T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
17. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2021/668 Esas
KARAR NO: 2024/1068
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 21/10/2020
NUMARASI: 2018/875 Esas, 2020/465 Karar
DAVANIN KONUSU: Rücuen Tazminat
KARAR TARİHİ: 03/10/2024
6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; dava dışı ... İnş AŞ'nin ... nolu ... Cihaz Sigorta Poliçesi kapsamında davacı şirketin sigortalısı olduğunu, dava dışı sigortalının işyerinin bulunduğu alışveriş merkezi olan ... AVM'de 30/12/2015 ve 31/12/2015 tarihlerinde kısa süreli ancak sürekli elektrik kesintileri yaşandığını, kesinti sonrasında alışveriş merkezi içerisinde yapılan kontrollerde bazı cihaz ve makinelerin çalışmadığının gözlemlendiğini, hasarın meydana gelmesinde davalı şirketin kanunen sorumlu olduğunu, dağıtım şirketinin ilgili mevzuat hükmü uyarınca katileli ve sürekli bir şekilde hizmet sunmak zorunda olduğunu, davalının yükümlülüklerini yerine getirmediğini ve gerekli hizmeti sunamadığını, hasarın meydana gelmesinde davalı şirketin %100 kusurlu olduğunu beyanla 10.508,73 TL alacağın hasar tarihi olan 31/12/2015 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı tarafından talep edilen tazminat alacağının zamanaşımına uğradığını, davanın öncelikle zamanaşımı ve husumet nedeniyle reddine karar verilmesini, davanın görevli mahkemede açılmadığını, davalı şirket ve davacı ticari işletme sıfatına haiz olduğundan davanın İstanbul Ticaret Mahkemelerinde açılması gerektiğini, AVM'nin beslendiği müşteriye ait olan ... Numaralı Satış Merkezi Trafosunun 34,5 KV olarak ...'dan enerji temin ettiğini, dolayısı ile enerji temin edilen trafonun periyodik bakımlarının ve voltaj sorunlarının taraflara ait trafodan, kendileri tarafından trafo kademe ayarının yapılması gerektiğini, trafo merkezine gelen gerilim değerlerini gösteren listeden de görüleceği üzere bahse konu 2 gün içinde gerilim değerlerinin 54,1- 57,14 V aralığında değiştiğini, tesisat üzerinde inceleme yapılmadan oluştuğu iddia edilen hasarın ana taşınmazın elektrik tesisatı ile gerekli önlemleri almayan bina içi elektrik tesisatından kaynaklanabileceği gibi bozulduğu iddia edilen beyaz eşyanın malzeme, işçilik, montaj vs. gibi koşulardan da kaynaklanabileceğini, hasarın malı üreten firmanın hatasından kaynaklanan ayıplı bir mal olması ihtimalinden kaynaklanabileceğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI Mahkemece; Bilirkişi kurulunun düzenlediği 28/01/2019 tarihli bilirkişi raporunda, özellikle elektrik kesintileri sonrası ... AVM Teknik Servis Sorumlusu ... tarafından düzenlenen hasar tutanaklarının tespit ve değerlendirmelerde dikkate alındığı, raporun C-4 kısmında AVM'de ... kaynaklı elektrik kesintisi yaşanmış olmakla birlikte ... AVM Teknik Servis Sorumlusu ... tarafından yapılan kontrol sonucu tespit edilerek raporlanan elektronik cihazlardaki arızaların neden kaynaklandığının mevcut dosya kapsamındaki verilere göre tespit etmenin mümkün olmayacağı, arızaların neden kaynaklandığı tespit edilememekle birlikte kesintilerden sonra arızaların yaşandığını söylemenin mümkün olduğu belirtilerek ... AVM'de yaşanan ... kaynaklı elektrik kesintisi sonrasında AVM'deki elektronik cihazlarda arızalara sebep olunduğu kanaatine varıldığı, 22/07/2019 tarihli ek raporda, dava konusu arızaların elektrik kesintilerinden oluştuğuna dair hiçbir somut teknik kanıt olmadığından davalının hasarların oluşmasında kusurunun olmadığı kanaatine varıldığı, teknik bilirkişi ...'