T.C. KAYSERİ 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ\t
\tT.C.
\tKAYSERİ\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t TÜRK MİLLETİ ADINA
\t2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t \t\t GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO\t: Esas
KARAR NO\t:
HAKİM\t: ... ...
KATİP\t: ... ...
DAVACI \t: ... - ... ...
VEKİLİ\t: Av. ... -
DAVALI \t: ... - ...
DAVA\t: Menfi Tespit (Kooperatif Aidat Borcundan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ\t: 30/09/2019
KARAR TARİHİ\t: 12/09/2024
KARAR YAZIM TARİHİ\t: 17/09/2024
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kooperatif Aidat Borcundan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekilinin dava dilekçesinden özetle; müvekkilinin davalı kooperatif üyesi iken genel kurulca da onaylanan 115.000-TL ödeyenlerin tapularının verilmesi ve bundan sonra yapılacak konutların yap-sat usulü ile satılması kararı gereği peşin ödemesini yapıp tapusunu aldığını, peşin ve sabit ödemeli üye konumunda olduğunu, müvekkili ve müvekkili gibi bir çok üyenin genel kurulca benimsenen tutarı ödeyerek peşin ve sabit ödemeli üye konumuna girdiğini, ancak kooperatif yönetimi kooperatifi iyi yönetemediğini, müvekkilini zarara uğrattığını, müvekkilinden sabit ödemeli üye olmasına rağmen imalat maliyeti için aidat talep ettiğini, bu konuda her yıl yeni kararlar alındığını, genel kurul toplantılarında alınan kararların iptali için 3-4 dava bulunduğunu, müvekkilinin davalı kooperatife aidat ve kira borcu bulunmadığını, davalı kooperatifin 31/07/2019 tarihli ihtarname gönderdiğini, 03/09/2019 tarihli ikinci bir ihtarname daha gönderildiğini, ihtarnamelerin haksız olduğunu, müvekkilinin peşin ve sabit ödemeli üye olduğunun ve kooperatife gönderilen ihtarnamelerde belirtilen borcunun olmadığının tespitini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekilinin cevap dilekçesinden özetle; davacının davalı müvekkili kooperatifin ortağı olduğunu, aidat ödeme yükümlülüklerini zamanında ve gereği gibi yerine getirmediğinden kendisine yasaya ve usule uygun olarak borçlarını ödemesi için ihtarnameler tebliğ edildiğini, müvekkili kooperatif 29/06/2013 tarihli genel kurul toplantısında dairelerin bedelinin 115.000-TLolarak tespit edildiğine dayanak kooperatife aidat ve başkaca borcu olmadığı iddiasında bulunduğu, hiçbir ortağın peşin ve sabit ödemeli ortak olmasının hukuken mümkün olmadığını, bu nedenlerle davanını reddi ile tazminata hükmedilmesini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı tarafa ikmaline karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE:
Dava, davacı kooperatif üyesinin davalı kooperatife peşin ve sabit ödemeli üye olduğunun tespiti ile aidat ve kira borcu bulunmadığının tespiti istemine ilişkindir.
