T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
43. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2021/1281
KARAR NO: 2024/1500
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 15/04/2021
NUMARASI: 2020/218 Esas - 2021/318 Karar
DAVA: Ticari Şirket (Genel Kurul Kararının İptali İstemli)
İSTİNAF KARAR TARİHİ: 17/10/2024
Taraflar arasındaki Ticari Şirket (Genel Kurul Kararının İptali İstemli) davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükme karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya içerisindeki tüm belgeler okunup, incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının, davalı ... San. Anonim Şirketinin %49 hisseye sahip ortağı olup, bu şirketi % 51 hisseye sahip ortağı ve tek yönetim kurulu üyesi ... ile birlikle kurduğunu, müvekkilinin ortağı olduğu davalı şirketin 11/03/2020 tarihli olağan genel kurul toplantısında şirketin tek yönetim kurulu üyesi ...'e 6102 sayılı Türk Ticaret Kanıtnu'nun 394. maddesi uyarınca aylık brüt 20.000 TL huzur hakkı ödenmesine oy çokluğu ile karar verilmiş olduğunu, söz konusu huzur hakkının tahsisi için yapılan oylamada 510.000,00-TL sermayeye tekabül eden 20.400 adet hisse sahibi ...'in olumlu oyu ve 490.000,00- TL sermayeye tekabül eden 19.600 adet hisse sahibi müvekkilinin olumsuz oyu karşısında toplantıda oy çokluğu ile karar verildiğini, müvekkilinin toplantıda hazır bulunduğunu ve bu karara olumsuz oy vererek bu muhalefetini tutanağa geçirtmiş olduğunu, şirketin 2018-2019 yılları finansal tablolarına göre sistematik olarak zarar ettiğini, Şirketin % 51 hisseye sahip ortağı vc tek yönetim kurulu üyesi ...'in, diğer hissedar olduğu şirketlerden ... A.Ş. unvanlı şirketine menfaat sağlamak amacıyla şirketi zarar ettirdiğini, şirkette pay sahibi olan müvekkilinin bilgi alma ve inceleme hakkının da ihlal edilmiş olduğunu, şirket zor durumdayken yüksek düzeyde aylık huzur hakkı ücreti belirlenmesinin dürüstlük kurallarına ve hakkaniyete de açıkça aykırı olduğunu belirterek 11/03/2020 tarihli olağan genel kurul toplantı tutanağının 8. maddesinde yer alan yönetim kurulu üyesine aylık brüt 20.000,00-TL huzur hakkı ödenmesi kararının iptaline karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;davacı tarafından müvekkili şirketin 11/3/2020 tarihli olağan genel kurul kararının 8. maddesinin iptalinin talep edildiğini, ancak davacının, iptalini talep ettiği karara usulüne uygun olarak muhalefette bulunmadığını, genel kurul toplantısına katılan pay sahiplerinin genel kurul kararına karşı iptal davası açma hakkına sahip olacağı durumlardan biri, TTK m. 446/I-a (TTK m. 381/I-1) hükmüne göre, toplantıya katılan pay sahibinin karara olumsuz oy vermiş olması ve muhalefetini tutanağa geçirtmiş olması hali olduğunu, bu hükme göre, genel kurul toplantısına katılan pay sahibinin, genel kurul kararına karşı iptal davası açabilmesi için sadece olumsuz oy kullanmış olmasının yetmediğini, ayrıca muhalefetini de açıkça tutanağa geçirtmiş olmasının gerektiğini, muhalefetini tutanağa geçirtmeksizin sadece olumsuz oy verdiğini ileri sürerek iptal davası açılmasının mümkün bulunmadığını, eldeki davada genel kurul toplantı tutanağından anlaşıldığı üzere davacının, gündemin 8. maddesi uyarınca şirket yönetim kurulu başkanı ...'e tanınan huzur hakkına ilişkin oylamada olumsuz oy kullanmış olduğunu, ancak muhalefet şerhinde 8. maddeye muhalif kaldığını açıkça belirtmemiş olduğunu, ayrı bir dilekçe ile de muhalefetini bildirmemiş olduğunu, bu durumda muhalefet şerhinde belirtilmeyen karar hakkında sırf toplantıda olumsuz oy kullanılarak iptal davası açılmasının mümkün bulunmadığını, iptali talep edilen madde özelinde muhalefet şerhi bulunmadığından TTK 446/1-a'da düzenlenen dava şartının yerine getirilmemiş olduğunu, bu nedenle davanın öncelikle dava şartı yokluğundan usulden reddi gerekmekte olduğunu, müvekkili şirketin, telekomünikasyon alanında faaliyet gösteren, alanındaki teknolojik gelişmeleri