T.C. KONYA BAM 6. HUKUK DAİRESİ
T.C.
KONYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
6. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO\t:
KARAR NO\t:
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN\t\t: ... (...)
ÜYE\t\t: ... (...)
ÜYE\t\t: ... (...)
KATİP\t\t: ... (...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ\t: KONYA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ\t\t: 19/12/2023
NUMARASI\t\t: Esas - 2 Karar
DAVACI\t: ... - (T.C. Kimlik No: ...)
VEKİLLERİ\t: Av. ... & Av. ...
\t
İSTİNAF EDEN DAVALI\t: ... - (T.C. Kimlik No: ...)
\t
DAVA\t\t: Menfi Tespit
İSTİNAF KARARININ
KARAR TARİHİ\t: 24/09/2024
YAZIM TARİHİ\t: 30/09/2024
Taraflar arasında görülen davada Konya .. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .... Esas - ...Karar sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davalı tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içerisinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten ve üye hakimin görüşleri alındıktan sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
DAVA: Davacı vekili, müvekkilinin davalıdan 27.068.00 TL para karşılığı 29.333.00 TL miktarlı bono aldığını, davalının vadesi gelen bonoları ödemekte zorluk çekince davalı ile inanç sözleşmesi düzenlediğini, bu sözleşmeye göre borç senedine teminat teşkil etmek üzere müvekkilinin .... Mah. ... Sok. adresinde bulunan .... Kooperatifi D Blok 10 numaralı daireyi davalı üzerine kooperatif hissesi olarak 26.12.20106 tarihinde devrettiğini, söz konusu kooperatifin tapuyu davalı adına çıkarttığını, müvekkilinin 2007 yılından itibaren davalıya borcunu ödemekte sıkıntıya düşünce davalının yetkilisi veya ortağı olduğu .... Plastik Ltd. Şti.'nde çalışmaya ve borcunu ödemeye başladığını, bu ödemelerin toplamının 40.000.00 TL civarında olduğunu, sonrasında müvekkilinin işten çıkarıldığını, davalının inançlı işlemle devraldığı tapuyu 01.06.2012 tarihinde ....'a satış yoluyla devrettiğini, bu devrinin muvazaalı olduğunu, taraflarınca Konya.. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin.... Esas sayılı dosyasında tapu iptali ve tescil davası açıldığını, davalı hakkında tefecilik suçlamasıyla davalı hakkında suç duyurusunda bulunulduğunu ve yargılamasının Konya ... Asliye Ceza Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyasında yapıldığını, bu dosyada davalının berat ettiğini ve kararı temyiz ettiklerini, Konya .. Asliye Ceza Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyasında davalının daha önce almış olduğu senetlerin haricinde boş olarak teminat senedi aldığını ve bu senedi 163.862, 00 TL olarak doldurduğunu, 120.000 TL'ne evi sattığını ve kalan 43.862 TL için de Konya.. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası ile takibe koyduğunu kabul ettiğini ileri sürerek, müvekkilinin davalıya Konya ... İcra Müdürlüğü'nün .... Esas sayılı dosyasında yazılı alacak nedeniyle borçlu olmadığının tespitine, takibin haksız ve kötüniyetle başlatılması nedeniyle davalı aleyhine tazminata hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı, kambiyo senedi niteliğindeki belgeye bağlı alacakta davacı iddialarının dinlenemeyeceğini, dava konusu senet altındaki imzanın davacıya ait olduğunu, davacının dayandığı sözleşme ve sair belgeler takibe konu borcun ödemesine veya ibrasına ilişkin belgeler olmadığını, bu davada delil olarak kullanılamayacağını savunarak, davanın reddi ile davacı aleyhine tazminata hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ: Mahkemece, \"...Yukarıda yapılan açıklamalar, amir kanun hükümleri, Yüksek Mahkeme ilamları, T.C. Konya .. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2.... Esas-2.... Karar Sayılı ilamındaki kabul ve tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde;
(a) Davacı ile davalı arasında bila tarihli protokol gereğince dava konusu 163.862,00 TL tutarlı bononun tanzim edildiği, borcun ödenmemesi halinde ve bu borç senedine teminat olarak....Mahallesi ... Sokak ... .... Koop. D Blok 10 Nolu dairesinin ...'ya devredildiği, taraflar arasında problem olması halinde ...'nın dairenin rayiç bedelle satışını veya iktisabını yaparak alacağını kar payları dahil (aylık %4) tahsil edileceğinin kararlaştırıldığı,
(b) Protokole konu taşınmazın davacı tarafından davalı devredildiği, yine davalı tarafından da dava dışı ....'a 120.000,00 TL bedelle devredildiği, bu bedelin mahsup edilerek bakiye kalan 43.862,00 TL için davalı tarafından T.C. Konya ... İcra Müdürlüğünün .... Esas sayılı icra takibinin başlatıldığı,
(c) Davacı tarafından protokole konu borcun ödendiği ve bir borç kalmadığı iddiasıyla eldeki menfi tespit davası açıldığı,
(ç) Yine davacı tarafından davalı ile dava dışı .... hakkında T.C. Konya .. Asliye Hukuk Mahkemesinin ... Esas-... Karar Sayılı dosyası ile protokole bağlanan borcun ödendiği iddiasıyla \"İnanç Sözleşmesine ve Muvazaya Dayalı Tapu İptal ve Tescil\" davası açıldığı, yapılan yargılama neticesinde tarafların tacir olmaması sebebiyle protokolde kararlaştırılan aylık %4 bileşik faiz uygulanmasının kanunun emredici hükümlerine aykırı olduğu, 6098 Sayılı TBK 120/2-3 maddesi ile 3095 Sayılı Kanunun 1. Maddesi nazara alınarak yasal ve temerrüt faizi talep edebileceği, davacı tarafından peyper pey yapılan ödemeler ve borca uygulanacak faiz oranı üzerinden yapılan hesaplamada davacının bakiye 14.502,95 TL borcu kalacağı, bu bedelin davacıya depo ettirilerek davacının davasının kabulü ile protokole konu taşınmazın tapu kaydının iptali ile davacı adına tesciline karar verildiği, kararın kanun yolu incelemesinden geçerek kesinleştiği,
(d) Dava konusu bononun da yer aldığı protokole konu borcun T.C. Konya . Asliye Hukuk Mahkemesinin ... Esas-....Karar Sayılı kesinleşen mahkeme ilamıyla ödendiği ve davacının davalıya dava konusu bono yönüyle borcu kalmadığı anlaşılmakla davacının davasının kabulü ile T.C. Konya ... İcra Müdürlüğünün... Esas sayılı takip dosyasında, takibe dayanak 10/04/2007 Keşide Tarihli 06/06/2012 Ödeme Tarihli 163.862,00 TL tutarlı bono yönüyle, alacak aslı ile faiz ve feriyle birlikte davalı(takip alacaklısı) ... Arlı'ya borçlu olmadığının tespiti ile icra takibinin bu davacı yönüyle iptaline karar verilmesi hususunda Mahkememizce vicdani kanaat hasıl olmuştur.