ın 25/07/2019 tarihli ayrık raporunda, AVM'yi besleyen trafonun AVM işletmesi tarafından devredilmediği ve bakım sorumluluğunun da AVM işletmesine ait olduğunun belirtildiği, kök raporun C-4. maddesindeki tespitin aynen korunduğu, C-5. Ve C-6. maddelerinde davalı ...'ın bilgilendirme yükümlülüğünü yerine getirmeyerek arızalara sebep olduğu kanaatinin yinelendiği, tüm raporlar bir bütün olarak değerlendirildiğinde arızaların neden kaynaklandığının belirli olmadığı, arızaların elektrik kesintileri nedeniyle oluştuğuna dair hiçbir somut teknik kanıt olmadığı hususlarında raporlar arasında bir çelişkinin bulunmadığı, arızaların elektrik kesintisi nedeniyle oluştuğuna dair bir tespit bulunmadığından elektrik kesintisi ile arızalar arasında uygun illiyet bağı kurulamadığından salt kök raporda ve ayrık ek raporda yer alan C-5 ve C-6 maddelerinde belirtilen bilgilendirme yükümlülüğünün yerine getirilmemesi nedeniyle davalının hasardan sorumlu tutulmasının mümkün olmadığı gerekçesiyle ispatlanamayan davanın reddine karar verilmiştir.\t
İSTİNAF NEDENLERİ Karar yasal süresinde davacı vekili tarafından istinaf edilmiştir. Davacı vekili istinaf nedenleri olarak; aynı heyette yer alan bilirkişilerin dahi kusurun belirlenmesi noktasında kendi aralarında fikir birliğine varamadıklarını, dosya kapsamında yer alan bilirkişi kök, ek ve ayrık raporları arasında önemli çelişkiler olduğunu, birbirine tamamen zıt olan raporlardaki çelişkiler giderilmeden verilen kararın hukuka aykırı olduğunu, mahkemece verilen karara ilişkin gerekçenin ''arızaların neden kaynaklandığı belirli olmadığı, arızaların elektrik kesintileri nedeniyle oluştuğuna dair hiçbir somut teknik kanıt olmadığı hususlarında raporlar arasında bir çelişki bulunmadığı görülmekle\" şeklinde olduğunu, ancak kök ve ayrık raporun sonuç kısımlarında bilirkişilerin ''... AVM'de yaşanan ... kaynaklı elektrik kesintisi sonrasında AVM'deki elektronik cihazlarda arızalara sebep olunduğu kanaatine varıldığından\" şeklinde kesin ve net bir belirleme yaptıklarını, bu nedenle ilk derece mahkemesinin gerekçeli kararında belirtilenin aksine bilirkişi kök ve ek raporlarında elektrik kesintilerinin nedenlerine ve doğan zarardan sorumluluğa ilişkin yapılan belirlemelerde çelişkilerin bulunduğunu, dosya kapsamında alınan kök rapor ve kök rapordaki ilk heyetin yanına başka iki bilirkişi daha eklenerek oluşturulan yeni bilirkişi heyetinin tanzim ettiği ek raporun birbirine taban tabana zıt ve çelişkili raporlar olduğunu, ek rapordan ayrık olan sunulan rapor da göz önüne alındığında bilirkişi heyeti içerisinde görüş birliğinin mevcut olmadığını, bilirkişi heyetinin bir üyesi bilirkişi heyet ek raporuna karşı ''ayrık rapor'' düzenleyerek kök raporda yapılan belirlemelerin doğruluğunu ısrarla vurguladığını, bu nedenlerle gerek bilirkişi heyeti içindeki fikir ayrılığı gerekse raporlar arasındaki çelişkiler giderilmeden karar verilmesinin hukuka aykırı olduğunu, hükme esas alınan bilirkişi ek raporunun hangi gerekçelerle esas alındığının veya hükme esas alınmayan kök rapor ve ayrık raporun hangi gerekçeyle hükme esas alınmadığının gerekçeli kararda açıklanmadığını, Yargıtay'ın istikrarlı içtihatları gereği, çözümü uzmanlık, teknik ve özel bilgi gerektiren konularda hakimin bilirkişi raporu ile bağlı olacağını, ilk derece mahkemesinin, yerleşik Yargıtay kararları çerçevesinde dosyada mübrez bilirkişi raporları arasındaki çelişkileri gidermek adına başka bir heyetten bilirkişi raporu alması gerektiğini, hakimin çelişkili iki