T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
43. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2024/800
KARAR NO: 2024/1512
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL ANADOLU 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 06/02/2024
NUMARASI: 2021/917 Esas - 2024/80 Karar
DAVA: Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
İSTİNAF KARAR TARİHİ: 17/10/2024
Taraflar arasındaki Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın usulden reddine yönelik olarak verilen hükme karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya içerisindeki tüm belgeler okunup, incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ
DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı ... A.Ş. tarafından müvekkiline üretim hatalı jeneratör sattığını, davalının yetkili servisleri ise sürekli hatalı işlemler yaparak ayıplı hizmet verdiğini, 10.602,49-EUR bedelle satın alınan jeneratörün üretim olduğunun tespiti için Bodrum 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2020/83 Değişik İş dosyası ile bilirkişi incelemesi yaptırıldığını, tespitte imalattan kaynaklı kontrol paneli ile jeneratör arasında mevcut kablo soketlerde geçici temas sorunları olduğunun net olarak tespit edildiğini, müvekkilinin yat için satın aldığı ... marka ... tipi jeneratör Ağustos 2018 itibariyle takıldığını, teknenin ilk günden itibaren yetkili servis tarafından bakım ve onarımının yapıldığını, ilk günden beri yağ arızası yaptığını, ancak servisler sürekli parça değişimine ve onarıma rağmen arızanın giderilemediğini, teknenin henüz denize indirilmesinin bir ay olmasına rağmen yağ basın arızası verdiğini ve servis tarafından akü değiştirilerek onarım yapıldığını, ancak iki saat sonra aynı arızayı yaptığını, garantiden tamir edildiğini, teknedeki bu arızanın sürekli devam ettiğini, tekne seyrederken beyin arızası verdiğini, servis tarafından ikinci el beyin takıldığını, jeneratörün ayıplı olduğunun bilirkişi raporu ile tespit edildiğini, bütün bu nedenlerle, ayıplı olduğu ispatlanan jeneratörün onarım için gerekli olan tüm orijinal yedek parçalarının güncel kur üzerinden hesaplanacak KDV dahil bedelleri malzeme, gider ve KDV dahil işçilik bedellerinin işleyecek avans faizi ile davalılardan tahsili ile müvekkiline ödenmesini, bunların mümkün olmaması halinde Jeneratörün satın alma tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte hesaplanacak güncel kur değeri üzerinden bedelinin iadesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı ... San. ve Tic. A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafın dava konusu jeneratör ile ilgili olarak ... Sigorta A.Ş.'den hasar ödemesi aldığını, davacının dilekçesinde bahsi geçen Bodrum 3. Asliye Hukuk mahkemesinin 2020/83 Değişik İş dosyasından yaptırılan tespitin usül ve yasaya aykırı olduğunu, bilirkişi tespit raporunun hatalı, isabetsiz, eksik ve çelişkili olduğunu, ... satılan jeneratör ile ilgili olarak 19.08.2018 tarihinde yağ basıncı hatası şikayetinde bulunduğunu, firmalarının yetkili servisi yata gittiğinde jeneratörün çalışır durumda olduğunu ve bir hatanın olmadığının görüldüğünü, yetkili servis tarafından bahsi geçen arıza ile ilgisi olmayan ve kaptanında farkında bile olmadığı, risk oluşturabilecek jeneratör montajından kaynaklı akü devresi ile ilgili düzenleme yapılması önerildiğini, kısacası servis tarafından yapılan kontroller esnasında yağ ile ilgili bir arızanın tespit edilemediğini, kaptanın yeniden şikayeti üzerine 27.09.2018 tarihinde