Mahkememizin 16/07/2020 tarihli duruşmasında davacı tanığı, ...'ün dinlenmek üzere Yeşilhisar Nöb. Asliye Hukuk Mahkemesine talimat yazılmasına karar verildiği, davacı tanığı ... 11/11/2020 tarihli duruşmada; \"... kooperatifinden 2009 yılında daire satın almak için üye olduğum kooperatife ...'u tanırım kooperatif ile aramda davalar vardır bu davada genel kurul kararının iptali için açılmıştır. Biz 2009'dan 2012 yılına kadar aiidatı ödememize rağmen inşaatlarımazda bir ilerleme bulunmamaktaydı o dönemki yönetici .... daire fiyatlarının 115 binden 120 bin liraya 4200-TL mesken parası ile beraber artırması ve finans katılım A.Ş. Den ipotek karşılığı kredi çekmemiz sonucunda yaklaşık 4 yıl itibarı ile inşaatlar tamamlandı. Biz süre zarfında kat mülkiyeti şeklinde değil sadece arazi mülkiyeti şeklinde tapularımızı aldık. Mehmet beyin ani vefatı sonucu ... yönetici oldu ve 37.500-TL karşılığında anahtar teslim daireleri vereceğini söyledi bu para ilk başta istenmemiştir. Fazladan olarak istemiştir. Şuanda 55 bin lira olarak istiyordur biz kooperatif üyelerinin bu şekilde bir borcu yoktur bu parayı vermek istemememiz sonucunda aramızda davalar bulunmaktadır ancak kooperatif yönetimi sahte üye kayıtları yaparak yeni genel kurul kararları almakta bunun sonucunda isimlendirilmemiş apartman bloklarında yap sat yapıp daireleri satıp bazıları daireleri kiraya vermekte bizi borçlu duruma düşürmektedir bizim kooperatife dair herhangibir borcumuz bulunmadığı gibi kiracı olma gibi bir durumumuz yoktur. Kiracı olmamamıza rağmen kooperatif genel kurul kararı ile karar çıkartıp benden ve davacıdan aylık 500,00-TL kira, 2.000,00-TL de kooperatif aidatı istemektedir. Dairelerin maliyeti 2014-2016 yılları arasında 120 bin lira olmasına rağmen daha aşağı fiyatlara 80 bin lira gibi bir fiyatlara satıldı. Davacının da yap sat olarak satın almış ancak nasıl olduysa kooperatife üye yapılmış davacı ile konuştuğuma göre kooperatife üye yapıldığını bilmemekte hatta kendisi yaşanan olaylardan dolayı strese bağlı olarak kanser tedavisi görmektedir dedi. Tanıklık ücreti talebim yoktur dedi.\" şeklinde beyanda bulunmuştur.
Mahkememizin 16/07/2020 tarihli duruşmasında davalı tanığı, ...'ın dinlenmek üzere Erzurum Nöb. Ticaret Mahkemesi talimat yazılmasına karar verildiği, davalı tanığı ... 05/11/2020 tarihli duruşmada; \"Ben ...Konut Yapı Kooperatifinden konut satın aldım. Bu konut 13. katta idi. Ancak 4.kata kadar inşaat yapıldı. Daha sonrasında inşaat yapılmadı, ben dairemi henüz alamadım. ... isimli şahsı tanımıyorum. Kooperatif başkanı Mehmet Beyi tanıyorum. Ben söz konusu daireyi ... 2011 tarihinde 100.000,00 TL peşin para vererek satın aldım. ...ratifte fayans işleri karşılığında 4 daire aldığını biliyorum. Bu dairelerden birini kooperatiften alacağına karşılık hakkını bana devretti. Kooperatif dosyasında bu bilgiler mevcuttur. 2012 yılında bana teslim edeceklerini söylediler. Ancak 8 seneden beri bana teslim edilmedi. Kooperatif başkanına şikayetlerimizi arz ettiğimizde bize üyelerimizin aidatlarını ödemediklerinden inşaatların tamamlanmadığını söyledi ve inşaatın 4.katta kaldığını söyledi. Aidatı ödemeyenlerin mahkemeye verdiğini söyledi. Benim kooperatife borcumun olmadığına ilişkin belgeyi mahkemenize sunuyorum. Ayrıca tapu senedinin bir suretini de dosyaya sunuyorum. Benden kooperatif tarafından kira bedeli veya kooperatif aidatı istenmedi. Ben kooperatife üye değilim. Ben peşin param ile bu daireyi satın aldım. Peşin para ile daireleri satın alan kişilere daire verilmediğini biliyorum. Kooperatif tarafından peşin alan ev sahiplerinden kira bedeli veya aidat istendiğine ilişkin herhangi bir bilgim yoktur. Ben kooperatif tarafından mağdur oldum. Dairemi alamadım. Kooperatif başkanı Mehmet Beyin bana \"dairelerde oturanların aidatı ödemediklerini, para olmadığından dolayı kalan inşaatın tamamlanamadığını\" söyledi. Ayrıca kira bedelinin istenildiğine ilişkin bana birşey söylenmedi. Benim de kooperatife açtığım dava halen devam etmektedir. Ben kooperatife üye olmadığım için alınan kararlardan haberim yoktur. ... duyduğum kadarıyla 8-10 kişi peşin ödeme yolu ile kooperatiften daire almıştır. Peşin satın alanlardan kimse binasında oturmamaktadır. Bu hususu Mehmet Bey'e sordum, o da suçu üyelere atmaktadır. Benim bildiklerim bu kadar, tanıklık ücreti talebim yoktur. dedi.\" şeklinde beyanda bulunmuştur.