rapordan birine itibar ettiği ihtimalde dahi gerekçede o raporun esas alınmasına ilişkin gerekçelerini açıkça belirtmek zorunda olduğunu, davalı elektrik dağıtım şirketinin mevzuattan kaynaklanan yükümlülüklerini ihlal ederek zarara yol açtığını, ... Alışveriş Merkezi yetkililerince düzenlenen dosyada mübrez olan raporlardan ve ...'a yapılan bildirimlerden anlaşılacağı üzere davalı elektrik dağıtım şirketinin, elektriği abonelerine yeterli, kaliteli ve sürekli şekilde hizmet vermediğini, dava dışı sigortalı Alışveriş Merkezi'nde art arda meydana gelen elektrik kesintilerinin bu durumun ispatı olduğunu, mevzuat hükümlerinin elektrik dağıtım şirketine planlı kesintilerden müşterilerini haberdar etme ve bilgilendirme yükümlülüğü yüklediğini, planlı kesintiler dışında dağıtım sistemini sürekli enerji sağlayacak durumda tutma yükümlülüğü öngördüğünü, davalı dağıtım şirketinin bu yükümlülüklerine aykırı hareket ederek planlı olmayan elektrik kesintilerinin gerçekleşmesi ile kusuru ile zararın doğmasına sebep olduğunu, ilk derece mahkemesinin gerekçesinde bilirkişi kök raporunun C-5 ve C-6 maddeleri kapsamında belirtilen bilgilendirme yükümlülüğüne aykırılığın mevcut olduğunu tespit ettiğini ancak mahkemenin hatalı olarak salt buna dayalı olarak karar verilemeyeceğine hükmettiğini, davalının bu yönlerden kusurlu olduğunu belirterek istinaf başvurusunun kabulü ile kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE: Dava, davacı tarafından sigortalanan dava dışı sigortalının işyerinde oluşan hasar nedeniyle dava dışı sigortalıya ödenen bedelin rücuen tahsiline ilişkin açılan maddi tazminat davasıdır. ... AVM Teknik Servis Sorumlusu ... tarafından tutulan 31.12.2016 tarihli tutanak; Ana pano odası ADP I jeneratör şalterinin arızalandığı, kendi kendine devreye girip çıkmaya başladığı, Ana pano odası çatı bölümü besleyen şalterin açık pozisyonda kaldığı, ADP I şalteri mağazaları beslediğinden gerekmedikçe kullanılmayan kuplaj şalteri ile yer değiştirildiği, bu sayede elektrik kesintisi yaşanır ise önemli bölümlerin enerjisiz kalmayacağı, bu işlemin yetkili ... servisi gelene kadar geçici yapıldığı tutanak altına alınmıştır. 06.01.2016 tarihli Eksper Raporu; hasar nedeninin araştırılmakta olduğunu, AG-OG dağıtım odasında bulunan AP-I kodlu panoya ait şalterin arızalandığı ve yedeği ile değiştirildiği belirlenmiştir. 11.10.2016 tarihli Eksper Raporu; Hasar nedeni, elektriksel etkenler sonucu meydana gelen hasar olarak yazılmıştır. Ek rapordaki makine ve elektrikçi bilirkişiye ait çoğunluk görüş; \"Davaya konu cihazlardaki hasarların oluşumunun 30.12.2015 ve 31.12.2015 tarihlerinde meydana gelen elektrik kesintileri ile hiçbir ilgisi bulunmamaktadır. Voltaj dalgalanmasından oluştuğuna ilişkin de hiç bir somut teknik kanıt mevcut değildir. Elektrik beslemenin gerilim değerlerinin 54,1 V-57,14 V aralığında değiştiğini, bunun da tolerans sınırları içinde olduğu, cihaz arızalarının, ... AVM'nin elektrik iç tesisatındaki bir sorundan veya işletme ve bakımı ... AVM'ye ait 2691 numaralı (4,5/0.4) kV satış trafo merkezinin trafosundan veya merkezin veya elektrik iç tesisatındaki koruma sistemlerinden kaynaklandığı, ... AVM ye elektrik enerjisi sağlayan ... numaralı (34,5/0.4) kV trafo merkezi bir satış merkezi olduğundan 34,5 kV gerilimi 0,4 kV'a indiren trafoyu, merkezin teçhizatını, koruma sistemlerini, alçak gerilim şebekesini ve elektrik iç tesisatını kurmak, işletmek, bakımını yapmak, voltaj dalgalanmasına karşı koruma önlemlerini almanın ... A.