T.C.Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21.Hukuk Dairesi 2022/856 Esas 2024/987 Karar
T.C.
ANKARA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
21.HUKUK DAİRESİ
ESAS NO\t\t\t\t\t\t\t\t\t: 2022/856
KARAR NO\t\t\t\t\t\t\t\t\t: 2024/987
TÜRK MİLLETİ ADINA
KARAR
İNCELENEN DOSYANIN\t
MAHKEMESİ\t: ANKARA 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ\t\t: 14/02/2022
NUMARASI\t\t: 2020/372 Esas 2022/80 Karar
DAVACI\t\t
VEKİLİ\t
DAVALI\t:
DAVA\t: Alacak
DAVA TARİHİ\t: 23/03/2021
KARAR TARİHİ\t: 26/09/2024
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH\t: 25/10/2024
\tTaraflar arasındaki alacak istemine ilişkin asıl ve birleşen davaların yargılaması sonunda ilamda yazılı gerekçeyle asıl ve birleşen davaların reddine yönelik olarak verilen hükme karşı asıl ve birleşen dosya davacı vekilince süresinde istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.
\tDAVA
\tDavacı vekili asıl dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin davalı bankadan 18.05.2016 tarihinde PTT A.Ş. ye sunulmak üzere 4.450.000,00 TL tutarında teminat mektubu aldığını, taraflar arasında teminat mektubu komisyon ücretinin yıllık % 0.75 oranında alınacağı ve bunun yıl içinde 4 taksit halinde ödenmesi konusunda anlaşma sağlandığını, bu halde her 3 aylık dönem için müvekkilinden 8.760,94 TL tutarında komisyon ücreti kesildiğini, ancak 15.08.2018 tarihinde müvekkiline gelen mail ile ülkedeki ekonomik şartlar gerekçe gösterilerek teminat mektubu komisyon ücreti oranının tek taraflı olarak %0,75'ten, % 1,5'a arttırıldığının bildirildiğini, yapılan değişikliğin müvekkilinin iradesi dışında ve davalının tek taraflı irade beyanıyla yapıldığını, davalıya yapılan yazılı başvuruların ardından 2018 Ağustos, Kasım ile 2019 Şubat ve Mayıs aylarında yapılan kesintilerin tahsili için açılan davada banka tarafından yapılan komisyon artışının dürüstlük kuralına aykırı olduğu tespit edilerek davanın kabulüne karar verildiğini, buna rağmen davalının haksız işlemine devam ederek 19/08/2019, 18/118/2019, 18/02/2020, 20/05/2020 tarihlerinde müvekkilinden %1,5 oranında teminat mektubu komisyonu kesmeye devam ettiğini, alınması gereken komisyon oranının %0,75 olduğunu, teminat mektubunun hiçbir maliyet artışına sebebiyet olmadığını, davalıya ek külfet getirmediğini belirterek şimdilik 1.000,00 TL'nin ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiş, yargılama aşamasında talebini toplam 35.043,74 TL olarak ıslah etmiştir.
\tBirleşen Ankara 9. Ticaret Mahkesinin 2020/546 Esas sayılı 2020/582 Karar sayılı dosyasında dava dilekçesinde özetle; asıl davadaki iddialarını tekrar ederek davalının 18/08/2020, 19/08/2020 tarihlerinde müvekkilinden %1,5 oranında teminat mektubu komisyonu kesmeye devam ettiğini, alınması gereken komisyon oranının %0,75 olduğunu belirterek şimdilik 1.000,00 TL'nin ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiş, yargılama aşamasında talebini toplam 8.760,94 TL olarak ıslah etmiştir.
\tBirleşen Ankara 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2021/94 Esas 2021/381 Karar sayılı dosyasında dava dilekçesinde özetle; asıl davadaki iddialarını tekrar ederek davalının 18/11/2020 tarihinde müvekkilinden %1,5 oranında teminat mektubu komisyonu kesmeye devam ettiğini, alınması gereken komisyon oranının %0,75 olduğunu belirterek şimdilik 1.000,00 TL'nin ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiş, yargılama aşamasında talebini toplam 8.760,94 TL olarak ıslah etmiştir.
\tBirleşen Ankara 12. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2021/176 Esas 2021/226 Karar sayılı dosyasında dava dilekçesinde özetle; asıl davadaki iddialarını tekrar ederek davalının 18/02/2021 tarihinde müvekkilinden %1,5 oranında teminat mektubu komisyonu kesmeye devam ettiğini, alınması gereken komisyon oranının %0,75 olduğunu belirterek şimdilik 1.000,00 TL'nin ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiş, yargılama aşamasında talebini toplam 8.760,94 TL olarak ıslah etmiştir.