(8) Davacının kötüniyet tazminat açısından yapılan değerlendirmede: Her ne kadar davacı tarafından kötüniyet tazminatı talebinde bulunulmuş ise de;
(a) Dava konusu senedin bono olduğu, kambiyo vasfına sahip olduğu, bir başka ifade ile illetten mücerret olduğu, taraflar arasında akdedilen protokolde teminat senedi olarak verildiği ifade edilen bononun bedeli, keşide tarihi ya da başkaca bir bilgisinin yer almadığı,
(b) Davalının takibe konu bononun protokolde bahsi geçen bono olduğunu inkar etmesi halinde ispat yükünün davacı üzerinde kalacağı lakin davalının Mahkememizin 13/04/2021 tarihli duruşmasında protokolü ve takip konusu bononun protokolde bahsedilen bono olduğunu ikrar ettiği,
(c) Yine protokolde bahsi geçen taşınmazın resmi satış senedinde bedeli 95.280,00 TL olmasına rağmen davalı tarafından gerçek satış bedelinin 120.000,00 TL olduğunun ceza dosyasında ikrar edildiği, davalı tarafından bu satış bedeli düşülerek bakiye kalan kısım yönüyle icra takibine geçildiği,
(ç) Gerek ceza yargılaması, gerek tapu iptal ve tescil davası dosyası gerekse de Mahkememiz dosyasında davalının aşamalardaki yazılı ve sözlü beyanlarında \"Taraflar arasında akdedilen protokol gereğince aylık %4 üzerinden kar payı kararlaştırılması\" sebebiyle bu hesap üzerinden alacaklı olduğunu düşündüğü ve bu sebeple takibe geçtiği anlaşılmakla açıklanan nedenlerle davalının takibe geçmesinde kötüniyetli olmadığına kanaat edilerek davacının bu yöndeki talebinin reddine karar verilmiştir...\" gerekçesiyle, davanın kabulüne, davacının, Konya ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyasında, takibe dayanak 10/04/2007 keşide, 06/06/2012 ödeme tarihli, 163.862,00 TL tutarlı bono yönüyle, alacak aslı ile faiz ve fer'iyle birlikte davalıya borçlu olmadığının tespiti ile icra takibinin davacı yönünden iptaline, 2004 sayılı Kanunun 72/5. maddesi gereğince dava takip borçlusu lehine neticelendiğinden icra takibinin sadece davacı yönünden derhal durdurulmasına karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ: Davalı, kendisinin ticaretle uğraştığını ve ... Plastik Ltd. Şti.'nin davalıyla ticaretlerinin olduğunu ve davalının şahsına olan borcuna karşılık bono verildiğini, bu bonolara istinaden aralarında inanç sözleşmesi yapıldığını, bu sözleşmeyle kar payı oranı sözleşme tarihinde kredi kartı aylık gecikme faizi %6, ticari olarak da %5 iken %4 olarak belirlendiğini ve taraflarca kabul edildiğini, bu sözleşmeye ve bonoya ilişkin olarak yıllarca ödenmeyen ve teminat olarak alınan evi satıp bakiye kalan tutarı icraya koyduğunu, davalıya satıştan dolayı şirketi üzerinden fatura kestiğini, davalının da ticari işinde kullanmak üzere bu faturayı kabul ettiğini, mahkemece bileşik faiz olarak nitelendirip davanın kabul edilmesinin hukuka aykırı olduğunu, taraflar tacir olduğundan ve borç ilişkisi faturaya dayandığından dolayı yapılan sözleşmenin hukuka ve kanununa uygun olduğunu, yapılan ödemelerin hesap pusulasında gösterildiğini ve davacının bu hesaba bir itirazının bulunmadığını, borcunu kabul ettiğini, davalıya karşı iyiniyetli davrandığını ileri sürerek, mahkeme kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, kambiyo senedine dayalı menfi tespit istemine ilişkindir.
İstinaf incelemesi HMK 355. madde gereğince istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle ve re'sen kamu düzenine aykırılık yönünden sınırlı olarak yapılmıştır.
Mahkemece yapılan yargılama sonucunda yazılı gerekçe ile davanın kabulüne karar verilmiştir.
Somut olayda, davalı tarafından davacı aleyhine 10/04/2007 keşide, 06/06/2012 vade tarihli, 163.862,00 TL tutarlı, keşidecisi davacı, lehtarı davalı olan, malen kaydı bulunan bonoya dayalı olarak 43.862,00 TL asıl alacak ve fer'ileri ile birlikte toplam 44.519,93 TL'nin tahsili istemi ile kambiyo senetlerine özgü takip başlatılmıştır.