Davacı tanığı ... 18/03/2021 tarihli duruşmada; \" ben 115.000 TL bedelle 2012 yılında kendi evimi Talas Anayurttaki evimi satarak ... beyden yap sat olarak aldım, bize dediler ki hiçbir borcunuz, borç olmadan alacaksınız dediler, ... hanım bizi aradı (...'ın kız kardeşi) 4.250,00-TL mesken parası ben ödedim, komşu .... hanım benden yüksek meblağ ödemiş, biz üye değiliz yap sat olarak satın aldık, eve oturduktan sonra bize müteahhit olan ... bey para istedi, muhasebecisi ile birlikte 34.000-TL para istedi, parayı ödemediğim için elektriğimiz kesildi, parayı ödediğimiz halde kalıpçı, kepçeci, tesisatçı ve demirci bize haciz gönderdi, bize tanışıklığımız ilişkimiz olmadığı halde ben 4.250-TL para ödedim, ben bu evi aldıktan sonra farklı kişilerden sürekli borç çıkarıldı, davacı ... Hanım da benim yaşadıklarımın aynısını yaşadı, kimi Edirne'den, kimi Kars tan gelerek o gün görüşme fırsatımız oldu, daha önce bir araya gelseydik başımıza bu işler gelmezdi, benim bildiklerim bunlardan ibarettir, dedi.\" şeklinde beyanda bulunmuştur.
Davacı tanığı ... 18/03/2021 tarihli duruşmada; \"ben davacı ... Hanım'ım komşusu olurum, ben alt bölge tayini ile 2012 yılında Kayseri ye geldim, aynı yılının 9. Veya 10. Ayında paramı peşin vererek daireyi satın aldım, 2013 yılının Mart teslim ayında daireyi teslim alacağımızı söylediler, ne yazık ki 2015 yılının yaz aylarında bizi davet ettiler, bu sayede komşularımla tanışmış oldum, nasıl bir sahtekarlığın içine düştüğümüzü orada öğrendim, ben burayı yap sat olarak aldım, internet sitesinde bu şekilde yazıyordu, burası kooperatif idi fakat yap sata dönüştürüldü, internet sitesinde görebilirsiniz dediler, yap sat benim bildiğim direkt müteahhitten daireyi satın almaktır, 2015 yılında dairemi teslim alamadım, sesimi yükselttim, bana 2013 yılında teslim edileceği söylenmesine rağmen verilen söz tutulmayınca orada sesimi yükselttim, bana buranın kooperatif olduğu o toplantıda söylendi, o zaman için 37.500-TL daha para vermemiz gerektiği söylendi, ben ise orayı yap sat olarak aldığımı bildiğim için o parayı vermek istemedim, bir ay geçmeden bana icradan ödeme emri gönderdiler, ben borca itiraz ettim, daha sonra üyeler olarak avukat tuttuk dava açtık, bu davaların sonucunda hiç para vermeden burada üye olanları gördük, 30-40 kişi hiç para vermeden üye olmuşlar, bunu Çevre ve Şehircilik Bakanlığından tespit etmişler, mahkeme dosyalarında mevcuttur, üyeler arasında ayrımcılık yapıyorlar, genel kurul toplantılarında her dönem üyeler değişiyor, arkadaşlar mağdur 30-40 kişinin hiç para vermediğini görmüyorlar, para verenin üzerine yönlendiriliyorlar, komşum ... da peşin para verip aldım diyor, kadın mağdur, internet sitesinde yaptıkları şey suçtur, burada yap sata dönüştürülmüştür şeklinde ibare vardır, bu bana göre sahtekarlıktır, üyeler arasında belli başlı kişiler vardır, bunlara devamlı haciz gönderiliyor, icra gönderiliyoruz, onlardan biri benim, biri de davacıdır, itiraz ettiğimizde bize sürekli icra gönderiliyor, burada Ağır Ceza Mahkemesinde yanılmıyorsan ben durumu ispatladım, böyle bir siteniz var mı diye davalı kooperatif yöneticilerine hakim bey sordu, yok dediler, ben de internet sitesinin çıktısını aldım, mahkemeye sundum, duruşmadan 1 saat sonra internet sitesini kapattılar, ben Sağlık Bakanlığı tarafından Suriye de Fırat Kalkanı harekatında Mara hastanesinde görevlendirildim, bu nedenle önceki davetiyeye uyamadım, kusura bakmayın dedi.\" şeklinde beyanda bulunmuştur.