garantiden yağ basınç şarterinin değiştirildiğini, şikayetler üzerine üst düzey mühendisler ile tekrar yata gidildiğinde jeneratörün çalıştığının görüldüğünü, üç saat çalıştıktan sonra arıza konumuna geçtiğini ve mühensiler bütün soket yapısını inceleyip bağlantı ucunda temassızlık olduğunun tespit edildiği ve temassızlık ortadan kaldırılarak sorunun çözüldüğünü, teknik olarak hafızadan kayıt silmek mümkün olmadığını, söz konusu jeneratör müvekkili şirket mühendislerinin arızayı giderdiği 03.10.2018 tarihinden 05.06.2020 tarihine kadar tam olarak 20 ay hiç problemsiz çalıştığını, yatın kaptanı 05.06.2020 tarihinde jeneratördeki arıza nedeniyle yetkili servisi aradığını, yapılan incelemede kontrol panelinin arızalı olduğunu tespit edildiğini, davacının kötü niyetli olduğunu, jeneratörün yağ değişimin uygun yapılmadığını ve yağ filtresi olarak orijinal olmayan ... takıldığını, bütün bu nedenlerle, davacıya karşı yasal talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla, davacının haksız ve mesnetsiz davasının, iddia ve taleplerinin reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerine bırakılmasını talep etmiştir. Davalı ... Tur. İth. İhr. San. ve Tic.Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde özetle; cevaplarının yaklaşık davalı ... A. Ş. firması ile aynı olduğu, dava konusu olayda müvekkili şirketin hehangi bir kusur ve sorumluluğunun bulunmadığını, terminaldeki temassızlığın montaj hatasından kaynaklandığını, müvekkili şirketin ise montajı yapmadığını, bütün bu nedenlerle, davacıya karşı yasal talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla, davacının haksız ve mesnetsiz davasının, iddia ve taleplerinin reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerine bırakılmasını talep etmiştir. Davalı ... San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde özetle; 05.06.2020 tarihinde jeneratördeki arıza nedeniyle yata gidildiğinde kontrol panelinin arızalı olduğunun tespit edildiğini ve paneli değiştirerek yatı çalıştırdıklarını, tekrar 15.08.2020 tarihinde arıza nedeniyle servis talep edildiğini, kontrolde arızanın büyük olduğunu motorun sökülmesi gerektiğini, tekneye gidildiğinde marş motorunun yanık olduğunun görüldüğünü, motorun bellirli çalışma saatine ulaşıldığında yapılması gereken periyodik bakımlarının yetkili servislerde yaptırılmadığını, müştereken ve müteselsilen zarardan sorumlu olunduğu iddiasını kabul etmediklerini, bütün bu nedenlerle, davacıya talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla, açılan davanın davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerine bırakılmasını talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI: İstinaf incelemesine konu kararı veren ilk derece Mahkemesince eldeki dava hakkında yapılan yargılama sonunda, \" ..davaya konu jeneratörün 10/07/2018 tarihli faturasının davalı ... tarafından davacı adına düzenlendiği, beyanlardan anlaşıldığı üzere 2018 Ağustos'ta ... isimli tekneye monte edildiği, ... isimli teknenin İstanbul Liman Başkanlığı tarafından düzenlenmiş Bağlama Kütüğü Ruhsatnamesi'ne göre, teknenin işleteni ve donatanının dava dışı ... olduğu, tenkeyi dava dışı ... Sigorta'ya sigorta ettiren kişinin ise dava dışı ... olduğu, ... Sigorta'nın ...'a 09/02/2021 tarihinde 48.121,77-TL ödemede bulunduğu, sigorta şirketi tarafından karşılanmayan KDV tutarı ile tenzil edilen muafiyet tutarının da bir zarar kalemi olup, bilirkişilerce raporda 30.339,92 TL olarak hesaplandığı, ancak bu bedelin ancak zarar gören