takip eden ve büyümeyi hedefleyen bir şirket olduğunu, şirketin mali durumunun büyüyen bir şirkete göre iyi olup, iyi yönetim sayesinde her geçen gün daha da iyiye gitmekte olduğunu, nitekim müvekkili şirketin, 2018-2019 mali yılında sektörünün en büyük firmalarıyla kârlı sözleşmeler yaptığını ve ilk çeyrekte 300.000,00-TL kâr ettiğini, davacının iddialarının aksine müvekkili şirketin sürekli zarar etmesi, batık bir halde veya zor durumda olmasının söz konusu olmadığını, yönetim kurulu üyelerine tanınan mali hakları düzenleyen TTK 394 hükmü uyarınca genel kurul kararıyla yönetim kurulu üyelerine huzur hakkı ödenebileceğini, huzur hakkının, yönetim kurulu üyelerine emekleri karşılığı verildiği için bu ödemenin yapılabilmesi için şirketin kâr etmiş olma zorunluluğu bulunmadığını, zira şirket kâr etmemiş olsa dahi yönetim kurulu üyelerinin görevlerini ifa etmekte olduklarını, burada önemli olanın huzur hakkının miktarı değil, diğer mali haklardan ayrı olarak, emekleri ve yapılan yönetim kurulu toplantılarına katılmaları durumunda ödenmesi ve onları toplantı yapmaya ve görevlerini layıkıyla ifaya teşvik edici niteliği olduğunu, eldeki davada da yönetim kurulu başkanına tanınan huzur hakkının hakkaniyete uygun olduğunu, müvekkil şirketin, diğer hissedar ve yönetim kurulu başkanı ...'in hissedarı olduğu bir diğer şirket olan ... A.Ş. ünvanlı şirketine menfaat sağlamak amacıyla zarara uğratıldığı iddialarının hiçbir hukuki dayanağının bulunmadığını belirterek; davanın öncelikle dava şartı yokluğundan reddine, olmadığı takdirde esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI: İstinaf incelemesine konu kararı veren ilk derece Mahkemesince eldeki dava hakkında yapılan yargılama sonunda, \"... Davalı şirketin 11/03/2020 tarihli olağan genel kurul toplantı tutanağının incelenmesinden, davacı tarafından, davalı şirketin yönetim kurulu başkanına huzur hakkı ödenmesine ilişkin gündemin 8. maddesine karşı olumsuz oy kullanıldığı, bu nedenle kararın oy çokluğu ile alındığı, ancak davacı tarafından muhalefet şerhinin tutanağa geçirilmediği anlaşılmıştır. Bu husus dosya kapsamında temin edilen 25/03/2021 tarihli bilirkişi heyeti raporunda da tespit edilmiş bulunmaktadır. Bu itibarla davalı şirketin 11/03/2020 tarihinde yapılan olağan genel kurul toplantısının şirket yönetim kurulu başkanına huzur hakkı ödenmesine ilişkin bulunan 8. maddesinin oylanmasında davacı tarafından olumsuz oy kullanılmış ise de, davacı tarafından 8. maddeye ilişkin muhalefet şerhinin tutanağa geçirilmediği, bu nedenle 6102 Sayılı TTK'nun 446/1-a maddesindeki şartların oluşmadığı anlaşıldığından, davacı tarafından açılan davanın reddine...\" karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ: Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; mahkemenin iptal şartı ön koşulunun gerçekleşmediği yönündeki tespitinin eksik incelemeye dayandığını, somut olayda müvekkilinin genel kurul toplantısında alınan tüm kararlara karşı muhalif kalma koşulunu yerine getirdiğini, müvekkilinin güçlükle muhalefet şerhi yazabildiğini, müvekkilinin, toplantı esnasında kendisine hakaret ve tehdit edildiği için İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı'na suç duyurusunda bulunduğunu, nitekim müvekkilinin toplantı esnasında sürekli sözünün kesildiğini , kendisinin zar zor olumsuz oy kullanabildiğini, böylelikle müvekkilinin muhalif olduğu her bir karar için ayrı ayrı muhalefet şerhi yazılmasının engellendiğini, özellikle huzur hakkı tesisine ilişkin madde ve devamında toplantıda kavga çıktığını ve bu sırada müvekkiline hakaretler edildiğini, somut olayda mahkeme tarafından ilgili savcılık dosyasına ilişkin herhangi bir değerlendirme yapılmaksızın hüküm tesis edildiğini, mahkeme tarafından hükme esas alınan raporda finansal duruma ilişkin hiçbir inceleme yapılmadığını, bilirkişiler tarafından 12 sayfa olarak tanzim edilen raporun sadece son yarım sayfasında değerlendirme yapıldığını, işbu değerlendirmede hiçbir şekilde şirketin mali kayıtlarına ve finansal durumuna ilişkin bir inceleme yapılmadığını, şirket ekonomik durumu nedeniyle kar dağıtımı yapmama kararı alıyorken, nasıl oluyor da yönetim kurulu üyesine aylık brüt 20.000,00 TL huzur hakkı tahsis edebildiğinin izaha muhtaç olduğunu, mahkeme tarafından “esas usule boğdurulamaz” ilkesi dikkate alınmaksızın rapor tanzim edildiğini, açıklanan nedenlerle mahkeme tarafından davanın reddine ilişkin verilen kararın kaldırılması ile davanın kabulüne, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı yana yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE:Dava, Türk Ticaret Kanunu'nun (TTK)’nun 445.maddesi uyarınca davalı şirketin 11.03.2020 tarihinde yapılan olağan genel kurul toplantısında alınan yönetim kurulu üyesine huzur hakkı verilmesine ilişkin 8 nolu kararın iptali istemine ilişkindir. İlk derece mahkemesince TTK'nun 446/1-a maddesindeki şartların oluşmadığı anlaşıldığından davanın reddine karar verilmiş, karara karşı davacı vekili istinaf yasa yoluna başvurmuştur. TTK'nun 445. Maddesinde, toplantıda hazır bulunup da karara olumsuz oy veren ve bu muhalefetini tutanağa geçirten kişilerin, kanun veya esas sözleşme hükümlerine ve özellikle dürüstlük kuralına aykırı olan genel kurul kararları aleyhine, karar tarihinden itibaren üç ay içinde, şirket merkezinin bulunduğu yerdeki asliye ticaret mahkemesinde iptal davası açabileceği düzenlenmiştir. TTK'nın \"İptal davası açabilecek kişiler\" başlıklı 446. Maddesi \"a) Toplantıda hazır bulunup da karara olumsuz oy veren ve bu muhalefetini tutanağa geçirten, b) Toplantıda hazır bulunsun veya bulunmasın, olumsuz oy kullanmış olsun ya da olmasın; çağrının usulüne göre yapılmadığını, gündemin gereği gibi ilan edilmediğini, genel kurula katılma yetkisi bulunmayan kişilerin veya temsilcilerinin toplantıya katılıp oy kullandıklarını, genel kurula katılmasına ve oy kullanmasına haksız olarak izin verilmediğini ve yukarıda sayılan aykırılıkların genel kurul kararının alınmasında etkili olduğunu ileri süren pay sahipleri, c) Yönetim kurulu, d) Kararların yerine getirilmesi, kişisel sorumluluğuna sebep olacaksa yönetim kurulu üyelerinden her biri iptal davası açabilir\" şeklindedir. Dosya kapsamına alınan davalı şirketin 11.03.2020 tarihinde yapılan olağan genel kurul toplantı tutanağının 8. Maddesinde yönetim kurulu üyesine aylık brüt 20.000 TL huzur hakkı ödenmesine karar verildiği , kararın 490.000 TL sermayeye tekabül eden 19.600 adet hisse sahibi davacı ...'in olumsuz oyuna karşılık 510.000 TL sermayeye tekabül eden 20.400 adet hisse sahibi ...'in olumlu oyu ile oy çokluğuyla alındığı görülmektedir. Genel kurul toplantı tutanağının 9.maddesinde ise pay sahiplerine 2018 ve 2019 mali yıllarına ilişkin kar dağıtımı yapılmamasına ilişkin oybirliğiyle karar alındığı, davacının muhalefet şerhi yazacağını belirttiği ve muhalefet şerhinin tutanağa ek yapıldığı yazılı olup, muhalefet şerhinde \"sistematik olarak yönetim kurulu başkanının diğer hissedar olduğu şirketlerden ... A.Ş. ünvanlı şirket başta olmak üzere menfaat sağlamak amacıyla şirketin zarar ettirildiği, şirketin sahte fatura kullanarak bilinçli olarak zarar ettirildiği, ...'in diğer sahibi olduğu ... şirketi için alınan hizmetlere ilişkin faturaların şirkete fatura ettirildiği, yurt dışından alınmayan hizmetlerin fiktif faturalarla gider yazılarak ödetildiği, şirketin gelirlerinin bir kısmının müşterilere yasal olarak faturalanmadan açıktan tahsil edildiği, hem ...'in şirkete borç vermesi, hem bankalardan yüksek faizli banka kredileri kullanılması ancak aynı anda şirketin hiçbir yatırım faaliyetinin olmadığının beyan edilmesinin anlaşılamadığı, şirket yönetim kurulu başkanının şirketin kötü yönettiği ve yönetim kurulu başkanının sorumluluğunu gerektirdiği, şirket yönetim kurulu başkanı, mali müşavirleri ve ilgililer hakkında yasal mercilere şikayet ve şirket ortağı olarak zararlarının