T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
44. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F M A H K E M E S İ K A R A R I
DOSYA NO: 2024/1394 Esas
KARAR NO: 2024/1797
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 22/08/2024
NUMARASI: 2024/1514 E. - 2024/1570 K.
DAVANIN KONUSU: İhtiyati Haciz (Finans)
İSTİNAF KARAR TARİHİ: 05/11/2024
Yukarıda yazılı ilk derece mahkemesi kararına karşı, istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine yapılan inceleme sonucunda;
G E R E Ğ İ D Ü Ş Ü N Ü L D Ü:
DAVA DİLEKÇESİ: İhtiyati haciz talep eden vekili dilekçesinde özetle; Borçluların müvekkil şirkete alacağından dolayı toplam 700.000,00 TL bedelli 3 adet çeki müvekkile verdiğini, bankaya sunulan çekin karşılıksız çıktığını, borcun vadesi gelmesine rağmen bugüne kadar ödenmediğini, borçluların mal kaçırma ihtimali bulunduğundan ihtiyati haciz kararı verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI: İlk Derece Mahkemesince; \"Faktoring İşlemlerinde Uygulanacak Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin 8/3. maddesine göre: Müşterilerden ek teminat mahiyetinde olmak üzere devralınan ve fatura veya fatura yerine geçen belgeler ile ilişkili olmayan kambiyo senedi veya diğer senetlerin tahsil edilebilmesi için: a) Alacağın vadesinde ödenmeyip sorunlu hale gelmiş olması, b) Alınan kambiyo senedi veya diğer senet karşılığında hiçbir şekilde kambiyo senedi ve diğer senedin ilgililerine finansman sağlanmaması, c) Kuruluşun işlem ve muhasebe kayıtlarında ek teminat mahiyetinde alman kambiyo senedi veya diğer senedin ilgili borcun teminatı karşılığında alındığına ilişkin kayıt düşülmesi gerekir. Aynı Yönetmeliğin 8/4. maddesine göre de; Müşterilerden ek teminat mahiyetinde olmak üzere devralınan ve fatura veya fatura yerine geçen belgeler ile ilişkili olmayan kambiyo senedi veya diğer senedin tahsil edilmesi, ancak kuruluşun vadesinde ödenmeyen alacağı ve müşteriden olan diğer alacaklarını ilgili mevzuat çerçevesinde alacağın geri ödenebilirliğine göre Tasfiye Olunacak Alacaklar veya Zarar Niteliğindeki Alacaklar hesabında sınıflandırması, buna göre özel karşılık ayırması ve hukuki takip süreçlerini başlatmış olması halinde mümkündür. İhtiyati haciz isteyen alacaklı faktoring şirketidir. Faktoring şirketleri gerçek bir alacağı temlik almak zorundadırlar. Mahkemece, Faktoring İşlemlerinde Uygulanacak Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin 8/2 maddesi gereğince faktoring şirketleri, teminat olarak aldıkları kambiyo senetlerinin tahsil edilebilmesi için alacağın vadesinde ödenmeyip sorunlu hale geldiğini, kambiyo senedinin hiçbir şekilde ilgililerine finansman sağlanmadığını ve bu senedin borcun teminatı karşılığında alındığına ilişkin muhasebe kayıtlarında kayıt düşülmesi gerektiğini ispat etmesi gerekir. Hal böyle olunca takibe konu edilen çekin tahsile konulabilmesi için yukarıda bahsi geçen kanun ve yönetmelikte yazılı koşulların gerçekleşip gerçekleşmediği hususlarının yargılamayı gerektirdiği açıktır. (İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesinin 2019/2985 E. 2019/2870 K. Sayılı ilamı da bu yöndedir.)(YARGITAY 19. Hukuk Dairesi 2016/7795 esas 2016/14411 karar, YARGITAY 19. Hukuk Dairesi 2015/7055 esas, 2015/14585 karar, YARGITAY 12. Hukuk Dairesi 2022/6802 esas, 2022/13091 karar) Somut olay bakımından ihtiyati haciz isteyen faktoring şirketi anılan maddedeki yükümlülüklerini yerine getirdiğini ispatlayamadığından, İhtiyati haciz istemine konu olayda, talep eden vekilince yönetmeliğin 8/2. maddesinde öngörülen şartların gerçekleştiğini gösteren bilgi ve belgeler dilekçe ekinde sunulmamış olduğundan, taraflar arasındaki borca konu çekin vadesinde ödenmemesi söz konusu olmadığından ve yine ihtiyati hacze konu senetin teminat amacıyla alınan senet olduğu, faktoring sözleşmesi kapsamında devralınan alacağın vadesinin henüz gelmediği, bu hususun anlaşılmadığı, alacağın sorunlu olduğuna ve borçluların mal kaçırma içinde olduğuna dair dosya kapsamına bir delil sunulmadığından, talebin yargılamayı gerektirdiğinden şartları oluşmayan ihtiyati haciz talebinin reddi\" şeklindeki gerekçeleri ile;Talebin REDDİNE, şeklinde hüküm kurulmuştur.