jeneratörün bağlandığı tekne sahibi tarafından talep edilebileceği, davacının faturaya konu jeneratörü, dava dışı ... veya sigortalı ... ile arasındaki hangi hukuki ilişkiye dayalı olarak ... isimli tekneye bağlattığına dair bir açıklamada bulunmadığı gibi bakiye zararı tekne sahibine veya sigortalıya bizzat kendisinin ödediğine dair bir ödeme belgesi de sunmadığı, bu itibarla eldeki davayı açmakta hukuki yararının bulunmadığı anlaşılmakla; hukuki yarar dava şartı yokluğundan açılan davanın usulden reddine\" karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ: Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; dosyada mübrez Bodrum 3.Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2020/83 D.İş tespit raporu ile yargılamanın sürdüğü 3 yıllık sürede üçlü bilirkişi heyetinden alınmış 2 adet bilirkişi raporunun davaya konu jeneratörün imalat hatalı olduğunu defaten ispatlamış olmasına rağmen Mahkemece hukuki yarar yokluğundan davanın reddine karar verilmesinin usule, yasaya ve hukuka aykırı olduğunu, müvekkili şirketin dava konusu jeneratörün sahibi olduğunu, davalı distribütör firma ... tarafından jeneratör müvekkili şirkete 10.07.2018 tarihli fatura ile satıldığını, yargılamanın sürdüğü 3 yıllık sürede halen mahkemenin kimliğini sorguladığı ...'ın ise teknenin kullanıcısı olduğunu, müvekkiline dava dışı sigorta tarafından 48.121,77 TL ödeme yapıldığını, müvekkilinin, dava dışı sigorta şirketini ödeme aldığı bu bedel için ibra ettiğini, jeneratörün gizli ayıplı çıktığını, imalatçının ayıplı ürün bedelinin fatura ile belli olduğunu, davalı ... A.Ş. tarafından müvekkiline 10.602,49 Euro bedelle satılan jeneratörün imalat hatalı olduğunun 2. kez bilirkişiler marifetiyle ispatlandığını, açıklanan nedenlerle, istinaf sebeplerinin kabulüne, usule, yasaya ve hukuka aykırı kararın kaldırılmasına, haklı davalarının kabulüne, tazminat bedelinin işleyecek avans faizi ile davalılardan tahsili ile müvekkiline ödenmesine, Bodrum 3.Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2020/83 D.İş tespit davası için yapılan yargılama giderlerinin davalılardan tahsiline, yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin davalılara yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE: Dava; ticari satıma konu jeneratörün üretimden kaynaklı ayıplı olduğu iddiasıyla onarım bedeli aksi halde jeneratör bedelinin tahsili talebiyle açılan alacak davasıdır. İlk derece mahkemesince davanın hukuki yarar yokluğundan reddine karar verilmiş, karara karşı davacı vekilince istinaf yasa yoluna başvurulmuştur. İstinafa gelen uyuşmazlık temelde, hukuki yarar dava şartının bulunup bulunmadığı noktasındadır. Dosya kapsamından dava konusu ... marka, ... tipi jeneratörün davalı ... San. ve Tic. A. Ş. Tarafından 10.07.2018 tarihinde davacıya satıldığı, davacının beyanına göre jeneratörün Ağustos 2018 tarihinde ... isimli yata monte edildiği, yetkili servis olan davalı .... İth. İhr. San. Ve Tic.Ltd. Şti.'nin 24.09.2018 tarihli servis formunda jeneratörün yağ hatası verdiğinin, yağ müşürü değiştirilmesi yapıldığının, 25.09.2018 tarihli servis formunda jeneratörün uzaktan kumanda üzerinde bulunan kabloların düzgün yapılmadığının, eklerin yıpranmış olduğunun, eklerin tekrar yapılarak kontrollerinin sağlandığının, akü devre kesicisinin doğru kullanılmadığının ve ilave akü takılması gerektiğinin, 27.09.2018 tarihli servis formunda jeneratörün yağ müşürü değişiminin yapıldığının; servis hizmeti veren diğer davalı ... San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin 18.08.2020 tarihli servis bilgi formunda tekne kaptanı müsaade etmediğinden motorun açılmadığının, marş motorunun aşırı ısındığının ve bağlantı kablolarının yandığının, marş motoru söküldüğünde krank mili hizasında blokun çatlak olduğunun yazılı olduğu anlaşılmaktadır. Dava dosyasına alınan hasar dosyasının incelenmesinde ... isimli yatın ... tarafından 18.07.2020- 18.07.2021 tarihleri arasında Yat Paket Poliçesi ile ... Sigorta A.