Davalı tanığı ... \t24/06/2021 tarihli duruşmada; \"Ben daha önceki tebligata rağmen kardeşimin vefaatı ve inşaat işlerinden çalışmam nedeniyle mazeretli olarak gelemedim, ben 2013 yılında iş karşılığı davalı kooperatiften müteahhit ... tarafından daire verildi, ben davacının edimlerini yerine getirip getirmediği, ödemelerini düzenlin ve eksiksiz olarak yapıp yapmadığı konusunda bilgi sahibi değilim, kooperatif yap sata dönüşüp dönüşmediğini bilmiyorum, kooperatife üye değilim, benin orada tapum var, 7 sene oldu, iş karşılığı daire aldım, 8 sene oldu çivi çakılmadı, inşaat olduğu gibi duruyor, inşaatın o şekilde oradaki herkes biliyor, ben 2013 yılında 140.000-TL ye aldım, daha sonrasında bir ödeme yapmadım, benim bildiklerim bunlardan ibarettir, dedi.\" şeklinde beyanda bulunmuştur.
Mahkememizin 10/09/2021 tarihli ara kararının 1 nolu kararında; Davalı kooperatife ait ticari defter ve belgeler üzerinde resen seçilecek bir mali bilirkişi vasıtasıyla bilirkişi incelemesi yaptırılmasına, incelenen kooperatif defter ve belgelerinin açılış ve kapanış tasdiklerinin yasal sürede yapılıp yapılmadığı, sahibi lehine delil teşkil edip etmediği, davacının davalı kooperatifin üyesi olup olmadığı, peşin ve sabit ödemeli üye olup olmadığı, birikmiş kooperatif aidat alacağı bulunup bulunmadığı, alacağın davalı kooperatif defterlerinde kayıtlı olup olmadığı gibi hususlarda, ayrıca 6100 Sayılı HMK m.273/1 hükmü uyarınca taraf vekillerinin 2 HAFTALIK süre içerisinde dosyaya sundukları bilirkişi incelemesinin kapsamı, sınırları ile bilirkişinin yanıtlaması gereken soruların açık liste halinde özeti çerçevesinde inceleme yapılarak tarafların talep ettikleri hususlara ilişkin soruların yanıtlanması gibi hususlarda bilirkişi raporu alınmasına karar verildiği, bilirkişi tarafından sunulan raporda özetle; davacı vekili 29.06.2013 tarihli genel kurulun 8. gündem maddesinde alınan karar doğrultusunda müvekkilinin peşin bedelli sabit fiyatlı üye olduğunu belirttiğini, rapor içinde belirtilen söz konusu kararın peşin bedelli sabit fiyatlı üye alımına yönelik bir karar olmadığı düşünüldüğünü, kooperatif genel kurullarında alınan karar doğrultusunda davacının davalı kooperatife dava tarihi itibariyle 42.560 TL anapara ve 8.060,70 TL işlemiş faiz, borcu hesaplandığını, davacıya daire verilmesi sebebiyle 30.06.2017 tarihli genel kurulun 7. Gündem maddesine göre dava tarihi itibariyle davalıya 13.000 TL kira ve 1.316,25 TL kira bedelinin faiz borcu hesaplandığı bildirilmiştir.
Mahkememizin 25/11/2021 tarihli duruşmasının 1 nolu ara kararında; dosyanın önceki rapor veren bilirkişiye tevdi ile; taraf vekillerinin rapora yönelik hukuki itirazları dışındaki beyan ve itirazların değerlendirilmesi bakımından ek rapor alınmasına karar verildiği, bilirkişi tarafından sunulan raporda özetle; Taraflarca kök rapora yapılan itirazlar raporda değerlendirildiğini, davacı vekilinin belirtmiş olduğu davacıya borç hesaplanan genel kurul kararlarının iptali veya yoklukla malul olduğunun tespitine yönelik kararların mevcudiyeti ve kesinleşmesi durumunda davacının davalı kooperatife borcu olmayacağını, ancak söz konusu kararların kesinleşmediği dikkate alınırsa kök rapordaki tutarlarda bir değişiklik olmayacağı bildirilmiştir.
Toplanan deliller, alınan bilirkişi raporları, tanık beyanları mahkememizce toplanmış usulüne uygun deliller olarak değerlendirilmiş buna göre, davacının davacı kooperatifin üyesi olduğu, mahkememizin... karar sayılı kararına konu 30/06/2017 tarihli genel kurul toplantısında alınan \"konutunu teslim alan ortakların 2017 yılı içerisinde 41.000,00-TL ödenmesine\" dair 6 nolu kararın iptaline karar verildiği ve ayrıca 26/06/2019 tarihli genel kurul toplantısında alınan kararların yoklukla malul olduğunun tespitine ilişkin yine mahkememizin ... esas ... karar sayılı kararla yokluğunun tespitine karar verildiği kararların kesinleştiği, bu haliyle davacının davalı kooperatife herhangi bir borcunun bulunmadığı, iptaline ve yokluğunun tespitine karar verilen genel kurul kararları çerçevesinde davacı borçlu ise de mahkeme kararları çerçevesinde davacının usul ve yasaya aykırı olarak borçlandırıldığı, bu hususun bilirkişi raporlarında da belirtildiği bu çerçevede davacının borçlandırılmasına konu teşkil eden genel kurul kararlarının iptali ve yokluğunun tespiti dolayısıyla davacının davalı kooperatife borçlu olmadığı bu yönüyle açmış olduğu menfi tespit davasının yerinde olduğu anlaşılmakla davacının bu yöndeki talebinin kabulüne karar verilmiştir.
Her ne kadar davacı açmış olduğu menfi tespit davası ile birlikte müspet tespit davası açmış ve davalı kooperatife peşin ve sabit ödemeli üye olduğunun tespitine karar verilmesini talep etmiş ise de, davacının ileri sürdüğü gibi 29/06/2023 tarihli genel kurul toplantısında alınan 8 nolu karar uyarınca davacının peşin bedelli sabit fiyatlı üye olduğunun kabul etmenin olanaklı olmadığı, genel kurulda açık bir şekilde sabit bir fiyatlı veya peşin bedelli ortaklık alımı kararı verilmedikçe sabit fiyat peşin bedelli ortaklıktan söz edilemeyeceği bu sebeple davacının müspet tespit davasının ve talebinin yerinde olmadığı anlaşılmakla bu yöndeki davalı kooperatife üyeliğinin tespitine ilişkin fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiş ve aşağıdaki gibi hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenler ile;
1-Davanın KISMEN KABÜLÜ İLE;
Davacının, davalı kooperatife aidat ve kira bedeli kapsamında dava tarihi olan 30/09/2019 tarihi itibariyle 54.560,00-TL borçlu olmadığının tespitine, davacının davalı kooperatife üyeliğinin tespitine ilişkin fazlaya ilişkin istemin reddine,
2-Alınması gereken 3.726,99-TL karar ve ilam harcından, davacıdan peşin olarak alınan 931,75-TL harcın mahsubu ile bakiye 2.795,24-TL karar ve ilâm harcının davalıdan alınarak Hazine' ye gelir kaydına,
3-Davacı tarafça yargılama boyunca yapılan; ilk dava açma gideri 982,55-TL, posta ve tebligat masrafı 418,40-TL, bilirkişi ücreti 1.200,00 TL olmak üzere toplam 2.600,95-TL yargılama giderinin 1.347,00-TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiyesinin davalı üzerinde bırakılmasına,
4-Davacı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT gereğince taktir olunan 17.900,00-TL maktu vekâlet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davalı tarafından yapılan 200,00-TL yargılama giderlerinin 100,00-TL'sinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, bakiyesinin davalı üzerinde bırakılmasına,
6-Davalı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT gereğince taktir olunan 17.900,00-TL maktu vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
7-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-11-13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00-TL arabuluculuk ücretinin (yargılama gideri) 660,00-TL'sinin davalıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
8-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-11-13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00-TL arabuluculuk ücretinin (yargılama gideri) 660,00-TL'sinin davacıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
9-Davacı tarafından yatırılan gider avansından yargılama sırasında yapılan masraflar ile karar tebliğ giderlerinden geriye kalan avansın karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne, davalının yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi'nde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı.12/09/2024 10:20:25
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır