T.C. SAKARYA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 7. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2024/1970 - 2024/1536
T.C.
SAKARYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
7. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO\t\t: 2024/1970
KARAR NO\t\t: 2024/1536
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN\t\t: ...
ÜYE\t\t: ...(...)
ÜYE\t\t: ... (...)
KATİP\t\t: ...(...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ\t\t: GEBZE ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ\t\t: 23/10/2024
NUMARASI\t\t: 2024/878 Esas - 2024/787 Karar
DAVACI\t\t: DDC DİJİTAL BASKI REKLAM SANAYİ ANONİM ŞİRKETİ - ...
VEKİLİ\t\t: Av. ...
DAVALI\t\t: HASIMSIZ
DAVA TÜRÜ\t\t: Konkordato (Adi Konkordatodan Kaynaklanan (İİK 285 İla 308/h)
DAVA TARİHİ \t\t: 23/10/2024
KARAR TARİHİ\t\t: 06/11/2024
KR. YAZIM TARİHİ\t\t: 06/11/2024
İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:
Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; davacı şirketin, iş hacmini geliştirmek için yatırımlar yaptığını, bu yatırımların dövizde ki dalgalanmalar, bankalarca kredilerin kapatılması özellikle tüm dünyada ortaya çıkan küresel çapta savaşların olması neticesince global kriz ve yüksek enflasyon sonucu davacının işlerinin daha da sekteye uğradığını, bu nedenlerle nakit akışın bozulması sonucu konkordato talep etme gereğinin hasıl olduğunu, davacı şirket DDC Digital Baskı Reklam San.A.Ş. ünvanı ile 04 Mart 2019 tarihinde ...ticaret sicil numarası ile tescil edilip, 12 Mart 2019 tarih ve 9785 sayılı ticaret sicil gazetesinde yayınlanarak ticari faaliyetlerine başladığını, halihazırda ... adresinde ticari faaliyetlerini sürdürdüğünü, davacı şirketin reklam sektöründe tanınan bilinen itibarlı ve köklü bir firma olduğunu, davacı firmanın müşterilerine açık hava reklamcılığı, görsel reklam ürünleri ve görsel reklam tasarımları ile ilgili her konuda hizmet verdiğini, firmanın bir çok kurumsal markanın mağaza kurumlarını yaptığını, iç mekan ve dış mekan görsel, tasarım baskı ve uygulamalarını gerçekleştirdiğini, yine davacı firmanın E-Bebek, File Market Zincirleri, İKEA, Atasun Optik, Mavi Jeans gibi Türkiye’nin önemli kurumsal firmaları ile çalıştığını, bugüne kadar 250’den fazla E-Bebek mağazasını hayata geçiren firmanın 2019’dan beri E-Bebek şirketinin tek reklam tedarikçisi olduğunu, davacı şirketin Kocaeli Çayırova’daki 3000 m2 kapalı alanda faaliyetlerini yürüttüğünü, davacı şirketin ödeme güçlüğüne düşmüş olduğundan dolayı dilekçe ekinde sunmuş oldukları davacı şirketin ticari kayıtları, ön konkordato projesi ve makul güvence raporu incelendiğinde, her ne kadar mevcut durumda şirket borçlarını ödeyemez hale gelmiş olsa da şirketin mal varlıkları, karlılık oranı ve cirosu gözetildiğinde oluşturulacak kaynak ve ek kaynaklar ile davacı şirketin içine düşmüş olduğu ödeme güçlüğünü yenerek faaliyetini sürdürebileceğini, ödeme projesinin öngörülen şekilde uygulandığını, gerekli tedbirlerin mahkemece alınması ve devam eden işlerden beklenen gelirlerin şirketin aktifine girmesi halinde şirketin borcunu ödeyemez durumdan kurtulabileceğini, davacı şirkete ilişkin konkordato hükümlerine başvurulmaması halinde küçük bir azınlığın cebri icra yoluyla alacağını alacağını ancak büyük