Ş.'ye sigortalandığı, sigortalının ..., sigorta ettirenin ... olduğu, sigorta ettirenin 15.08.2020 tarihinde Didim D-Marin Limanından ayrıldıktan sonra teknenin içinde patlama sesi olduğunu, ... marka ... model jeneratörün motor bloğunun patladığını belirterek ... Sigorta A.Ş.'ne başvuruda bulunduğu, sigorta ettiren ...'a 09.02.2021 tarihinde jeneratör yenileme bedeli olarak 48.121,77 TL ödendiği ve ... Sigorta A.Ş. Tarafından 08.02.2021 tarihli sigorta ettirenden temlikname alındığı görülmektedir. Davacı, bilirkişi raporuna itiraz dilekçesinde davaya taraf olmayan sigorta şirketinden ihtilaflı olarak kısmi ödeme aldığını, davanın imalat hatalı ürün satışı sebebiyle malın imalatçısına, sürekli hatalı işlemler yaparak ayıplı hizmet vermeleri sebebiyle davalının yetkili servislerine yöneltildiğini, sigortadan tahsil edilemeyen ancak ispatlanmış kalan zararı davalılardan talep ettiğini beyan etmiştir. Somut olayda İstanbul Liman Başkanlığı tarafından düzenlenmiş bağlama kütüğü ruhsatnamesine göre dava konusu jeneratörün takılı olduğu yat sahibinin ... olduğu, Bodrum 3. Asliye Hukuk Mahkemesinden değişik iş dosyası ile tespit talebinde bulunanın davacı şirketin yetkilisi olmayan ve davacı ile ilgisi bulunmayan ... olduğu, yat sahibi ... tarafından verilen yetki belgesi ile yatın kullanıcısı olan ve aynı zamanda yatı sigorta ettiren dava dışı ...'a, dava dışı sigorta şirketi tarafından arızalanan jeneratörün yenileme bedeli olarak ödeme yapıldığı ihtilafsızdır. Bununla birlikte davaya konu jeneratörün ... isimli yata bağlanmasına ilişkin davacı ile dava dışı yat sahibi veya yat kullanıcısı arasındaki hukuki ilişki dosya kapsamından anlaşılamamaktadır. Yine yat sahibi veya kullanıcısı tarafından, jeneratör onarım bedelinin dava dışı sigorta şirketince karşılanmayan kısmının, davacıdan talep edilmek suretiyle davacının ödeme riski altında olduğu veya davacı tarafça yat sahibi veya kullanıcısına ödeme yapıldığı iddia ve ispat edilmemiştir. Bu durumda davacının arızalanan jeneratöre ilişkin davaya konu talepleri yönünden eldeki dava, erken açılan dava niteliğinde olup, davacının davanın açılmasında hukukî yararı bulunmadığı anlaşılmakla mahkemece davanın hukuki yarar yokluğundan reddine karar verilmesinde isabetsizlik yoktur HMK'nın 355. Maddesi uyarınca kamu düzenine aykırılık ve istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılan istinaf incelemesi sonunda; ilk derece mahkemesi kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından davacı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf başvurusunun reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
KARAR: Yukarıda ayrıntısı ile açıklanan nedenlerle; 1-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, 2-Davacı tarafından başvuru sırasında istinaf karar harcı peşin olarak yatırıldığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına, 3-Davacı tarafından istinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda, HMK'nın 362(1)a maddesi uyarınca kesin olarak oy birliğiyle karar verildi. 17/10/2024