İSTİNAF: Talep eden vekili istinaf dilekçesinde özetle; Müvekkil şirketin ...Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi İle 20.11.2023 tarih ve ... no.lu faktoring sözleşmesi imzaladığını, faktoring sözleşmesi ve ekleri çerçevesinde ... Limited Şirketi' daha önce doğmuş veya sözleşme süresi içerisinde doğacak hak ve alacaklarını müvekkil şirkete temlik ettiğini ve karşılığında da müvekkil şirket tarafından, firmaya faktoringin finansman hizmeti sunulduğunu, taraf ... Anonım Şırketı'nden 31.07.2024 tarihli 4.114.062,40-TL bedelli faturadan 900.000,00 TL' alacağı ve bu alacağın ödeme aracı olan ... bank A.ş ait 31.07.2024 tarihli ve 200.000,00 TL bedelli ... no.lu, ... bank A.ş ait 31.07.2024 tarihli ve 200.000,00 TL bedelli ... no.lu ve ... bank A.ş ait 31.07.2024 tarihli ve 300.000,00 TL bedelli ... no.lu 3 adet çekini usulüne uygun olarak müvekkil şirkete devir ve temlik ettiğini, müvekkil şirkete devir temlik edilmiş işbu alacak tutarının tamamı, temlik borçlusu ... Anonim Şirketi İçin İstanbul 3. Asliye Ticaret Mahkemesi 2024/277 Esas Sayılı dosyasından Konkordato Tedbiri olduğundan çekin karşılığı bulunmaması sebebi ile müvekkil şirkete ödenmemiş olduğundan, müvekkil şirket kayıtları, faktoring sözleşmesi ve ekleri çerçevesinde, davalı firma ve temlik borçlusu, müvekkil şirket tarafından kendilerine kullandırılan finansmanı, tüm fer’ileri ile birlikte müvekkil şirkete iade etmeleri zorunlu hale geldiğini, müvekkil şirketin alacağını vadesi gelmiş olmasına rağmen ödenmediğini, alacak vadesinde temlik borçluları tarafından müvekkil şirkete ödenmediğini, bu durumun ortaya çıkması üzerine, davalılar da, faktoring sözleşmesi hükümlerine aykırı olarak müvekkil şirket tarafından kendilerine sunulan finansmanı müvekkil şirkete iade ettiğini, müvekkil şirket alacağını tahsil edemediğini, İstanbul 8. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2024/1514 D.İŞ. 2024/1570 K. sayılı usul ve yasalara aykırı kararının istinaf incelemesi neticesinde kaldırılmasına ve ihtiyati haciz talebinin kabulüne karar verilmesini karar verilmesini talep etmiştir.
İSTİNAFA CEVAP: Karşı taraf vekili istinafa cevap dilekçesi sunmamıştır.