Ş.'ye ait olduğu, bu nedenle ... A.Ş nin davaya konu cihazlardaki arızaların oluşumunda herhangi bir kusurunun olmadığı\" şeklindedir. Ek rapordaki elektrikçi bilirkişiye ait ayrıksı görüş; \"Dava konusu ile ilgili hazırlanan kök rapordaki tespit ve değerlendirme bölümünün C-2 maddesinde, ... AVM Teknik Servis Sorumlusu ... tarafından düzenlenen rapor içeriklerinden ve davalı ... vekilinin davaya cevap dilekçe içeriğinden 30.12.2015 tarih saat 14:12-14:37 arasında, 31.12.2015 tarih saat 08:55-09:45 arasında ve 31.12.2015 tarih saat 12:15-12:36 arasında bölgesel ... kaynaklı şebeke elektrik kesintisi yaşandığı, AVM'nin bodrum katında ... numaralı 34,5 kV'luk OG beslenen trafo bulunduğu, AVM'nin bu trafonun normalde faz nötr 231- fazlar arası 400 V. çıkışlı AG enerji pano bölümünden beslenmesi gerektiği, söz konusu trafonun OG şebeke elektrik enerjisi kesilmesi durumunda da AVM'ye ait jeneratörün devreye girerek otomatik olarak elektrik enerjisini karşıladığı, AVM'nin bodrum katında tesis edildiği anlaşılan bu trafonun mülkiyet hakkının ...'a ve işletme hakkının da ...'a geçip geçmediği, bu konuda ilgili taraflar arasında ne gibi bir anlaşma yapıldığı mevcut dosya içeriğinden anlaşılamamakla birlikte normalde trafonun mülkiyet hakkının ...'da ve işletme hakkının da ...'da olması gerektiği, davalı ... vekili tarafından kök rapora karşı yapılan beyanlardan sonra söz konusu AVM'yi besleyen trafonun AVM işletmesi tarafından devredilmediği ve bakım sorumluluğunun da AVM işletmesine ait olduğu, kök raporun tespit ve değerlendirme bölümünün C4 maddesinde de, AVM'de bulunan sigortalı elektronik cihazlarda bilhassa 31.12.2015 tarih saat:12:15'de ... kaynaklı elektrik kesintisi ve saat:12:36 da yeniden gelen elektrik sonrasında ... AVM Teknik Servis Sorumlusu ... tarafından yapılan kontrol sonucu tespit edilerek raporlanan elektronik cihazlardaki arızaların AVM'de ... kaynaklı elektrik kesintisi yaşanmış olmakla birlikte bu arızanın neden kaynaklandığını mevcut dosya kapsamındaki verilere göre tespit etmenin mümkün olamayacağı, 30.12.2015 ve 31.12.2015 tarih saat:12:15'deki elektrik kesintisi sonrasında söz konusu elektronik ekipmanlarda ortaya çıkan arızaların; AVM bodrum katında bulunan Trafo OG girişine kesinti sonrası yeniden gelen elektrik enerji geriliminin 34,5 kV değerin üzerinde olması ve dolayısıyla AVM'ye enerji sağlayan trafo çıkışı (sekonder devre) AG panosu geriliminin Faz-nötr 231 voltun üzerinde olabilecek olması, elektrik kesintisi sonrası ana pano odası ADP I jeneratör şalterinin arızalanıp, kendi kendine devreye girip çıkmaya başlaması nedeniyle AVM'de bulunan elektronik ekipmanlara kısa süreli elektrik enerjisi bir verilip bir kesilmesi sonucunda bu elektronik cihazlara uygulanan gerilimin sinüsoidal yapısının bozulması ve elektrik devreleri üzerinde de aşırı özindükleme(self endüksiyon) gerilimleri oluşması vb. olabileceği, söz konusu olan elektronik cihazlarda oluşan hasara elektrik kesintisi sonrası ana pano odası ADP I jeneratör şalterinin arızalanarak kısa aralıklarla devreye girip çıkması sonucu cihazların devre yapıları üzerinde oluşan gerilim dalgalanmalarında sebep olabileceği, ana pano odası ADP I jeneratör şalterinin kısa süreli devreye girip çıkma arızasının neden kaynaklandığı hakkında dosyada somut bir veri bulunmamakla birlikte ADP I jeneratör şalteri dahil diğer elektronik cihazlarda oluşan arızaların AVM'deki ... kaynaklı elektrik enerjisi kesintisinden sonra yaşandığını söylemenin mümkün olduğunu, kök raporun tespit ve değerlendirme bölümünün C-5 maddesinde Elektrik Piyasası Müşteri Hizmetleri Yönetmeliği'nin Hizmet Kalitesi ve Kesintisiz Hizmet Sağlanması başlıklı 11. ve 12 maddelerine yer verilerek raporun devamı C-6. maddesinde de davalı ...'ın tedbir amaçlı olarak müşterilerini kesintiden en az kırk sekiz saat önce yazılı, işitsel veya görsel basın yayın kuruluşları aracılığıyla bilgilendirme yükümlülüğünü yerine getirmeyerek AVM'de yaşanan elektrik kesintisi sonrasında AVM'deki elektronik cihazlarda arızalara sebep olunduğu, bu değerlendirmeler yapıldıktan sonra 28.01.2019 tarihli kök raporun sonuç bölümünde aynen; Historia AVM'de yaşanan ... kaynaklı elektrik kesintisi sanrasında AVM'deki elektronik cihazlarda arızalara sebep olunduğu, huzurdaki davada elektronik cihazlarda meydana gelen KDV dahil 10.508,73 TL tutarındaki hasardan davalı ...'nin sorumlu olduğu\" şeklindedir. İlk derece mahkemesince alınan kök ve ek bilirkişi raporlarında, AVM'yi besleyen trafonun AVM işletmesi tarafından devredilmediği ve bakım sorumluluğunun AVM işletmesine ait olduğu hususunda bir uyuşmazlık bulunmamaktadır. AVM Teknik Servis Sorumlusu ... tarafından tutulan 31.12.2016 tarihli tutanak, 11.10.2016 tarihli Eksper Raporu ile kök ve ek ayrıksı elektrikçi raporunda hasarın elektrik kesintisinden kaynaklandığına dair kesin bir tespit yapılmamıştır. Bilirkişi heyetindeki çoğunluk görüşü temsil eden diğer elektrik mühendisi ile makine uzmanı bilirkişi heyet raporundaki, elektrik beslemenin gerilim değerlerinin 54,1 V-57,14 V aralığında değiştiği, bunun da tolerans sınırları içinde olduğu, ... AVM ye elektrik enerjisi sağlayan ... numaralı (34,5/0.4) kV trafo merkezinin satış merkezi olması nedeniyle 34,5 kV gerilimi 0,4 kV'a indiren trafoyu, merkezin teçhizatını, koruma sistemlerini, alçak gerilim şebekesini ve elektrik iç tesisatını kurmak, işletmek, bakımını yapmak, voltaj dalgalanmasına karşı koruma önlemlerini almanın ... A.Ş.'ye ait olduğu yönündeki tespitleri karşısında azınlık bilirkişi raporundaki ihtimale dayalı görüşlerin bertaraf edildiği anlaşılmakla hasarın AVM'nin sorumluluğunda olan trafodan kaynaklandığı, bunun aksinin yani hasar ile elektrik kesintisi arasında uygun illiyet bağı bulunduğunun davacı tarafça ispatlanamadığı, kesin tespitler içermeyen servis sorumlusu tutanağı, eksper raporu ve ihtimale dayalı olarak düzenlenen bilirkişi kök raporunu tekrar eden ayrıksı bilirkişi ek raporu ile çoğunluk görüşe göre hazırlanan ek rapor arasında bu haliyle bir çelişki de bulunmadığı anlaşılmaklas ilk derece mahkemesi kararı yerinde olduğundan davacı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun 353/1b-1 bendi gereğince esastan reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere; 1-İstanbul 13. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2018/875 Esas, 2020/465 Karar sayılı ve 21/10/2020 tarihli karar usul ve yasaya uygun bulunduğundan davacı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun 353/1b-1 bendi gereğince esastan REDDİNE, 2-Hüküm tarihinde yürürlükte bulunan 492 sayılı Harçlar Kanununa bağlı tarife gereğince alınması gereken 427,60 TL istinaf karar harcından davacı tarafça peşin olarak yatırılan 59,30 TL harcın mahsubu ile bakiye 368,30 TL harcın davacıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA, 3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerlerinde bırakılmasına, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu 353/1b-1 bendi ile aynı kanunun 362/1a Maddesi gereğince kesin olarak oybirliği ile karar verildi.03.10.2024