\t\t\t CEVAP
\tDavalı vekili asıl ve birleşen davada cevap dilekçelerinde özetle; komisyon ücreti oranında yapılan artışın yasal olup mevzuat ve bankacılık teamüllerine uygun olduğunu, müvekkilinin davacıya verdiği bankacılık hizmetlerinin karşılığı olarak bu bedeli hizmet ve işlem bedeli olarak tahsil ettiğini, teminat mektubu komisyonunun genel kredi sözleşmesi doğrultusunda tahsil edildiğini, sözleşmede komisyon ücretlerinin alınmasının ve artırılmasının hükme bağlandığını, tarafların tacir olduğunu, davacının piyasa koşullarına göre muhtemel artışları öngörmesi gerektiğini bildirerek asıl ve birleşen davaların reddini istemiştir.
\tİLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
\tMahkemece, dönemin ekonomik koşullarının bilirkişi tarafından incelenmesinde ek raporun 5. sayfasında yer alan tabloya bakılarak bankalarca açılan kredilere uygulanan ağırlıklı ortalama faiz oranları ilgili yıllar itibariyle aylık ortalamalar olarak değerlendirildiğinde davaya konu teminat mektubunun verildiği 2016 yılı mayıs ayında %15,50 olan kredi faiz oranlarında 2018 yılının haziran ayına kadar kayda değer bir değişiklik olmadığı, 2016 yılı mayıs ayındaki orana (%15,50) göre, 2018 temmuz ayında %51, 2018 ağustos ayında %85, 2018 eylül ayında %125 artış gösterdiğinin görüldüğü, teminat mektubunun verildiği tarihe göre teminat mektubunun komisyon artışı yapıldığı tarihteki ekonomik ortamın önemli ölçüde olumsuz yönde değiştiği, davalının komisyon artışına gitmesinin ekonomik gerekçelerinin var olduğu, iyi niyet, dürüstlük kurallarına aykırı olmadığı kanaatine varıldığı, davalının uyguladığı olan komisyon oranının %100 oranında arttırarak yıllık %1,5 oranına yükseltmesinin davacıya bildirildiği, sözleşme hükümlerine uygun olduğu gerekçesiyle asıl ve birleşen davaların reddine karar verilmiştir.
\tİSTİNAF SEBEPLERİ
\tDavacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davalı banka tarafından düzenlenen genel kredi sözleşmesindeki hükümlerde tek taraflı tanınan komisyon artırma yetkisinin ancak dürüstlük kuralı çerçevesinde kullanılabileceğini, Türkiye genelinde süresi devam eden teminat mektubuna ilişkin komisyon oranını %100 artıran başka banka olmadığını, emsal olarak aynı dönemde ve aynı iş için ... Bankası'ndan alınan komisyon oranının %0,25 olarak uygulandığını, teminat mektupları iade alınana kadar bu oranın sabit tutulduğunu, hükme esas alınan ve emekli banka müdürü tarafından hazırlanan bilirkişi raporlarında emsal banka uygulamaları ve ekonomik koşullara ilişkin kasıtlı olarak detaylı inceleme yapılmadığını, raporun yanlı olarak hazırlandığının ilk bakışta anlaşıldığını, faiz oranlarında en fazla %85 artış olmasına rağmen kaynak maliyetine sebebiyet vermeyen teminat mektubu komisyonunun %100 artırılmasının dürüstlük kuralına aykırı olduğunu, taraflarınca davalı bankaya karşı daha önce açılan aynı uyuşmazlık konulu davada bankanın komisyon oranlarını tek taraflı artırmasının dürüstlük kuralına aykırı olduğu gerekçesi ile davanın kabulüne karar verildiğini, buna rağmen davanın reddine karar verilmesinin hatalı olduğunu, taraflar arasında imzalanan genel kredi ve teminat sözleşmesi 6.1. maddesinde komisyon oranının değiştirilmesinin tek bir koşula bağlandığını, \"... komisyonların azami, kredi kullanım talimatında belirlenen komisyonun %100 fazlası olabileceğini, komisyonların bu azami orana kadar, banka tarafından, fon maliyetlerindeki değişimler dikkate alınarak artırılabileceği\" ifadeleri ile düzenlendiğini, bilirkişi ek raporunda yapılan tespitlerin dikkate alınması halinde banka uygulamasının dürüstlük kuralına aykırı kabul edileceğinin belirtildiğini, bu ifadelerden anlaşılacağı üzere teminat mektubu verilmesinin ardından ortaya çıkacak ekonomik değişikliklerin komisyon oranının artırılmasını gerektirecek hiçbir etkisi olamayacağını, faiz oranlarında dahi %85 artış olmasına rağmen kaynak maliyetine sebebiyet vermeyen teminat mektubu komisyonunun %100 artırılmasının açıkça dürüstlük kuralına aykırı bulunduğunu, mahkeme tarafından davanın kabulüne gerekçe olarak kullanılması gereken bu oranların davanın reddine gerekçe gösterilmesinin kabul edilemeyeceğini, huzurdaki asıl ve birleşen davalar 2019 Ağustos'tan 2021 Şubat'a kadar farklı dönemlerde ödenen komisyon miktarlarına ilişkin olup, birleştirilen her bir dava için ayrı hüküm kurulması gerektiğinden her davanın koşullarının kendi içerisinde değerlendirilmesi gerektiğini, hükme esas alınan faiz tablosuna bakıldığında faiz oranlarının Ekim 2018'den itibaren son komisyon ödemesinin alındığı 2021 Şubat ayına kadar sürekli düşüş gösterdiğini, uzun bir dönem %9-11 bandında seyrettiğinin görüldüğünü, ekonomik gelişmelerin mevcut teminat mektubu yönünden bankaya ek maliyet getirmediği ve komisyon ücretinin artırılmasında hiçbir şekilde gerekçe olamayacağının açık bulunduğunu, davada araştırılması gereken en önemli unsurlardan birisinin aynı ekonomik koşullar karşısında emsal bankaların nasıl bir tavır sergilediği olduğunu, davalının uyguladığı fahiş komisyon artışının dürüstlük kurallarına uygun olup olmadığının anlaşılmasının ancak bu şekilde mümkün olacağını, dava dilekçesinde emsal olarak sunulan TC. ... Bankası teminat komisyonu ödemeleri ile birlikte diğer bankaların aynı dönemdeki emsal uygulamalarının sorularak incelenmesinin talep edildiğini, taleplerinin bilirkişi tarafından her bankanın farklı oranlarda uygulamalar yapabileceği, diğer bankaların yaptığı uygulamaların emsal alınmasının gerekmediği şeklinde hukuka aykırı bir gerekçe ile reddedildiğini, bu rapor hükme esas alınarak eksik inceleme ile hüküm kurulduğunu, müvekkilinin ticari faaliyetleri gereği birçok firma ile çalışmakta ve teminat mektubu alarak komisyon ödediğini, aldığı bu teminat mektuplarının hiçbirinin komisyon ücreti sözleşme devam ederken artırılmadığını, davalı ile aynı ekonomik şartlarda faaliyetlerini devam ettirmesine rağmen T.C. ... Bankası tarafından teminat mektubu komisyon ücretlerinde herhangi bir değişiklik yapılmadığının dava dilekçesi ekinde sunulan dekontlardan görüldüğünü, aynı ekonomik şartlar altında faaliyet gösteren bankalardan birinin sözleşme devam ederken teminat mektubu komisyon oranlarında fahiş derecede artış yapmasına karşın diğer tüm bankaların aynı oranda çalışmaya devam etmesinin olağan karşılanamayacağını, bilirkişinin somut olayı objektif şekilde ele almak yerine bir bankacı gözüyle değerlendirdiğini, dosyanın objektif değerlendirme yapabilecek yeni bir bilirkişiye gönderilmesi talep edilmişse de itirazlarının mahkemece dinlenmediğini, yanlı şekilde hazırlanmış olan raporların hükme esas alındığını, teminat mektubu komisyon oranında yapılan artış sonrası tarafımızca davalı bankaya ilk olarak 2018 Ağustos ve Kasım ile 2019 Şubat ve Mayıs aylarındaki kesintilerin tahsili için alacak davası açıldığını, yapılan yargılama neticesinde Ankara 12. Asliye Ticaret Mahkemesi 2019/161 Esas 2020/124 Karar sayılı kararı ile davalı banka tarafından yapılan komisyon oranı artışının dürüstlük kuralına aykırı olduğu tespit edilerek davanın kabulüne karar verildiğini, dosyada farklı dönemler için %0,75 ve %1 oranları üzerinden davanın kabul edildiğini belirterek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.
\tHUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ
\tDava; teminat mektubu komisyon bedelinin artırılması suretiyle fazla tahsil edilen komisyon ücretinin tahsili istemine ilişkindir.
\t6100 Sayılı HMK'nın 355.maddesi gereğince, istinaf incelemesinin istinafa gelen tarafın sıfatı ile istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak kamu düzenine aykırılık bulunup bulunmadığı hususu gözetilerek ilk derece mahkemesinin taraflar arasındaki ihtilafta görevli mahkeme oluşu ve eldeki davada kesin yetki kuralına da aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla işin esasına girilerek yapılan incelemede;
\tBanka dekontları, yargılama aşamasında bankacı bilirkişiden alınan 24/05/2021 tarihli kök, 13/12/2021 tarihli ek rapor, Ankara 12. Asliye Ticaret Mahkemesinin 20191/161 Esas 2020/124 Karar sayılı karar ilamı dosya içerisinde yer almaktadır.
\tAnkara 12. Asliye Ticaret Mahkemesinin 20191/161 Esas 2020/124 Karar sayılı dosyası ile, davacı şirket tarafından davalı banka aleyhine işbu asıl ve birleşen davadaki iddialarla aynı teminat mektubuna ilişkin davalı banka tarafından 20/08/2018, 19/11/2018 ve 19/02/2019 tarihlerinde %0,75 oranı yerine %1,5 oranında teminat mektubu komisyon ücreti tahsil ettiği iddiasıyla alacak davası açıldığı, anılan dosya ile birleşen Ankara 7. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2019/316 Esas 2019/514 Karar sayılı dosyasında da aynı iddialarla Mayıs 2019'da %1,5 oranı üzerinden fazla tahsil edilen teminat mektubu komisyon ücretinin tahsili istemine ilişkin olduğu, asıl ve birleşen davada yapılan yargılama sonunda bilirkişi tarafından diğer bankaların dava konusu teminat mektuplarının alındığı tarihler itibarıyla komisyon oranının ortalama %1 olduğunun saptandığı, teminat mektupları için davalının %1 oranında komisyon ücreti alınması makul iken sözleşmede %0,75 oranında kararlaştırılan komisyon ücretinin davalı tarafından tek taraflı işlemle iki katına çıkarılarak %1,5 oranında komisyon ücreti alınmasının doğru olmadığı gerekçesiyle asıl ve birleşen davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
\tAnılan karara karşı taraf vekillerince istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine Dairemizin 18/05/2022 tarih 2020/896 Esas 2022/667 Karar sayılı kararıyla davacının mali yapısında piyasa istihbaratında olumsuz bir gelişme bulunduğuna dair iddia ve delil bulunmadığı, davalının 18/05/2016-20/08/2018 tarihleri arasında %0,75 oranında komisyon tahsil etmek suretiyle davacıda komisyon oranının artırılmayacağı yönünde güven oluşturulduğu, uygulanan %0,75 oranının makul seviyede tespit edildiği, dava konusu teminat mektubunun vade sonuna kadar geçen süreçte davalıya ek bir maliyet veya külfet yüklemediği, davalının 18/05/2018 tarihinden itibaren komisyon oranını 2 katına artırmasının doğru olmadığını, davalının davacıyla imzaladığı genel kredi sözleşmesinin müteselsil kefili ve aynı zamanda grup şirketi olan dava dışı ... ... Ltd. Şti'ne 02/05/2019 tarihinde tahsis edilen teminat mektubu nedeniyle %1 oranında komisyon tahsil edildiği, davacının komisyon oranının %1 olarak uygulanacağı konusunda bilgi sahibi olduğu, mahkemece yazılı şekilde hüküm kurulmasının usul ve yasaya aykırı görülmediği gerekçesiyle taraf vekillerinin istinaf başvurularının esastan reddine kesin olarak karar verildiği dosya içeriğiyle sabittir.
\tYargılama aşamasında alınan bilirkişi kök raporunda, davalının davacının kullandığı 18/05/2016 tarihli 4.450.000,00 TL tutarlı kesin teminat mektubunun başlangıçtaki yıllık %0,75 oranında aldığı komisyonun davacıyla mutabakata varmadan tek taraflı %100 artırılarak %1,5 oranına yükselttiği, 15/08/2018 tarihinde bu durumun davacıya mail ile bildirildiği, buna müteakip 20/08/2018 tarihinden itibaren yıllık %1,5 oranı üzerinden komisyon uygulamasının genel kredi sözleşmesinin 6.1 maddesine uygun olduğu, davacının aradaki farkın iadesini talep edemeyeceği tespit edilmiştir.