bir çoğunluğun alacağını alamayacağını, mağduriyetlerin oluşacağını, yüzlerce çalışanıyla katma değer sağlayan bir şirketin iflasın eşiğine geleceğini, bu durumda da ülke ekonomisinin zarar göreceğini, bu itibarla, davacının nakit akışının girdiği bu olumsuz döngüden çıkması, borçların ön projede belirtilen vadelerde alacaklılar arasında adil bir denge çerçevesinde tasfiyesinin sağlanması ve davacının faaliyetlerine devamının mümkün hale gelmesi için yönetim tarafından makul ve gerçekleştirilebilir bir planlama yapıldığını, buna paralel olarak işletme sermayesi ihtiyacının karşılanması amacıyla hem ortaklık görüşmelerinin devam etmekte olduğunu hem de faaliyet giderlerinde tasarrufa gidilmesi ve bu tür giderlerin kısıtlanması kararı alındığını, konkordato taleplerinin kabul edilmesi halinde şirkete ortak olma görüşmelerinin devam eden ortak adayları ile sürecin başarılı sonuçlanabileceğini ve sıcak para girişinin sağlanmış olacağını, mevcut halde davacının tasfiyesi halinde alacaklıların alacağına tam olarak kavuşmasının mümkün olmadığını bu sebeple; öncelikle davacının faaliyetine devam edebilmesi ve malvarlığının korunabilmesi için İcra ve İflas Kanunu'nun 287, 288., 294, ve 295. maddeleri gereğince; İİK.'nın 206/1 sırasındaki haklar hariç olmak üzere, 6183 sayılı Kanundan doğan vergi ve her türlü harç, ceza ile SGK alacakları (prim, idari para cezalan dahil) ile ilgili takipler dahil olmak üzere, hangi sebebe dayanırsa dayansın davacı aleyhine yeni takip yapılmaması, haciz, ihtiyati haciz, e-haciz, ihtiyati tedbir, satış, muhafaza işlemleri uygulanmaması, evvelce yapılmış olan tüm takiplerin durdurulmasına, yeni takip başlatılmamasına, tedbir tarihinden sonra uygulanan haciz, ihtiyati haciz ve ihtiyati tedbirlerin kaldırılmasına, davacı hakkında rehnin paraya çevrilmesi yoluyla yapılmış ve yapılacak tüm icra takiplerinde satışlarının durdurulması, rehinli menkullerin muhafazasının durdurulmasına, davacının tüm kurumlar ve şirketler nezdindeki hak ve alacaklarının 3. kişilerce haciz, muhafaza ve tahsil edilmesinin önlenmesi ve evvelce yapılmış takiplerden üzerine haciz konulan hak ve alacaklar da dahil olmak üzere tüm hak ve alacaklarının davacıya ödenmesine, davacının muhafaza altına alınmış ve alınacak emtia, taşıt, cihaz, leasing kapsamındaki makine ve diğer hak ve alacakların davacıya iadesine, davacıya ait olup haczedilen araçların kayıtlarına konulan yakalama şerhlerinin kaldırılmasına dair ihtiyati tedbir kararı verilmesine, işbu karar tarihinden sonra alacaklı bankalarda davacılara ait hesaplara gelecek paralar ile ilgili, ilan tarihinden önce muaccel hale gelmiş kredi ve başkaca alacaklar için yapacakları rehin, takas uygulamalarının İİK 294. maddesi yollaması ile İİK'nın 200.maddesinin 1,2 ve 3. fıkrası kapsam ve şartlarında tedbiren durdurulmasına, davacının bankalardaki hesaplarına yatırılan paralara bankalarca rehin veya takas hükmünde olmak üzere konulan ve uygulanan blokajların kaldırılmasına ve blokaja tabi tutulan bedellerin davacının ilgili banka hesabına davacının kullanımına sunulmak üzere iadesine yönelik ihtiyati tedbir kararı verilmesine, davacı tarafından banka ve finans kuruluşlarına tahsil, takas ve teminat olarak verilmiş olan çek, senet ve her türlü kıymetli evrakın