T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
7. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2023/4260
KARAR NO: 2024/2156
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL ANADOLU 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 01/06/2023
NUMARASI: 2023/167 Esas, 2023/520 Karar
DAVANIN KONUSU: Tespit
KARAR TARİHİ: 17/10/2024
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, Davalı ... Metal’in, İstanbul ili, Tuzla ilçesi, ... Mah. ... ada ... parsel sayılı arsanın maliki olduğunu, davalı arsa sahibi ile davalı ...-... Adi Ortaklığı Ticari İşletmesi arasında, ... Metal'in sahibi olduğu bu arsada bir Ticaret Merkezi inşaa edilmesi ve inşaa edilen bağımsız bölümlerin satışı ile hasılatlarının paylaşılmasına ilişkin olarak Kartal ... Noterliği 26.03.2018 tarih ve ... yevmiye numaralı \"Düzenleme Şeklinde Taşınmaz Satış Vaadi ve / Hasılat Paylaşım Esaslı İnşaat Sözleşmesi / Arsa Payı Karşılığı İnşaat Sözleşmesi\" imzalandığını, davalı firmalar arasında akdedilen iş bu sözleşmeye göre arsa üzerinde yüklenici tarafından bir proje inşa edileceğini ve projedeki bağımsız bölümlerin satışının arsa sahibi adına yine yüklenici tarafından gerçekleştirileceğini, bu satışlardan gelen hasılatın ise %58'i arsa sahibi ... Metal'e, %42'si yüklenici olan ...-... Ortaklığı'na ait olacağını, inşaat ruhsatı alınmasından itibaren 48 ay sonra halen satışı yapılmamış olan bağımsız bölümlerin ise aynı oranlarda taraflar arasında paylaştırılacağını, akabinde, işbu sözleşmeye göre ... Metal'den satış yetkisi alan ...-... Adi Ortaklığı tarafından, davalı ... Metal'in ise arsa sahibi/işveren olduğu “İstanbul ili, Tuzla ilçesi, ... Mah. ... ada, ... parselde” kayıtlı taşınmaz üzerindeki ... Projesi kapsamında ... Sayılı bağımsız bölümün iyi niyetli 3. kişi olan müvekkiline Kartal ... Noterliği 18/02/2021 Tarih ve ... Yevmiye numaralı Düzenlenme Şeklinde Taşınmaz Satış Vaadi Sözleşmesi ile 1.050.000,00 TL(Kdv Hariç) bedel karşılığında satıldığını, müvekkilinin, işbu sözleşme gereği yüklendiği ödeme yükümlülüklerini eksiksiz ve zamanında yerine getirdiğini, davaya konu bağımsız bölümün bulunduğu ... projesinin tamamlandığını, projedeki bağımsız bölümlerin kat irtifak tapularının arsa sahibi ... Metal adına çıktığını, müvekkili tarafından ödenen satış bedellerinin arsa sahibi ile yüklenici arasında sözleşmedeki oranlar üzerinden davalılarca paylaşıldığını, satın aldığı ve bedelini ödediği bağımsız bölümün tapu devrini alamayan müvekkili adına davalılara Kartal ...Noterliği 01.03.2023 Tarih ve ... Yevmiye Numaralı ihtarnamesi gönderilerek bağımsız bölümün devri talep edilmiş ise de, bundan da olumlu bir sonuç alınamadığını belirterek ...-... Adi Ortaklığı ile müvekkili ... arasında akdedilen Kartal ... Noterliği 18/02/2021 Tarih ve ... Yevmiye numaralı Düzenlenme Şeklinde Taşınmaz Satış Vaadi Sözleşmesi'nin ilgili tapu kütüğüne şerh ve tescil edilmesine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ... Tic. A.Ş. cevap dilekçesinde özetle, davacının icbar davası (tapu iptal ve tescil davası) açma imkanı varken satış vaadi sözleşmesinin şerhi talepli dava açmasında hukuki yararı olmadığını, dava şartı arabuluculuk başvurusu şartı yerine getirilmediğini, yazılı yargılama usulünün uygulanması gerektiğini, davacı ile diğer davalı yüklenici arasında akdedilen ve davaya konu şerhi talep edilen taşınmaz satış vaadi sözleşmesine müvekkilinin taraf olmadığını, müvekkili, diğer davalı yükleniciler ile aralarında akdedilen hasılat paylaşım esaslı inşaat sözleşmesinin geriye etkili fesh edildiğini, Kartal ... Noterliğinin ... yevmiye nolu ve 26.03.2018 tarihli Düzenleme Şeklinde Taşınmaz Satış Vaadi ve /Hasılat Paylaşım Esaslı İnşaat Sözleşmesi/Arsa Payı Karşılığı İnşaat Sözleşmesinin mahiyeti ve niteliği itibariyle eser sözleşmesi olduğunu, fesih ihbarı ardından yüklenici tarafından İstanbul Anadolu 10. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/449 Esas sayılı dosyası ile dava açıldığını ve yine taraflarınca sözleşmenin geriye etkili feshine ilişkin İstanbul Anadolu 8. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/914 Esas sayılı dosyası ile açılan davanın İstanbul Anadolu 10. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/449 Esas sayılı dosyası birleştirildiğini, bu dosyanın bekletici mesele yapılması gerektiğini, tapu devir şartları oluşmaması sebebiyle davanın usulden red edilmesi gerektiğini, taraflarına husumet yöneltilemeyeceğini belirterek davanın, davacının tedbir ve şerh talebinin reddine, verilen tedbir kararının kaldırılmasına, İstanbul Anadolu 10. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/449 E. Sayılı dosyasının bekletici mesele yapılmasına, davanın husumetten ve dava şartı yokluğundan reddine, terditli olarak yine düşük bedelle satış (m2 farkı, birim fiyatının düşüklüğü, vade farkı .vs.) nedeni ile takas mahsup talebinin kabulüne eksik bedellerin güncel değer üzerinden ayrıca mahkeme veznesine depo ettirilmesine, davanın esastan tümden reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ İstanbul Anadolu 10.Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2023/167 E, 2023/520 K sayılı kararı ile, “1-Mahkememize açılan davanın KABULÜ ile Davalılar arasında yapılan Kartal ...Noterliği'nin 26/03/2018 tarihli ve ... yevmiye numaralı Düzenleme Şeklinde Taşınmaz Satış Vaadi, Hasılat Paylaşım Esaslı İnşaat Sözleşmesi, Arsa Payı Karşılığı İnşaat Sözleşmesine istinaden TMK 1009. Maddesi ve Tapu Kanunu 26. Maddesi uyarınca İstanbul İli, Tuzla İlçesi, ... Mahallesi, ... Ada, ... parsel, ... numaralı bağımsız bölümün tapu kayıtlarındaki sicile \"davacı ... ile ...-... Adi Ortaklığı arasında yapılan Kartal ...Noterliği'nin 18/02/2021 tarihli ve ... yevmiye numaralı Düzenleme Şeklindeki Satış Vaadi Sözleşmesinin\" ŞERHİNE, 2-Karar kesinleştiğinde ifası için kararın bir örneğin Tuzla Tapu Müdürlüğü'ne GÖNDERİLMESİNE, 3-Harçlar yasası uyarınca alınması gereken 179,90 TL harcın peşin alındığından başka harç alınmasına yer olmadığına, 4-Davacı tarafından yapılan 179,90 TL Peşin harç ve 179,90 TL başvurma harcı, 25,03 TL Tamamlama harcı ile 1.369,50 TL posta gideri olmak üzere toplam 1.754,33 TL yargılama giderinin davalı ... A.Ş.'den alınarak davacıya VERİLMESİNE, 5-Davacı kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden yürürlükte bulunan A.A.Ü.T'ye göre 9.200,00 TL vekalet ücretinin davalı ... A.Ş.'den alınarak davacıya VERİLMESİNE,” şeklinde karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ Davalı ... Tic. A.Ş. istinaf başvuru dilekçesinde özetle, davacının icbar davası (tapu iptal ve tescil davası) açma imkanı varken satış vaadi sözleşmesinin şerhi talepli dava açmasında hukuki yararının olmadığını, davacı ile diğer davalı yüklenici arasında akdedilen ve davaya konu şerhi talep edilen taşınmaz satış vaadi sözleşmesine müvekkilinin taraf olmadığını, müvekkil ile diğer davalı yükleniciler arasındaki hasılat paylaşım esaslı inşaat sözleşmesinin niteliği gereği yükleniciye tapu talep hakkı vermediğini, hasılat paylaşım esaslı inşaat sözleşmeleri niteliği gereği arsa sahibinin mutabakatı olmaksızın 3. kişilere satış yapılamayacağını, somut olayda müvekkilinin şerhi talep edilen taşınmaz satış vaadi sözleşmesine mutabakatı ve muvafakati olmadığını, kaldı ki müvekkilinin diğer davalı yükleniciler ile aralarında akdedilen hasılat paylaşım esaslı inşaat sözleşmesini geriye etkili feshettiğini, bu sözleşmenin eser sözleşmesi mahiyetinde olduğunu, fesih ihbarı ardından yüklenici tarafından İstanbul Anadolu 10. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/449 Esas sayılı dosyası ile dava açıldığını, taraflarınca sözleşmenin geriye etkili feshine ilişkin İstanbul Anadolu 8. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/914 Esas sayılı dosyası ile açılan davanın bu dosya ile birleştirildiğini, bu dosyanın bekletici mesele yapılması gerektiğini, kendilerine husumet yöneltilemeyeceğini belirterek kararının kaldırılmasına, öncelikle dosyadan müvekkili taşınmazlarına konulan tedbirlerin tümden terkinine, davanın husumetten, ve dava şartı yokluğundan reddine, aksi halde, davanın esastan tümden reddine, bu talebin kabul görmemesi halinde ise İstanbul Anadolu 10. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/449 Esas sayılı dosyasının bekletici mesele yapılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:Tüm dosya kapsamı,
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE Dava, düzenleme şeklinde taşınmaz satış vaadi sözleşmesinin tapu kütüğüne şerhi istemine ilişkindir. Eldeki davada, davacı vekili, İstanbul ili, Tuzla ilçesi, ... Mah. ... parsel sayılı arsa maliki ... Metal ile davalı ...-... Adi Ortaklığı Ticari İşletmesi arasında, Ticaret Merkezi inşaa edilmesi ve inşaa edilen bağımsız bölümlerin satışı ile hasılatlarının paylaşılmasına ilişkin olarak Kartal ... Noterliği 26.03.2018 tarih ve ... yevmiye numaralı \"Düzenleme Şeklinde Taşınmaz Satış Vaadi ve / Hasılat Paylaşım Esaslı İnşaat Sözleşmesi / Arsa Payı Karşılığı İnşaat Sözleşmesi\" imzalandığını, işbu sözleşmeye göre ... Metal'den satış yetkisi alan ...-... Adi Ortaklığı tarafından ... Projesi kapsamında ... Sayılı bağımsız bölümün iyi niyetli 3. kişi olan müvekkiline Kartal ... Noterliği 18/02/2021 Tarih ve ... Yevmiye numaralı Düzenlenme Şeklinde Taşınmaz Satış Vaadi Sözleşmesi ile 1.050.000,00 TL(Kdv Hariç) bedel karşılığında satıldığını, davacının, işbu sözleşme gereği yüklendiği ödeme yükümlülüklerini eksiksiz ve zamanında yerine getirdiğini, ancak tapu devrini alamadığını belirterek Düzenlenme Şeklinde Taşınmaz Satış Vaadi Sözleşmesinin tapuya şerh edilmesi talebinde bulunmuş, davalı ... Tic. A.Ş vekili ise taraflarınca sözleşmenin geriye etkili feshine ilişkin İstanbul Anadolu 8. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/914 Esas sayılı dosyası ile dava açıldığını iş bu davanın yüklenici tarafından açılan İstanbul Anadolu 10. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/449 Esas sayılı dosyası ile birleştirildiğini bu davanın sonucunun beklenmesi gerektiğini ve neticeden davanın reddine karar verilmesi gerektiğini savunmuştur. Davalı ... Tic. A.Ş’nin, davalı ...-... Adi Ortaklığı ile arasında imzalanan Kartal ... Noterliği 26.03.2018 tarih ve ... yevmiye numaralı \"Düzenleme Şeklinde Taşınmaz Satış Vaadi ve / Hasılat Paylaşım Esaslı İnşaat Sözleşmesi / Arsa Payı Karşılığı İnşaat Sözleşmesinin geriye etkili feshi istemi ile İstanbul Anadolu 8. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/914 Esas sayılı dosyası ile dava açıldığı iddiası karşısında, bu dosyadan verilecek kararın eldeki dosyanın akıbetini belirleyeceği, bir başka deyişle sözleşmenin feshi isteminin kabulü halinde yüklenicinin halefi olarak hareket eden davacı açısından talep edilecek bir hakkın kalmayacağı gözetilerek mahkemece sözleşmenin feshine dair dava dosyasının birleştiği İstanbul Anadolu 10. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/449 Esas sayılı dosyası getirtilerek yapılacak inceleme neticesinde bekletici mesele yapılarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırıdır. Belirtilen nedenlerle sair temyiz itirazları incelenmeksizin davalı ... Tic. A.Ş’nin istinaf başvurusunun kabulü ile, ilk derece mahkemesince verilen kararın 6100 sayılı HMK’nın 353/1-a/6 maddesi ve 353/1-a gereğince kesin olmak üzere kaldırılmasına karar verilmesi gerektiği kanaatine varılmış ve açıklanan nedenlerle aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davalı ... Tic. A.Ş. vekilinin istinaf başvurusunun 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-a/6. maddesi gereğince KABULÜNE, 2-İstanbul Anadolu 10. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 01/06/2023 tarih, 2023/167 Esas, 2023/520 Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA, 3-Dosyanın dairemiz kararına uygun şekilde işlem yapılmak ve yeniden karar verilmek üzere mahkemesine GÖNDERİLMESİNE, 4-Davalı ... Tic. A.Ş. tarafından yatırılan istinaf karar harcının istem halinde davalıya iadesine, 5-Davalı ... Tic. A.Ş. tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesi tarafından verilecek kararda değerlendirilmesine ve hükme bağlanmasına, 6-İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından kendisini vekille temsil ettiren davalı yararına vekalet ücreti takdirine yer olmadığına, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun 353/1 bendi gereğince kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 17/10/2024