\tİtiraz üzerine alınan ek raporda; kök rapordaki görüş tekrar edilerek mahkemece 12. Asliye Ticaret Mahkemesinin 20191/161 Esas 2020/124 Karar sayılı dosyasında 20/05/2019 tarihinden sonraki komisyonların %1 olması gerektiği yönündeki karar emsal alınacak ise asıl davada %0,75 oranı kabul edilirse 35.043,74 TL, %1 kabul edilirse 23.362,49 TL'nin, birleşen Ankara 9. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2020/546 Esas 2020/582 Karar sayılı dosyasında %0,75 oranı kabul edilirse 8.760,94 TL, %1 kabul edilirse 5.840,63 TL'nin, birleşen Ankara 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2021/94 Esas 2021/381 Karar sayılı dosyasında %0,75 oranı kabul edilirse 8.760,94 TL, %1 kabul edilirse 5.840,63 TL'nin, birleşen Ankara 12. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2021/176 Esas 2021/226 Karar sayılı dosyasında %0,75 oranı kabul edilirse 8.760,94 TL, %1 kabul edilirse 5.840,63 TL'nin davalıdan iadesinin talep edilebileceği yönünde kanaat bildirilmiştir.
\tDavacı yan asıl ve birleşen davada genel kredi sözleşmesi kapsamında düzenlenen teminat mektubu komisyon oranının %0,75 olduğunu, davalının tek taraflı olarak bu oranı %1,5 oranına artırarak fazla komisyon ücreti tahsil ettiğini iddia etmiş, davalı yan ise komisyon oranındaki artışın sözleşme ve mevzuata uygun olduğunu, fazla tahsil edilen komisyon ücreti bulunmadığını savunmuştur. Mahkemece yapılan yargılama sonunda yukarıda özetlenen gerekçeyle davanın reddine karar verilmiştir.
\tTaraflar arasında davacı ile davalı arasında genel kredi sözleşmesi imzalandığı, anılan sözleşme kapsamında davalı banka tarafından düzenlenen 18/05/2016 tarihli 4.450.000,00 TL miktarlı teminat mektubunun davacıya verildiği, davalının 18/05/2016-18/05/2018 tarihi aralığında teminat mektubu için 3'er aylık dönemlerde %0,75 oranında komisyon ücreti tahsil ettiği, anılan tarihten sonra ise 3'er aylık dönemlerde 19/08/2019, 18/11/2019, 18/02/2020, 20/05/2020, 18/08/2020, 19/08/2020, 18/11/2020, 18/02/2021 tarihlerinde %1,5 oranında komisyon ücreti tahsil ettiği hususlarında herhangi bir ihtilaf bulunmamaktadır.
\tAsıl ve birleşen davalarda uyuşmazlık, 19/08/2019, 18/11/2019, 18/02/2020, 20/05/2020, 18/08/2020, 19/08/2020, 18/11/2020, 18/02/2021 tarihlerinde davacının tahsil ettiği teminat mektubu komisyon ücretinin komisyon oranının hangi oran olması gerektiği, davalının tek taraflı olarak komisyon oranını iki katı oranda artırıp artıramayacağı, davalının davacıdan fazla komisyon ücreti tahsil edip etmediği, tahsil etmiş ise miktarı hususlarından kaynaklanmaktadır.
\tDavacı vekilinin istinaf itirazı incelendiğinde, yukarıda açıklandığı üzere istinaf incelemesinden geçerek kesinleşen Ankara 12. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2019/161 Esas 2020/124 Karar sayılı dosyasında davalının 18/05/2018 tarihinden itibaren komisyon oranını iki kat artırmasının doğru olmadığı, 18/05/2016-20/08/2018 tarihleri arasında 0,75 oranında komisyon ücreti tahsil eden bankanın davacıda komisyon oranının artırılmayacağı yönünde güven oluşturduğu, teminat mektubunun davalı bankaya ek bir maliyet veya külfet yüklemediği, davacının grup şirketi ve müteselsil kefili olduğu dava dışı şirketin 02/05/2019 tarihinde tahsis edilen teminat mektubu nedeniyle %1 oranında komisyon tahsil edildiği, davacının anılan tarihte komisyon oranının %1 olarak uygulanacağına ilişkin bilgi sahibi olduğu, anılan tarihten itibaren %1 oranının uygulanacağı, bu tarihe kadar ise %0,75 oranının uygulanacağı kabul edilerek bu kabul çerçevesinde hesaplama yapan bilirkişi raporu hükme esas alınarak asıl ve birleşen davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
\tDava konusu teminat mektubu 18/05/2016 tarihlidir. Anılan tarihten 18/05/2018 tarihine kadar teminat mektubuna ilişkin davalı tarafından %0,75 oranında komisyon ücreti tahsil edilmiştir. 18/05/2018 tarihinde ise komisyon oranı iki kat artırılarak %1,5 oranında uygulanacağı davalı tarafından davacıya bildirilmiştir.