davacıya iadesine dair ihtiyati tedbir kararı verilmesine, davacının takip borçlusu olduğu takiplerde kendisi aleyhine veya 3. Şahıs konumunda oldukları takiplerde kendisine yönelik 89/1 haciz ihbarnameleri gönderilmesinin tedbiren önlenmesine, davacı tarafından keşide edilen kambiyo senetlerinin ve çeklerin muhatap bankaya ibraz edilmesi halinde bankalar tarafından \"Konkordato geçici mühleti verildiğinden işlem yapılamayacağına ilişkin şerh düşülmesine\" dair tedbir kararı verilmesini, arkasının karşılıksızdır olarak yazılmasının önlenmesi, senetlerin protesto edilmesinin önlenmesine, davacının SGK ve diğer kamu kuruluşları nezdinde doğmuş ve doğacak hak, alacak ve istihkaklarının üzerine haciz konulmamasına, konulmuş olanların kaldırılmasına, davacının bankalar nezdindeki teminat mektuplarının nakde çevrilmesinin tedbiren durdurulması, zımnında yargılama neticesine kadar ihtiyati tedbir kararı verilmesine ve davacıya komiser tayinine, davacının konkordato talebinin kabulü ile; öncelikle İcra ve İflas Kanunu'nun 287. maddesi gereğince 3 aylık geçici mühlet verilmesine ve gerekli görülmesi halinde işbu müddetin 2 ay daha uzatılmasına geçici İİK. 285. maddesi çerçevisinde geçici mühlet neticesinde İcra ve İflas Kanununun 289. maddesi gereğince bir yıllık kesin mühlet kararı verilmesine ve gerekli görülmesi halinde bu mühlet kararının 6 ay daha uzatılmasına, kesin mühlet kararının ilanına yargılama neticesinde İİK. 305. ve diğer maddeleri gereğince konkordatonun tasdikine, tasdik kararının ilanına, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ :
İlk derece mahkemesince yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; \" ... 1-Davanın HMK'nın 114/1-ç ve 115/2 maddeleri gereğince USULDEN REDDİNE,
2-Mahkememizin yetkisizliğine, dosyanın kesinleşmesine müteakip yetkili ve görevli İstanbul Anadolu Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesi'ne gönderilmesine ... \" karar verilmiştir.
Bu karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ :
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; yerel mahkemece hiçbir somut araştırma yapılmaksızın, İİK m. 154'e aykırı olarak kanuni karinenin aksini ispat etmeksizin yetkisizlik kararı vermesi usul ve yasaya aykırı olduğunu, davacı şirketin İstanbul ilinde hiç bir ticari faaliyeti bulunmadığını, davacı şirket yetkilileri farklı illerdeki şirketlerinin merkezlerini başında olamadıklarından daha iyi idare edebilmek amacıyla iş yoğunluğunun en fazla olduğu ''...'' adresindeki fabrikaya getirdiklerini, tüm iş ve işlemlerini de bu adresten yürüttüklerini beyan ile; yerel mahkeme kararının kaldırılmasına, karar verilmesini talep ederek, istinaf başvurusunda bulunmuştur.
DELİLLER: Gebze Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 23/10/2024 Tarih - 2024/878 Esas - 2024/787 Karar sayılı kararı ve tüm dosya kapsamı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
DAVA; konkordato istemine ilişkindir.
Davacı şirketin konkordato talep ettiği, ilk derece mahkemesince kesin yetkili mahkemenin İstanbul Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğu gerekçesi ile davanın yetki dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verildiği, karara karşı davacı vekilinin istinaf kanun yoluna başvurduğu anlaşılmıştır.
İstinaf incelemesi HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf sebepleri ile sınırlı olarak ve kamu düzeni yönünden yapılmıştır.
Dosyanın incelenmesinde; davacı şirketin 12/03/2019 tarihinde Gebze Ticaret Siciline kaydedildiği, 12/01/2021 tarihinde \"...\" adresinden \"...\" adresine taşındığı ve İstanbul Ticaret Siciline kaydedildiği, 17/11/2022 tarihinde \"...\" adresinden \"...\" adresine taşındığı, 19/08/2024 tarihinde ''...'' adresine taşındığı ve Gebze Ticaret Siciline kaydedildiği, dava ve istinaf dilekçesine göre davacı şirketin ''...'' adresindeki fabrikada faaliyet gösterdiğinin ileri sürüldüğü görülmektedir.
Uyuşmazlık, davalı şirketin muamele merkezinin neresi olduğu ve eldeki davada yetkili yer mahkemesinin hangi yer mahkemesi olduğu noktasındadır.
İİK'nın 285. maddesi yollaması ile İİK'nın 154 maddesi uyarınca; konkordato taleplerinde yetkili ve görevli mahkeme, borçlunun muamale merkezinin bulunduğu yerdeki Asliye Ticaret Mahkemesi olup bu yetki kuralı, kamu düzenine ilişkin ve kesindir. Konkordato talebinde bulunan şirketin ticaret siciline kayıtlı olduğu yer, muamele merkezi yönünden karine teşkil ederse de, ticaret sicilinde kayıtlı yerden başka bir yerin muamele merkezi olduğu kanıtlanırsa davanın da bu yer ticaret mahkemesinde açılması gerekir. Muamele merkezinden kasıt, borçlunun ticarethanesinin olduğu yer olmayıp; borçlunun, ticaret yaptığı kişilere yönelik olarak işlerini takip ettiği yerdir. Gerçek veya tüzel kişi tacir birden fazla yerde ticari faaliyetlerde bulunuyor; ancak, bu işletmelerden birinde yoğun şekilde ticari faaliyetler yürütüyor ve tüm ticari işletmesini buradan idare ediyor ise muamele merkezi, ticari faaliyetlerin idare edildiği yer olarak vasıflandırılmaktadır (Baki Kuru (1988), İflâs ve Konkordato Hukuku (İflâs ve Konkordato), Alfa Basım ve Dağıtım, Ankara, s. 53; Güneysu-Güngör, s. 129.).
İflası istenen kişinin ticaret siciline kayıtlı olduğu yer, muamele merkezi yönünden karine teşkil ederse de, ticaret sicilinde kayıtlı yerden başka bir yerin muamele merkezi olduğu kanıtlanırsa iflas davasının bu yer ticaret mahkemesinde açılması gerekir (Yargıtay HGK'nın 2012/19-643 Esas, 2013/256 Karar sayılı kararı). Aynı kural konkordato davaları için de geçerli bulunmaktadır.
Eldeki uyuşmazlıkta, ilk derece mahkemesi davacı şirketin \"adresinin\" İstanbul ili olduğu gerekçesi ile davanın kesin yetki kuralı gereğince usulden reddine karar verilmiş ise de kararın eksik inceleme sonucu verilmiş olması nedeni ile usul ve yasaya uygun olmadığı anlaşılmıştır.
İlk olarak, yukarıda ayrıntısı ile açıklandığı üzere yetki kuralının uygulanabilmesi için şirketin adresinin değil muamele merkezinin esas alınması gerekmektedir. Şirketlerin ticaret sicillerinde kayıtlı adresleri muamele merkezi yönünden karine oluştursa da bazen muamele merkezi şirketin sicilde kayıtlı adresinden farklı olması olanaklıdır. Kaldı ki davacı şirket de adresini de Gebze ilçesine taşımıştır. Bu nedenle ilk derece mahkemesi kararının kaldırılması gerekmiştir.
Bu durumda mahkemece yapılması gereken iş; konkordato komiserinden şirketin faaliyetleri yürüttüğü muamele merkezinin neresi olduğu, adres değişikliğinden sonra şirketin Gebze ilçesinde bir işletmesinin kurulup kurulmadığı yahut işletmesinin Gebze ilçesine taşınıp taşınmadığı konularında bir rapor almak, oluşacak sonuca göre şirketin muamele merkezinin Gebze olup olmadığına karar vermek, muamele merkezinin halen Pendik/İstanbul olduğu kanaatine varılır ise davanın yetkisiz mahkemede açılması nedeniyle 6100 sayılı HMK'nın 114-(1)-ç ve 115-(2) maddeleri uyarınca kesin yetki yönünden dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar vermek, şirketin muamele merkezinin Gebze İlçesi olduğu tespit edilir ise davaya bakmaya devam etmek olmalıdır.
Diğer yandan;
İİK'nın 287(1) maddesinde; \"Konkordato talebi üzerine mahkeme, 286'ncı maddede belirtilen belgelerin eksiksiz olarak mevcut olduğunu tespit ettiğinde derhâl geçici mühlet kararı verir...\" düzenlemesi mevcut olup, Dairemizce dosyanın incelenmesinde; davacı tarafından İİK'nın 286. maddesinde belirtilen belgelerin sunulmuş olduğu anlaşıldığından davacıya 3 aylık geçici mühlet verilmesine karar verilmiştir.
Açıklanan tüm bu gerekçelerle; davacı vekilinin istinaf başvurusunun yukarıda açıklanan nedenlerle kabulüne, kararın açıklanan gerekçeler doğrultusunda kaldırılmasına ve davanın yeniden görülmesi için 6100 sayılı HMK'nın 353-(1)-a)-6)-3) maddesi gereğince; dosyanın mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiştir.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacının ilk derece mahkemesinin kararına ilişkin istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353-(1)-a)-6)-3) maddesi gereğince yukarıda açılanan hususlara ilişkin olmak üzere ESASTAN KABULÜNE,
2-6100 sayılı HMK'nın 353-(1)-a)-6)-3) maddesi gereğince; Gebze Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 23/10/2024 Tarih - 2024/878 Esas - 2024/787 Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA,
3-Gebze Ticaret Sicili Müdürlüğü’nün ... nolu siciline kayıtlı (Mersis No:...) DDC DİJİTAL BASKI REKLAM SANAYİ ANONİM ŞİRKETİ'ne İİK'nın 287. maddesi gereğince, 06/11/2024 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere 3 AYLIK GEÇİCİ MÜHLET VERİLMESİNE,
4-İİK'nın 287. maddesi gereğince, komiserin görevlendirilmesi de dahil olmak üzere müteakip işlemlerin yürütülmesi ve gerekli tedbir kararlarının verilmesi için dosyanın Gebze Asliye Ticaret Mahkemesi'ne GÖNDERİLMESİNE,
5-İstinaf Karar Harcının, talebi halinde ve ilk derece mahkemesince istinaf edene iadesine,
6-İstinaf eden tarafından yapılan İstinaf başvuru giderlerinin, esas hükümle birlikte ilk derece mahkemesi tarafından değerlendirilmesine,
7-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
8-Kararın, 6100 sayılı HMK'nın 359-(3) maddesi uyarınca; ilk derece mahkemesi tarafından taraflara tebliğine,
İlişkin; Dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, HMK'nın 362-(1)-g) maddesi uyarınca KESİN olmak üzere oy birliği ile karar verildi.06/11/2024
\t\t\t
...
Başkan ...
¸e-imzalıdır.
...
Üye...
¸e-imzalıdır.
...
Üye ...
¸e-imzalıdır.
...
Katip ...
¸e-imzalıdır.
* Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır.*