GEREKÇE: İnceleme, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. İhtiyati haciz talep eden 3 adet çeke istinaden ihtiyati haciz kararı verilmesin talep ettiği istinafa konu mahkeme kararı ile ihtiyati haczin reddine karar verildiği anlaşılmıştır. İİK'nun 257/1 fıkrası uyarınca; rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarını ve alacaklariyle diğer haklarını ihtiyaten haczettirebilir. İİK'nun 258 maddesi uyarınca; ihtiyati haciz talep eden alacaklı alacağı ve icabında haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek deliller göstermeğe mecburdur. Burada aranan ölçü yaklaşık ispat ölçüdür. Somut olayda; ihtiyati haciz talep eden Factoring şirketi ... Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi ile 20.11.2023 tarih ve ... nolu Faktoring Sözleşmesi imzalandığını, alacaklarını müvekkil şirkete temlik ettiğini ve karşılığında da müvekkil şirket tarafından, firmaya faktoringin finansman hizmeti sunulduğunu, karşı tarafın ... Sanayı Ve Tıcaret Anonim şirketinden 31.07.2024 tarihli 4.114.062,40-TL bedelli faturadan 900.000,00 TL. alacağı ve bu alacağın ödeme aracı olan ...bank A.Ş ait 31.07.2024 tarihli ve 200.000,00 TL bedelli ... no.lu, ... A.Ş ait 31.07.2024 tarihli ve 200.000,00 TL bedelli ... no.lu ve ... bank A.Ş ait 31.07.2024 tarihli ve 300.000,00 TL bedelli ... no.lu 3 adet çekini usulüne uygun olarak müvekkile devir ve temlik ettiğini, müvekkil şirkete devir temlik edilmiş işbu alacak tutarının tamamı, temlik borçlusu ... Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi için İstanbul 3. Asliye Ticaret Mahkemesi 2024/277 Esas Sayılı dosyasından Konkordato Tedbiri olduğundan çekin karşılığı bulunmaması sebebi ile müvekkil şirkete ödenmemiş olduğunu, müvekkil şirket kayıtları, Faktoring Sözleşmesi ve ekleri çerçevesinde, davalı firma ve temlik borçlusu, müvekkil şirket tarafından kendilerine kullandırılan finansmanı, tüm fer’ileri ile birlikte müvekkil şirkete iade etmeleri zorunlu hale geldiğini belirterek ihtiyati haciz kararı verilmesini talep ettiği, dosyada Factoring Sözleşmesi, fatura ve çeklerin suretlerinin bulunduğu çeklerin süresi içinde bankaya ibraz edildiği çekin arkasına çek keşidecisi hakkında İstanbul 3.ATM nin 2024/277 E. sayılı dosyasında çekin işleme tabi tutulmasının konkordato komiserinin onayına tabi olduğu ve komiserin onayının bulunmadığı hesap bakiyesinin -0- olduğunun şerh edildiği görülmekle ihtiyati haciz için aranan yaklaşık ispat yükümlülüğünün yerine getirilmesi sebebi ile ihtiyati haciz kararı verilmesi gerekir iken ihtiyati haczin reddine karar verilmesi yerinde değildir. Tüm bu nedenlerle ihtiyati talep eden vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK 353/1-a-6 maddesi gereğince kabulüne, mahkeme kararının kaldırılmasına, ihtiyati haciz konusunda karar verilmesi için dosyanın mahkemesine iadesine karar verilmesi gerektiği kanaat ve sonucuna varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-İhtiyati haciz isteyen vekilinin istinaf isteminin KABULÜ ile;2-İstanbul 8. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 22/08/2024 tarih, 2024/1514 E. 2024/1570 K. Sayılı Kararının 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-a-6. maddesi gereğince KALDIRILMASINA,3-Dosyanın, yukarıda gösterilen biçimde inceleme ve değerlendirme yapılmak üzere mahkemesine GÖNDERİLMESİNE, 4-İstinaf yasa yoluna başvuran ihtiyati haciz isteyen tarafından peşin olarak yatırılan istinaf karar ve ilam harcının talebi halinde kendisine iadesine,5-Dosya üzerinde inceleme yapılması sebebiyle vekalet ücreti tayinine yer olmadığına,6-İstinaf yasa yoluna başvuran tarafından istinaf aşamasında yapılan giderlerin ilk derece mahkemesince verilecek nihai kararda dikkate alınmasına, 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-a-6. ve 362/1-g. maddeleri gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda ve KESİN olmak üzere, oy birliğiyle karar verildi. 05/11/2024