\tTaraflar arasında akdedilen 28/11/2012 tarihli genel kredi sözleşmesinin komisyon, ücret, vergi, fon ve masraflar başlıklı 6.1. maddesinde sözleşmede belirlenen komisyon ücretlerinin banka tarafından fon maliyetlerindeki değişimler dikkate alınarak artırılabileceğini, artırım halinde müşteriye banka tarafından yeni komisyonların bildirileceğinin yeterli olacağını kabul ettiği hükme bağlanmıştır.
\tDavalı banka anılan hüküm uyarınca davalı bankanın tek taraflı olarak teminat mektubu komisyon oranını artırabileceğini ileri sürmüştür. Davalı bankanın TMK'nun 2. maddesine aykırılık oluşturacak şekilde teminat mektubu komisyon oranını artırması halinde anılan sözleşme hükmüne dayanması mümkün değildir. Bir başka anlatımla, sözleşme hükmü davalıya TMK'nun 2. maddesine aykırı davranma hak ve yetkisi vermeyecektir.
\tTeminat mektubu davalı bankaya iade edilinceye kadar bankaya ek maliyet ve külfet getirmeyeceğinden davalı bankanın ekonomik gelişmeleri ileri sürerek 2 yıl boyunca uyguladığı komisyon oranını tek taraflı olarak iki kat şeklinde artıramayacaktır.
\tEmsal dosyada aynı taraflar arasında aynı iddialar ile farklı döneme ilişkin açılan davada davacı şirketin müteselsil kefili ve grup şirketi olduğu ... ... Ltd. Şti'ne 02/05/2019 tarihinde tahsis edilen teminat mektubu nedeniyle %1 oranında komisyon ücreti tahsil edildiği tespit edilmiştir. Bu durumda davacının komisyon ücretinin anılan tarihten itibaren %1 olarak uygulanmasını kabullendiğinin kabulü gerekmiştir.
\tHal böyle olunca, mahkemece davalı bankanın taraflar arasındaki genel kredi sözleşmesi hükmüne dayanarak kendisine ek maliyet ve külfet getirmeyen teminat mektubu nedeniyle ekonomik gelişmeleri ileri sürerek 2 yıl boyunca uyguladığı komisyon oranını tek taraflı olarak 2 kat olacak şekilde artırmasının TMK'nun 2. maddesine aykırılık oluşturacağı, kesinleşen emsal dosyada yapılan tespit gözetilerek davacının 02/05/2019 tarihinden itibaren komisyon oranının %1 olduğunu kabullendiği, davalının anılan oranın üzerinde fazla tahsil ettiği komisyon ücretlerini davacıya iade etmesi gerektiği gözetilerek hüküm kurulması gerekirken yanılgılı gerekçe ile yazılı şekilde hüküm kurulmasında isabet görülmemiştir.
\tBuna göre,
\t-Asıl davada talep edilen 19/08/2019, 18/11/2019, 18/02/2020, 20/05/2020 tarihlerinde %1 oranı üzerinden teminat mektubu komisyon ücreti tahsil edilmesi gerekirken davalı tarafından %1,5 oranı uygulanmak suretiyle 19/08/2019 tarihinde 5.840,62 TL, 18/11/2019 tarihinde 5.840,62 TL, 18/02/2020 tarihinde 5.840,62 TL, 20/05/2020 tarihinde 5.840,63 TL olmak üzere toplam 23.362,49 TL'nin fazla tahsil edildiği,
\t-Birleşen Ankara 9. Ticaret Mahkesinin 2020/546 Esas sayılı 2020/582 Karar sayılı dosyasında 18/08/2020, 19/08/2020 tarihlerinde %1 oranı üzerinden teminat mektubu komisyon ücreti tahsil edilmesi gerekirken davalı tarafından %1,5 oranı uygulanmak suretiyle 18/08/2020 tarihinde 5.552,68 TL, 19/08/2020 tarihinde 287,95 TL olmak üzere toplam 5.840,63 TL'nin fazla tahsil edildiği,
\t-Birleşen Ankara 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2021/94 Esas 2021/381 Karar sayılı dosyasında 18/11/2020 tarihinde %1 oranı üzerinden teminat mektubu komisyon ücreti tahsil edilmesi gerekirken davalı tarafından %1,5 oranı uygulanmak suretiyle 5.840,63 TL fazla tahsil edildiği,
\t-Birleşen Ankara 12. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2021/176 Esas 2021/226 Karar sayılı dosyasında 18/02/2021 tarihinde %1 oranı üzerinden teminat mektubu komisyon ücreti tahsil edilmesi gerekirken davalı tarafından %1,5 oranı uygulanmak suretiyle 5.840,63 TL fazla tahsil edildiği hesaplanmıştır.
\tTüm bu nedenlerle ilk derece mahkemesinin asıl ve birleşen davaların reddi yönündeki kararında isabet görülmediğinden davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, asıl ve birleşen davaların kısmen kabulüne karar vermek gerekmiş ve takdiren aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
\tHÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
\tA)1-Asıl ve birleşen davalarda davacı vekilinin asıl ve birleşen davalara yönelik istinaf başvurusunun KABULÜNE,
\t2-Ankara 10. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 14/02/2022 tarih ve 2020/372 Esas 2022/80 Karar sayılı kararının asıl ve birleşen davalar yönünden KALDIRILMASINA,
\tB)1-Asıl davanın KISMEN KABULÜNE, 23.362,49 TL'nin 5.840,62 TL'lik kısmına 19/08/2019, 5.840,62 TL'lik kısmına 18/11/2019, 5.840,62 TL'lik kısmına 18/02/2020, 5.840,63 TL'lik kısmına 20/05/2020 tarihlerinden itibaren avans faizi işletilerek davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
\t2-Fazlaya ilişkin talebin reddine,
\t3-Alınması gereken 1.595,89 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 54,40 TL harç ile 582,41 TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 959,08 TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,
\t4-Davacı tarafından yatırılan 54,40 TL peşin harç ile 582,41 TL ıslah harcı ile 54,40 TL başvurma harcının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
\t5-Davacı tarafından yapılan 67,50 TL posta gideri ve 375,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 442,50 TL yargılama giderinin kabul/red oranına göre hesaplanan 295,00 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
\t6-Kendisini duruşmalarda vekil ile temsil ettiren davacı yararına AAÜT uyarınca hesap ve takdir edilen 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
\t7-Kendisini duruşmalarda vekil ile temsil ettiren davalı yararına reddedilen kısım yönünden AAÜT uyarınca hesap ve takdir edilen 11.681,25 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine,
\t8-6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 5/A ve 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-13. maddesi uyarınca alınması gereken 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin davadaki haklılık durumu gözetilerek 453,33 TL'sinin davacıdan, 866,67 TL'sinin davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
\t9-Yatırılan ve artan gider avansının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,
\tC)1-Birleşen Ankara 9. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2020/546 Esas 2020/582 Karar sayılı davanın KISMEN KABULÜNE, 5.840,63 TL'nin 5.552,68 TL'lik kısmına 18/08/2020 tarihinden, 287,95 TL'lik kısmına 19/08/2020 tarihinden itibaren avans faizi işletilerek davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
\t2-Fazlaya ilişkin talebin reddine,
\t3-Alınması gereken 398,97 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 54,40 TL harç ile 132,53 TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 212,04 TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,
\t4-Davacı tarafından yatırılan 54,40 TL peşin harç ile 132,53 TL ıslah harcı ile 54,40 TL başvurma harcının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
\t5-Davacı tarafından yapılan 11,00 TL posta gideri ve 375,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 386,00 TL yargılama giderinin kabul/red oranına göre hesaplanan 244,65 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
\t6-Kendisini duruşmalarda vekil ile temsil ettiren davacı yararına AAÜT uyarınca hesap ve takdir edilen 5.840,63 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
\t7-Kendisini duruşmalarda vekil ile temsil ettiren davalı yararına reddedilen kısım yönünden AAÜT uyarınca hesap ve takdir edilen 2.920,31 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine,
\t8-6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 5/A ve 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-13. maddesi uyarınca alınması gereken 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin davadaki haklılık durumu gözetilerek 496,06 TL'sinin davacıdan, 823,94 TL'sinin davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
\t9-Yatırılan ve artan gider avansının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,
\tD)1-Birleşen Ankara 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2021/94 Esas 2021/381 Karar sayılı davanın KISMEN KABULÜNE, 5.840,63 TL'nin 18/11/2020 tarihinden itibaren avans faizi işletilerek davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
\t2-Fazlaya ilişkin talebin reddine,
\t3-Alınması gereken 398,97 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 59,30 TL harç ile 132,53 TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 207,14 TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,
\t4-Davacı tarafından yatırılan 59,30 TL peşin harç ile 132,53 TL ıslah harcı ile 59,30 TL başvurma harcının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
\t5-Davacı tarafından yapılan 11,00 TL posta gideri ve 375,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 386,00 TL yargılama giderinin kabul/red oranına göre hesaplanan 257,33 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
\t6-Kendisini duruşmalarda vekil ile temsil ettiren davacı yararına AAÜT uyarınca hesap ve takdir edilen 5.840,63 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
\t7-Kendisini duruşmalarda vekil ile temsil ettiren davalı yararına reddedilen kısım yönünden AAÜT uyarınca hesap ve takdir edilen 2.920,31 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine,
\t8-6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 5/A ve 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-13. maddesi uyarınca alınması gereken 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin davadaki haklılık durumu gözetilerek 453,33 TL'sinin davacıdan, 866,67 TL'sinin davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
\t9-Yatırılan ve artan gider avansının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,
\tE)1-Birleşen Ankara 12. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2021/176 Esas 2021/226 Karar sayılı davanın KISMEN KABULÜNE, 5.840,63 TL'nin 18/02/2021 tarihinden itibaren avans faizi işletilerek davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
\t2-Fazlaya ilişkin talebin reddine,
\t3-Alınması gereken 398,97 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 59,30 TL harç ile 132,53 TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 207,14 TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,
\t4-Davacı tarafından yatırılan 59,30 TL peşin harç ile 132,53 TL ıslah harcı ile 59,30 TL başvurma harcının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
\t5-Davacı tarafından yapılan 11,00 TL posta gideri ve 375,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 386,00 TL yargılama giderinin kabul/red oranına göre hesaplanan 257,33 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
\t6-Kendisini duruşmalarda vekil ile temsil ettiren davacı yararına AAÜT uyarınca hesap ve takdir edilen 5.840,63 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
\t7-Kendisini duruşmalarda vekil ile temsil ettiren davalı yararına reddedilen kısım yönünden AAÜT uyarınca hesap ve takdir edilen 2.920,31 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine,
\t8-6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 5/A ve 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-13. maddesi uyarınca alınması gereken 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin davadaki haklılık durumu gözetilerek 453,33 TL'sinin davacıdan, 866,67 TL'sinin davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
\t9-Yatırılan ve artan gider avansının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,
\tF)1-Asıl ve birleşen davalarda davacı vekilinin yatırdığı 80,70 TL istinaf karar harcının talep halinde asıl ve birleşen davada davacıya iadesine,
\t2-Asıl ve birleşen davalarda davacı tarafından istinaf aşamasında yapılan 882,80 TL istinaf kanun yoluna başvurma harcının asıl ve birleşen davada davalıdan alınarak asıl ve birleşen davada davacıya verilmesine,
\t3-Asıl ve birleşen davalarda davacı tarafından istinaf aşamasında posta ve tebligat gideri olarak yapılan 80,00 TL yargılama giderinin asıl ve birleşen davalardaki haklılık durumu gözetilerek 53,33 TL'sinin asıl ve birleşen davalarda davalıdan alınarak asıl ve birleşen davada davacıya verilmesine, bakiye kısmın asıl ve birleşen davalarda davacı üzerinde bırakılmasına,
\t4-İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından taraflar yararına vekalet ücreti taktirine yer olmadığına, \t
\tDosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda uyuşmazlık konusu miktar dikkate alındığında HMK'nın 362. maddesi gereğince kesin olmak üzere, tarafların yokluğunda oy birliği ile karar verildi. 26/09/2024
Başkan - Üye - Üye - Zabıt Katibi -
Bu belge 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu hükümlerine göre UYAP sistemi üzerinden elektronik imza ile imzalanmıştır.