tazmini haklarını saklı tuttuğu\" hususlarının yer aldığı, eldeki davanın 27.03.2020 tarihinde üç aylık süre içerisinde açıldığı anlaşılmaktadır. TTK'nun 447. Maddesinde genel kurulun, özellikle pay sahibinin, genel kurula katılma, asgari oy, dava ve kanundan kaynaklanan vazgeçilemez nitelikteki haklarını sınırlandıran veya ortadan kaldıran, pay sahibinin bilgi alma, inceleme ve denetleme haklarını, kanunen izin verilen ölçü dışında sınırlandıran, anonim şirketin temel yapısını bozan veya sermayenin korunması hükümlerine aykırı olan kararların batıl olduğuna yer verilmiş olup, Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin yerleşik içtihatlarına göre TTK'nın 447. maddesindeki butlan hallerinin dar yorumlanması yine Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin yerleşmiş içtihatlarında belirtildiği üzere TTK'nın 447. maddesindeki butlan şartların resen gözetilmesi, butlan halinin bulunmadığı sonucuna varılması halinde de TTK'nın 445. maddesindeki iptal edilebilirlik şartlarının incelenmesi gerekir. Eldeki dava, yönetim kurulu üyesine yapılacak huzur hakkı ödemesi ilgili olarak alınan genel kurul kararının dürüstlük kurallarına ve hakkaniyete aykırı olduğu iddiasıyla iptali istemine ilişkin olup, somut olayda TTK'nın 447. maddesinde düzenlenen butlanı gerektiren bir durumun bulunmadığı anlaşılmaktadır. TTK'nın 445. maddesindeki iptal edilebilirlik şartlarının bulunup bulunmadığının değerlendirilmesinde ise bir ortağın şirket genel kurulunda alınan kararın veya kararlarının iptalini talep edebilmesi için toplantıda hazır bulunan ortağın karara olumsuz oy vermesi ve muhalefet şerhini tutanağa geçirmesi şarttır. Oylama öncesi yapılan görüşme sırasında bir öneriye karşı olunduğunun belirtilmesinin veya ret oyu kullanılmasının, alınan karara muhalif olunduğu anlamını taşımadığı Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin yerleşik içtihatlarındadır (Yargıtay 11. HD, 08.12.2015 tarih,E: 2014/18887-K:2015/13122 sayılı ilamı,Yargıtay 11. HD, 26.04.2022 tarih E: 2020/6203 -K: 2022/3451sayılı ilamı) .Somut olayda, toplantıda hazır bulunan davacının 8. maddede alınan karara olumsuz oy vermesi ve oylamadan sonra muhalefet şerhini tutanağa geçirmesi zorunludur. Ancak davacı, genel kurul gündeminin 9. maddesi uyarınca alınan kar dağıtımı yapılmamasına ilişkin karara muhalefet şerhi yazacağını belirtmiş ve yazılan muhalefet şerhi toplantı tutanağına ek yapılmış olup, muhalefet şerhi içeriğinde şirket yönetimine ilişkin ifadelerin yer aldığı ve muhalefet şerhinin 9 no'lu maddenin görüşülmesinden sonra genel kurul toplantı tutanağına eklendiği gözetildiğinde davacı, genel kurulda 8 nolu gündem maddesine ilişkin yapılan oylamadan sonra muhalefet şerhi veya muhalefet şerhi anlamına gelebilecek bir beyanda bulunmamıştır. Bu durumda iptali talep edilen 8 nolu karara karşı TTK'nın 446/1. maddesi gereğince usulüne uygun bir muhalefet şerhi bulunmadığı anlaşılmakla ilk derece mahkemesince davanın reddine karar verilmesi doğrudur. HMK'nın 355. Maddesi uyarınca kamu düzenine aykırılık ve istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılan istinaf incelemesi sonunda; ilk derece mahkemesi kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından davacı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf başvurusunun reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
KARAR: Yukarıda ayrıntısı ile açıklanan nedenlerle;1-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,2-Davacı tarafından başvuru sırasında istinaf karar harcı peşin olarak yatırıldığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına, 3-Davacı tarafından istinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, 4-Kararın, HMK'nın 359/4 maddesi uyarınca Dairemiz Yazı İşleri Müdürlüğünce taraflara resen tebliğine, Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2(iki) hafta içerisinde Yargıtay'a temyiz yasa yolu açık olmak üzere oy birliğiyle karar verildi. 17/10/2024