Taraflar arasında akdedilen bila tarihli '' Protokol'' başlıklı belgenin sunulduğu, davacı tarafından davalı hakkında tefecilik yaptığı iddiasıyla suç duyurusunda bulunulması sonrasında davalı aleyhine kamu davası açıldığı, Konya .. Asliye Ceza Mahkemesi'nin 28/03/2013 tarih, ... Esas-.... Karar sayılı ilamı ile davalı hakkında beraat kararı verildiği, kararın temyiz edilmesi üzerine Yargıtay .. Ceza Dairesi'nin 25/09/2017 tarih, ... Esas-... Karar sayılı ilamıyla onanarak kesinleştiği ve yine taraflar arasında, Konya .. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin.... E-...K. sayılı dosyasında görülen davanın ''Protokol'' başlıklı belgede belirtilen taşınmaz için davacı tarafından davalı ile dava dışı ....'a karşı açılan \"İnanç Sözleşmesine ve Muvazaya Dayalı Tapu İptal ve Tescil\" davası olduğu, anılan dava dosyasında mahkemece, protokol gereğince davalının aylık %4 bileşik faiz uygulanmasının kararlaştırıldığı, TTK'nın 8. maddesi gereğince bileşik faiz uygulamanın şartlarının belirlendiği, tarafların tacir olmadığı, sözleşmede belirlenen aylık %4 faizin, yıllık %48 faize tekabül ettiği, 3095 sayılı Kanun'un 1. maddesi hükmü ve KHK gereği kanuni faiz oranının yıllık %9 olduğu, TBK'nın 88. maddesi hükmü birlikte değerlendirildiğinde, davalının talep edebileceği faiz bedelinin yıllık %13,5'i geçemeyeceği, bu çerçevede aldırılan 04/05/2021 tarihli rapor ile davacı tarafından yapılan ödemeler de nazara alınarak yaptırılan hesaplamada davacının bakiye 14.502,95 TL borcu kalacağı, bu bedelin davacıya depo ettirildiği, dava konusu gayrimenkulün ....'a devri yapılırken satış bedelinin bankaya davalı tarafından yatırılıp yine davalı tarafından çekildiği, .... tarafından ödenen bir satış bedelinin olmadığı, davalı tarafından ....'a yapılan devrin muvazaalı olduğu, dava konusu gayrimenkulün tapuda satılıp devredildiği gösterilmesine rağmen gerçekte devrin yapılmadığı, buna göre davalılar arasında muvaza bulunduğundan ....'un TMK'nın 1023. maddesindeki iyiniyetten faydalanamayacağı zira kötüniyetli devreden ile birlikte hareket ettiği gerekçesiyle, tapu iptali ve tescil davasının kabulüne karar verildiği, kararın istinaf edilmesi üzerine de Ankara Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesi'nin 14/06/2022 tarih, ... Esas-... Karar sayılı ilamı ile davacının protokole bağlanan borç açısından kalan bakiye bedeli bilirkişi tarafından hesaplanıp depo edilmesine, TBK'nın 97. madde kapsamında uygun davranılmasına, kayıt maliki olan ....'un satın alınan taşınmaz için hiçbir bedel ödemeyip tüm işlemlerin davalı tarafından yapıldığı ve depo kararının da davalıya yapılmasında usule aykırılığın bulunmadığından bahisle istinaf isteminin esastan reddine ve kararın temyiz edilmesi sonrasında Yargıtay 1. Hukuk Dairesi'nin 06/06/2023 tarih, ... Esas-... Karar sayılı ilamı ile de hükmün onanmasına karar verildiği anlaşılmıştır.
Bu durum karşısında, dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf istemleri ile, yukarıda da belirtilen ceza dava dosyası, derecattan da geçerek kesinleşen tapu iptali ve tescil dava dosyası kapsamı ile anılan dava dosyasında kesinleşen hususlar da nazara alındığında mahkemece davanın kabulüne karar verilmesinde herhangi bir isabetsizliğin bulunmadığı ve bu itibarla, davalının yerinde görülmeyen istinaf istemlerinin HMK'nın 353/1.b.1 maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmesi gerektiği sonuç ve kanaatiyle aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM\t: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1- Davalının istinaf başvuru talebinin ESASTAN REDDİNE,
2-Alınması gereken 3.041,15 TL harçtan, peşin alınan 760,29 TL harcın mahsubu ile bakiye 2.280,86 TL karar ve ilam harcının davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
3- İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından ücret-i vekalet ile ilgili hüküm kurulmasına yer olmadığına,
4- İstinafa başvuran davalı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
5- Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 359/4. maddesi gereğince kararın tebliği işlemlerinin ilk derece mahkemesi tarafından yapılmasına,
6- Dava dosyasının ilk derece mahkemesine gönderilmesine,
Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda 24/09/2024 tarihinde oybirliği ile HMK'nın 362/1.a maddesi gereğince kesin olarak karar verildi.
Başkan ... Üye ... Üye ... Katip ...
e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır