinden sonrası için gecikme cezası talep edildiği. Birleşen davada ise Yargıtay'ca belirlenen teslim tarihinden sonrası için cezai şart talep edildiği ve bilirkişilerce de buna göre gecikme süresinin belirlendiği anlaşılmakla davalılar vekilinin bu yöne ilişkin istinaf sebebi yerinde değildir. Ancak, davalılar vekili inşaat süresi içinde 1999 yılında deprem meydana geldiğini, depremin mücbir sebep olduğunu, bu süreçte idarece inşaatların durdurulduğunu bu sürenin teslim süresine eklenmesi gerektiğini belirtmiş, mahkemece bu hususun değerlendirilmeden istinafa konu kararın verilmesi hatalı olmuştur. Mahkemece yapılacak iş, 1999 yılında meydana gelen deprem nedeniyle davaya ve sözleşmeye konu inşaatın bulunduğu alanı da kapsayacak şekilde inşaai faaliyetlerin durdurulmasına ilişkin karar verilip verilmediği ilgili kurumlardan sorularak, inşaai faaliyetlerin durdurulması yönünde idarece karar verildi ise durdurma süresinin belirlenerek, bu sürenin sözleşmede öngörülen teslim süresine eklenerek davalı yüklenicinin gecikmesinin tespiti ile buna göre gecikme nedeniyle öngörülen cezai şartın tespit edilerek sonucuna göre karar verilmesi gerekir. Açıklanan nedenlerle, davalı-birleşen davalılar vekilinin istinaf talebinin kabulü ile usul ve yasaya uygun bulunmayan yerel mahkeme kararının 6100 sayılı HMK'nın 353/1-a-6 maddesi gereğince kaldırılarak yukarıda açıklanan şekilde inceleme ve araştırma yapıldıktan sonra oluşacak uygun sonuç dairesinde bir karar verilmesi için dosyanın yerel mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davalı-birleşen davalılar vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜNE, 2-İSTANBUL ANADOLU 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'nin 26/12/2023 tarih, 2019/334 Esas, 2023/1081 Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA, 3-Dosyanın Dairemiz kararına uygun şekilde inceleme yapılarak yeniden bir karar verilmek üzere yerel mahkemesine GÖNDERİLMESİNE, 4-Davalı-birleşen davalılar tarafından yatırılan istinaf karar harcının istek halinde kendisine İADESİNE, 5-Davalı-birleşen davalılar tarafça yapılan istinaf yargılama giderinin ilk derece mahkemesince yeniden verilecek kararda DİKKATE ALINMASINA, 6-İstinaf yargılaması sırasında duruşma açılmadığından vekâlet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA, Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, 6100 sayılı HMK'nın 353/1-a-6 maddesi gereğince KESİN olmak üzere 06/11/2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.